نظر مشورتی 7/96/2859 مورخ 1396/11/17 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی

1- اولاً: رعايت تناسب در تعيين مجازات مرتكب كه در مواد 4 ، 5 و 8 قانون مبارزه با مواد مخدر و روانگردان با اصلاحات و الحاقات بعدي آمده است، به اين معنا است كه دادگاه ب. ت. ب. ميزان مواد مكشوفه در هر بند از سه ماده مذكور، مجازاتي بين حداقل و حداكثر تعيين نمايد و اين امر بدان معني نيست كه مجازات كسي كه مرتكب حمل و نگهداري يك گرم ترياك شده، طبق بند 1 ماده پنج قانون مزبور، لزوماً يك ضربه شلاق باشد؛ چه اينكه ملاك رعايت تناسب، عرف بوده و در نهايت، اتخاذ تصميم در اين خصوص حسب مورد با قاضي رسيدگي كننده است. ثانياً: مفاد تبصره ماده واحده قانون الحاق يك ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 12/7/1396 دلالتي بر نسخ يا عدول مقنن از لزوم رعايت تناسب در تعيين مجازات مرتكبين جرايم مذكور در مواد 4، 5 و 8 قانون مبارزه با مواد مخدر و روان گردان با اصلاحات و الحاقات بعدي آمده است، ندارد. 2- ب. ت. ب. اين كه درخصوص تكرار جرم موضوع مواد 2، 5، 6، 9 و 14 قانون مبارزه با مواد مخدر با اصلاحات و الحاقات بعدي، حكم خاصي راجع به حصول يا عدم حصول اعاده حيثيت مقرر نشده است، در اين باره مقررات عام ماده 25 قانون مجازات اسلامي مصوب 1392 حكم فرما است، ضمناً ماده 39 قانون صدرالذكر تنها مفيد اين معني است كه محكوميت ها يا سوابق قبل از اجراي قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1367 ملاك تكرار جرم محسوب نمي شود./م نظریه مشورتی شماره 7/96/2859 مورخ 1396/11/17 موضوع استعلام درباره تناسب مجازات در قانون مبارزه با مواد مخدر و تاثیر سابقه کیفری در تکرار جرم است. در پاسخ به پرسش اول، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه توضیح می‌دهد که رعایت تناسب مجازات در مواد 4، 5 و 8 قانون مبارزه با مواد مخدر به این معناست که دادگاه می‌تواند مجازاتی بین حداقل و حداکثر تعیین کند و این به معنای الزام به صدور مجازات خاصی نیست. همچنین، تبصره ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1396/07/12 اشاره‌ای به نسخ یا عدول از لزوم رعایت تناسب مجازات ندارد. در پاسخ به پرسش دوم، تاکید شده که در موضوع تکرار جرم، مقررات عام ماده 25 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 حاکم است و اعاده حیثیت تاثیری بر تشدید مجازات ندارد. تاریخ نظریه: 1396/11/17 شماره نظریه: 7/96/2859 شماره پرونده: 96-54-1978 1- ب. ت. ب. تبصره ماده واحده الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر ماده 45 آیا مقنن از رعایت تناسب مجازات یا میزان مواد تناسب ریاضی عدول نموده است؟ به عبارت دیگر از عبارت اگر حکم به حد اقل مجازات قانونی صادر شود استنباط می‌شود که دادگاه بین حد اقل و حد اکثر مجازات مقرر در هر بند اختیار دارد؟ به عنوان مثال برای یک گرم تریاک می‌تواند 3 میلیون ریال جزای نقدی و 50 ضربه شلاق تعزیری صادر کند 2- ب. ت. ب. اینکه در مواد 6 و 9 قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر برای تعیین مجازات در فرض تکرار جرم ضابطه تعیین شده است در فرض که نسبت به سابقه قبلی مدت های ماده 25 قانون مجازات اسلامی گذشته و مشمول اعاده حیثیت شده آیا سابقه موثر بوده و قاضی ملزم به تشدید م. ب. یا به علت گذشت مدتهای مقرر در ماده 25 قانون پیش گفته موثر محسوب نمی شود؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: 1- اولاً: رعایت تناسب در تعیین مجازات مرتکب که در مواد 4، 5 و 8 قانون مبارزه با مواد مخدر و روان‌گردان با اصلاحات و الحاقات بعدی آمده است، به این معنا است که دادگاه ب. ت. ب. میزان مواد مکشوفه در هر بند از سه ماده مذکور، مجازاتی بین حداقل و حداکثر تعیین نماید و این امر بدان معنی نیست که مجازات کسی که مرتکب حمل و نگهداری یک گرم تریاک شده، طبق بند 1 ماده پنج قانون مزبور، لزوماً یک ضربه شلاق باشد؛ چه اینکه ملاک رعایت تناسب، عرف بوده و در نهایت، اتخاذ تصمیم در این خصوص حسب مورد با قاضی رسیدگی کننده است. ثانیاً: مفاد تبصره ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1396/7/12 دلالتی بر نسخ یا عدول مقنن از لزوم رعایت تناسب در تعیین مجازات مرتکبین جرایم مذکور در مواد 4، 5 و 8 قانون مبارزه با مواد مخدر و روان گردان با اصلاحات و الحاقات بعدی آمده است، ندارد.