نظر مشورتی 7/95/3354 مورخ 1395/12/24 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص خواهان در دعوای طلاق در فرض اعطای وکالت در طلاق به زوجه با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: در فرض اعطای وکالت بلاعزل در طلاق به زوجه، خواهان دعوای طلاق چه کسی است و آیا زوج حق استرداد دادخواست را دارد؟
پاسخ: زوج اصيل و خواهان در طلاق تلقی میشود و نام وی باید در دادخواست قید شود و زوجه باید با اعطای وکالت به وکیل رسمی دادگستری اقدام کند. همچنین استرداد دادخواست از سوی زوج، مغایر وکالت بلاعزل اعطایی بوده و امکانپذیر نیست.
به زبانِ ساده
اگر شوهر با سند رسمی وکالت بلاعزل طلاق به همسرش داده باشد، زوجه برای پیگیری طلاق باید از وکیل دادگستری استفاده کند. در دادخواست، شوهر خواهان محسوب میشود، چون اقدام به نمایندگی از او انجام میگیرد. طبق این نظر، شوهر نمیتواند دادخواست را پس بگیرد.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ زوج و زوجه اشخاص مورد بحثاند.
چگونه: پرسش درباره آثار وکالت رسمی و بلاعزل در طلاق مطرح شده است. اداره کل حقوقی، زوج را خواهان دانسته و استرداد دادخواست از سوی او را ناسازگار با وکالت بلاعزل معرفی کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای زوجین و وکلای خانواده در تنظیم دادخواست و تشخیص امکان استرداد آن کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: نامطمئن؛ متن به مقررات مربوط به دادخواست و وکالت در دادگستری اشاره میکند، اما نام یا شماره قانون را نمیآورد.
مفاهیمِ حقوقی: وکالت بلاعزل در طلاق، وکالت قضایی، وکیل رسمی دادگستری، خواهان، استرداد دادخواست، غبطه موکل
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
وقتی شوهر وکالت بلاعزل در طلاق داده، چه کسی باید در دادخواست خواهان باشد؟
شوهر، زیرا اقدام زوجه در این فرض از جانب او انجام میشود.
آیا زوجه میتواند شخصاً وکالت قضایی را در دادگاه اعمال کند؟
باید به وکیل رسمی دادگستری وکالت بدهد تا در حدود اختیار تفویضشده و با رعایت غبطه موکل اقدام کند.
آیا زوج میتواند دادخواست طلاق را پس بگیرد؟
خیر؛ نظر مشورتی، استرداد دادخواست از سوی زوج را در این فرض ممکن نمیداند.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
1 و 2- در فرضي كه زوج به موجب سند رسمي، وكالت بلاعزل در طلاق به زوجه داده است، مقدمه اجراي صيغه طلاق به وسيله زوجه از سوي زوج، تقديم دادخواست به دادگاه وفق مقررات مربوط است و چون وكالت دعاوي در دادگستري مستلزم مداخله وكيل دادگستري است، لزوماً زوجه بايد با اعطاي وكالت به وكيل رسمي دادگستري در حدود وكالت تفويض شده و رعايت غبطه موكل، حقوق خود را استيفاء كند و چون اقدام زوجه براي طلاق در اين فرض، از جانب زوج است، زوج اصيل و خواهان درطلاق تلقي مي شود و بايد نام وي (زوج) در دادخواست به عنوان خواهان قيد شود.
3- ب. ت. ب. اينكه در فرض سؤال، وكالت در طلاق به صورت بلاعزل داده شده است و اعمال اين وكالت مستلزم طرح دعوا و النهايه اجراي صيغه توسط وكيل به وكالت از اصيل (زوج) است، بنابراين، استرداد دادخواست از سوي زوج، مغاير وكالت بلاعزل اعطايي است و به همين علت امكان پذير نيست./
نظریه مشورتی شماره 7/95/3354 مورخ 1395/12/24
موضوع این استعلام درباره انتقال حق طلاق از زوج به زوجه از طریق وکالتنامه بلاعزل و پیامدهای قانونی آن در زمان طرح دعوا است. پرسشها شامل تعیین خواهان در دادخواست، نیاز زوجه به استفاده از وکیل دادگستری و وضعیت استرداد دادخواست توسط زوج م. ب.. در پاسخ، اداره کل حقوقی قوه قضاییه توضیح داده است که در صورت اعطای وکالت بلاعزل در طلاق، زوجه باید به وکیل دادگستری وکالت دهد و نام زوج به عنوان خ. د. د. ذکر شود. همچنین، به دلیل بلاعزل بودن وکالت، زوج نمیتواند دادخواست را پس بگیرد، زیرا این اقدام با وکالت اعطاشده تناقض دارد.
تاریخ نظریه: 1395/12/24
شماره نظریه: 7/95/3354
شماره پرونده: 59-9/2-875
در فرضی که زوج با مراجعه به دفاتر اسناد رسمی و تنظیم وکالت نامه بلاعزل حق طلاق را به زوجه تفویض مینماید به هنگام طرح دعوا با سوالات ذیل مواجه میشویم:
1- اصل بر این است که حق طلاق با مرد است لذا وقتی این حق را به زوجه تفویض مینماید در اینجا نام و مشخصات زوج باید به عنوان خواهان در ستون دادخواست قید شود یا زوجه؟ با این توضیح که سایر دعاوی که با وکالتنامه از سوی اصیل مطح میگردد حتما باید نام و مشخصات اصیل به عنوان خ. د. د. ذکر شود نه مشخصات وکیل م. ا.
2- ن. ب. ا. زوجه وکیل دادگستری نیست آیا باید همانند سایر دعاوی که با وکالت نامه و با نیابت از سوی اصیل مطرح میشود زوجه نیز باید وکالت نامه را به وکیل دادگستری تفویض نماید یا خیر؟
3- چنانچه قائل به این نظر باشیم که مشخصات زوجه به عنوان خواهان قید شود آیا نتیجه حکمی دادنامه صدور گواهی عدم سازش است یا حکم طلاق ماده 26 قانون حمایت خانواده و همچنین اگر مشخصات زوج به عنوان خواهان ذکر شودآیا علیرغم بلاعزل بودن وکیل خواهان زوج حق استرداد دادخواست را دارد یا خیر.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
3- ب. ت. ب. اینکه در فرض سوال، وکالت در طلاق به صورت بلاعزل داده شده است و اعمال این وکالت مستلزم طرح دعوا و النهایه اجرای صیغه توسط وکیل به وکالت از اصیل (زوج) است، بنابراین، استرداد دادخواست از سوی زوج، مغایر وکالت بلاعزل اعطایی است و به همین علت امکانپذیر نیست.