جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
پرسش: آیا ارائه چک تقلبی برای ادا دینِ ناشی از بیعنامه، پس از تحصيل مال، جرم کلاهبرداری محسوب میشود؟
پاسخ: خير؛ از آنجا که اقدامات متقلبانه بعد از تحصيل مال انجام گرفته و شرط تحقق کلاهبرداری، تقلب مقدم بر تحصيل است، موضوع از عنوان کلاهبرداری خارج است.
به زبانِ ساده
در این فرض، فروشنده زمین بعداً چکی را برای دریافت ثمن گرفته که صادرکننده آن با هویت جدید و بهصورت متقلبانه تهیه کرده است. نظر مشورتی میگوید چون فریب پس از تحصیل زمین رخ داده، رفتار توصیفشده ظاهراً کلاهبرداری نیست؛ بااینحال تشخیص نهایی با مرجع رسیدگیکننده است.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ در فرض سؤال، «الف» فروشنده زمین، «ب» خریدار و صادرکننده چک، و «ج» و «د» منتقلالیهم چک هستند.
چگونه: «الف» زمین را به «ب» فروخته و «ب» بعداً چکی را برای پرداخت ثمن داده است؛ چک از طریق «الف» به «ج» و سپس «د» منتقل شده و پس از سررسید به علت نداشتن اصالت برگشت خورده است.
چرا مهم است: این نظر برای کسانی مفید است که میخواهند تفاوت میان راههای مدنی جبران خسارت و تحقق کلاهبرداری را در چنین وضعی بررسی کنند.
قوانینِ مرتبط: نامطمئن؛ در متن ماده یا قانون مشخصی ذکر نشده است.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
سؤال
«الف» طبق بيع نامهاي زميني را به «ب» ميفروشد وپس از يك ماه از ْآن تاريخ «ب» با يك توافق مجزا براي اداي دين خود و پرداخت ثمن يك فقره چك خودش كه به صورت متقلبانه و با تغيير هويت جديد از بانك گرفته است به« الف» ميدهد. پس از آن «الف» نيز چك را به «ج» ونهايتا به «د» منتقل ميشود. پس از سر رسيد تاريخ چك و برگشت چك به جهت عدم اصالت، آيا اقدام«ب» مشمول جرم كلاهبرداري هست يا خير؟
نظريه اداره كل حقوقي قوه قضاييه
اولاً طرق مدني جبران خسارت از قبيل فسخ، بطلان و... مانع از آن نيست كه زيان ديده عليه وارد كننده زيان مبادرت به طرح شكايت كيفري نمايد. ثانياً درفرض استعلام ب. ت. ب. مفاد آن، نظر به اينكه اقدامات متقلبانه بعد از تحصيل مال انجام گرفته است و يكي از شروط تحقق كلاهبرداري اقدامات متقلبانه قبل از تحصيل مال مي باشد، لذا به نظر مي رسد موضوع از شمول عنوان كلاهبرداري خارج باشد. با اين حال، تشخيص مصداق برعهده مرجع رسيدگي كننده است./ن
نظریه مشورتی شماره 7/93/0828 مورخ 1393/04/10
موضوع این استعلام، بررسی وضعیت حقوقی و کیفری اقدام «ب» در ارائه چک متقلبانه به «الف» پس از خریدزمین است. این استعلام به این پرسش میپردازد که آیا اقدام «ب» میتواند به عنوان جرم کلاهبرداری تلقی شود یا خیر. در پاسخ، اداره کل حقوقی قوه قضاییه اعلام کرده است که روشهای مدنی جبران خسارت، مانند فسخ و بطلان، مانع از طرح شکایت کیفری نمیشوند. همچنین، ب. ت. ب. اینکه اقدامات متقلبانه «ب» پس از به دست آوردن مال انجام شده و یکی از شروط تحقق کلاهبرداری، انجام اقدامات متقلبانه قبل از به دست آوردن مال است، به نظر میرسد این موضوع از شمول کلاهبرداری خارج باشد. در نهایت، تشخیص مصداق بر عهده مرجع رسیدگیکننده است.
تاریخ نظریه: 1393/04/10
شماره نظریه: 7/93/0828
شماره پرونده: 93-088-0510
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولاً طرق مدنی جبران خسارت از قبیل فسخ، بطلان و... مانع از آن نیست که زیان دیده علیه وارد کننده زیان مبادرت به طرح شکایت کیفری نماید. ثانیاً درفرض استعلام ب. ت. ب. مفاد آن، ن. ب. ا. اقدامات متقلبانه بعد از تحصیل مال انجام گرفته است و یکی از شروط تحقق کلاهبرداری اقدامات متقلبانه قبل از تحصیل مال میباشد، لذا به نظر میرسد موضوع از شمول عنوان کلاهبرداری خارج باشد. با این حال، تشخیص مصداق برعهده مرجع رسیدگی کننده است./ن