پرسش: آیا دعوی مالک برای الزام سازنده به تحویل سه واحد و مطالبه خسارت در قرارداد مشارکت در ساخت قابل استماع است؟
پاسخ: بله، این دعوی قابل استماع است و دادگاه میتواند از طریق قرعهکشی یا ارجاع به کارشناسی و تعیین قیمت، سهم خواهان را مشخص و حکم صادر کند.
به زبانِ ساده
موضوع، قراردادی برای ساخت ده واحد و تحویل سه واحد به مالک زمین بوده، بیآنکه واحدهای مشخصی برای مالک تعیین شوند. طبق متن، مالک میتواند دعوای تحویل سهم خود و خسارت تأخیر را مطرح کند؛ تعیین سهم با قرعهکشی یا کارشناسی انجام میشود، بسته به اینکه واحدها برابر باشند یا نه.
چه کسی: نظریه را اداره کل حقوقی قوه قضاییه صادر کرده است. اختلاف میان مالک زمین و سازنده است؛ نام اشخاص در متن نیامده است.
چگونه: در پاسخ به استعلام درباره دعوای مالک، نظریه امکان استماع دعوا را پذیرفته و روش تعیین واحدها را بر مبنای برابری یا تفاوت مساحت و قیمت توضیح داده است.
چرا مهم است: این نظریه برای مالکان و سازندگان در قراردادهای مشارکت در ساخت، راه تعیین سهم و مطالبه خسارت را روشن میکند.
قوانینِ مرتبط: نامطمئن؛ متن ماده یا قانون مشخصی را ذکر نکرده است.
مفاهیمِ حقوقی: قرارداد مشارکت در ساخت، الزام به انجام تعهد، تحویل آپارتمان، تعیین سهم، کارشناسی، قرعهکشی، خسارت تأخیر
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا مالک میتواند سازنده را به تحویل سه واحد و پرداخت خسارت تأخیر در انجام تعهد ملزم کند؟
بله، دعوا قابل استماع است و در صورت تأخیر، دادگاه میتواند به خسارت نیز رأی دهد.
اگر واحدها از نظر مساحت و قیمت برابر نباشند، سهم مالک چگونه تعیین میشود؟
با کارشناسی و تعیین ارزش کل ده واحد و ارزش سهدهم سهم مالک.
کلیدواژهها: مشارکت در ساخت، الزام به تحویل، خسارت عدم انجام تعهد، کارشناسی، قرعهکشی
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
نظریه مشورتی شماره 7/96/1773 مورخ 1396/08/02
خ. م.:
موضوع استعلام مربوط به قراردادمشارکت در ساخت بنا است که در آن، سازنده موظف به ساخت ده واحد و تحویل سه واحد به مالک زمین است. پرسش مطرح شده درباره امکان استماع دعوی مالک برای الزام سازنده به تحویل سه واحد و مطالبهخسارت ناشی از عدم انجام تعهد در زمان مقرر است. بر اساس نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، استماع دعوی مالک از نظر قانونی مشکلی ندارد. اگر آپارتمانها از نظر مساحت و قیمت برابر باشند، دادگاه میتواند از طریق قرعهکشی سهم خواهان را تعیین کند. در غیر این صورت، اگر آپارتمانها از نظر قیمت و مساحت متفاوت باشند، دادگاه باید با ارجاع به کارشناسی، قیمت کل ده واحد را تعیین کرده و سپس قیمت سه واحد متناسب با سهم سهدهم خواهان را مشخص کند و رای به نفع خواهان صادر نماید. همچنین، در صورت تاخیر در انجام تعهد، دادگاه به خسارت ناشی از آن نیز رای خواهد داد.
تاریخ نظریه: 1396/08/02
شماره نظریه: 7/96/1773
شماره پرونده: 626-1/127-96
استعلام:
در قرارداد مشارکت در ساخت بنا مقرر شده سازنده ده واحد بسازد و سه واحد را به مالک زمین تحویل و تملیک نماید بدون اینکه تعیین نمایند کدام سه واحد را حال مالک زمین دعوی الزام سازنده را به تحویل سه واحد و مطالبه خسارت عدم انجام تعهد در موعد مقرر را اقامه نموده آیا دعوی خواهان قابل استماع است.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
مستفاد از استعلام این است که مالک مستحق سه واحد از آپارتمانها از کل ده واحد احداث شده و مطالبه خسارت ناشی از تأخیر در تعهد م. ب. اولا استماع دعوی فاقد اشکال قانونی است ثانیا چنانچه آپارتمانها از لحاظ مساحت و قیمت مساوی باشند دادگاه از طریق قرعه کشی، سهم خواهان را تعیین و نسبت به آن رأی خواهد داد. ثالثا ب. ت. ب. سهم سه دهم خواهان از کل ساختمان و در صورتی که آپارتمانها متساوی القیمت و متساوی المساحت نباشند دادگاه باید با ارجاع امر به کارشناسی، قیمت کل ده واحد را تعیین و سپس ب. ت. ب. قیمت کل ملک، قیمت سه واحد را که متناسب با سه دهم قیمت کل باشد، مشخص نموده و دادگاه همان سه واحد را به نفع خواهان رأی صادر کند. رابعا چنانچه تأخیر در انجام تعهد نیز صورت گرفته باشد، دادگاه به خسارت ناشی از آن رأی خواهد داد.