جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
نظر مشورتی 7/1400/1365 مورخ 1401/04/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص بررسی تاثیر اعلام مفقودی و اخذ دستور عدم پرداخت چک بر دعوای مطالبه وجه چک با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: آیا اعلام مفقودی چک مانع استیفای حقوق دارنده آن میشود؟
پاسخ: خیر، مگر اینکه چک طبق قانون تجارت ابطال شده باشد یا در دادگاه اثبات شود دارنده با علم به مفقودی آن را پذیرفته است.
به زبانِ ساده
چکی که پیش از اصلاحات سال ۱۳۷۹ صادر شده، پس از چند بار انتقال به دارندهای رسیده که وجه آن را مطالبه کرده است. صاحب چک گفته بود در سال ۱۳۹۲ مفقودی آن را اعلام و دستور عدم پرداخت گرفته است. طبق نظریه، این اقدام بهتنهایی حق دارنده را از بین نمیبرد.
چه کسی: نظریه را اداره کل حقوقی قوه قضائیه صادر کرده است. اختلاف میان دارنده نهایی چک و صاحب چک است؛ هویت آنان در متن نیامده است.
چگونه: دارنده نهایی برای مطالبه وجه و خسارت تأخیر تأدیه دادخواست داده و صاحب چک گواهی مفقودی و تصویر قرار بازپرس را ارائه کرده است. اداره کل حقوقی اثر این اقدامات را در دعوای مطالبه وجه بیان کرده است.
چرا مهم است: این نظریه برای دادگاهها، دارندگان چک و صاحبان چک روشن میکند که اعلام مفقودی بهتنهایی مطالبه وجه را متوقف نمیکند.
قوانینِ مرتبط: ماده ۱۴ قانون صدور چک؛ مقررات قانون تجارت درباره ابطال چک.
مفاهیمِ حقوقی: اعلام مفقودی چک، دستور عدم پرداخت، دارنده چک، انتقال چک، مطالبه وجه چک، ابطال چک، خسارت تأخیر تأدیه
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا اعلام مفقودی چک و گرفتن دستور عدم پرداخت، بهتنهایی مانع مطالبه وجه چک از سوی دارنده است؟
خیر، مگر چک طبق مقررات قانون تجارت ابطال شده باشد یا در دادگاه ثابت شود دارنده با اطلاع از مفقودی، چک را پذیرفته و وجه آن را مطالبه کرده است.
در فرض مطرحشده، دادگاه برای بیاثر دانستن مطالبه وجه چک چه چیزی را باید احراز کند؟
باید ثابت شود دارنده با وجود اطلاع از مفقودی چک، آن را پذیرفته و مطالبه وجه کرده است؛ یا چک طبق مقررات قانون تجارت ابطال شده باشد.
کلیدواژهها: چک، مفقودی چک، دستور عدم پرداخت، دارنده چک، قانون صدور چک
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
چكي پيش از اصلاحات سال 1379 قانون صدور چك صادر شده است و پس از نقل و انتقال متعدد، آخرين دارنده دادخواستمطالبه وجه چك و خسارت تأخير تأديه آن را به طرفيت صاحب چك طرح كرده است؛، خوانده مدعي است در سال 1392به شعبه بازپرسي مراجعه كرده و گواهي مفقودي چك موضوع ماده ۱۴ قانون صدور چك مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدي را اخذ كرده و تصوير قرار صادره از سوي بازپرس را به دادگاه ارائه كرده است. اثر گواهي فقداني چك مذكور، در خصوص دعواي طرح شده چيست؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
اعلام مفقودي و اخذ دستور عدم پرداخت چك موضوع ماده 14 قانون صدور چك مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدي به تنهايي مانع استيفاي حقوق دارنده چك نيست؛ مگر آن كه وفق مقررات قانون تجارت چك ابطال شده باشد و يا آن كه در دادگاه رسيدگي كننده به دعواي مطالبه چك اثبات شود كه دارنده به رغم اطلاع از مفقودي بودن چك فرض سؤال نسبت به (قبول) پذيرش آن و مطالبه وجه اقدام كرده است.
نظریه مشورتی شماره 7/1400/1365 مورخ 1401/04/05
موضوع استعلام مربوط به چکی است که پیش از اصلاحات سال 1379 قانون صدور چک صادر شده و پس از چندین نقل و انتقال، آخرین دارنده آن اقدام به طرح دعوای مطالبه وجه و خسارت تاخیر تادیه علیه صاحب چک کرده است. خوانده ادعا میکند که در سال 1392 گواهی مفقودی چک را بر اساس ماده 14 قانون صدور چک مصوب 1355 دریافت کرده و آن را به دادگاه ارائه داده است. در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که اعلام مفقودی و اخذ دستور عدم پرداخت چک به تنهایی مانع از استیفای حقوقدارنده چک نیست، مگر اینکه چک بر اساس مقررات قانون تجارت ابطال شده باشد یا در دادگاه اثبات شود که دارنده با وجود اطلاع از مفقودی چک، به پذیرش و مطالبه وجه اقدام کرده است.
تاریخ نظریه: 1401/04/05
شماره نظریه: 7/1400/1365
شماره پرونده: 1400-88-1365 ح
اعلام مفقودی و اخذ دستور عدم پرداخت چک موضوع ماده 14 قانون صدور چک مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدی به تنهایی مانع استیفای حقوق دارنده چک نیست؛ مگر آنکه وفق مقررات قانون تجارت چک ابطال شده باشد و یا آنکه در دادگاه رسیدگیکننده به دعوای مطالبه چک اثبات شود که دارنده به رغم اطلاع از مفقودی بودن چک فرض سوال نسبت به (قبول) پذیرش آن و مطالبه وجه اقدام کرده است.