نکتهٔ فقهی: عدم صحت وصایت نابالغ به تنهایی (انفراد)

تصرف هر یک از شرکا به تنهایی در مال مشترک جایز نیست، مگر آنکه هریک به دیگری به صورت مطلق اذن در تصرف داده باشد. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): تصرف هر یک از شرکا به تنهایی در مال مشترک جایز نیست، مگر آنکه هریک به دیگری به صورت مطلق اذن در تصرف داده باشد. شاخه: اموال و مالکیت

پدر و جد پدری هرکدام به تنهایی بر نابالغ ولایت دارند و می‌توانند با رعایت مصلحت وی یا بنابر قول برخی، صرف نداشتن مفسده، در مال او تصرف کنند. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): پدر و جد پدری هرکدام به تنهایی بر نابالغ ولایت دارند و می‌توانند با رعایت مصلحت وی یا صرف نداشتن مفسده، در مال او تصرف کنند. شاخه: خانواده

اگر شخصی دو نفر را برای انجام دادن کاری وکیل کند، در صورتی که اجتماع آن دو را در انجام دادن کار شرط نماید یا وکالت آن دو را به نحو مطلق قرار دهد، مانند اینکه بگوید: شما دو نفر وکیل من هستید، هریک به تنهایی نمی‌تواند به آن کار اقدام کند؛ امّا اگر ابتدا یکی و سپس دیگری را وکیل کند، انفراد هریک در اقدام به آن کار جایز است. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): اگر شخصی دو نفر را برای انجام دادن کاری وکیل کند و اجتماع آن دو را شرط نماید یا وکالت را به نحو مطلق قرار دهد، هریک به تنهایی نمی‌تواند اقدام کند؛ اما اگر ابتدا یکی و سپس دیگری را وکیل کند، انفراد هریک جایز است. شاخه: مدنی

در صورت وصیّ قرار دادن دو نفر یا بیشتر و شرطِ اجتماع آنها در عمل به وصیّت، عمل هریک به وصیّت به تنهایی جایز نیست. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): در صورت وصی قرار دادن دو نفر یا بیشتر و شرط اجتماع آنها در عمل به وصیت، عمل هریک به وصیت به تنهایی جایز نیست. شاخه: ارث و وصیت

اگر وصیّ به تنهایی، توانایی عمل به وصیّت را نداشته باشد، حاکم شرع کسی را برای کمک به وی تعیین می‌کند. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): اگر وصی به تنهایی، توانایی عمل به وصیت را نداشته باشد، حاکم شرع کسی را برای کمک به وی تعیین می‌کند. شاخه: ارث و وصیت

زن بیوه بالغِ رشید می‌تواند بدون کسب اجازه از پدر یا جدّ پدری، به تنهایی اقدام به ازدواج کند. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): زن بیوه بالغ رشید می‌تواند بدون کسب اجازه از پدر یا جد پدری، به تنهایی اقدام به ازدواج کند. شاخه: خانواده

تنها شدن و به تنهایی انجام دادن کاری و همچنین فرادا نماز خواندن را انفراد میگویند که از آن به مناسبت در بابهای طهارت ، صلات ، صوم ، شرکت ، وکالت ، وصیت ، نکاح و شهادات سخن رفته است.

خواندن نماز در پوشیدنیِ نجس که به تنهایی برای پوشاندن عورت کافی نیست، مانند جوراب و عرقچین صحیح است. العروة الوثقی ج۱، ص۵۵۵. از این رو، خواندن نماز در پوشیدنیِ نجس که به تنهایی برای پوشاندن عورت کافی است، صحیح نیست.

اساساً به قول مشهور، نیت انفراد (فرادا خواندن) در اثنای نمازهایی که اقامه آنها به جماعت مستحب است، مانند نمازهای یومیه جایز است. البته برخی، در صحّت نماز جماعت مأمومی که در اثنای نماز قصد فرادا کرده در صورت داشتن چنین قصدی از آغاز، اشکال کرده‌اند. امّا این عمل در نمازهایی که اقامه آنها تنها به جماعت صحیح است، مانند نماز جمعه جایز نیست. جواهر الکلام ج۱۴، ص۲۹.

بر کسی که هلال ماه رمضان و شوال را ببیند روزه در صورت اوّل و افطار در صورت دوم واجب است، حتّی اگر تنها دیده باشد. جواهر الکلام ج۱۶، ص۳۵۲.

تصرف هر یک از شرکا به تنهایی در مال مشترک جایز نیست، مگر آنکه هریک به دیگری به صورت مطلق اذن در تصرف داده باشد. جواهر الکلام ج۲۶، ص۳۰۶. و بر ماذون واجب است که از نظر مقدار و کیفیت، اکتفا به آنچه که اذن داده شده نماید. البته در صورت مطلق بودن اذن، اذن در چیزی اذن در لوازم آن م. ب. و موارد مختلف است که باید ملاحظه آن‌ها بشود، پس چه‌بسا اذن او در سکونت خانه لازمه‌اش سکونت دادن اهل‌وعیال و بچه‌هایش، بلکه رفت‌وآمد دوستانش و آمدن میهمان‌هایش به‌قدر معمول باشد؛ پس همه این‌ها جایز است، مگر اینکه همه یا بعضی را منع کند که تبعیّت می‌شود.

پدر و جد پدری هرکدام به تنهایی بر نابالغ ولایت دارند و می‌توانند با رعایت مصلحت وی یا بنابر قول برخی، صرف نداشتن مفسده، در مال او تصرف کنند. تحریر الوسیلة ج۱، ص۵۱۴.

اگر شخصی دو نفر را برای انجام دادن کاری وکیل کند، در صورتی که اجتماع آن دو را در انجام دادن کار شرط نماید یا وکالت آن دو را به نحو مطلق قرار دهد، مانند اینکه بگوید: شما دو نفر وکیل من هستید، هریک به تنهایی نمی‌تواند به آن کار اقدام کند؛ امّا اگر ابتدا یکی و سپس دیگری را وکیل کند، انفراد هریک در اقدام به آن کار جایز است. جواهر الکلام ج۲۷، ص۴۰۶.

وصی قرار دادن نابالغ به تنهایی صحیح نیست. در صورتی که به دو نفر؛ یکی بالغ و دیگری نابالغ وصیّت شود، بالغ تا زمان بلوغ دیگری به تنهایی می‌تواند به وصیّت عمل کند. جواهر الکلام ج۲۸، ص۴۰۱-۴۰۲. در صورت وصیّ قرار دادن دو نفر یا بیشتر و شرطِ اجتماع آنها در عمل به وصیّت، عمل هریک به وصیّت به تنهایی جایز نیست. جواهر الکلام ج۲۸، ص۴۰۷. اگر وصیّ به تنهایی، توانایی عمل به وصیّت را نداشته باشد، حاکم شرع کسی را برای کمک به وی تعیین می‌کند. جواهر الکلام ج۲۸، ص۴۱۷.

زن بیوه بالغِ رشید می‌تواند بدون کسب اجازه از پدر یا جدّ پدری، به تنهایی اقدام به ازدواج کند. در تسرّی این حکم نسبت به دختر (دوشیزه) اختلاف است. العروة الوثقی ج۲، ص۸۶۴.

شرط تحقق‌ محرمیت با شیردادن، آن است که کودک از پستان یک زن مقدار شیر لازم را بخورد. در صورت تعدّد شیر دهنده، اگر کودک از یک زن مقدار شیر لازم در تحقق محرمیّت را نخورد، محرمیت حاصل نمی‌شود. جواهر الکلام ج۲۹، ص۲۹۱.

حقّ انفراد در مسکن (مسکن جدا داشتن و اینکه جز شوهر کسی در آن زندگی نکند) برای زوجه ثابت است. از این رو، زن می‌تواند آن را از شوهر درخواست کند؛ هرچند برخی در ثبوت این حق جز در موردی که به لحاظ شأنش، تهیّه مسکنی خاص برای او متعارف باشد اشکال کرده‌اند. جواهر الکلام ج۳۱، ص۳۳۹-۳۴۰.

شهادت زنان به تنهایی (بدون انضمام شهادت مرد) در اموری مانند ولادت و عیبهای باطنی زنان که اطّلاع مردان بر آنها غالباً مشکل است، پذیرفته می‌شود جواهر الکلام ج۳۱، ص۲۵۰. امّا در اموری همچون حقوق الـهی و دیون پذیرفته نیست. جواهر الکلام ج۴۱، ص۱۵۹.

۱. ↑ العروة الوثقی ج۱، ص۵۵۵. ۲. ۳. ۴. ۵. ۶. ↑ جواهر الکلام ج۱۴، ص۲۹. ۷. ↑ جواهر الکلام ج۱۶، ص۳۵۲. ۸. ↑ جواهر الکلام ج۲۶، ص۳۰۶. ۹. ۱۰. ↑ تحریر الوسیلة ج۱، ص۵۱۴. ۱۱. ↑ جواهر الکلام ج۲۷، ص۴۰۶. ۱۲. ↑ جواهر الکلام ج۲۸، ص۴۰۱-۴۰۲. ۱۳. ↑ جواهر الکلام ج۲۸، ص۴۰۷. ۱۴. ↑ جواهر الکلام ج۲۸، ص۴۱۷. ۱۵. ↑ العروة الوثقی ج۲، ص۸۶۴. ۱۶. ↑ جواهر الکلام ج۲۹، ص۲۹۱. ۱۷. ↑ جواهر الکلام ج۳۱، ص۳۳۹-۳۴۰. ۱۸. ↑ جواهر الکلام ج۳۱، ص۲۵۰. ۱۹. ↑ جواهر الکلام ج۴۱، ص۱۷۱-۱۷۳. ۲۰. ↑ جواهر الکلام ج۴۱، ص۲۰۷. ۲۱. ↑ جواهر الکلام ج۴۱، ص۱۵۹. ۲۲. ↑ جواهر الکلام ج۴۱، ص۱۷۳.