Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/99/1822 مورخ 1399/12/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص تکلیف خوانده به اثبات ادعای خویش مبنی بر تلف عین موهوبه در صورت رجوع واهب از هبه با اصلاحات و الحاقات بعدی

سبدِ من

#عین_موهوبه #اداره_کل #رجوع #اثبات #واهب #هبه #قانون_مدنی #بار_اثبات #اصول_حقوقی #صورت #قضاییه #زوجه #نظریه‌مشورتی #آیین_دادرسی #انقلاب #نظریه

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: در صورت رجوع از هبه، بار اثبات تلف عین موهوبه بر عهده کیست؟

پاسخ: با توجه به اصل بقای عین، خوانده (متهب) که مدعی تلف عین موهوبه است، باید آن را اثبات کند.

به زبانِ ساده

موضوع، مالی است که زوج به زوجه هبه کرده و بعد از هبه از آن رجوع کرده است. اگر زوجه مدعی باشد مال از بین رفته، باید تلف را ثابت کند؛ زیرا اصل بر باقی بودن مال است. واهب نیز در صورت باقی بودن عین و نبودن استثناهای قانونی می‌تواند رجوع کند.

چه کسی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ در فرض پرسش، زوج واهب و خواهانِ رجوع و زوجه دریافت‌کننده هبه و خوانده است.

چگونه: اداره کل حقوقی با استناد به قواعد بار اثبات دعوا و اصل بقای عین، اثبات تلف را بر عهده زوجه دانسته است. بخش پایانی متن درباره موارد سقوط حق رجوع ناقص است.

چرا مهم است: این متن برای زوجین و وکلای آنان در اختلاف بر سر رجوع از هبه و اثبات تلف مال کاربرد دارد.

قوانینِ مرتبط: ماده ۱۲۵۷ قانون مدنی؛ ماده ۸۰۳ قانون مدنی؛ ماده ۱۹۸ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی

مفاهیمِ حقوقی: هبه، رجوع از هبه، عین موهوبه، تلف مال، بار اثبات دعوا، اصل بقای عین، اصل بقای حق رجوع

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

اگر زوج پس از هبه به زوجه از هبه رجوع کند و زوجه بگوید مال از بین رفته، چه کسی باید تلف را اثبات کند؟

زوجه که مدعی تلف است باید آن را اثبات کند.

آیا خواهان باید وجود عین موهوبه در دست خوانده را ثابت کند؟

خیر؛ با توجه به اصل بقای عین، از اثبات آن بی‌نیاز است.

آیا واهب پس از قبض مال می‌تواند از هبه رجوع کند؟

بله، مشروط بر اینکه عین موهوبه باقی باشد و موردی از استثناهای ماده ۸۰۳ وجود نداشته باشد.

کلیدواژه‌ها: هبه، رجوع از هبه، بار اثبات، عین موهوبه، تلف مال، قانون مدنی

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

استعلام : در صورت هبه مالي توسط زوج به زوجه و رجوع زوج و اظهار زوجه مبني بر نبودن آن، بار اثبات بقاي عين بر عهده چه كسي است؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : مطابق اصول حقوقي و از جمله صدر ماده 1257 قانون مدني علي الاصول دليل بر مدعي اثبات تحميل مي شود. به عبارت ديگر هر كس مدعي حقي باشد، بايد آن را اثبات كند؛ به اين معني كه اثبات حق با كسي است كه اجراي آن را از دادگاه مي¬خواهد؛ اما ذيل آن ماده نيز مقرر مي دارد «مدعي عليه، هرگاه در مقام دفاع مدعي امري شود كه محتاج دليل باشد، اثبات امر بر عهده اوست». در فرض استعلام كه زوج مالي را به زوجه هبه كرده و متعاقب رجوع زوج از هبه، زوجه مدعي تلف آن است، به نظر مي رسد در اين فرض خوانده كه مدعي تلف عين موهوبه است، بايد آن را اثبات كند؛ زيرا اصل بقاي عين در يد خوانده است و در اين حالت دعوا منقلب شده و مشمول قسمت اخير ماده 1257 قانون مدني مي شود. بنابراين: اولاً، ب. ت. ب. مراتب فوق، چون اصل بقاي عين موهوبه ثابت است، خواهان از اثبات وجود عين موهوبه در يد خوانده بي نياز است. ثانياً، مطابق ماده 803 قانون مدني، بعد از قبض نيز واهب مي تواند با بقاء عين موهوبه از هبه رجوع كند؛ مگر در موارد مندرج در بندهاي چهارگانه ماده مذكور و ب. ت. ب. اين كه با اثبات هر كدام از اين موارد، حق رجوع واهب ساقط مي شود، كسي كه ادعاي ساقط شدن حق رجوع واهب به علت يكي از موارد مندرج در اين ماده را دارد، چون ادعاي وي خلاف اصل بقاي حق رجوع (ماده 198 قانون آيين دادرسي دادگاه هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379) است، بايد ادعاي خود را با ارائه دليل ثابت كند. نظریه مشورتی شماره 7/99/1822 مورخ 1399/12/05 موضوع این استعلام درباره بار اثبات بقای عین مالی است که توسط زوج به زوجه هبه شده است و در صورت رجوع زوج و ادعای زوجه مبنی بر تلف آن، مطرح می‌شود. بر اساس نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه و با استناد به صدر ماده 1257 قانون مدنی، بار اثبات بر عهده مدعی است. با این حال، اگر مدعی علیه (زوج) در مقام دفاع ادعایی داشته باشد که نیاز به دلیل دارد، اثبات آن بر عهده او خواهد بود. در این شرایط، چون اصل بر بقای عین موهوبه در ید خوانده (زوجه) است، او باید ثابت کند که عین تلف شده است. همچنین، طبق ماده 803 قانون مدنی، واهب می‌تواند از هبه رجوع کند، مگر در موارد خاصی که حق رجوع او ساقط می‌شود. بنابراین، هر کس که ادعای ساقط شدن حق رجوع واهب را دارد، باید این ادعا را با دلیل ثابت کند، زیرا اصل بر بقای حق رجوع طبق ماده 198 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 است. تاریخ نظریه: 1399/12/05 شماره نظریه: 7/99/1822 شماره پرونده: 99-76-1822 ح مطابق اصول حقوقی و از جمله صدر ماده 1257 قانون مدنی علیالاصول دلیل بر مدعی اثبات تحمیل میشود. به عبارت دیگر هر کس مدعی حقی باشد، باید آن را اثبات کند؛ به این معنی که اثبات حق با کسی است که اجرای آن را از دادگاه می¬خواهد؛ اما ذیل آن ماده نیز مقرر میدارد »مدعیعلیه، هرگاه در مقام دفاع مدعی امری شود که محتاج دلیل باشد، اثبات امر بر عهده اوست.« در فرض استعلام که زوج مالی را به زوجه هبه کرده و متعاقب رجوع زوج از هبه، زوجه مدعی تلف آن است، به نظر میرسد در این فرض خوانده که مدعی تلف عین موهوبه است، باید آن را اثبات کند؛ زیرا اصل بقای عین در ید خوانده است و در این حالت دعوا منقلب شده و مشمول قسمت اخیر ماده 1257 قانون مدنی میشود. بنابراین: اولا،ً ب. ت. ب. مراتب فوق، چون اصل بقای عین موهوبه ثابت است، خواهان از اثبات وجود عین موهوبه در ید خوانده بینیاز است. ثانیاً ، مطابق ماده 803 قانون مدنی، بعد از قبض نیز واهب میتواند با بقاء عین موهوبه از هبه رجوع کند؛ مگر در موارد مندرج در بندهای چهارگانه ماده مذکور و ب. ت. ب. اینکه با اثبات هر کدام از این موارد، حق رجوع واهب ساقط میشود، کسی که ادعای ساقط شدن حق رجوع واهب به علت یکی از موارد مندرج در این ماده را دارد، چون ادعای وی خلاف اصل بقای حق رجوع )ماده 198 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب (1379 است، باید ادعای خود را با ارائه دلیل ثابت کند. دکتر …

موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2

موارد مرتبط 46

آرای مرتبط 40

مواد مرتبط 3

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین