وضعیت رابطه علیت در جنایات اشتباه پزشکی

خطای پزشکی در درمان دو حالت را ایجاد می‌کند: حالت اول آن است که جراحت اصلی به حالت سکون رسیده بوده و درمان اشتباه یک عامل مستقل در ایجاد مرگ تلقی می‌گردد به نحوی که مرگ حاصل از اقدام اشتباه پزشک با نحوه مرگی که در اثر رفتار مجرمانه متهم اصلی قابل تصور بود، متفاوت است که در این حالت اقدام پزشک قاطع رابطه علیت است و پزشک مسئول م. ب.. تاکید ماده 495 قانون مجازات اسلامی بر "تقصیر پزشک در ایراد صدمه بدنی یا تلف" موید این نظر است. اما در حالت دوم درمان اشتباه پزشک صرفاً معالجه را با تاخیر مواجه کرده و درمان درست و به موقع را از بیمار دریغ نموده که در اثر رفتار مجرمانه اول و عدم دریافت درمان مناسب و به موقع شخص فوت نموده است؛ به نظر می‌رسد در این حالت اقدام پزشک قاطع رابطه علیت نخواهد بود و این عدم درمان مناسب به مثابه عدم ایجاد مانع در ایراد صدمه م. ب. که تاثیری در رابطه علیت بین فعل وجودی متهم اصلی و نتیجه حاصله ندارد. نظر اقلیت هر نوع مداخله موثر عامل یا عوامل دیگر در انحراف رابطه علیت موجب رفع مسئولیت از متهم متقدم می‌گردد لذا اگر پزشک در تشخیص بیماری، درجه خطر و در فعل معالجه و درمان دچار خطای موثر در تسریع مرگ مجنی‌علیه گردد رابطه علیت را قطع نموده و خود مقصر است اما اگر خطای پزشکی در تسریع مرگ نقشی جزیی داشته باشد؛ این مقدار دخالت قاطع رابطه علیت نمی‌باشد زیرا ورود پزشک به امر درمان فعالیتی مجاز بود که خواه ناخواه مقداری ریسک و خطر را به همراه دارد.