نظریه مشورتی شماره 7/1404/25 مورخ 1404/06/12

نظریه مشورتی شماره 7/1404/25 مورخ 1404/06/12 تاریخ نظریه: 1404/06/12 شماره نظریه: 7/1404/25 شماره پرونده: 1404-1/7-25ک استعلام: در جریان رزمایش برگزار شده توسط نیروهای مسلح، در نتیجه بروز تقصیر چند نفر از کارکنان به شهادت رسیده‌اند؛ آیا پیگیری خانواده شهدا برای شناسایی و برخورد قضایی با مقصران، مانع شهید محسوب شدن فرزندان آنها خواهد شد؟ آیا مطالبه یا عدم مطالبه دیه در این مورد تاثیری دارد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: از بندهای 2، 9، 23 و 41 ماده یک آیین‌نامه تعیین و احراز مصادیق عملی شهید، در حکم شهید و سایر مصادیق ایثارگری مصوب 1393/2/24 هیات وزیران با اصلاحات بعدی و اطلاق بند 8 ماده 3 این آیین‌نامه، چنین مستفاد است که افرادی که در حین رزمایش‌های نیروهای مسلح مصوب فرماندهان کل ارتش، سپاه و نیروهای انتظامی کشته می‌شوند «در حکم شهید» محسوب می‌شوند و با عنایت به ملاک ماده 631 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 و دیگر مقررات مرتبط؛ از جمله ماده 473 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، تقصیر و یا عدم تقصیر دیگران در بروز حادثه (در فرض سوال، تعدادی از نظامیان) صرفاً از حیث تعیین مسئول پرداخت دیه موثر در مقام است و تعقیب یا عدم تعقیب مقصران رزمایش و مطالبه یا عدم مطالبه دیه از سوی اولیای‌دم، به خودی خود موجب نمی‌شود کشته‌شدگان از عنوان «در حکم شهید» محروم شوند.