نشست قضایی
وضعیت مَهر عندالاستطاعه در عقد دائم از حیث بقای حق حبس
خلاصه
پرسش این بود که آیا شرط مهر عندالاستطاعه موجب از بین رفتن حق حبس زوجه میشود یا خیر. اختلاف نظر درباره حال یا موجل بودن این مهر بود. نتیجه اینکه شرط عندالاستطاعه به معنای موجل بودن مهر نیست و حق حبس با اثبات استطاعت زوج باقی میماند.
اصلِ حقوقی: شرط مهر عندالاستطاعه به منزله موجل شدن مهر نبوده و با اثبات استطاعت زوج، حق حبس زوجه برقرار است.
مستند: ماده ۱۰۸۵ قانون مدنی
کلیدواژهها: مهر عندالاستطاعه، حق حبس، عقد دائم، استطاعت زوج، تمکین
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
مقدمه
وضعیت مَهر عندالاستطاعه در عقد دائم از حیث بقای حق حبس
خ. م.:
در نشست قضایی که در تاریخ 10 مهر 1390 در استان مازندران برگزار شد، موضوع وضعیت مهر عندالاستطاعه در عقد دائم و بقای حق حبس زوجه مورد بررسی قرار گرفت. سوال اصلی این بود که آیا شرط پرداخت مهر به صورت عندالاستطاعه موجب انتفای حق حبس زوجه میشود یا خیر. نظر هیات عالی بر این بود که این شرط به منزله موجل شدن مهر نیست و بنابراین حق حبس زوجه با اثبات استطاعت زوج باقی میماند، بر اساس ماده 1085 قانون مدنی. اکثریت اعضای هیات بیان کردند که ب. ت. ب. ماده 1085، در صورتی که مهر حال باشد، زوجه حق دارد از انجام وظایف زناشویی امتناع کند و اگر مهر به صورت موجل باشد، حق حبس ساقط میشود. در فرض عندالاستطاعه، با عدم اطمینان به استطاعت زوج، حق حبس منتفی میگردد. اما نظر اقلیت بر این بود که حق حبس از حقوق زوجه است و در فرض عندالاستطاعه، مهر حال محسوب میشود و بنابراین حق حبس باقی است. این اختلاف نظرها نشاندهنده تنوع تفسیرها در مورد حق حبس و شرایط آن در قوانین مدنی است.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1390/07/10
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر قائم شهرموضوع
وضعیت مَهر عندالاستطاعه در عقد دائم از حیث بقای حق حبسپرسش
اگر در هنگام انعقاد عقد دائم شرط شود که مَهر به صورت عندالاستطاعه پرداخت شود آیا زوجه حق حبس دارد یا اینکه با این شرط حق حبس منتفی میشود؟
نظر هیئت عالی
شرط عندالاستطاعه به منزله موجل شدن مَهر نیست تا مسقط حق حبس زوجه شود. بنا به مراتب با اثبات استطاعت زوج، زوجه حق حبس خواهد داشت و بنابر مستفاد از ماده 1085 قانون مدنی، شرط مذکور، مانع اعمال حق حبس نیست.نظر اکثریت
به موجب ماده 1085 قانون مدنی در صورتیکه مَهر حال باشد زوجه قبل از دریافت آن حق دارد از انجام وظایف زناشویی امتناع کند و این امتناع مسقط نفقه نیست که این حق معروف به حق حبس است و در صورتیکه مَهر به صورت موجل باشد این حق حبس ساقط میشود. حال که مَهر به صورت عندالاستطاعه است هر چند قانونگذار صریحاً اظهارنظر نکرده است؛ ولیکن با استمداد از قانون مدنی و اصول حقوقی باید جواب داد که حق حبس ساقط میشود. چون حق حبس یک امر استثنایی است و در مواردی عمل میشود که یقین به وجود شرایط آن باشد. چون در این فرض موضوع مردد است به اینکه حق حبس وجود دارد یا خیر و یقین از بین رفته است؛ فلذا این حق نیز منتفی میشود. مضافاً به اینکه در ماده 1085 قانون مدنی مقرر شد در صورتیکه مَهر به صورت موجل باشد حق حبس منتفی میشود. چه تفاوتی وجود دارد که اجل به صورت قطعی تعیین شده باشد یا اینکه متغیر باشد و با حصول شرط، سرانجام آن مشخص شود. هنگامی که طرفین با هم توافق میکنند که مَهر به صورت عندالاستطاعه پرداخت شود، زوجه اگر ثابت کند که زوج در هنگام انعقاد عقد مستطیع بود از این حق می-تواند استفاده کند؛ ولیکن اگر قادر به اثبات این موضوع نباشد حق حبس منتفی میشود.نظر اقلیت
حق حبس از حقوق زوجه است و میتواند در هر شرایطی از آن استفاده کند؛ مگر اینکه مَهر به صورت موجل باشد و چون در فرض عندالاستطاعه بودن، مَهر به صورت وعدهدار نیست بلکه مشروط است و حال محسوب میشود؛ بنابراین حق حبس باقی است و زوجه میتواند از این حق استفاده کند.موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 41
آرای مرتبط 27
-
رأی
هماستناد
مطالبه نفقه در صورت استفاده از حق حبس
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم حضور قاضی مشاور در دادگاه خانواده
ماده 1085 ق.م
-
رأی
هماستناد
اعمال حق حبس در صورت تقسیط مهریه
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اعمال حق حبس با وجود عندالاستطاعه بودن مهریه
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
بذل مهریه در طلاق به استناد عسر و حرج
ماده 1085 ق.م
-
رأی
هماستناد
اعمال حق حبس زوجه از سوی قاضی
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
رابطه میان امتناع از تمکین خاص و اعمال حق حبس
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
(1)- حق حبس زوجه (2)- اثر پرداخت بخشی از نفقه بر وکالت در طلاق زوجه
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
رای وحدت رویه شماره 708 مورخ 1387/5/22 هیات عمومی دیوان عالی کشور | تاثیر تقسیط مهریه بر حق حبس زوجه
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
ملاک استفاده از حق حبس توسط زوجهبار اثبات در ادعای ناتوانی جنسی زوج
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
وضعیت حق حبس زوجه در صورت تقسیط مهریه
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر فقدان مسکن مستقل زوج در دعوی تمکین
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
رای وحدت رویه شماره 633 مورخ 1378/02/14 هیات عمومی دیوان عالی کشور | تأثیر امتناع زوجه از تمکین بر مسئولیت کیفری شوهر در پرداخت نفقه
مواد 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تأثیر استفاده زوجه از حق حبس در شکایت ترک انفاق
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
دعوی الزام به تمکین علیه زوجه باکره
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تأثیر عدم تمکین زوجه در تحقق بزه ترک انفاق
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
ادعای حق حبس توسط زوجه با وجود زندگی مشترک زوجین
مواد 1085 و 1115 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرایط استناد به حق حبس در نکاح
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست طلاق به جهت ترک انفاق در دوران اعمال حق حبس
ماده 1085 ق.م
-
رأی
هماستناد
موضوع حق حبس زوجه
مواد 1085 و 1086 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرایط اعمال حق حبس توسط زوجه
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تاثیرمسکن و اثاث البیت در الزام به تمکین
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط اعمال حق حبس زوجه در تمکین
ماده 1085 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست طلاق به جهت ترک انفاق در دوران اعمال حق حبس
ماده 1085 ق.م
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم حضور قاضی مشاور در دادگاه خانواده
ماده 1085 ق.م
-
رأی
هماستناد
بذل مهریه در طلاق به استناد عسر و حرج
ماده 1085 ق.م
-
رأی
هماستناد
شماره 6012 / هـ - 16 / 6 / 1387
ماده 1085 قانون مدنی
نظریات مشورتی 6
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/141 مورخ 1395/02/01
ماده 1085 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/343 مورخ 1400/04/23
ماده 1085 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/1464 مورخ 1397/11/23
مواد 1085 و 1086 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1401/812 مورخ 1401/09/21
ماده 1085 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/141 مورخ 1398/04/31
ماده 1085 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 99/744 مورخ 1399/06/22
ماده 1085 قانون مدنی
نشستهای قضایی 7
-
نشست قضایی
هماستناد
استفاده از حق حبس در تمکین مجدد
مواد 1085 و 1086 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
تجویز ازدواج مجدد زوج به علت عدم تمکین زوجه با استفاده از حق حبس- هماهنگ استانی- 1 از 9
ماده 1085 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
استحقاق زوجه به نفقه از زمان انعقاد عقد تا زمان استناد به حق حبس در صورت عدم اثبات نشوز
ماده 1085 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
تکلیف حق حبس زوجه با پرداخت اولین قسط مَهر از طرف زوج
ماده 1085 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
عدم پرداخت نفقه در مقابل عدم تمکین زوجه
ماده 1085 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
اطلاق تمکین زن در ماده 1085 قانون مدنی با توجه به معنای عرفی تمکین خاص
ماده 1085 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
اعتبار حق حبس در مَهر در ازدواج های بعدی برای زوجه
ماده 1085 قانون مدنی
مواد مرتبط 1
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 1085 — قانون مدنی
ماده 1085 قانون مدنی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
