نشست قضایی
قرار عدم صلاحیت در مورد مال غیرمنقول
خلاصه
بحث درباره صلاحیت دادگاه برای رسیدگی به ابطال چند مبایعه‌نامه مربوط به اموال غیرمنقول واقع در حوزه‌های قضایی مختلف است. اختلاف نظر وجود داشت که آیا دادگاه محل صدور حکم نخستین صلاحیت رسیدگی به اعتراض ثالث را دارد یا دادگاه محل وقوع مال. نظر هیات عالی بر صلاحیت دادگاه صادرکننده رأی استوار بود.
اصلِ حقوقی: دادگاهی که به دعوای ابطال مبایعه‌نامه‌ها با مبنای واحد رسیدگی کرده، صلاحیت رسیدگی به اعتراض ثالث مربوط به آن را نیز دارد.
مستند: ماده 420 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی کلیدواذه‌ها: صلاحیت دادگاه، مال غیرمنقول، اعتراض ثالث، ابطال مبایعه‌نامه، عدم صلاحیت
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
مقدمه
قرار عدم صلاحیت در مورد مال غیرمنقول
خ. م.:
در نشست قضایی برگزار شده در تاریخ 25 مرداد 1397 در استان خراسان شمالی، موضوع بررسی قرار عدم صلاحیت در خصوص مال غیرمنقول مورد بحث قرار گرفت. در این پرونده، شخص «الف» به طرفیت «ب» دادخواستی مبنی بر ابطال سه فقره مبایعه‌نامه ارائه کرده است که دو فقره در بجنورد و یک فقره در مشهد واقع شده‌اند. دادگاه بجنورد به ابطال این مبایعه‌نامه‌ها رای داده و در پی اعتراض شخص «ج» به این رای، وکیل معترض ایراد به صلاحیت دادگاه بجنورد را مطرح کرده است. هیات عالی قضایی بر این باور است که دادگاه بجنورد به استناد ماده 420 قانون آیین دادرسی دادگاه عمومی و انقلاب در امور مدنی، صلاحیت رسیدگی به اعتراض ثالث را دارد و ایراد معترض ثالث در این زمینه وارد نیست. نظر اکثریت بر این نکته تاکید دارد که اگر مبنای بطلان سه مبایعه‌نامه یکی باشد، دادگاه بجنورد صالح است، اما در صورتی که مبنای بطلان متفاوت باشد، باید تفکیک شود. در حالی که نظر اقلیت بر این اعتقاد است که ب. ت. ب. مواد 16 و 65، از ابتدا باید قرار عدم صلاحیت صادر می‌شد و دادگاه مشهد صالح به رسیدگی است. همچنین، بر اساس ماده 12 از قواعد آمره، اعتراض ثالث نیز باید در دادگاه مشهد مورد رسیدگی قرار گیرد.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1397/05/25
برگزار شده توسط: استان خراسان شمالی/ شهر بجنوردموضوع
قرار عدم صلاحیت در مورد مال غیرمنقولپرسش
شخص « الف » در تاریخ 1394/11/25 د. ب. ط. « ب » مبنی بر ابطال سه فقره مبایعه نامه تقدیم دادگاه می‌نماید که هر سه فقره مبایعه نامه در خصوص مال غیرمنقول و فیمابین طرفین منعقد شده است. لیکن مبیع دو مبایعه نامه در بجنورد و مبیع یکی در مشهد واقع است. دادگاه نسبت به رسیدگی به هر سه خواسته اقدام و حکم به ابطال هر سه مبایعه نامه و استرداد مبیع صادر نموده است. اجرای احکام مدنی جهت اجرای استرداد مبیع، به دادگستری مشهد نیابت اعطا نموده و زمان اجرا، شخص « ج » در ملک موضوع دعوی ساکن بوده و با ارایه مبایعه نامه ای مدعی مالکیت شده است و نسبت به رای مزبور، دادخواست اعتراض ثالث حکمی تقدیم نموده است. وکیل معترض ثالث در شرح خواسته به صلاحیت دادگاه بجنورد ایراد گرفته است.
سوال 1: آیا دادگاه در رسیدگی به ابطال مبایعه نامه مذکور (مال غیرمنقول واقع در مشهد) صالح بوده است یا خیر؟
سوال 2: در هر حال ب. ت. ب. قطعیت دادنامه صادره و دادخواست اعتراض ثالث حکمی و ایراد به صلاحیت دادگاه، تکلیف دادگاه چیست؟
نظر هیات عالی
در فرض سوال، ب. ت. ب. این‌که دادگاه عمومی (حقوقی) بجنورد مبادرت به رسیدگی ماهوی و صدور حکم قطعی نموده است بنابر این به استناد ماده 420 قانون آیین دادرسی دادگاه عمومی و انقلاب در امور مدنی، مرجع رسیدگی به اعتراض ثالث اصلی نیز همان دادگاه بجنورد است و ایراد معترض ثالث، نه از حیث صلاحیت اولیه دادگاه بجنورد (دادگاه صادر کننده حکم قطعی) و نه از حیث صلاحیت رسیدگی به دعوی اعتراض ثالث اصلی وارد نیست.نظر اکثریت
دادگاه بجنورد صالح است در صورتی که ادعای بطلان سه تا مبایعه نامه یکی باشد ولی اگر سه تا مبایعه نامه، مبنای بطلانش متفاوت باشد چند ادعاست و باید تفکیک شود
در بحث اعتراض ثالث نیز موضوعا بحث صلاحیت منتفی است و باید ماهوی وارد شویم چون ماده 417 گفته اگر خللی وارد شود به حقوق شخص ثالث و این مورد بحث صلاحیت را شامل نمی شود.نظر اقلیت
ماده 16 گفته یک ادعا یعنی یک خواسته ولی اینجا سه تا خواسته است و سه تا ادعاست باید از ابتدا قرار عدم صلاحیت صادر می شد بر اساس ماده 16 و 65
در مورد اعتراض ثالث نیز بحث صلاحیت مفروض است یعنی قانون گفته با فرض صلاحیت این کارها را بکند.
موضوع خارج از ماده 16 است از اول دادگاه بجنورد صالح نبوده است و در اعتراض ثالث نیز باید قرار عدم صلاحیت به صلاحیت مشهد صادر شود.
ماده 12 از قواعد آمره است و دادگاه مشهد صالح به رسیدگی است و اعتراض ثالث نیز نقض شود و قرار عدم صلاحیت به صلاحیت مشهد صادر شود.
دادگاه می‌بایست جداگانه رسیدگی می کرد و مال غیر منقول در مشهد باید در دادگاه مشهد رسیدگی شود ولی اعتراض ثالث باید در بجنورد رسیدگی شود.موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.