دعاوی حقوقی › اعسار
دعوای اعسار
راهنمای دعوای اعسار
- تعریف
- دعوای اعسار زمانی طرح میشود که مدیون توانایی مالی پرداخت محکومبه یا بدهی خود را به دلیل عدم دسترسی به اموال یا معسر بودن ندارد. این دعوا به دو صورت اعسار از پرداخت هزینه دادرسی و اعسار از پرداخت محکومبه (شامل تقسیط) مطرح میگردد. دادگاه پس از بررسی وضعیت مالی مدیون و شهادت شهود، حکم به قبول یا رد اعسار صادر میکند. هدف از این نهاد جلوگیری از زندانی شدن بدهکاران فاقد تمکن مالی است.
- خواهان و خوانده
- خواهان مدیون یا محکومعلیه (معسر)، و خوانده طلبکار یا محکومله است.
- ماهیت
- غیرمالی؛ ترافعی.
- مرجع صالح
- دادگاهی که به دعوای اصلی رسیدگی کرده یا دادگاه صادر کننده اجراییه (صلاحیت محل اقامت خوانده یا دادگاه صادرکننده حکم قطعی).
- مستندات قانونی
- قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی و قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی.
- مدارک لازم
- استشهادیه کتبی با امضای حداقل دو شاهد مرد عادل، صورت کلیه اموال و داراییها، پرینت حسابهای بانکی، کارت ملی و شناسنامه، رأی دادگاه اصلی یا اجراییه.
- مهلتها
- برای اعسار از هزینه دادرسی همزمان با تقدیم دادخواست اصلی یا در جریان دادرسی؛ برای اعسار از محکومبه، ظرف ۳۰ روز از تاریخ ابلاغ اجراییه (برای بهرهمندی از مزایای عدم حبس اولیه).
- هزینه
- غیرمالی محسوب شده و هزینه دادرسی آن معادل دعاوی غیرمالی است.
- مراحل
- ۱. محکومیت قطعی یا در جریان بودن دعوا ۲. تنظیم دادخواست اعسار و تقسیط ۳. ضمیمه نمودن استشهادیه و لیست اموال ۴. ثبت دادخواست در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ۵. جلسه رسیدگی و استماع شهادت شهود توسط دادگاه ۶. صدور حکم اعسار و تقسیط (پیشپرداخت و اقساط ماهانه).
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. عدم معرفی شهود مطلع در جلسه دادگاه. ۲. عدم ارائه لیست دقیق اموال و داراییها. ۳. طرح دعوای اعسار خارج از مهلت ۳۰ روزه اجرای حکم (که ممکن است منجر به جلب شود). ۴. صوری بودن شهادت شهود.
نمونهٔ خواسته
تقاضای صدور حکم بر اعسار از پرداخت هزینه دادرسی / تقسیط محکومبه صادره در پرونده کلاسه [...].
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسشهای متداول
آیا شهود اعسار باید حتماً مرد باشند؟
بله، بر اساس رویه قضایی و فقهی، شهادت شهود برای اعسار باید توسط مردان واجد شرایط انجام شود.
آیا حکم اعسار دائمی است؟
خیر، اگر وضعیت مالی معسر بهبود یابد، محکومله میتواند تقاضای افزایش اقساط یا رفع اعسار کند.
تفاوت اعسار از هزینه دادرسی با محکومبه چیست؟
اولی برای معافیت از پرداخت هزینه شروع دادگاه است و دومی برای تقسیط یا تأخیر در پرداخت اصل بدهی محکومبه.
آیا با قبول اعسار، ضامن یا ضامنین آزاد میشوند؟
خیر، اعسار مختص شخص معسر است و تاثیری در مسئولیت تضامنی ضامنین ندارد مگر اینکه حکم اعسار شامل آنها نیز بشود.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
دادخواست، شکواییه و درخواست 12
- لایحه تجدیدنظرخواهی ، اعسار
- داد خواست اعسار از پرداخت مهریه
- داد خواست اعسار از پرداخت مهریه وجه نقد
- لایحه دفاعیه ، دعوی اعسار از هزینه دادرسی
- دادخواست اعسار از پرداخت مهریه یا تقسیط آن
- داد خواست صدور حکم اعسار از پرداخت محکوم به
- لایحه ، تبادل لوایح مرحله تجدید نظر ، اعسار
- لایحه تبادل، در مرحله تجدیدنظرخواهی ، اعسار
- دادخواست تقاضای قبولی اعسار به تقسیط جزای نقدی
- داد خواست صدور حکم اعسار از پرداخت هزینه دادرسی
- دادخواست اعسار از پرداخت ضرر و زیان ناشی از جرم
- دادخواست اعسار از پرداخت دیه و یا تقسیط محکوم به
صفحههای مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع اعسار و تقسیط مهریه و محکومیتهای مالی در ایران
قوانین و مواد
- قانون اعسار
- قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی
- قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی (جنبه کیفری)
- کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازاتهای بازدارنده)
- قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (1400 -1396)
- قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی
- ماده 12:اگر دعوای اعسار ر شود، دادگاه در ضمن حکم به ر دعوی، مدعی اعسار را به پرداخت خسارات وارد شده بر خوانده دعوای اعسار مشروط به درخواست وی محکوم می کند .
- قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی (جنبه کیفری)
- ماده 12:اگر دعوای اعسار رد شود، دادگاه در ضمن حکم به رد دعوی، مدعی اعسار را به پرداخت خسارات وارد شده بر خوانده دعوای اعسار مشروط به درخواست وی محکوم می کند.
- قانون اعسار
- ماده 15:در صورتی که دعوی اعسار برای معافیت از مخارج استینافی یا تمیزی باشد مدعی اعسار باید تصدیقی از دفتر محکمه که باعسار رسیدگی می کند حاکی از تقدیم عرضحال اعسار گرفته در ظرف مدت قانونی بعرضحال استینافی یا تمیزی ضمیمه نماید ولی بجریان افتادن عرضحال استینافی یا تمیزی … … …ضمیمه نماید ولی بجریان افتادن عرضحال استینافی یا تمیزی موقوف بتعیین نتیجه عرضحال اعسار است.
- تبصره:در رسیدگی بدعوی اعسار مدعی موقتا از کلیه مخارج محاکمه مربوط بدعوی اعسار معاف خواهد بود.
- ماده 13:حکم قبول اعسار قابل استیناف و تمیز نیست و از حکم رد اعسار فقط میتوان استیناف داد.
- کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازاتهای بازدارنده)
- تبصره:چنانچه محکوم علیه مدعی اعسار شود تا صدور حکم اعسار و یا پرداخت به صورت تقسیط بازداشت ادامه خواهد داشت.
- قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (1400 -1396)
- تبصره 3:چنانچه متعهد سند مدعی اعسار باشد، می تواند با رعایت قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی دادخواست اعسار خود را به مرجع قضائی صالح تقدیم کند و در صورت صدور حکم اعسار، متعهد سند از شمول قسمت اخیر تبصره (2) معاف خواهد بود.
- قانون اعسار
- ماده 10:مدیر دفتر مکلف است در ظرف دو روز از تاریخ وصول عرضحال اعسار دوسیه را به نظر حاکم محکمه برساند. تا چنانچه حاکم حضور شهود را در جلسه محاکمه لازم بداند بمدعی اعسار اخطار شود که در روز مقرر شهود خود را حاضر نماید مدیر دفتر یک نسخه از عرضحال اعسار و مدارک اعسار و ض… … …اعسار اخطار شود که در روز مقرر شهود خود را حاضر نماید مدیر دفتر یک نسخه از عرضحال اعسار و مدارک اعسار و ضمائم آن را برای مدعی العموم و نسخه دیگر را برای طرف دعوی اصلی ارسال و ضمنا روز جلسه محاکمه را تعیین و ابلاغ می نماید طرف دعوای اصلی میتواند در موقع رسیدگی … … …جلسه محاکمه را تعیین و ابلاغ می نماید طرف دعوای اصلی میتواند در موقع رسیدگی بدعوی اعسار حاضر شده و اگر دلائلی بر رد اعسار دارد بیان کند ولی عدم حضور او مانع رسیدگی و صدور حکم نخواهد بود.
- قانون مجازات اسلامی (جرائم علیه خانواده)
- تبصره:چنانچه م. ع. نسبت به محکومیت مالی مدعی اعسار شود، به درخواست محکوم له تا احراز اعسار در حبس باقی خواهد ماند.
- قانون مجازات اسلامی (اجرای مجازاتها)
- تبصره:چنانچه م. ع. نسبت به محکومیت مالی مدعی اعسار شود، به درخواست محکوم له تا احراز اعسار در حبس باقی خواهد ماند.
- قانون مجازات اسلامی (جرائم مطبوعاتی)
- تبصره:چنانچه م. ع. نسبت به محکومیت مالی مدعی اعسار شود، به درخواست محکوم له تا احراز اعسار در حبس باقی خواهد ماند.
- قانون مجازات اسلامی (جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی)
- تبصره:چنانچه م. ع. نسبت به محکومیت مالی مدعی اعسار شود، به درخواست محکوم له تا احراز اعسار در حبس باقی خواهد ماند.
- قانون مجازات اسلامی (جرائم انتخاباتی و سیاسی)
- تبصره:چنانچه م. ع. نسبت به محکومیت مالی مدعی اعسار شود، به درخواست محکوم له تا احراز اعسار در حبس باقی خواهد ماند.
- قانون مجازات اسلامی (جرائم علیه آزادی و حقوق اشخاص)
- تبصره:چنانچه م. ع. نسبت به محکومیت مالی مدعی اعسار شود، به درخواست محکوم له تا احراز اعسار در حبس باقی خواهد ماند.
- قانون مجازات اسلامی (ادله اثبات در امور کیفری)
- تبصره:چنانچه م. ع. نسبت به محکومیت مالی مدعی اعسار شود، به درخواست محکوم له تا احراز اعسار در حبس باقی خواهد ماند.
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 501
عینِ عبارت · اعسار تسری حکم حضوری بودن اعسار از هزینه به اعسار از محکوٌم به خ.…
عینِ عبارت · اعسار دعوی اعسار و تقسیط محکوم به و اعسار از پرداخت هزینه دادرسی اعسار در لغت به معنی تنگدست شدن، نیازمند شدن…
عینِ عبارت · اعسار تکلیف اجرای احکام در صورت رد دادخواست اعسار و طرح دادخواست مجدد خ.…
طرح دعوای اعسار از پرداخت هزینه دادرسی
عینِ عبارت · اعسار طرح دعوای اعسار از پرداخت هزینه دادرسی خ.…
عینِ عبارت · اعسار میزان اعتبار تعهد وثیقه گذار در فرض پذیرش اعسار نسبی مدعی اعسار خ.…
نظر مشورتی 7/10973 مورخ 1380/11/23 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
عینِ عبارت · اعسار رسيدگي به دعوي اعسار براساس قانون اعسار مصوب 1313 و اصلاحات بعدي آن و ق.…
عینِ عبارت · اعسار اگر محكوم عليه دادخواست اعسار از پرداخت محكوم به به عنوان اصل خواسته تقديم و در ستون خواسته اعسار از پرداخت هزينه دادرسي مرح…
عینِ عبارت · اعسار خ. م.: موضوع این استعلام بررسی وضعیت دادخواست اعسار از پرداخت محکوم به و هزینه دادرسی در خصوص م.…
رأی: #اعسار
عینِ عبارت · اعسار رأی: #اعسار #اعسار #حکم_اعسار #اعسار_از_پرداخت_هزینه_دادرسى #اعسار_از_پرداخت_محکوم_به تاثیر بیماری کرونا…
عینِ عبارت · اعسار آيا دعوايي اعسار كه از دعاوي غير مالي است ممكن است از سوي زنداني بدون پرداخت هزينه دادرسي رسيدگي شود آيا امكان…
عینِ عبارت · اعسار …خ. م.: موضوع استعلام به بررسی امکان رسیدگی به دعوای اعسار از سوی زندانی بدون پرداخت هزینه دادرسی و همچنین امکان طرح دعوی اعسار از هزینه دادرسی بر اساس…
نظریه مشورتی شماره 7/93/644 مورخ 1393/03/24
عینِ عبارت · اعسار …خ. م.: این استعلام به بررسی نحوه اقدام قانونی در خصوص اعسار و رفع اعسار طبق قانون اعسار و شرایط مربوطه میپردازد.…
عینِ عبارت · اعسار لزوم یا عدم لزوم حکم اعسار در خصوص بررسی منزل مسکونی که عرفاً در شان م.…
نظر مشورتی 7/93/0644 مورخ 1393/03/24 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
عینِ عبارت · اعسار 1- ب. ت. ب. مفاد ماده 29 قانون اعسار كه بيان داشته اگر پس از صدور حكم اعسار معلوم شود كه مدعي اعسار بر خلاف واقع خود را معسر قلمداد…
عینِ عبارت · اعسار …چگونگی پیگیری حقوقی در مواردی است که فرد بهطور نادرست خود را معسر معرفی کرده یا پس از صدور حکم اعسار، از آن سوءاستفاده میکند.…
عینِ عبارت · اعسار بررسی صلاحیت مراجع قضایی در رسیدگی به دعوای اعسار از اجراییه خ.…
نظریه مشورتی شماره 7/99/1340 مورخ 1399/10/24
عینِ عبارت · اعسار خ. م.: موضوع این استعلام، بررسی وضعیت اعسار خواهان در شرایطی است که اموال او، شامل خودرو و ملک، به دلیل بدهیهای غیر قطعی توقیف شدهاند.…
عینِ عبارت · اعسار قانون اعسار مصوبه 20 آذرماه 1313 مصوب 1313,09,20 با اصلاحات و الحاقات بعدي ماده اول - معسر كسي است كه بواس…
نظریه مشورتی شماره 7/95/1010 مورخ 1395/05/02
عینِ عبارت · اعسار …خ. م.: موضوع این استعلام، چگونگی پرداخت هزینه دادرسی در دعوای اعسار از محکوم به، بر اساس قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394 و قانون آیین دادرسی دادگاه…
قانون اعسار
عینِ عبارت · اعسار قانون اعسار مصوب 1313/09/20 مجلس شورای ملی ماده اول - معسر کسی است که بواسطه عدم کفایت دارائی یا عدم دست…
عینِ عبارت · اعسار نحوه محاسبه خسارت تاخیر تادیه با لحاظ وجود حکم اعسار خ.…
عینِ عبارت · اعسار مرجع صالح رسیدگی به اعسار دعاوی در صلاحیت دادگاه انقلاب خ.…
عینِ عبارت · اعسار امکان رد اعسار موضوع ماده 16 نحوه وصول محکومیتهای مالی صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1403/05/17 برگزار…
نظریه مشورتی شماره 7/95/1118 مورخ 1395/05/12
عینِ عبارت · اعسار …خ. م.: موضوع استعلام درباره امکان جلب و بازداشت م. ع. د. صورت ارائه دوباره درخواست اعسار از محکومبه، پس از رد شدن درخواست اولیه، مطرح شده است.…
دعوی اعسار
عینِ عبارت · اعسار دعوی اعسار خ.…
نظریه مشورتی شماره 7/97/1975 مورخ 1398/02/18
عینِ عبارت · اعسار خ. م.: موضوع این استعلام بررسی امکان صلح در دعوای اعسار است.…
طرح مجدد دعوی اعسار در فرجه سی روزه از تاریخ اجرائیه
عینِ عبارت · اعسار طرح مجدد دعوی اعسار در فرجه سی روزه از تاریخ اجرائیه خ.…
عینِ عبارت · اعسار تعلق خسارت تاخیر تادیه به محکوم به پس از اثبات اعسار خ.…
نظریه مشورتی شماره 7/95/1905 مورخ 1395/08/11
عینِ عبارت · اعسار …خ. م.: موضوع استعلام مربوط به امکان ارائه مجدد دادخواست اعسار توسط م.…
نظریه مشورتی شماره 7/99/186 مورخ 1399/03/07
عینِ عبارت · اعسار …سوال این است که آیا م. ع. باید دادخواست اعسار ارائه دهد و در صورت اثبات اعسار، محکومله چه نوع دعوایی باید مطرح کند. همچنین، تفاوت بین ضما…
