پرسش: آیا منتقلالیه سهام میتواند ابطال تصمیمات مجمع عمومی را درخواست کند؟
پاسخ: بله، منتقلالیه قائممقام انتقالدهنده است و ذینفع محسوب میشود؛ اما اداره تصفیه در صورت ورشکستگی، قائممقام شرکت است نه سهامدار.
به زبانِ ساده
متن درباره این است که چه کسی میتواند تصمیمات مجمع عمومی شرکت سهامی را بهدلیل رعایتنشدن تشریفات قانونی به چالش بکشد و بستانکار در دعوای مربوط به طلبش چه اختیاری دارد. منتقلالیه سهام میتواند درخواست ابطال کند، اما اداره تصفیه قائممقام سهامدار نیست و بستانکار نیز فقط دعوا را به اندازه طلب خود پیگیری میکند.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوهقضائیه؛ موضوع درباره منتقلالیه سهام، انتقالدهنده، اداره تصفیه، شرکت و بستانکاران است.
چگونه: اداره کل حقوقی درباره حق منتقلالیه در درخواست ابطال، جایگاه اداره تصفیه و حدود دعوای بستانکار پاسخ داده و هزینههای ماده ۵۲ آییننامه را توضیح داده است.
چرا مهم است: این نظر برای سهامداران و منتقلالیه سهام، شرکتها، اداره تصفیه و بستانکاران در تعیین حق طرح یا پیگیری دعوا کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت، ماده ۲۷۰؛ قانون اداره تصفیه امور ورشکستگی، مواد ۴۵ و ۴۹؛ آییننامه قانون اداره تصفیه امور ورشکستگی، ماده ۵۲
مفاهیمِ حقوقی: ذینفع، ابطال تصمیمات مجمع عمومی، منتقلالیه سهام، قائممقامی، ورشکستگی، انحلال شرکت، طلب بستانکار، هزینه دادرسی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا منتقلالیه سهام میتواند ابطال تصمیمات مجمع عمومی را درخواست کند؟
بله؛ منتقلالیه سهام ذینفع است و میتواند بهدلیل رعایتنشدن تشریفات قانونی درخواست ابطال کند.
آیا اداره تصفیه میتواند به قائممقامی سهامدار منتقلالیه، ابطال مصوبه افزایش سرمایه را بخواهد؟
خیر؛ در فرض ورشکستگی یا انحلال، اداره تصفیه قائممقام شرکت است، نه سهامدار.
آیا موضوع دعوای بستانکار، بیش از طلب او را هم در بر میگیرد؟
خیر؛ دعوا فقط به اندازه طلب به بستانکار منتقل میشود و مازاد بر طلب متعلق به سایر بستانکاران است.
منظور از هزینه مقرر در قسمت پایانی ماده ۵۲ آییننامه چیست؟
همه هزینههای لازم برای رسیدگی به دعوا.
کلیدواژهها: مجمع عمومی، شرکت سهامی، ابطال تصمیمات، منتقلالیه، اداره تصفیه
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
1- الف- برابر ماده 270 لايحه قانوني اصلاح قسمتي از قانون تجارت، هر ذي نفعي ميتواند ابطال تصميمات مجمع عمومي شركت سهامي به لحاظ عدم رعايت تشريفات قانوني را از دادگاه صالح درخواست كند و از آنجايي كه منتقل اليه سهام شركت، قائم مقام انتقال دهنده تلقي ميشود و تمام حقوق ناشي از سهام به منتقل اليه، انتقال مييابد، بنابراين منتقل اليه ذي نفع بوده و ميتواند ابطال تصميمات مجمع عمومي به لحاظ عدم رعايت تشريفات قانوني را از دادگاه صالح درخواست كند.
1- ب- چنانچه منظور سؤال كننده ورشكستگي يا انحلال شركت باشد، در اين صورت اداره تصفيه قائم مقام شركت است و نه سهامدار. بنابراين اداره تصفيه نميتواند به قائم مقامي سهامدار منتقل اليه براي ابطال مصوبه افزايش سرمايه اقدام كند.
2- اولاً : با عنايت به مواد 45 و 49 قانون اداره تصفيه امور ورشكستگي، صرفاً دعوا به بستانكار منتقل ميشود و چون مازاد بر طلب بستانكار از محكومبه، متعلق به ساير بستانكاران است، درنتيجه موضوع دعوا به وي منتقل نميشود.
ثانياً : ب. ت. ب. ماده 52 آيين نامه قانون فوق، بستانكار با ارائه برگ نمونه و تحت شرايطي كه در آن ذكر شده است، دعوا را به عنوان خواهان پيگيري ميكند و در اين حالت نيازي به دعوت از اداره تصفيه توسط دادگاه وجود ندارد. لكن اداره تصفيه ب. ت. ب. مقررات قانوني و شرايط قيد شده در برگه نمونه بر دعوا نظارت دارد.
3- منظور از هزينه مقرر در قسمت اخير ماده 52 آيين نامه قانون فوق، كليه هزينههاي لازم براي رسيدگي به دعوايي است كه نتيجه آن مشكوك است و به بستانكار منتقل شده است، از قبيل هزينه كارشناسي، اجراي قرار معاينه و تحقيق محلي و غيره.
4- صرف طولاني شدن دعوي، مجوزي براي اداره تصفيه جهت انتقال دعوا نيست. زيرا اولاً برابر ماده 50 قانون اداره تصفيه امور ورشكستگي، مهلت هشت ماهه جهت تصفيه قابل تمديد است. ثانياً قانونگذار صرفاً انتقال دعوايي را كه نتيجه آن مشكوك است به اداره تصفيه اجازه داده است و در ساير موارد چنين مجوزي وجود ندارد
نظریه مشورتی شماره 7/97/1719 مورخ 1398/03/05
موضوع استعلام درباره امکان ابطال تصمیمات مجمع عمومیشرکت سهامی توسط منتقلالیه سهام و وضعیت دعوای بستانکار در فرآیند ورشکستگی است. در این خصوص، اداره کل حقوقی قوه قضاییه اعلام کرده است که بر اساس ماده 270 لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت، منتقلالیه سهام به عنوان ذینفع میتواند درخواست ابطال تصمیمات مجمع عمومی را مطرح کند. اما در موارد ورشکستگی یا انحلال، اداره تصفیه به عنوان قائممقام شرکت عمل کرده و نمیتواند به نمایندگی از سهامدار منتقلالیه برای ابطال مصوبه افزایش سرمایه اقدام کند. همچنین، طبق مواد 45 و 49 قانون اداره تصفیه امور ورشکستگی، دعوا تنها به بستانکار منتقل میشود و بستانکار میتواند با ارائه برگ نمونه، دعوا را پیگیری کند، بدون نیاز به دعوت از اداره تصفیه. هزینههای مربوط به رسیدگی به دعوا نیز تحت ماده 52 آییننامه مربوطه شامل هزینههای لازم برای رسیدگی است. در نهایت، طولانی شدن دعوی به اداره تصفیه اجازه انتقال دعوا را نمیدهد، مگر در مواردی که نتیجه دعوا مشکوک باشد.
تاریخ نظریه: 1398/03/05
شماره نظریه: 7/97/1719
شماره پرونده: 97-79-1719
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
1- ب- چنانچه منظور سوال کننده ورشکستگی یا انحلال شرکت باشد، در این صورت اداره تصفیه قائم مقام شرکت است و نه سهامدار. بنابراین اداره تصفیه نمیتواند به قائم مقامی سهامدار منتقل الیه برای ابطال مصوبه افزایش سرمایه اقدام کند.