Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/1402/1082 مورخ 1403/02/11 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی

سبدِ من

#اداره_کل #فوت #گواهی #انحصار_وراثت #قانون_مدنی #انفجار #وسیله_نقلیه #وراث #شرکت #بیمه #دیه #انحصار #اعتراض #هواپیما #بیماری #قضاییه #تاخر #احکام #انهدام #صورت #نظریه‌مشورتی #نظریه

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا در فوت ناشی از تصادف، احکام ارث در فرض «هدم» (ماده ۸۷۳ قانون مدنی) جاری است؟

پاسخ: بله، انفجار یا انهدام وسیله نقلیه از مصادیق هدم است و احکام آن جاری می‌شود، مگر اینکه فوت ناشی از حادثه نباشد.

به زبانِ ساده

استعلام درباره چند نفری است که در یک تصادف فوت کرده‌اند و زمان یا تقدم فوتشان معلوم نیست، در حالی که گواهی انحصار وراثت آنان را وارث یکدیگر دانسته است. متنِ موجود توضیح می‌دهد که انهدام وسایل نقلیه ممکن است در حکم «هدم» باشد، اما فقط وقتی مرگ بر اثر حادثه رخ داده باشد. متن در میانه پاسخ قطع شده و نتیجه نهایی درباره پرداخت دیه و اعتراض به گواهی را نشان نمی‌دهد.

چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ پرسش از سوی مرجع نامشخصی درباره وراث چند متوفیِ یک تصادف و دیه واریزشده به حساب دادگستری مطرح شده است.

چگونه: استعلام سه پرسش درباره پرداخت بر پایه گواهی، اعتراض دادگاه و تکلیف دادگاه مطرح کرده است. پاسخِ نقل‌شده درباره معنای هدم و محدود بودن آن به فوت حادثه‌ای توضیح می‌دهد، اما ادامه متن و پاسخ نهایی ارائه نشده است.

چرا مهم است: این متن برای رسیدگی به ارث و دیه در حوادثی که زمان فوت افراد روشن نیست مفید است، اما برای پاسخ قطعی به پرسش‌های مطرح‌شده کافی نیست.

قوانینِ مرتبط: قانون مدنی، ماده ۸۷۳ (به تصریح استعلام)؛ متن درباره مصادیق «هدم» به فتوای امام خمینی در کتاب مواریثِ تحریرالوسیله و نظر آیت‌الله سیستانی در منهاج‌الصالحین استناد می‌کند.

مفاهیمِ حقوقی: گواهی انحصار وراثت، ارث، هدم، فوت هم‌زمان، تقدم و تأخر فوت، دیه، اعتراض به گواهی

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

آیا انفجار یا انهدام وسیله نقلیه می‌تواند مصداق «هدم» باشد؟

بر پایه دیدگاه‌های فقهی نقل‌شده در متن، می‌تواند باشد.

آیا حکم هدم شامل مرگ ناشی از بیماری هم می‌شود؟

خیر؛ متن می‌گوید این حکم ناظر به فوت بر اثر حادثه است و مرگ ناشی از بیماری را دربرنمی‌گیرد.

تکلیف پرداخت دیه و امکان اعتراض دادگاه به گواهی انحصار وراثت چیست؟

بخش ارائه‌شده از نظریه پاسخ نهایی این پرسش‌ها را دربرندارد.

کلیدواژه‌ها: ارث، هدم، تصادف، قانون مدنی، فوت همزمان، انحصار وراثت

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

استعلام : در گواهي انحصار وراثت صادره براي چند نفر كه در يك تصادف فوت كرده‌اند و تاريخ فوت و تقدم و يا تأخر فوت هر يك بر ديگري نيز مشخص نيست اين افراد وراث همديگر اعلام شده‌اند؛ در حالي كه مطابق ماده 873 قانون مدني فوت چند نفر ناشي از تصادف ملحق به هدم و غرق نيست؛ از آنجا كه شركت بيمه ديه متوفيان را به حساب دادگستري واريز كرده است، خواهشمند است به پرسش‌هاي زير پاسخ دهيد: 1- آيا مطابق گواهي انحصار وراثتي كه مخالف قانون است بايد پرداخت صورت گيرد؟ 2- آيا دادگاه مي‌تواند به گواهي انحصار وراثت صادره (از مرجع ديگر) اعتراض نمايد؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، نحوه اقدام چگونه است؟ 3- چنانچه دادگاه مجاز به پرداخت بر اساس گواهي انحصار وراثت مذكور نيست، تكليف دادگاه چيست؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : در قانون مدني تعريفي از واژه هدم به عمل نيامده است؛ اما ب. ت. ب. فتواي امام خميني (ره) در تحريرالوسيله (جلد 2 در كتاب مواريث، ميراث الغرقي و المهدوم‌عليهم) و نظر آيت‌اله العظمي سيستاني در جلد سوم منهاج‌الصالحين، انفجار و انهدام وسيله نقليه (اتومبيل، قطار، هواپيما و...) مي‌تواند از مصاديق آن باشد. بديهي است هدم و احكام مترتب بر آن صرفاً در مواردي قابليت اعمال و اجرا دارد كه فوت در اثر حادثه‌اي مانند مصاديق فوق به وقوع پيوسته باشد و لذا مواردي مانند مرگ در اثر بيماري كه مرگ در اثر يك حادثه نمي‌باشد و تقدم و تأخر فوت‌كنندگان قابليت بررسي و تعيين دارد را شامل نمي‌شود؛ بر اين اساس و ب. ت. ب. مراتب پيش‌گفته، پاسخ به پرسش‌هاي ديگر منتفي است. نظریه مشورتی شماره 7/1402/1082 مورخ 1403/02/11 این استعلام مربوط به گواهی انحصار وراثت برای چند نفر است که در یک تصادف جان باخته‌اند و ترتیب فوت هر یک مشخص نیست. پرسش‌ها شامل این موارد است: 1- آیا باید پرداخت‌ها بر اساس گواهی انحصار وراثتی که مخالف قانون است، انجام شود؟ 2- آیا دادگاه می‌تواند به این گواهی اعتراض کند و اگر بله، نحوه اقدام چگونه است؟ 3- اگر دادگاه مجاز به پرداخت بر اساس این گواهی نباشد، تکلیف چیست؟ اداره کل حقوقی قوه قضاییه در پاسخ بیان کرده است که واژه "هدم" در قانون مدنی تعریف نشده است، اما ب. ت. ب. فتاوی معتبر، انفجار و انهدام وسیله نقلیه می‌تواند مصداق هدم باشد. بنابراین، احکام مربوط به هدم فقط در مواردی که فوت ناشی از حادثه‌ای مانند تصادف باشد، قابل اجرا است و در موارد دیگر مانند مرگ ناشی از بیماری، این احکام اعمال نمی‌شود. از این رو، پاسخ به پرسش‌های دیگر منتفی است. تاریخ نظریه: 1403/02/11 شماره نظریه: 7/1402/1082 شماره پرونده: 1402-11-1082ح در گواهی انحصار وراثت صادره برای چند نفر که در یک تصادف فوت کرده‌اند و تاریخ فوت و تقدم و یا تاخر فوت هر یک بر دیگری نیز مشخص نیست این افراد وراث همدیگر اعلام شده‌اند؛ در حالی که مطابق ماده 873 قانون مدنی فوت چند نفر ناشی از تصادف ملحق به هدم و غرق نیست؛ از آنجا که شرکت بیمه دیه متوفیان را به حساب دادگستری واریز کرده است، خواهشمند است به پرسش‌های زیر پاسخ دهید: در قانون مدنی تعریفی از واژه هدم به عمل نیامده است؛ اما ب. ت. ب. فتوای امام خمینی (ره) در تحریرالوسیله (جلد 2 در کتاب مواریث، میراث الغرقی و المهدوم‌علیهم) و نظر آیت‌اله العظمی سیستانی در جلد سوم منهاج‌الصالحین، انفجار و انهدام وسیله نقلیه (اتومبیل، قطار، هواپیما و...) می‌تواند از مصادیق آن باشد. بدیهی است هدم و احکام مترتب بر آن صرفاً در مواردی قابلیت اعمال و اجرا دارد که فوت در اثر حادثه‌ای مانند مصادیق فوق به وقوع پیوسته باشد و لذا مواردی مانند مرگ در اثر بیماری که مرگ در اثر یک حادثه نمی‌باشد و تقدم و تاخر فوت‌کنندگان قابلیت بررسی و تعیین دارد را شامل نمی‌شود؛ بر این اساس و ب. ت. ب. مراتب پیش‌گفته، پاسخ به پرسش‌های دیگر منتفی است.

موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1

موارد مرتبط

برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین