نظر مشورتی 2147/95/7 مورخ 1395/08/25 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص شخصیت حقوقی شرکتهایی که مراحل قانونی ثبت آنها تمام نشده است با اصلاحات و الحاقات بعدی
پاسخ: خیر، ثبتنشدن شرکت مانع شناخت آن به عنوان شخص حقوقی مستقل است، ولی قانونگذار برای حمایت از ثالث شرکا را مسئول تضامنی میداند.
به زبانِ ساده
خواهان از شرکتی که ثبت نشده بود، بابت قرارداد مطالبه وجه کرده بود. نظر مشورتی میگوید ثبتنشدن مانع از آن است که شرکت شخصیت حقوقی مستقل داشته باشد؛ فرض تضامنی بودن برای حمایت از اشخاص ثالث است.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ خواهان آقای الف و خوانده شرکت ب معرفی شدهاند.
چگونه: پس از طرح دعوای مطالبه وجه، از اداره ثبت درباره ثبت شرکت استعلام شد و معلوم شد شرکت ثبت نشده است؛ موضوع برای اعلام نظر حقوقی مطرح شد.
چرا مهم است: این نظر برای طلبکاران و وکلایی مفید است که میخواهند بدانند با شرکت ثبتنشده و شرکای آن چگونه برخورد شود.
قوانینِ مرتبط: قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱، ماده ۲۲۰
مفاهیمِ حقوقی: ثبت شرکت، شخصیت حقوقی، شرکت تضامنی، شرکت عملی، حقوق اشخاص ثالث، مسئولیت شرکا
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا شرکتی که ثبت آن کامل نشده، شخصیت حقوقی مستقل دارد؟
خیر؛ متن میگوید چنین شرکتی را نمیتوان شرکت مستقل حقوقی محسوب کرد.
چرا شرکت ثبتنشده، شرکت تضامنی فرض میشود؟
برای حفظ حقوق اشخاص ثالث، نه به این معنا که شرکت شخصیت حقوقی مستقل دارد.
کلیدواژهها: شخصیت حقوقی، شرکت تضامنی، قانون تجارت، اشخاص ثالث، شرکت تجاری
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
خواهان آقاي الف دادخواستي به خواسته صدور حكم مقتضي مبني بر محكوميت شركت ب به تاديه وجه نقد از بابت انجام موضوع قرارداد تنظيم و تقديم دادگاه مي¬نمايد كه پس از استعلام از دايره ثبت شركت¬ها مستقر در اداره ثبت اسناد واملاك شهرستان مشخص مي¬گردد كه شركت به ثبت نرسيده است اما به امور تجارتي مشغول مي¬باشد نظر به اينكه قانونگذار در ماده 220 قانون تجارت مصوب 1311 اين¬گونه شركت¬ها را به عنوان شركت تضامني فرض مي¬نمايد. آيا مطابق قانون تجارت و قانونگذار اين¬گونه شركت¬ها كه به عنوان شركت عملي شناخته مي¬شوند را شركت تضامني و واجد شخصيت حقوقي مستقل مي¬داند و يا صرفا براي حفظ حقوق اشخاص ثالث خارج از شركت مسئوليت نامحدود شركت تضامني را بر شركا در مقابل اشخاص ثالث تحميل مي¬نمايد بدون اينكه قائل به شخصيت حقوقي براي شركت عملي گردد بديهي است در فرض قائل به شخصيت نبودن براي شركت عملي پس از اخذ حكم عليه شركت موصوف مي¬توان به هريك از شركا مستقيما مراجعه نموده در فرض عكس نيز بدون اخذ حكم به انحلال شركت ثبت نشده عملي نمي¬توان به شركاي اين شركت مراجعه نمود.
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
شركتي كه مراحل قانوني ثبت آن تمام نشده است را نمي توان شركت مستقل حقوقي محسوب كرد، زيرا تا زماني كه ثبت نشده باشد امكان انتشار آگهي لازم در روزنامه رسمي را نيز ندارد، ولي قانونگذار از جهت حفظ حقوق اشخاص ثالث، اين گونه شركت ها را شركت تضامني فرض مي نمايد و فرض به معني داشتن شخصيت حقوقي نيست و چون قانونگذار اين شركت هارا شركت تضامني فرض كرده است لذا شخص ثالث مي تواند براي وصول طلب خود از مقررات شركت تضامني استفاده نمايد.