دعاوی کیفری › نحوه
دعوای نحوه طرح شکایات چکهای برگشتی کیفری در مراجع قضایی
راهنمای دعوای نحوه طرح شکایات چکهای برگشتی کیفری در مراجع قضایی
- تعریف
- این راهنما به تشریفات و مراحل قانونی طرح شکایت کیفری چکهای برگشتی در مراجع قضایی میپردازد. دارنده چک پس از مواجهه با عدم پرداخت وجه چک از سوی بانک محالعلیه، میتواند با رعایت مهلتهای قانونی نسبت به اخذ گواهی عدم پرداخت اقدام کرده و از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی شکواییه ثبت کند. این روند برای احقاق سریعتر حقوق مالی و اعمال ضمانت اجراهای کیفری صادرکننده چک بلامحل طراحی شده است.
- خواهان و خوانده
- شاکی (دارنده یا انتقالگیرنده قهری چک) علیه مشتکیعنه (صادرکننده چک).
- ماهیت
- کیفری؛ غیرقابل گذشت.
- مرجع صالح
- دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع بانک محالعلیه (شعبهای که گواهی عدم پرداخت صادر کرده است).
- مستندات قانونی
- قانون صدور چک (مصوب و اصلاحات بعدی) و قانون آیین دادرسی کیفری.
- مدارک لازم
- اصل چک برگشتی، اصل گواهی عدم پرداخت صادره از بانک، کارت ملی و شناسنامه شاکی.
- مهلتها
- مهلت ۱۵ روزه برای چکهای داخلی، ۴۵ روزه برای چکهای بینشهری جهت ارائه به بانک؛ و مهلت ۶ ماهه از تاریخ صدور گواهی عدم پرداخت جهت طرح شکایت کیفری.
- هزینه
- هزینه ثبت شکایت کیفری معادل دعاوی غیرمالی در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی به همراه هزینههای جاری ابطال تمبر.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام میکند.
- مراحل
- ۱. مراجعه به بانک و دریافت گواهی عدم پرداخت در مهلت قانونی. ۲. مراجعه به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی و ثبت شکواییه. ۳. ارجاع پرونده به کلانتری یا شعبه بازپرسی/دادسرا. ۴. احضار مشتکیعنه و اخذ آخرین دفاع. ۵. صدور قرار جلب به دادرسی و کیفرخواست و ارسال به دادگاه کیفری دو.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. عدم اخذ گواهی عدم پرداخت با کد رهگیری ملی. ۲. گذشتن مهلتهای قانونی ۶ ماهه. ۳. مخدوش بودن ظاهر چک یا وجود قلمخوردگی بدون امضا. ۴. طرح دعوای کیفری برای چکهای وعدهدار یا تضمینی که وصف کیفری آنها زائل شده است.
نمونهٔ خواسته
تقاضای تعقیب و مجازات کیفری مشتکیعنه به اتهام صدور چک بلامحل موضوع چک شماره [شماره چک].
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسشهای متداول
آیا انتقالدهنده بعدی چک هم میتواند شکایت کیفری کند؟
خیر، طبق قانون، حق شکایت کیفری اصولاً متعلق به دارنده اول یا کسی است که چک به نام او پشتنویسی شده (در قوانین جدید محدودیتهای انتقال وجود دارد).
اگر صادرکننده فوت کند تکلیف شکایت کیفری چیست؟
با فوت صادرکننده، تعقیب کیفری موقوف میشود اما وجه چک از ترکه قابل مطالبه است.
آیا میتوان همزمان درخواست ممنوعالخروجی کرد؟
بله، پس از صدور کیفرخواست یا در جریان دادرسی با تقاضای شاکی و تشخیص قاضی امکانپذیر است.
آیا چکهای تضمینی وصف کیفری دارند؟
اگر در متن چک یا قرارداد به عنوان تضمین قید شده باشد، اصولاً وصف کیفری ندارد مگر اینکه شرایط اثبات سوءنیت فراهم شود.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
🧭 کمک کن: قدمبهقدم دادخواستم را آماده کن
🗺 نقشه: نزدیکترین دادگاهِ صالح برای این دعوا
کجا و نزدِ کدام مرجع؟
- مرجعِ صالح
- حسب درجهٔ مجازات قانونی صدور چک بلامحل، دادگاه صلح مستقیماً یا دادسرای عمومی و انقلاب ⇐ دادگاه کیفری دو؛ شورای حل اختلاف مرجع صدور حکم کیفری نیست.
- دادگاهِ کدام شهر
- اصولاً محل شعبهٔ صادرکنندهٔ گواهی عدم پرداخت؛ در نظام بانکی یکپارچه، محل نخستین شعبهٔ مراجعهشده برای وصول.
- پیش از طرحِ دعوا
- دریافت گواهی عدم پرداخت دارای کد رهگیری؛ مراجعه به بانک ظرف شش ماه از تاریخ صدور و ثبت شکایت ظرف شش ماه از تاریخ گواهی؛ احراز اینکه شاکی دارندهٔ دارای حق شکایت کیفری است و چک مشمول موارد غیرکیفری نیست.
- اعتراض به رأی
- قرار منع یا موقوفی تعقیب دادسرا، ظرف ۱۰ روز برای مقیم ایران و یک ماه برای مقیم خارج، در دادگاه صالح؛ حکم، در صورت قابلیت تجدیدنظر، ظرف ۲۰ روز یا دو ماه، در دادگاه تجدیدنظر استان.
- مستند
- مواد ۴، ۷، ۱۱ و ۱۳ قانون صدور چک؛ مادهٔ ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲؛ رأی وحدت رویهٔ شمارهٔ ۶۶۹؛ مواد ۲۷۰، ۲۷۱، ۴۲۷ و ۴۳۱ قانون آیین دادرسی کیفری.
ممکن است خطا داشته باشد یا قانون عوض شده باشد؛ پیش از طرحِ دعوا با یک وکیل چک کنید. نقشه: نزدیکترین دادگاهِ صالح
دادخواست، شکواییه و درخواست 1
صفحههای مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع نحوه مطالبه مهریه در ایران (از اجرا تا توقیف اموال)
- نمونهمتن: نحوه طرح شکایات چکهای برگشتی کیفری در مراجع قضایی
- نمونهمتن: شکوائیه چک برگشتی 1و توضیحات مواد قانونی و حقوقی
- نمونهمتن: شکوائیه چک برگشتی 2و توضیحات مواد قانونی و حقوقی
- نمونهمتن: درخواست ممنوع الخروج شدن متهم از طریق مراجع قضایی
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 2
قانون صدور چک
عینِ عبارت · نحوه …یافتی، سقف اعتبار مجاز متقاضی را محاسبه و به هر برگه چک شناسه یکتا اختصاص میدهد. ضوابط این ماده از جمله شرایط دریافت دسته چک، نحوه محاسبه سقف اعتبار و موارد مندرج در برگه چک مانند هویت صاحب حسا…
مشابه · جزایی …ماده 15 دارنده چک میتواند وجه چک و ضرر و زیان خود را در دادگاه کیفری مرجع رسیدگی مطالبه نماید.…
عینِ عبارت · طرح …تبصره اول - هرگاه سردفتر در صدور اجراییه با اشکالی روبرو شود باید از صدور آن خودداری کرده و با طرح صریح اشکال از ثبت محل استعلام و کسب تکلیف نماید و ثبت محل مکلف است او را راهنمائ…
مشابه · جزایی …او انجام میشود قرابت سببی یا نسبی تا درجه سوم از طبقه دوم داشته و ما بین او و شخص مورد نظر تعارض منفعت و یا پرونده اجرایی و یا دعوی جزایی و مدنی مطرح باشد و یا آنکه دعوی جزایی سابقاً مطرح بوده و…
