آییننامه قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه
مصوب 1363/09/07 هیات وزیران
هیات وزیران در جلسه مورخ 1363/09/07 بنا به پیشنهاد شماره 230/2255 مورخ 1363/07/16 سازمان اوقاف و به استناد تبصره 5 قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب 1363/01/28 مجلس شورای اسلامی آییننامه قانون مزبور را در 16 ماده و 11 تبصره به شرح زیر تصویب نمودند.
فصل اول
ماده 1 - تعاریف و اصطلاحات مربوط به این آییننامه
1 - مصلحت وقف - عبارتست از تامین نظر واقف، تامین منافع موقوفه و موقوف علیهم و کلا رعایت غبطه وقف.
2 - متصرف - از نظر مقررات این آییننامه باختلاف مورد عبارت خواهد بود از زارعین صاحب نسق ی. ق. م. آنان، مالکین اعیان و یا اشخاصیکه به نحوی از انحاء عرصه و یا عرصه و اعیان موقوفه تبدیل و یا فروخته شده را در ید و تحت اختیار دارند.
3 - حقوق مکتسبه متصرف - عبارتست از هر نوع حقی که به نحوی از انحاء برای متصرف تحت شرایط قانونی معینی حاصل شده باشد از قبیل مالکیتاعیان، تحجیر، حقوق کسب و پیشه حق نسق زارعانه، حفر چاه، غرس اشجار و غیره.
4 - مجوز شرعی - عبارتست از گواهی که بر اساس ضوابط شرع مقدس اسلام در مورد تبدیل باحسن و فروش اموال موقوفه که توسط مجتهد جامع الشرایط صادر شده یا بشود.
5 - زارع صاحب نسق کسی است که مالک زمین نبوده و با دارا بودن یک یا چند عامل زراعتی شخصاً و یا با کمک خانوار خود در اراضی معینی از موقوفه زراعت مینماید و مقداری از محصول را به صورت نقدی یا جنسی به موقوفه میدهد.
6 - زراعت - عبارتست از تولید محصول به وسیله عملیات زراعتی و یا باغداری.
7 - مرتع - زمینی است اعم از کوه و دامنه یا زمینی مسطح که در آن نباتات علوفه ای به طور طبیعی روئیده و در هر هکتار آن میتوان حداقل سه راس گوسفند یا معادل آن دام دیگر در یک فصل چرا تعلیف نمود.
8 - بیشه یا قلمستان - قلمستان زمینی است که در آن درختان غیرمثمر به وسیله اشخاص غرس شده و تعداد درخت در هر هکتار آن از هزار اصله تجاوز نماید.
9 - باغ میوه - زمینی است که در آن درختان میوه یا مو به وسیله اشخاص غرس و تعداد درخت میوه یا مو در هر هکتار آن از یکصد اصله کمتر نباشد و در مورد درختان خرما و زیتون تعداد در هر هکتار از پنجاه اصله کمتر نباشد.
فصل دوم
ماده 2 - ادارات اوقاف (در مورد موقوفات بدون متولی) و متولیان (در مورد موقوفات تحت تولیت خود) مکلفند با توجه بسوابق و مراجعه بادارات ثبت و ملاحظه دفتر توزیع اظهارنامه و سایر سوابق ثبتی، موقوفاتی را که بفروش رسیده یا به صورتی بملکیت اشخاص درآمده باشند صورت برداری و همراه با مستندات و دلایل به سازمان مرکزی اوقاف ارسال دارند تا موضوع در کمیسیونی مرکب از افراد صاحبه نظر که با انتخاب و زیر نظر نماینده ولی فقیه در سازمان اوقاف تشکیل میشود بررسی و به ترتیب زیر اقدام شود:
الف - در صورتی که کمیسیون تشخیص دهد فروش رقبات با مجوز شرعی انجام پذیرفته یا بر اساس موازین شرعی قابل تایید است نظر خود را اعلام خواهد نمود.
ب - هرگاه کمیسیون تشخیص دهد که فروش یا تبدیل موقوفات بملکیت بدون مجوز شرعی بوده نظر خود را در این باره اعلام مینماید. چنانچه طرف به نظر کمیسیون تمکین نماید مراتب باداره ثبت جهت ثبت بطلان سند در دفاتر مربوطه و صدور سند به نام موقوفه اعلام میگردد و در صورتی که نظر کمیسیون مورد اعتراض طرف واقع شود موضوع در دادگاه مدنی خاص مطرح و طبق حکم صادره تعیین تکلیف خواهد شد.
ماده 3 - پس از ابطال انتقالات بعد از وقف نسبت به تنظیم سند اجاره با متصرف متقاضی با رعایت مفاد این آییننامه و صرفه و صلاح وقف اقدام خواهد شد.
تبصره - در صورتی که اعیانی موجود در موقوفات ملک اشخاص باشد سند اجاره با مالک اعیانی تنظیم خواهد گردید.
ماده 4 - موقوفات مشمول این آییننامه که به نحوی از انحاء در رهن یا وثیقه یا تامین و بازداشت اشخاص ثالث قرار گرفته بتبع ابطال اسناد مالکیت آزاد خواهد گردید و ادارات اوقاف هنگام تنظیم سند اجاره با استعلام از اداره ثبت محل مراتب را به اطلاع اشخاص ذینفع خواهد رسانید تا نسبت باستیفای حقوق خود اقدام نمایند.
ماده 5 - در مورد موقوفات مزروعی مشمول قانون اجازه تبدیل باحسن واگذاری دهات و مزارع موقوفات عام مصوب 50/2/2 به ترتیب زیر عمل خواهد شد.
الف - در صورتی که موقوفات مذکور به دولت (وزارت کشاورزی) واگذارشده ولی تاکنون اسناد فروش آن با زارعین تنظیم نگردیده نمایندگان اداره اوقاف و اداره کشاورزی محل و متولیان مربوط در دفتر تنظیم کننده سند حاضر و بطلان سند را اعلام و مراتب را در دفاتر و هامش سند قید و به وسیله دفترخانه موضوع باداره ثبت محل اعلام خواهد شد.
ب - هرگاه موقوفه مزروعی پس از انتقال به دولت با تنظیم سند رسمی به زارعین مربوطه واگذار شده باشد ادارات اوقاف و متولیان صورت مشخصات و مستندات اینگونه موقوفات مزروعی را به ادارات ثبت محل ارسال و درخواست مینمایند که انتقالات مذکور کان لم یکن تلقی و پس از اصلاح دفاتر و سوابق ثبتی نسبت به صدور اسناد مالکیت به نام موقوفه اقدام و مراتب را بکلیه دفاتر اسناد رسمی اعلام دارند.
تبصره 1 - پس از انجام موارد مندرج در بندهای الف و ب ادارات اوقاف نسبت به موقوفات متصرفی و متولیان نسبت به موقوفات تحت تولیت خود مطابق مفاد این آییننامه با متصرفین و زارعین سند اجاره تنظیم خواهد نمود بدیهی است ملاک عمل میزان اراضی زراعتی اینگونه زارعین و متصرفین آمار و اسناد تهیه شده در اجرای ماده 8 آیین نامه اصلاحات ارضی مصوب 43/5/13 م. ب..
و در صورت اعتراض طبق نظر کارشناس یا خبره محلی مساحت مورد اجاره تعیین خواهد شد.
تبصره 2 - چنانچه بعضی از زارعین صاحب نسق که اسامی آنان در فرمها و اسناد ذکر شده باشد ولی به علت فوت یا انتقال یا بنا بعلل دیگری در حال حاضر در اراضی مذکور زراعت ننمایند بایستی با وراث قانونی یا متصرفین فعلی قرارداد اجاره تنظیم شود بدیهی است اینگونه متصرفین مشمول بند 3 از ماده 1 این آییننامه شناخته خواهند شد.
تبصره 3 - اگر زارعین صاحب نسق در اینگونه اراضی چاه حفر نموده باشند (تبدیل اراضی زراعتی دیم به آبی) بایستی ادارات اوقاف یا متولیان میزان مال الاجاره را بر اساس اراضی دیم محاسبه نمایند در صورتی که در مورد قیمت چاه دو طرف قرارداد اجاره توافق نمایند اداره اوقاف یا متولی میتواند چاه حفر شده را خریداری و اسناد را بر اساس اراضی آبی محاسبه نماید.
تبصره 4 - چنانچه زارعین صاحب نسق مقداری یا کلیه اراضی نسق زراعتی خ. ر. ب. باغ یا قلمستان و بیشه تبدیل نموده باشند در این صورت اداره اوقاف یا متولی بایستی ب. ت. ب. تعاریف ذکر شده در ماده یک از فصل اول این آیین نامه نسبت به عرصه با آنان سند اجاره تنظیم نماید.
ماده 6 - در صورتی که زارعین صاحب نسق (اعم از اینکه سند انتقال به نام آنان صادر شده یا نشده باشد) اراضی مورد نسق خود را بدیگری واگذار کرده باشند با رعایت حقوق مکتسبه متصرفین مطابق بند 3 از ماده 1 این آییننامه اسناد اجاره با متصرفین فعلی تنظیم خواهد شد.
ماده 7 - کلیه اعیانی و مستحدثاتی که زارعین صاحب نسق شخصاً احداث نموده باشند با توجه بمدارک و اسناد مثبته و همچنین تایید معتمدین محل متعلق به زارعین مزبور خواهد بود و سند اجاره نسبت به عرصه به آنان تنظیم خواهد شد.
تبصره 1 - چنانچه در اجرای قوانین مختلف اراضی زارعین در اختیار اشخاص حقیقی و یا حقوقی قرار گرفته و در اینگونه اراضی مستحدثاتی ایجاد شده باشد مستحدثات مزبور متعلق به آنان بوده و نسبت به عرصه سند اجاره تنظیم خواهد شد.
تبصره 2 - در صورتی که مستحدثاتی متعلق بموقوفه بوده و در اجرای قانون اجازه تبدیل باحسن و واگذاری دهات و مزارع موقوفات عام به زارعین صاحب نسق واگذار شده باشد (مقصود منازل مسکونی زارعین و محوطه مربوطه بآن م. ب.) و در حال حاضر نیز قابل بهره برداری باشد حفظ و حراست آن به عهده متصرفین بوده و بهمین جهت اجاره بهاء اینگونه رقبات (عرصه و اعیان) با رعایت عرف محل دریافت نخواهد شد.
تبصره 3 - کلیه مستحدثاتی که در دهات و مزارع موقوفه توسط خوش نشین ها و یا اشخاص غیر احداث شده و با تایید معتمدین محل اعیان متعلق به آنان شناخته شده باشد سند اجاره بر اساس نظر کارشناس رسمی یا خبره محلی منحصراً در مورد عرصه مستحدثات با صاحبان اعیان تنظیم خواهد شد.
ماده 8 - از تاریخ تصویب این آیین نامه احداث هر گونه اعیانی بدون مجوز قانونی در اراضی نسق زراعتی زارعین ممنوع بوده و در صورت تخلف اعیانی احداثی متعلق بموقوفه خواهد بود.
تبصره - ادارات اوقاف و متولیان مکلفند صورت کلیه اعیانیهای احداثی در دهات و مزارع موقوفه را تهیه و به سازمان اوقاف ارسال نمایند.
ماده 9 - میزان مال الاجاره اراضی زراعتی ب. ت. ب. فرمها و اسناد اجاره که طبق ماده 8 آییننامه اصلاحات ارضی مصوب 43/5/13 تنظیم گردیده است با نظر کارشناس رسمی یا خبره محلی تعیین و اسناد اجاره تنظیم خواهد شد بدیهی است در مواقع لزوم کارشناس یا خبره محلی مذکور برای تعیین مال الاجاره میتواند از دهات و مزارع مجاور مشابه که قبلاً تعیین اجاره شده استفاده نماید.
تبصره 1 - اسناد و فرمهائی که در اجرای ماده 8 آیین نامه اصلاحات ارضی مصوب 43/5/13 بر اساس جنسی تنظیم شده باشد همان ماخذ قرار داده خواهد شد.
ماده
10 - موقوفاتی که در اجرای ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب شهریور 1342 به عنوان مرتع ملی شده اعلام گردیده از تاریخ تصویب قانون ابطال اسناد فروش رقبات آب و اراضی موقوفه در اختیار سازمان اوقاف و متولیان مربوط قرار میگیرد.
تبصره - چنانچه اینگونه اراضی از طریق دولت به اشخاص حقیقی یا حقوقی به صورت اجاره یا فروش واگذار شده باشد اسناد تنظیمی با اطلاع دستگاه دولتی ذیربط باختلاف مورد باطل و یا اصلاح و با متصرف نسبت به عرصه سند اجاره تنظیم خواهد شد. بدیهی است کلیه مستحدثاتی که در اینگونه اراضی توسط متصرفین احداث شده باشد متعلق به آنان خواهد بود.
ماده
11 - وجوه حاصل از فروش موقوفات مزروعی که در حساب شماره 5557 بانک تعاون کشاورزی تودیع گردیده و اهدایی دولت به موقوفه تلقی شده به نسبت دستور پرداختهای وصولی مربوط به هر موقوفه به حساب همان موقوفه منظور و واریز خواهد شد. تا عنداللزوم صرف عمران و آبادی موقوفه شود.
ماده
12 - به منظور رسیدگی به حساب بدهی معوقه زارعین از تاریخ فروش تا تاریخ تنظیم سند اجاره جدید با توجه بمفاد ماده 9 این آییننامه اجاره بهاء تعیین و تا میزان پرداختهای زارعین به حساب دولت با ارائه مدارک پرداخت اقساط آنان تهاتر و در صورتی که زارعین بدهکار شوند مابه التفاوت محاسبه و به صورت نقد یا اقساط از زارعین وصول و به حساب موقوفه واریز خواهد شد.
ماده
13 - آبهای موقوفه ایکه بدون مجوز شرعی فروخته شده باشند اسناد فروش باطل و کان لم یکن تلقی و طبق نیت واقفین عمل خواهد شد و کلیه مقررات این آییننامه در مورد رقبات آب نیز مجری است.
فصل سوم
ماده
14 - چنانچه وضعیت موقوفه ای از صورت مورد نظر واقف تغییر یافته باشد و اعاده آن به وضع اول موجب عسر و حرج و قلت درآمد فاحش و عدم نیاز موقوف علیهم و امثال آن باشد ابقاء آن بحالت فعلی با اجازه ولی فقیه و یا نماینده ایشان بلا اشکال است در غیر این صورت ادارات اوقاف و متولیان موظفند موجبات برگشت وضع موقوفه را به همان صورت مورد نظر واقف فراهم آورند.
ماده
15 - در مواردی که نحوه استفاده از موقوفه بر خلاف نظر واقف تغییر یافته باشد به جهت اصلی خود اعاده میگردد.
ماده
16 - مقررات این آییننامه شامل موقوفات آستان قدس رضوی و حضرت معصومه و حضرت احمد بن موسی علیهم السلام و سایر موقوفاتی که متولی آنها منصوب از طرف ولی فقیه باشند نیز میگردد. متولیان و امناء این موقوفات راساً امور اجرایی را طبق ماده واحده و این آییننامه به عهده خواهند داشت.
تبصره (الحاقی 1365/07/02) - متولیان موقوفات مذکور در ماده فوق میتوانند راساً در تشکیل کمیسیون موضوع ماده 2 این آییننامه زیر نظر خود اقدام نمایند.
نخست وزیر - میرحسین موسوی
دریافت فایل پیدیاف
#
هیات وزیران
موارد مرتبط 35
آرای مرتبط 6
-
رأی
هماستناد
رأی دادگاه در رسیدگی به اعتراض نسبت به رأی کمیسیون اراضی اختلافی، قابل تجدیدنظر است
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 1367/06/22
-
رأی
هماستناد
درخواست ارجاع به هیات کارشناسی در مرحله تجدیدنظر
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع از دادنامه شماره ---
-
رأی
هماستناد
مرجع اعتراض به آرای هیأت ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع خلاصه متن: در تاریخ 2
-
رأی
هماستناد
مرجع رسیدگی به دعوی اثبات مالکیت در فرض اختلاف در ملی یا زراعی بودن
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب 1367 تشخیص داده
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به اعتراض به رای کمیسیون ماده واحده قانون تعیین تکلیف اراضی
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مطرح و این کمیسیون را
-
رأی
هماستناد
رای شماره 176 مورخ 1388/02/27 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع تنها مرجع رسیدگی به ش
نظریات مشورتی 22
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/1624 مورخ 1395/07/07
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب 29/6/67 موجب توج
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/719 مورخ 1398/09/09
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/3309 مورخ 1397/12/18
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1401/1184 مورخ 1402/05/17
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 1367 بوده است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/9/397 مورخ 1397/03/07
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 1367/6/22 با اصلاحات بعدی اداره ثبت اسن
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/2765 مورخ 1395/10/29
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1055 مورخ 1398/08/01
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مورد رسیدگی قرار گرفت
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1401/446 مورخ 1401/05/26
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/725 مورخ 1403/09/11
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 1367 و به طور همزمان در کمیسیون رفع تدا
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/2262 مورخ 1395/09/15
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع رسیدگی شود؟ یا با توج
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/182 مورخ 1403/08/28
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 1367 با اصلاحات بعدی و با ملاحظه مستندا
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/397 مورخ 1397/03/07
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 1367/6/22 با اصلاحات بعدی اداره ثبت اسن
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/590 مورخ 1398/04/31
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع و کمیسیون ماده 12 قان
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1534 مورخ 1396/07/04
ماده 56 قانون حفاظت بهره برداری از جنگلها و مراتع در خصوص اعتراض ادارات م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/2517 مورخ 1395/10/20
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب 29/2/67
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1225 مورخ 1396/06/04
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع و سند مالکیت به نام د
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/914 مورخ 1404/04/18
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 1367 با اصلاحات بعدی و طرح بعدی دعوا در
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/3318 مورخ 1397/12/20
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع و یا ماده 2 قانون حفظ
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/590 مورخ 1398/04/31
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع و کمیسیون ماده 12 قان
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1363 مورخ 1398/09/19
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب 1367 در تاریخ 13
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1056 مورخ 1398/10/10
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع کشور پرونده ای در محا
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/2916 مورخ 1395/11/16
ماده 56 قانون جنگلها و مراتع مصوب 1367/6/22 با اصلاحات والحاقات بعدی با ا
مواد مرتبط 1
-
در اجرای
از این صفحه
ماده 56 — قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب 1346/05/25
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب شهریور 1342 به ع
مقرراتِ مرتبط 6
-
آییننامه
در اجرای
از این صفحه
آییننامه اصلاحات ارضی مصوب 1343/05/03
متن در بانک نیست
در اجرای ماده 8 آیین نامه اصلاحات ارضی مصوب 43/5/13 میباشد
-
تصویبنامه
هماستناد
تصویبنامه راجع به اصلاح آییننامه اجرایی قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه - مصوب 1374/2/3
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب
-
تصویبنامه
هماستناد
تعیین تکلیف منازل فاقد سند استان خراسان شمالی
مواد 2 و 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب
-
آییننامه
هماستناد
آییننامه اجرایی قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه اصلاحی آیین نامه اجرایی قانون تعیین تکلیف اراضی اختلافی موضوع اجرای ماده (56) قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب 1367/6/22 با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع مصوب
-
بخشنامه
هماستناد
بخشنامه در خصوص در اولویت قرار دادن صدور اسناد مالکیت اراضی ملی شده
ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگلها و مراتع یا هیات حل اختلاف قطع
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
