بالاترین مقام سیاسی و اجرایی در نظامهای سلطنتی که در حقوق اساسی مشروطه ایران، دارای اختیاراتی محدود یا مطلق بوده است.
English انگلیسی
Monarch, King
🔊
Français فرانسوی
Monarque, Roi
🔊
Deutsch آلمانی
Monarch, König
🔊
العربية عربی
مَلِک، شاه
🔊
مترادف: پادشاه، سلطان · متضاد: رعیت، تبعه
قانونگذار یا وضعکننده احکام شرعی.
English انگلیسی
Legislator (in religious context)
🔊
Français فرانسوی
Législateur (religieux)
🔊
Deutsch آلمانی
Gesetzgeber (religiös)
🔊
العربية عربی
شارِع
🔊
مترادف: قانونگذار (در فقه) · متضاد: مکلف
شخصی که واقعهای را با حواس خود درک کرده و در دادگاه یا نزد مقام قضایی شهادت میدهد.
English انگلیسی
Witness
🔊
Français فرانسوی
Témoin
🔊
Deutsch آلمانی
Zeuge
🔊
العربية عربی
شاهد
🔊
مترادف: گواه
منسوب به شاه؛ در حقوق قدیم به معنای متعلق به خزانه یا اموالِ دولتی (خالصه) یا مربوط به فرمانِ شاه.
English انگلیسی
Royal, Imperial
🔊
Français فرانسوی
Royal, Impérial
🔊
Deutsch آلمانی
Königlich, Kaiserlich
🔊
العربية عربی
سُلطانی، مَلَکی
🔊
مترادف: سلطنتی، دولتی · متضاد: خصوصی، شخصی
شخصی که از وقوع جرمی متضرر شده و تعقیب کیفری مرتکب را از مراجع قضایی درخواست میکند.
English انگلیسی
Complainant
🔊
Français فرانسوی
Plaignant
🔊
Deutsch آلمانی
Anzeigeerstatter
🔊
العربية عربی
شاکی، مُدّعی خصوصی
🔊
مترادف: بزهدیده، شاکی خصوصی · متضاد: متهم
اصطلاحی در متون قدیمی یا محلی برای اشاره به شاهدی که در محضر قاضی حاضر شده و شهادت میدهد (گاهی به معنای شاهدِ کذّاب یا شاهدِ اجارهای نیز در برخی متون ادبی/حقوقیِ عرفی به کار رفته است).
English انگلیسی
≈ Witness (in court)
🔊
Français فرانسوی
≈ Témoin
🔊
Deutsch آلمانی
≈ Zeuge
🔊
العربية عربی
شاهد
🔊
مترادف: گواه
کسی که خود مستقیماً واقعهای را مشاهده کرده و برای ادای شهادت در دادگاه حاضر میشود.
English انگلیسی
Eyewitness, Direct witness
🔊
Français فرانسوی
Témoin direct
🔊
Deutsch آلمانی
Augenzeuge
🔊
العربية عربی
الشاهد العیان، الشاهد المباشر
🔊
مترادف: شاهد عیان · متضاد: شاهد فرع
شاهدی که دارای شرایط شرعی (عدالت، بلوغ، عقل، ایمان، طهارت مولد و عدم نفع شخصی) برای ادای شهادت است.
English انگلیسی
Just witness, Qualified witness
🔊
Français فرانسوی
Témoin digne de foi
🔊
Deutsch آلمانی
Glaubwürdiger Zeuge
🔊
العربية عربی
شاهدُ عَدل
🔊
مترادف: شاهد مقبول، شاهد شرعی · متضاد: شاهد فاسق، شاهد غیرعادل
شاهدی که مستقیماً واقعه را ندیده، بلکه از شاهد اصلی (شاهد اصل) شنیده و اکنون شهادتِ آن شاهد را نقل میکند.
English انگلیسی
Hearsay witness, Witness of the second degree
🔊
Français فرانسوی
Témoin par ouï-dire
🔊
Deutsch آلمانی
Zeuge vom Hörensagen
🔊
العربية عربی
شاهدُ الفَرع
🔊
مترادف: شاهد بر شهادت · متضاد: شاهد اصل
نامطمئن (احتمالاً خطای تایپی؛ اگر منظور «شاهد مردود» باشد: کسی که به دلیلِ فقدانِ شرایطِ شرعی یا قانونی، شهادتش پذیرفته نیست).
English انگلیسی
Inadmissible witness
🔊
Français فرانسوی
Témoin irrecevable
🔊
Deutsch آلمانی
Unzulässiger Zeuge
🔊
العربية عربی
شاهد مردود
🔊
مترادف: شاهد غیرقابل قبول · متضاد: شاهد مقبول
نامطمئن (احتمالاً خطای تایپی؛ اگر منظور «شاهد مقبول» باشد: کسی که واجدِ شرایطِ شرعی و قانونی برای ادای شهادت است).
English انگلیسی
Admissible witness
🔊
Français فرانسوی
Témoin recevable
🔊
Deutsch آلمانی
Zulässiger Zeuge
🔊
العربية عربی
شاهد مقبول
🔊
مترادف: شاهد واجد شرایط · متضاد: شاهد مردود
شخصی که با حضور در دادگاه یا ارائه استشهادنامه، عدم توانایی مالی مدیون برای پرداخت بدهی را گواهی میکند.
English انگلیسی
Witness of insolvency
🔊
Français فرانسوی
Témoin d'insolvabilité
🔊
Deutsch آلمانی
Zeuge der Zahlungsunfähigkeit
🔊
العربية عربی
شاهد الإعسار
🔊
مترادف: گواه اعسار · متضاد: شاهد ملائت
قرائن و اماراتی که از وضعیتِ ظاهری و اوضاع و احوالِ موجود در صحنه یا رفتارِ طرفین استنباط میشود و میتواند مبنای قضاوت قرار گیرد.
English انگلیسی
Circumstantial evidence, Evidence from circumstances
🔊
Français فرانسوی
Preuve par circonstances
🔊
Deutsch آلمانی
Indizienbeweis
🔊
العربية عربی
شاهدُ الحال
🔊
مترادف: قرائن و امارات، اوضاع و احوال · متضاد: دلیلِ مستقیم (شهادتِ صریح)
مبلغی که مالکان یا مستأجران آپارتمانها باید بهصورت دورهای برای تأمین هزینههای جاری ساختمان پرداخت کنند.
English انگلیسی
Service charge, Maintenance fee
🔊
Français فرانسوی
Charges de copropriété
🔊
Deutsch آلمانی
Hausgeld
🔊
العربية عربی
رسوم الصيانة
🔊
مترادف: حق شارژ
سهم هر مالک یا مستأجر از هزینههای مشترک ساختمان که برای نگهداری و اداره آن پرداخت میشود.
English انگلیسی
Service charge, Maintenance fee
🔊
Français فرانسوی
Charges de copropriété
🔊
Deutsch آلمانی
Hausgeld
🔊
العربية عربی
رسوم الصیانة (رسوم البناء)
🔊
مترادف: هزینه شارژ، حق شارژ
معیاری آماری که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران برای سنجش تغییرات سطح عمومی قیمتها و تورم در طول زمان منتشر میشود و در محاسبات حقوقی (مانند مهریه) کاربرد دارد.
English انگلیسی
Central Bank Index
🔊
Français فرانسوی
Indice de la Banque Centrale
🔊
Deutsch آلمانی
Zentralbankindex
🔊
العربية عربی
مؤشر البنك المركزي
🔊
مترادف: شاخص تورم
برملا کردن و آشکار ساختنِ اطلاعاتی که باید محرمانه باقی بمانند.
English انگلیسی
Disclosure, Revelation
🔊
Français فرانسوی
Divulgation, Révélation
🔊
Deutsch آلمانی
Offenlegung, Enthüllung
🔊
العربية عربی
إفشاء
🔊
مترادف: برملا کردن، فاشسازی · متضاد: کتمان، پنهانکاری
جمع «عاشر»؛ کسانی که در صدر اسلام مأمور اخذ زکات یا مالیات از اموال تجاری بودند.
English انگلیسی
Tax collectors (historical)
🔊
Français فرانسوی
Collecteurs d'impôts
🔊
Deutsch آلمانی
Steuereinnehmer
🔊
العربية عربی
العشّار
🔊
مترادف: باجگیر (در معنای منفی)
مالی که مالکیتِ آن بین دو یا چند نفر به صورتِ غیرِ تفکیکشده تقسیم شده است.
English انگلیسی
Joint property, Undivided property, Co-ownership
🔊
Français فرانسوی
Indivis, Copropriété
🔊
Deutsch آلمانی
Miteigentum, Gesamthandsgemeinschaft
🔊
العربية عربی
المشاع
🔊
مترادف: مشترک، شریکی · متضاد: مفروز
گرفتن وجه، مال یا امتیاز توسط مأمور دولت یا کارمند برای انجام یا عدم انجام وظیفهای در اداره (ماده ۳ قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری).
English انگلیسی
Bribery, Corruption
🔊
Français فرانسوی
Corruption, Pot-de-vin
🔊
Deutsch آلمانی
Bestechung
🔊
العربية عربی
ارتشاء، رشوة
🔊
مترادف: رشوه گرفتن
راهنمایی کردن و آگاه ساختن فرد نسبت به حقوق یا تکالیف قانونی خود.
English انگلیسی
Guidance, Instruction
🔊
Français فرانسوی
Conseil, Orientation
🔊
Deutsch آلمانی
Beratung, Anleitung
🔊
العربية عربی
الإرشاد
🔊
مترادف: راهنمایی، هدایت · متضاد: گمراهی، اغفال
پخش کردن یا منتشر کردن چیزی (مانند فساد، فحشا یا اطلاعات) که در حقوق کیفری میتواند جرمانگاری شود.
English انگلیسی
Propagation, Dissemination, Spreading
🔊
Français فرانسوی
Propagation, Diffusion
🔊
Deutsch آلمانی
Verbreitung
🔊
العربية عربی
إشاعة، نشر
🔊
مترادف: ترویج، انتشار · متضاد: کتمان، جلوگیری
ابراز اراده برای ایجاد یک اثر حقوقی (مانند عقد یا ایقاع) که در عالم اعتبار، مسببِ پیدایشِ آن اثر است.
English انگلیسی
Declaration of will, Creation
🔊
Français فرانسوی
Déclaration de volonté, Création
🔊
Deutsch آلمانی
Willenserklärung, Errichtung
🔊
العربية عربی
إنشاء
🔊
مترادف: ابراز اراده، ایجاد · متضاد: اخبار
شباهتِ ظاهری یا ماهوی میانِ دو پدیده که ممکن است موجبِ سرایتِ حکمِ یکی به دیگری شود.
English انگلیسی
Similarity, Analogy
🔊
Français فرانسوی
Similitude, Analogie
🔊
Deutsch آلمانی
Ähnlichkeit, Analogie
🔊
العربية عربی
التشابه
🔊
مترادف: همانندی، شباهت · متضاد: تمایز، تباین
هرگونه عمل بسیار زشت و ناپسند، بهویژه اعمال منافی عفت و روابط جنسی نامشروع.
English انگلیسی
Prostitution, Lewdness, Obscenity
🔊
Français فرانسوی
Prostitution, Débauche
🔊
Deutsch آلمانی
Prostitution, Unzucht
🔊
العربية عربی
الفحشاء
🔊
مترادف: زنا، بیعفتی، هرزگی · متضاد: عفت، پاکدامنی
شخصی که با داشتن تخصص و دانش لازم، به ارائه نظر مشورتی و راهنمایی به مقامات یا نهادها در امور حقوقی، فنی یا اداری میپردازد.
English انگلیسی
Consultant, Advisor
🔊
Français فرانسوی
Conseiller, Consultant
🔊
Deutsch آلمانی
Berater
🔊
العربية عربی
مستشار، مشاور
🔊
مترادف: رایزن، صاحبنظر · متضاد: تصمیمگیرنده
گرفتن وجه، مال یا امتیاز توسط کارمند دولت یا مأمور خدمات عمومی برای انجام یا عدم انجام وظیفهای در اداره.
English انگلیسی
Bribery, Corruption
🔊
Français فرانسوی
Corruption
🔊
Deutsch آلمانی
Bestechung
🔊
العربية عربی
الرشوة
🔊
مترادف: رشوه گرفتن · متضاد: پرداخت رشوه (راشی)
شخصی که اطلاعاتِ مربوط به تخلفات، جرایم یا فسادِ یک سازمان یا نهاد را برای عموم یا مراجعِ ذیصلاح برملا میکند.
English انگلیسی
Whistleblower
🔊
Français فرانسوی
Lanceur d'alerte
🔊
Deutsch آلمانی
Whistleblower, Hinweisgeber
🔊
العربية عربی
مُبلّغ عن الفساد، کاشف الفساد
🔊
مترادف: گزارشگرِ فساد · متضاد: همدست، پنهانکار
فرآیند چاپ و توزیع متن قانون در روزنامه رسمی که شرط لازم برای لازمالاجرا شدن آن است.
English انگلیسی
Promulgation, Publication
🔊
Français فرانسوی
Publication
🔊
Deutsch آلمانی
Verkündung
🔊
العربية عربی
نشر
🔊
مترادف: اعلان، نشر قانون · متضاد: محرمانگی، عدم ابلاغ
یافتن و شناسایی منابع طبیعی یا آثار تاریخی که پیش از آن ناشناخته یا در دسترس نبودهاند.
English انگلیسی
Exploration, Discovery
🔊
Français فرانسوی
Exploration, Découverte
🔊
Deutsch آلمانی
Exploration, Entdeckung
🔊
العربية عربی
استکشاف، اکتشاف
🔊
مترادف: جستوجو، کاوش
گذشتِ بزهدیده از حقِ شکایت یا اجرای مجازات که موجبِ سقوط یا تخفیفِ مجازات میشود.
English انگلیسی
Pardon, Forgiveness
🔊
Français فرانسوی
Pardon, Remise
🔊
Deutsch آلمانی
Begnadigung, Verzeihung
🔊
العربية عربی
عفو، صفح
🔊
مترادف: عفو، گذشت · متضاد: انتقام، مجازات
لفظی که معنای آن به دلیل ابهام یا عدم وضوح، برای مخاطب روشن نیست و نیاز به تبیین دارد.
English انگلیسی
Ambiguous term
🔊
Français فرانسوی
Terme ambigu
🔊
Deutsch آلمانی
Mehrdeutiger Begriff
🔊
العربية عربی
المتشابه
🔊
مترادف: مبهم، مجمل · متضاد: محکم، نص، ظاهر
مقام قضایی که در دادگاههای تجدیدنظر یا دیوان عالی کشور، در کنار سایر قضات به رسیدگی و صدور رأی میپردازد.
English انگلیسی
Justice, Councilor (in court)
🔊
Français فرانسوی
Conseiller (de cour)
🔊
Deutsch آلمانی
Richter (am Obergericht)
🔊
العربية عربی
مستشار
🔊
مترادف: قاضی تجدیدنظر
قسمتهایی از ساختمان که حق استفاده از آن منحصر به یک یا چند آپارتمان خاص نیست و به همه مالکان تعلق دارد.
English انگلیسی
Common areas, Common parts
🔊
Français فرانسوی
Parties communes
🔊
Deutsch آلمانی
Gemeinschaftseigentum
🔊
العربية عربی
الأجزاء المشترکة
🔊
مترادف: قسمتهای مشترک · متضاد: اختصاصیات، مفروزات
عنوانی قدیمی برای وکلای دادگستری که در امور حقوقی و قضایی به حل و فصل مشکلات مردم میپرداختند (امروزه فاقد اعتبار قانونی به عنوان یک صنف مستقل است).
English انگلیسی
≈ Legal Practitioner, Solicitor
🔊
Français فرانسوی
≈ Avocat, Homme de loi
🔊
Deutsch آلمانی
≈ Rechtsbeistand
🔊
العربية عربی
≈ المحامی، مفرج الکرب
🔊
مترادف: وکیل دادگستری (قدیم)
شخصی که به زراعت، کشت و کار و بهرهبرداری از زمین اشتغال دارد.
English انگلیسی
Farmer
🔊
Français فرانسوی
Agriculteur
🔊
Deutsch آلمانی
Landwirt, Bauer
🔊
العربية عربی
مُزارِع، فَلّاح
🔊
مترادف: زارع، فلاّح · متضاد: صنعتگر، تاجر
عملِ برملا کردنِ اطلاعاتِ محرمانه یا پنهان که معمولاً در راستایِ مقابله با فساد یا تخلف انجام میشود.
English انگلیسی
Whistleblowing, Disclosure
🔊
Français فرانسوی
Lancement d'alerte
🔊
Deutsch آلمانی
Whistleblowing, Aufdeckung
🔊
العربية عربی
الإبلاغ عن الفساد، کشف المستور
🔊
مترادف: گزارشگریِ فساد · متضاد: کتمانِ حقیقت
خبری که متضمن مسرت و خوشحالی باشد و در حقوق ثبت احوال یا مدنی اثر حقوقی خاصی ندارد مگر در حوزه تعهدات اخلاقی.
English انگلیسی
Good news, Glad tidings
🔊
Français فرانسوی
Bonne nouvelle
🔊
Deutsch آلمانی
Gلمانی: Guter Nachricht
🔊
العربية عربی
خبر سار، بشرى
🔊
مترادف: مژده، بشارت · متضاد: خبر ناگوار، خبر حزنانگیز
ارادهی باطنیِ طرفین برای ایجادِ اثرِ حقوقیِ عقد یا ایقاع.
English انگلیسی
Intent to create legal relations
🔊
Français فرانسوی
Intention de créer des effets juridiques
🔊
Deutsch آلمانی
Rechtsbindungswille
🔊
العربية عربی
قصد الإنشاء
🔊
مترادف: ارادهی حقوقی · متضاد: قصد اخبار
در حقوق historic، اموال اختصاصی پادشاه یا اموال عمومی تحت تملک حاکم.
English انگلیسی
Crown property
🔊
Français فرانسوی
Biens de la Couronne
🔊
Deutsch آلمانی
Krongut
🔊
العربية عربی
أموال الملك، أموال السلطان
🔊
مترادف: اموال سلطنتی، اموال تاج · متضاد: اموال خصوصی
فعالیت اقتصادی مرتبط با کشت و زرع، پرورش دام و طیور و بهرهبرداری از منابع طبیعی برای تولید محصولات کشاورزی.
English انگلیسی
Agriculture, Farming
🔊
Français فرانسوی
Agriculture
🔊
Deutsch آلمانی
Landwirtschaft
🔊
العربية عربی
زراعة، فلاحة
🔊
مترادف: زراعت، فلاحت · متضاد: صنعت، تجارت (در دستهبندیهای اقتصادی)
فاش کردن اطلاعات محرمانهای که به واسطه شغل یا حرفه به فرد سپرده شده است.
English انگلیسی
Disclosure of confidential information, Breach of confidence
🔊
Français فرانسوی
Révélation de secret professionnel
🔊
Deutsch آلمانی
Offenbarung von Geheimnissen
🔊
العربية عربی
إفشاء السر
🔊
مترادف: فاشگویی، برملا کردن راز · متضاد: کتمان، رازداری
ایراد و اعتراض به صلاحیت شاهد از نظر عدالت، ذینفع بودن یا سایر موانع قانونی برای سلب اعتبار شهادت او.
English انگلیسی
Impeachment of a witness
🔊
Français فرانسوی
Récusation du témoin
🔊
Deutsch آلمانی
Zeugenablehnung
🔊
العربية عربی
جرح الشاهد
🔊
مترادف: رد شاهد · متضاد: تعدیل شاهد
جرمی که عواید حاصل از آن، موضوع جرم دیگری (مانند پولشویی) قرار میگیرد.
English انگلیسی
Predicate offense
🔊
Français فرانسوی
Infraction principale
🔊
Deutsch آلمانی
Vortat
🔊
العربية عربی
الجریمة الأصلیة
🔊
مترادف: جرم پایه · متضاد: جرم ثانویه (مانند پولشویی)
حصه و بخش غیرمفروز از مال مشترک که در تمام اجزای آن مال پراکنده است.
English انگلیسی
Undivided share
🔊
Français فرانسوی
Part indivise
🔊
Deutsch آلمانی
Miteigentumsanteil
🔊
العربية عربی
الحصة الشائعة
🔊
مترادف: حصه مشاع · متضاد: سهم مفروز
عرفی که در میان مردم رواجِ بسیار دارد و اکثر افراد جامعه به آن عمل میکنند، هرچند ممکن است الزام قانونی نداشته باشد.
English انگلیسی
Common usage, Prevailing custom
🔊
Français فرانسوی
Usage courant, Pratique répandue
🔊
Deutsch آلمانی
Üblicher Brauch, Weit verbreitete Sitte
🔊
العربية عربی
العُرف الشائع
🔊
مترادف: عرف متداول، رویه معمول · متضاد: عرف متروک
ارادهٔ باطنیِ شخص برای ایجادِ یک اثرِ حقوقی که در قالبِ ایجاب یا قبول ابراز میشود.
English انگلیسی
Intent to create legal relations, Intention
🔊
Français فرانسوی
Intention de créer des effets juridiques
🔊
Deutsch آلمانی
Rechtsbindungswille
🔊
العربية عربی
قصد الإنشاء
🔊
مترادف: ارادهٔ حقوقی · متضاد: قصدِ صوری، شوخی
مالی که حقوق دو یا چند نفر بر تمام ذرات آن به طور شایع و بدون تفکیک سهم وجود دارد.
English انگلیسی
Undivided property, Property in common
🔊
Français فرانسوی
Bien indivis, Indivision
🔊
Deutsch آلمانی
Miteigentum (Sache im Miteigentum)
🔊
العربية عربی
المال الشایع
🔊
مترادف: مال مشترک · متضاد: مال مفروز
حقی که نسبت به سهمی از یک مالِ کلی (غیرمعین) در یک مجموعه یا مالِ مشاع تعلق میگیرد.
English انگلیسی
Undivided generic interest
🔊
Français فرانسوی
Quote-part générique
🔊
Deutsch آلمانی
Miteigentumsanteil an einer Gattung (≈)
🔊
العربية عربی
الکلی المشاع
🔊
متضاد: عین مفروز
صدور حکم توسط مقام صلاحیتدار (مانند قاضی یا قانونگذار) که وضعیت حقوقی جدیدی را ایجاد یا تثبیت میکند.
English انگلیسی
Enactment of a ruling/judgment
🔊
Français فرانسوی
Édiction d'une règle/jugement
🔊
Deutsch آلمانی
Erlass eines Urteils/Rechtsakts
🔊
العربية عربی
إنشاء الحکم
🔊
مترادف: صدور حکم · متضاد: کشف حکم
تعریفها و معادلهای بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز بهطورِ کامل بهوسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.