دعواي «
اعتراض به تشخيص منابع طبيعي مبني بر ملي اعلام شدن اراضي» از حيث امكان طرح مجدد تابع عمومات بوده و چنان چه مرجع رسيدگي كننده احراز كند معترض قائم مقام قانوني يا قراردادي شخصي است كه سابقاً در خصوص ملي اعلام شدن اراضي مورد ادعاي معترض، اعتراض خ. ر. ب. مرجع ذي صلاح تقديم و مورد رسيدگي و لحوق حكم قرار گرفته است، موضوع مشمول اعتبار
امر قضاوت شده بوده و برابر عمومات مربوط اتخاذ تصميم مي شود.
نظریه مشورتی شماره 7/98/1055 مورخ 1398/08/01
موضوع این استعلام مربوط به بررسی امکان اعتراض مجدد به ملی شدن
اراضی بر اساس تبصره 1 ماده 9 قانون افزایش
بهرهوری بخش کشاورزی مصوب 23 تیر 1398 است. سوال اصلی این است که آیا با وجود صدور
حکم قطعی درباره احیاء یا عدم احیاء اراضی پیش از تاریخ 27 دی 1341، امکان طرح اعتراض جدید با نام و شخص جدید وجود دارد یا خیر. نظریه مشورتی
اداره کل حقوقی قوه قضائیه بیان میکند که دعوای اعتراض به ملی شدن اراضی از نظر امکان طرح مجدد، تابع قواعد عمومی است. اگر مرجع
رسیدگیکننده
تشخیص دهد که معترض، قائممقام قانونی یا قراردادی شخصی است که قبلاً اعتراض خ. ر. ب. مرجع ذیصلاح ارائه داده و مورد بررسی قرار گرفته، موضوع مشمول اعتبار امر قضاوت شده خواهد بود و باید بر اساس قواعد مربوطه
تصمیمگیری شود.
تاریخ نظریه: 1398/08/01
شماره نظریه: 7/98/1055
شماره پرونده: 98-83-1055 ع
به استحضار میرساند اخیرا عده ای از اشخاص با ارائه
قولنامه و یا برگ خرید
اراضی ملی با طرح اعتراض در شعبه ویژه مستقر در
محاکم حقوقی اقدام به اعتراض به
تشخیص ملی شدن اراضی موضوع تبصره 1 ماده 9 قانون افزایش بهره وری بخش کشاورزی مینمایند که مقام محترم
قضایی هم پرونده را به
کارشناس رسمی دادگستری از باب تشخیص احیاء یا عدم احیاء بودن عرصه مورد نزاع به تاریخ قبل از 1341/10/27 مستند به قانون ملی شدن ارجاع مینماید علی ایحال نکته مهم اینکه عرصه مورد اعتراض حسب اعتراض مالک یا مدعی اولیه در کمیسیون ماده واحده قانون تعیین تکلیف اراضی اختلافی موضوع اجرای ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و
مراتع مورد رسیدگی قرار گرفته و بعد از صدور رای توسط کمیسیون ماده واحده اداره کل
منابع طبیعی به
رای صادره در محاکم قضایی اعتراض مطرح نموده که بعد از رسیدگی رای قطعی دال بر ملی بودن عرصه به دلیل عدم احیاء قبل از تصویب قانونی ملی شدن صادر شده است حالیه شخص معترض که رای قطعی صادر و به ایشان
ابلاغ شده بعد از چند سال اقدام به فروش اراضی فوق به اشخاص دیگری نموده و یا با فوت ایشان ورثه متوفی بعد از گذشت چند سال اقدام به طرح اعتراض به ملی شدن و احراز
مالکیت در شعبه ویژه موضوع تبصره یک ماده 9 قانون افزایش بهره وری بخش کشاورزی مصوب 1398/4/23 مینمایند.
سوال: آیا ب. ت. ب. اینکه موضوع اصلی تشخیص احیاء یا عدم احیاء بودن اراضی قبل از تاریخ 1341/10/27 بوده و این موضوع یک بار رسیدگی و حکم قطعی صادر شده است می توان مجددا با نام جدید و شخص جدید به همان اراضی در محاکم قضایی مستند به تبصره 1 ماده 9 قانون اشاره شده اعتراض مطرح نمود یا خیر ؟
چرا که از نظر قانونی یک بار موضوع محیات بودن عرصه مورد بررسی قضایی قرار گرفته و رای قطعی صادر شده لذا به نظر میرسد موضوع مشمول
اعتبار امر مختوم باشد.
علی ایحال به جهت دفاع از حقوق
بیت المال و انفال نظریه آن اداره کل محترم میتواند موثر و مورد استناد قرار گیرد.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه
قضاییه:
اخیرا عدهای با ارائه قولنامه یا برگ خرید اراضی ملی، با طرح اعتراض در شعبه ویژه مستقر در محاکم حقوقی، به تشخیص ملی شدن اراضی موضوع تبصره 1 ماده 9 قانون افزایش بهرهوری بخش کشاورزی اعتراض مینمایند و مقام قضایی هم پرونده را برای تشخیص احیاء یا عدم احیاء بودن عرصه مورد نزاع به تاریخ قبل از 1341/10/27 مستند به قانون ملی شدن به کارشناس رسمی دادگستری ارجاع مینماید. نکته مهم این که، موضوع عرصه مورد اعتراض حسب اعتراض مالک یا مدعی اولیه در کمیسیون ماده واحده قانون تعیین تکلیف اراضی اختلافی موضوع اجرای ماده 56 قانون حفاظت و بهرهبرداری از جنگلها و مراتع مورد رسیدگی قرار گرفته و بعد از صدور رای توسط کمیسیون ماده واحده اداره کل منابع طبیعی به رای صادره در محاکم قضایی اعتراض نموده که بعد از رسیدگی، رای قطعی دال بر ملی بودن عرصه به دلیل عدم احیاء قبل از تصویب قانونی ملی شدن صادر شده است. حالیه شخص معترض که رای قطعی صادر و به ایشان ابلاغ شده، بعد از چند سال اقدام به فروش اراضی فوق به افراد دیگری نموده یا با فوت ایشان، ورثه پس از گذشت چند سال اقدام به طرح اعتراض به ملی شدن و احراز مالکیت در شعبه ویژه موضوع تبصره یک ماده 9 قانون افزایش بهره وری بخش کشاورزی مصوب 1398 مینمایند. ب. ت. ب. این که موضوع اصلی تشخیص احیاء یا عدم احیاء بودن اراضی قبل از تاریخ 1341/10/27 بوده و این موضوع یک بار رسیدگی و حکم قطعی صادر شده است، آیا میتوان مجددا با نام جدید و شخص جدید به همان اراضی مستند به تبصره 1 ماده 9 قانون اشاره شده در محاکم قضایی اعتراض نمود؟
بازگشت به استعلام شماره 98/1/13062 مورخ 1398/6/23 به
شماره ثبت وارده 1055 مورخ ، 1398/7/2 نظریه مشورتی این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: دعوای »
اعتراض به تشخیص منابع طبیعی مبنی بر ملی اعلام شدن اراضی« از حیث امکان طرح مجدد تابع عمومات بوده و چنانچه مرجع رسیدگیکننده احراز کند معترض قائممقام قانونی یا قراردادی شخصی است که سابقاً در خصوص ملی اعلام شدن اراضی مورد ادعای معترض، اعتراض خ. ر. ب. مرجع ذیصلاح تقدیم و مورد رسیدگی و لحوق حکم قرار گرفته است، موضوع مشمول اعتبار امر قضاوت شده بوده و برابر عمومات مربوط اتخاذ
تصمیم میشود. دکتر … حیدری پور