دعاوی حقوقی › دیوان عدالت اداری › آیین دادرسی و ابطال مصوبات
دعوای تقاضای اعمال ماده ۸۹ قانون دیوان عدالت اداری
راهنمای دعوای تقاضای اعمال ماده ۸۹ قانون دیوان عدالت اداری
- تعریف
- این درخواست زمانی مطرح میشود که هیئت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص موضوعی، رأی وحدت رویه یا رأی ابطال مصوبه صادر کرده باشد، اما دستگاه اجرایی یا مراجع قضایی/اداری از اجرای آن در موارد مشابه استنکاف ورزند. در این صورت، رئیس دیوان یا ده نفر از قضات دیوان میتوانند موضوع را برای رسیدگی مجدد و صدور رأی مقتضی به هیئت عمومی ارجاع دهند. این ابزار برای تضمین وحدت رویه و جلوگیری از تشتت آراء در اجرای قوانین است.
- خواهان و خوانده
- درخواستکننده (رئیس دیوان یا ۱۰ نفر از قضات دیوان) علیه دستگاه اجرایی یا مرجع متخلف.
- ماهیت
- غیرمالی؛ اداری/قضایی.
- مرجع صالح
- هیئت عمومی دیوان عدالت اداری.
- مستندات قانونی
- .
- مدارک لازم
- متن رأی وحدت رویه یا رأی هیئت عمومی، مستندات مربوط به استنکاف یا عدم اجرای رأی توسط مرجع مربوطه، گزارش توجیهی.
- مهلتها
- مهلت خاصی برای طرح این درخواست توسط قضات یا رئیس دیوان پیشبینی نشده است.
- هزینه
- هزینه دادرسی ندارد (به دلیل ماهیت نظارتی و داخلی).
- مراحل
- ۱. شناسایی تضاد آراء یا عدم اجرای رأی هیئت عمومی توسط دستگاهها ۲. ارجاع موضوع توسط رئیس دیوان یا ۱۰ نفر از قضات به هیئت عمومی ۳. رسیدگی در هیئت عمومی ۴. صدور رأی جدید که برای مراجع مربوطه لازمالاتباع است.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. اشتباه گرفتن این ماده با ماده ۸۸ (که مربوط به تعارض آراء است). ۲. عدم توجه به اینکه این درخواست صرفاً توسط مقامات خاص دیوان قابل طرح است و اشخاص حقیقی نمیتوانند مستقیماً «تقاضای اعمال ماده ۸۹» کنند (آنها باید از طریق رئیس دیوان یا قضات اقدام کنند). ۳. عدم ارائه مستندات کافی مبنی بر وجود رأی قبلی هیئت عمومی.
نمونهٔ خواسته
تقاضای اعمال ماده ۸۹ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری در خصوص [موضوع مورد اختلاف] به دلیل عدم رعایت مفاد رأی شماره [شماره رأی] هیئت عمومی دیوان عدالت اداری.
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسشهای متداول
آیا اشخاص حقیقی میتوانند مستقیماً درخواست اعمال ماده ۸۹ کنند؟
خیر، این درخواست صرفاً توسط رئیس دیوان یا ۱۰ نفر از قضات دیوان قابل طرح است، اما اشخاص میتوانند مراتب را به اطلاع آنان برسانند.
آیا رأی صادره در این فرآیند لازمالاجراست؟
بله، آراء هیئت عمومی دیوان عدالت اداری برای تمامی مراجع قضایی و اداری لازمالاتباع است.
تفاوت ماده ۸۹ با ماده ۹۱ چیست؟
ماده ۸۹ مربوط به عدم اجرای آراء هیئت عمومی است، در حالی که ماده ۹۱ مربوط به نقض آراء هیئت عمومی به دلیل اشتباه بیّن شرعی یا قانونی است.
آیا برای این درخواست باید هزینه دادرسی پرداخت کرد؟
خیر، این یک اقدام نظارتی درونسازمانی است و هزینه دادرسی ندارد.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
صفحههای مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای ابطال مصوبات دولتی و نهادهای عمومی در دیوان عدالت اداری
- قرارداد: قرارداد وکالت دعاوی اداری و دیوان عدالت اداری
- قرارداد: قرارداد ماده ۱۰ قانون مدنی
- نمونهمتن: موادّی از قانون دیوان عدالت اداری مصوّب 13850309
- نمونهمتن: دیگر دادخواست به دیوان عدالت اداری تقاضای تجدید نظر
- نمونهمتن: فرم دادخواست دیوان عدالت اداری
- نمونهمتن: لایحۀ دفاعیه به دیوان عدالت اداری از سوی طرف شکایت
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط
هنوز موردی ثبت نشده.
