جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
پرسش: آیا جرم ربا صرفاً با توافق و پیش از دریافت وجه اضافی محقق میشود؟
پاسخ: خیر، تا زمانی که وجه اضافی دریافت نشود ربا محقق نمیشود و صرف توافق مشمول ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی نیست.
به زبانِ ساده
موضوع، این است که آیا توافق بر دریافت مبلغ اضافه بهتنهایی جرم ربا را محقق میکند یا نه. نظر میگوید تا وجه اضافه واقعاً دریافت نشود، اصولاً ربا محقق نیست و تشخیص مصداق با مرجع رسیدگیکننده است.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ استعلامکننده در متن مشخص نشده است.
چگونه: در پاسخ به پرسشی درباره زمان تحقق بزه ربا، اداره کل حقوقی میان توافق یا تعهد از یک سو و دریافت واقعی وجه اضافی از سوی دیگر تفکیک کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای اشخاص و وکلایی مفید است که میخواهند بدانند صرف توافق ربوی، بدون دریافت مبلغ اضافه، مشمول ماده ۵۹۵ هست یا نه.
قوانینِ مرتبط: ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب ۱۳۷۵.
مفاهیمِ حقوقی: ربا، تحقق جرم، دریافت وجه اضافی، تعهد، توافق، قرارداد ربوی، تشخیص مصداق
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا برای تحقق کامل جرم ربا، دریافت وجه اضافی لازم است؟
بله؛ متن میگوید اصولاً تا وجه اضافی دریافت نشود، ربا محقق نمیشود.
آیا صرف توافق یا تعهد به پرداخت وجه اضافی مشمول ماده ۵۹۵ است؟
خیر، صرف توافق یا تعهد مشمول این ماده نیست.
تشخیص مصداق ربا بر عهده چه مرجعی است؟
مرجع رسیدگیکننده.
کلیدواژهها: ربا، قانون مجازات اسلامی، توافق ربوی، وجه اضافی، جرایم تعزیری
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
آيا تحقق بزهربا به صورت تام مشروط به دريافت زيادت است يا ب. ت. ب. متن ماده 559 تعزيرات قانون مجازات اسلامي كه هر نوع توافق را ربا دانسته است مي توان به صرف وجود توافق و انعقاد قرارداد ربوي اعم از كتبي يا شفاهي (در صورت احراز) قبل از دريافت زيادت به صورت عملي تحقق ربا را پذيرفت؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
ب. ت. ب. تعريف ربا در فقه و قانون، تا زماني كه وجه اضافي دريافت نشود، اصولاً ربا محقق نمي شود و صرف تعهد و يا توافق به اين كه شخص وجهي را در قبال اخذ وجه اضافي به ديگري بدهد، مشمول ماده 595 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات) مصوب 1375 نيست و تشخيص مصداق حسب مورد بر عهده مرجع رسيدگي كننده است.
نظریه مشورتی شماره 7/1400/156 مورخ 1400/03/05
موضوع استعلام به تحقق بزه ربا و شرایط آن بر اساس ماده 559 قانون مجازات اسلامی مربوط میشود. پرسش مطرحشده این است که آیا تحقق ربا به دریافت وجه اضافی وابسته است، یا اینکه صرف وجود توافق و قرارداد ربوی، حتی قبل از دریافت زیادت، کافی است. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که طبق تعریف ربا در فقه و قانون، تا زمانی که وجه اضافی دریافت نشود، ربا محقق نمیشود. همچنین، صرف تعهد یا توافق به پرداخت وجهی در مقابل دریافت وجه اضافی، مشمول ماده 595 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 نمیباشد. تشخیص مصداق نیز بر عهده مرجع رسیدگیکننده است.
تاریخ نظریه: 1400/03/05
شماره نظریه: 7/1400/156
شماره پرونده: 1400-186/1-156 ک
ب. ت. ب. تعریف ربا در فقه و قانون، تا زمانی که وجه اضافی دریافت نشود، اصولاً ربا محقق نمیشود و صرف تعهد و یا توافق به اینکه شخص وجهی را در قبال اخذ وجه اضافی به دیگری بدهد، مشمول ماده 595 قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب 1375 نیست و تشخیص مصداق حسب مورد بر عهده مرجع رسیدگی کننده است. دکتر …