نظر مشورتی 7/1401/338 مورخ 1401/06/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص ماهیت صدور چک با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش و پاسخِ کوتاه
پرسش: آیا صدور چک به معنای تبدیل تعهد است و مانع مطالبه وجه قرارداد پایه میشود؟
پاسخ: خیر، چک صرفاً وسیله پرداخت است و تبدیل تعهد محسوب نمیشود؛ خواهان میتواند با استرداد چک، وجه قرارداد پایه را مطالبه کند.
به زبانِ ساده
پرسش درباره این بود که وقتی خریدار بابت خرید خودرو چک میدهد، آیا فروشنده فقط باید وجه چک را بخواهد یا میتواند بدهیِ ناشی از قرارداد را مطالبه کند. نظر میگوید چک وسیله پرداخت است و بهخودیخود تعهد اصلی را از بین نمیبرد. اگر فروشنده آماده پسدادن چک باشد و دادگاه بازگرداندن آن را احراز کند، میتواند بدهی قراردادی را مطالبه کند.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است. اختلاف فرضی میان خریدار خودرو و فروشنده مطرح شده؛ نامی از آنان در متن نیامده است.
چگونه: پرسش در قالب استعلام درباره ماهیت چک و امکان مطالبه طلب قراردادی مطرح شده و اداره کل حقوقی پاسخ داده است که تحویل چک موجب تبدیل تعهد نیست و در صورت فراهم بودن شرط مربوط به استرداد چک، مطالبه بدهی قراردادی مانعی ندارد.
چرا مهم است: این نظر برای فروشندگان و وکلای آنان در انتخاب مبنای مطالبه طلبِ ناشی از قرارداد، با وجود صدور چک، کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: قانون مدنی، ماده ۲۹۲؛ در متن به بند ۲ این ماده اشاره شده است.
مفاهیمِ حقوقی: چک، وسیله پرداخت، تبدیل تعهد، تعهد پایه، قرارداد خریدوفروش، استرداد لاشه چک، مطالبه طلب
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا تحویل چک به متعهدله موجب تبدیل تعهد میشود؟
خیر؛ چک صرفاً وسیله پرداخت است و تحویل آن موجب تبدیل تعهد نمیشود.
آیا فروشنده میتواند با استناد به قرارداد پایه، طلب خود را مطالبه کند؟
بله، اگر خواهان آماده استرداد لاشه چک باشد و دادگاه عودت آن به خوانده را احراز کند، مانعی برای محکومیت خوانده به پرداخت بدهی قراردادی وجود ندارد.
آیا دادگاه باید فروشنده را به مطالبه وجه چک راهنمایی کند؟
بر اساس نظر مشورتی، با توضیحات بالا این پرسش منتفی است.
کلیدواژهها: چک، تبدیل تعهد، قرارداد پایه، مطالبه وجه، وسیله پرداخت
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 41
آرای مرتبط 6
-
رأی
هماستناد
رای شماره 864 مورخ 1395/10/28 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 292 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تأثیر قرارداد ثانوی بر وجه التزام درج شده در عقد اولیه
مواد 292 و 293 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر تغییر رقم و تاریخ چک بر ماهیت چک و مسئولیت ضامن
ماده 292 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تسلیم چک به جای پرداخت سکه بهار آزادی به عنوان مهریه
مواد 292 و 1182 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر تغییر رقم و تاریخ چک بر ماهیت چک و مسئولیت ضامن
ماده 292 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
قانون حاکم بر ارتکاب رفتار عدم تحویل کالای امانی
ماده 292 قانون مدنی
نظریات مشورتی 3
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/94/836 مورخ 1394/04/03
ماده 292 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1401/338 — 1401/06/05
ماده 292 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/97/3331 — 1398/08/08
ماده 292 قانون مدنی است
نشستهای قضایی 7
-
نشست قضایی
هماستناد
توافق خریدار و فروشنده در خصوص پرداخت ثمن معامله توسط ثالث
مواد 292 و 338 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
جایگزینی سفته به جای سکه در مَهر و چگونگی وصول آن
ماده 292 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
حقوق شخص ثالث در قبال شخص صادرکننده و ظهرنویس سند
ماده 292 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
ظهور وکالت در وصول وجه یا انتقال طلب در صورت انتقال و واگذاری دین به دیگری
ماده 292 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
بررسی اعتبار تغییر مهریه پس از عقد در سند ازدواج
ماده 292 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
مطالبه مهر از پدر زوج که به تنهایی در زمان عقد متعهد پرداخت مهر عروس خود شده
ماده 292 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
مسئولیت ظهر نویس سفته به منظظور ضمانت از شخص وام گیرنده
ماده 292 قانون مدنی
مواد مرتبط 1
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 292 — قانون مدنی
ماده 292 قانون مدنی
دکترین 24
-
مقاله
هماستناد
پرداخت بدهی با فرض نوسان ارزش دلار — نظر به این که در انتقال طلب
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
پرداخت بدهی با فرض نوسان ارزش دلار — نشست قضایی (۱) مدنی ب
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
پرداخت بدهی با فرض نوسان ارزش دلار — نشست قضایی (۱) مدنی ب
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
پرداخت بدهی با فرض نوسان ارزش دلار — وضعیت پرداخت هزینه دادرسی توسط واخوانده در
مواد 267 و 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
پرداخت بدهی با فرض نوسان ارزش دلار — طبق مواد ۲۶۷ و ۲۹۲ ق
مواد 267 و 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
پرداخت بدهی با فرض نوسان ارزش دلار — طبق مواد ۲۶۷ و ۲۹۲ ق
مواد 267 و 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مسائل و اندیشه های قضایی راجع به تفسیر قرار دادها ۳۳۹۷ وجه
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ثانیاً
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ثانیاً
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
چنان که در ماده ۴۷
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
یوسف نوبخت
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
یوسف نوبخت
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تعاقب و ملازمه دو تعهد به نحوی که ایجاد تعهد ملازمه با
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تعهد جدید و قدیم خالی از اسباب بطلان و انحلال باشند
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تعهد جدید و قدیم خالی از اسباب بطلان و انحلال باشند
ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
وقتی که شخص ثالثی با رضایت متعهدله قبول کند که دین متعهد
مواد 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
رک مواد ۲۹۲ ق
مواد 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
رک مواد ۲۹۲ ق
مواد 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اما اگر تعهد منجز سابق را با شرط تعلیقی یا شرط فاسخ
بند 1 ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بند ۱ ماده ۲۹۲ ق
بند 1 ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بند ۱ ماده ۲۹۲ ق
بند 1 ماده 292 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تاملی بر ماهیت تبدیل تعهد و مقایسه آن با نهادهای مشابه در فقه و حقوق
مواد 292 و 293 قانون مدنی و اقتباس تبدیل تعهد از حقوق بیگانه نبوده است
-
مقاله
هماستناد
تحلیل دوگانگی انتقال طلب و تبدیل تعهد به اعتبار متعهدٌله در حقوق ایران (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 292 قانون مدنی ایران تبدیل تعهد بر سه گونه است که یکی از آن تبدیل تعه
-
مقاله
هماستناد
انتقال طلب در حقوق ایران با نگاهی تطبیقی به حقوق فرانسه و انگلیس
ماده 292 قانون مدنی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
