Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

652 مدخل برای «اص»

اصاله الحقيقة حقوقی

قاعده‌ای که در تفسیر کلام، لفظ باید بر معنای حقیقی و وضعی خود حمل شود مگر قرینه‌ای بر خلاف آن باشد.

English انگلیسی Principle of literal interpretation, Presumption of literal meaning
Français فرانسوی Présomption de sens littéral
Deutsch آلمانی Vermutung der wörtlichen Bedeutung
العربية عربی أصالة الحقيقة

مترادف: اصل حمل بر معنای حقیقی · متضاد: اصالة المجاز

اصل تفکیک قوی حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، قوای سه‌گانه (مقننه، مجریه، قضاییه) باید از یکدیگر مستقل باشند تا از تمرکز قدرت و استبداد جلوگیری شود.

English انگلیسی Principle of separation of powers
Français فرانسوی Principe de séparation des pouvoirs
Deutsch آلمانی Gewaltenteilungsprinzip
العربية عربی مبدأ فصل السلطات

مترادف: اصل تفکیک قوا · متضاد: اصل تمرکز قوا

اصل اسقاط حقوق حقوقی

اصلی که به صاحب حق اجازه می‌دهد از حقِ خود صرف‌نظر کرده و آن را ساقط نماید.

English انگلیسی Principle of Waiver of Rights
Français فرانسوی Principe de renonciation aux droits
Deutsch آلمانی Grundsatz des Rechtsverzichts
العربية عربی قاعدة إسقاط الحق

مترادف: حق اسقاط · متضاد: لزومِ استیفای حق

اصل انفصال قوی حقوقی

اصلی در حقوق بین‌الملل خصوصی یا آیین دادرسی که بر اساس آن، اعتبارِ یک سند یا قرارداد، مستقل از اعتبارِ قراردادِ اصلی است (مانند شرط داوری).

English انگلیسی Principle of Separability (Doctrine of Separability)
Français فرانسوی Principe d'autonomie de la clause compromissoire
Deutsch آلمانی Grundsatz der Trennbarkeit
العربية عربی مبدأ استقلال شرط التحکیم

مترادف: اصل استقلال شرط داوری · متضاد: اصل تبعیت

اصل رضایی بودن حقوقی

قاعده‌ای که بیان می‌دارد برای انعقاد قرارداد، صرف توافق و تراضی طرفین کافی است و نیازی به تشریفات خاص یا تسلیم مال نیست.

English انگلیسی Principle of consensualism
Français فرانسوی Principe du consensualisme
Deutsch آلمانی Konsensualprinzip
العربية عربی مبدأ الرضائیة

مترادف: رضایی بودن · متضاد: تشریفاتی بودن، عینی بودن

اصل آزادی دریاه حقوقی

اصلی در حقوق بین‌الملل دریاها که بر اساس آن، دریاهای آزاد متعلق به هیچ دولتی نبوده و همه کشورها حق استفاده از آن را دارند.

English انگلیسی Principle of Freedom of the High Seas
Français فرانسوی Principe de la liberté de la haute mer
Deutsch آلمانی Grundsatz der Freiheit der Hohen See
العربية عربی مبدأ حریة أعالی البحار

مترادف: آزادی دریاها · متضاد: اصل حاکمیت سرزمینی بر دریا

اصل انتقال حقوق حقوقی

اصلی که بر اساس آن حقوق و تعهدات می‌توانند از شخصی به شخص دیگر منتقل شوند (مانند انتقال طلب یا دین).

English انگلیسی Principle of Assignability of Rights
Français فرانسوی Principe de la cessibilité des droits
Deutsch آلمانی Grundsatz der Übertragbarkeit von Rechten
العربية عربی مبدأ انتقال الحقوق

مترادف: قابلیت انتقال حقوق · متضاد: قائم به شخص بودن حق

اصل برایت کیفری حقوقی

قاعده‌ای بنیادین که بر اساس آن هر فردی که متهم به ارتکاب جرم شده، تا زمانی که جرم او با ادله قطعی در دادگاه صالح اثبات نشود، بی‌گناه فرض می‌شود.

English انگلیسی Presumption of innocence
Français فرانسوی Présomption d'innocence
Deutsch آلمانی Unschuldsvermutung
العربية عربی أصل البراءة

مترادف: اصل بی‌گناهی · متضاد: اصل مجرمیت (در نظام‌های تفتیشی قدیمی)

اصل حر یت اراده حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، انسان در انجام یا ترک افعال حقوقی و مادی خود آزاد است، مگر آنکه قانون یا شرع آن را محدود کرده باشد.

English انگلیسی Principle of freedom of will
Français فرانسوی Principe de la liberté de volonté
Deutsch آلمانی Grundsatz der Willensfreiheit
العربية عربی مبدأ حریة الإرادة

مترادف: اصل آزادی اراده · متضاد: اصل جبر، اصل محدودیت قانونی

اصل حکومت قانون حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، همه افراد و نهادها در برابر قانون برابرند و هیچ‌کس فراتر از قانون نیست.

English انگلیسی Rule of law
Français فرانسوی État de droit
Deutsch آلمانی Rechtsstaatsprinzip
العربية عربی مبدأ سیادة القانون

مترادف: حاکمیت قانون · متضاد: حکومت خودکامه، استبداد

اصول محاکمات جز حقوقی

قواعد و تشریفات حاکم بر رسیدگی به جرایم و تعقیب متهمان در مراجع قضایی کیفری.

English انگلیسی Criminal Procedure
Français فرانسوی Procédure pénale
Deutsch آلمانی Strafprozessrecht
العربية عربی أصول المحاکمات الجزائیة

مترادف: آیین دادرسی کیفری · متضاد: آیین دادرسی مدنی

اصل حاکمیت اراده حقوقی

قاعده‌ای که به اشخاص اجازه می‌دهد در روابط حقوقی خود، آزادانه اراده‌شان را حاکم کنند و قراردادهایی با آثار حقوقی دلخواه منعقد نمایند (ماده ۱۰ قانون مدنی).

English انگلیسی Principle of party autonomy, Freedom of contract
Français فرانسوی Principe de l'autonomie de la volonté
Deutsch آلمانی Grundsatz der Privatautonomie
العربية عربی مبدأ سلطان الإرادة

مترادف: اصل آزادی قراردادها · متضاد: اصل آمره بودن قوانین (در حقوق عمومی)

اصل استقلال اراده حقوقی

اصلی در حقوق قراردادها که به اشخاص اجازه می‌دهد با اراده آزاد، تعهدات حقوقی خود را ایجاد و حدود آن را تعیین کنند.

English انگلیسی Principle of Freedom of Contract, Autonomy of Will
Français فرانسوی Principe de l'autonomie de la volonté
Deutsch آلمانی Grundsatz der Privatautonomie
العربية عربی مبدأ سلطان الإرادة

مترادف: اصل حاکمیت اراده · متضاد: اصل آمره بودن قوانین

اصول تعلیقی تعبدی حقوقی

اصولی که در فقه و حقوق، اجرای حکم را منوط به شرایطِ خاصِ شرعی یا قانونی می‌دانند که تعبد در آن‌ها نقشِ اصلی دارد.

العربية عربی الأصول التعبدیة

مترادف: اصولِ تعبدی · متضاد: اصولِ عقلی

اصول محاکمات قدیم حقوقی

اشاره به قوانین آیین دادرسی پیش از تصویب قوانین مدرن (مانند قانون اصول محاکمات حقوقی مصوب ۱۲۹۰ شمسی).

English انگلیسی Old Procedural Law
Français فرانسوی Ancienne procédure
Deutsch آلمانی Altes Verfahrensrecht
العربية عربی أصول المحاکمات القدیمة

مترادف: قوانین دادرسی منسوخ · متضاد: قوانین دادرسی جاری

اصل لزوم قراردادها حقوقی

اصلی که بر اساس آن قراردادها پس از انعقاد، برای طرفین لازم‌الاجرا بوده و هیچ‌یک نمی‌تواند آن را یک‌جانبه برهم زند.

English انگلیسی Principle of binding force of contracts, Pacta sunt servanda
Français فرانسوی Force obligatoire des contrats
Deutsch آلمانی Grundsatz der Vertragstreue, Pacta sunt servanda
العربية عربی مبدأ لزوم العقود، العقد شریعة المتعاقدین

مترادف: اصلِ لزوم · متضاد: اصلِ جواز (در عقودِ جایز)

اصول محاکمات حقوقی حقوقی

قواعد و تشریفات حاکم بر رسیدگی به دعاوی غیرکیفری (مدنی، تجاری و غیره) در مراجع قضایی.

English انگلیسی Civil Procedure
Français فرانسوی Procédure civile
Deutsch آلمانی Zivilprozessrecht
العربية عربی أصول المحاکمات المدنیة

مترادف: آیین دادرسی مدنی · متضاد: آیین دادرسی کیفری

اصل آزادی قراردادها حقوقی

اصلی که به موجب آن اشخاص آزادند هرگونه قراردادی را که مخالفِ قانون و نظمِ عمومی نباشد، منعقد کنند.

English انگلیسی Freedom of contract
Français فرانسوی Liberté contractuelle
Deutsch آلمانی Vertragsfreiheit
العربية عربی مبدأ حریة التعاقد

مترادف: اصلِ حاکمیتِ اراده · متضاد: اصلِ محدودیتِ قراردادها

اصل شخصی بودن قانون حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، قانون تنها نسبت به کسانی که در قلمرو حاکمیت آن هستند یا تابعیت آن را دارند، اعمال می‌شود.

English انگلیسی Principle of territoriality of law (≈)
Français فرانسوی Principe de la territorialité de la loi
Deutsch آلمانی Territorialitätsprinzip
العربية عربی مبدأ إقلیمیة القانون

مترادف: اصل سرزمینی بودن قانون · متضاد: اصل شخصی بودن قانون (در معنای دیگر: عدم سرایت مجازات به غیر)

اصل علنی بودن محاکم حقوقی

اصلی که بر اساس آن جلسات رسیدگی دادگاه‌ها باید علنی باشد مگر در موارد استثنایی قانونی.

English انگلیسی Principle of public trial, Open court principle
Français فرانسوی Principe de publicité des débats
Deutsch آلمانی Prinzip der Öffentlichkeit der Gerichtsverhandlung
العربية عربی مبدأ علنیة المحاکم

مترادف: اصل علنی بودن دادرسی · متضاد: اصل محرمانه بودن دادرسی

اصل قانونی بودن جرم حقوقی

اصلی که بیان می‌کند هیچ فعل یا ترک فعلی جرم نیست مگر آنکه به موجب قانون برای آن مجازات تعیین شده باشد (اصل ۱۶۹ قانون اساسی).

English انگلیسی Principle of legality of crimes and punishments
Français فرانسوی Principe de légalité des délits et des peines
Deutsch آلمانی Prinzip der Gesetzmäßigkeit von Straftaten und Strafen
العربية عربی مبدأ قانونیة الجرائم والعقوبات

مترادف: اصل قانونی بودن جرایم و مجازات‌ها · متضاد: اصل تفسیر موسع (در امور کیفری)

اصل محلی بودن قانون حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، قوانینِ هر کشور تنها در قلمروِ جغرافیاییِ همان کشور لازم‌الاجراست.

English انگلیسی Principle of territoriality of law
Français فرانسوی Principe de territorialité de la loi
Deutsch آلمانی Territorialitätsprinzip
العربية عربی مبدأ إقلیمیة القوانین

مترادف: اصلِ سرزمینی بودنِ قانون · متضاد: اصلِ شخصی بودنِ قانون

اصالة الصحة در افعال حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، افعال و اعمال دیگران باید حمل بر صحت و درستی شود مگر خلاف آن ثابت گردد.

English انگلیسی Presumption of validity (of acts)
Français فرانسوی Présomption de validité
Deutsch آلمانی Vermutung der Gültigkeit
العربية عربی أصالة الصحة في أفعال الغير

مترادف: اصل صحت · متضاد: اصل فساد

اصل شخصی بودن مجازات حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، مجازات تنها باید متوجه کسی باشد که مرتکب جرم شده است و نمی‌توان دیگری را به جای او مجازات کرد (اصل ۳۶ قانون اساسی).

English انگلیسی Principle of personal liability
Français فرانسوی Principe de la personnalité des peines
Deutsch آلمانی Grundsatz der persönlichen Strafbarkeit
العربية عربی مبدأ شخصیة العقوبة

مترادف: اصل شخصی بودن مجازات · متضاد: مسئولیت جمعی (در برخی نظام‌های قبیله‌ای یا تاریخی)

اصل علنی بودن محاکمه حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن محاکمات باید در حضور عموم برگزار شود تا نظارت عمومی بر عدالت قضایی ممکن گردد (مگر در موارد استثنایی قانونی).

English انگلیسی Principle of Public Trial / Open Court Principle
Français فرانسوی Principe de publicité des débats
Deutsch آلمانی Grundsatz der Öffentlichkeit
العربية عربی مبدأ علنیة المحاکمة

مترادف: علنی بودن دادرسی · متضاد: اصل محرمانه بودن (غیرعلنی بودن)

اصل استغراقی بودن عام حقوقی

اصلی در اصول فقه که بیان می‌دارد عامِ استغراقی، تمامِ افرادِ تحتِ شمولِ خود را به صورتِ مستقل و جداگانه در بر می‌گیرد.

English انگلیسی Principle of Distributive Universality
Français فرانسوی Principe de l'universalité distributive
Deutsch آلمانی Grundsatz der distributiven Allgemeinheit
العربية عربی أصالة الاستغراق

مترادف: عموم استغراقی · متضاد: عموم مجموعی

اصل الزامی بودن تعقیب حقوقی

تکلیفی که دادستان را ملزم می‌کند در صورت وجود دلایل کافی، علیه متهم اعلام جرم و تعقیب را آغاز کند.

English انگلیسی Principle of mandatory prosecution
Français فرانسوی Principe de l'opportunité des poursuites (نقیض آن) / Principe de légalité des poursuites
Deutsch آلمانی Legalitätsprinzip
العربية عربی مبدأ إلزامية الملاحقة

مترادف: اصل قانونی‌بودن تعقیب · متضاد: اصل اقتضایی‌بودن تعقیب

اصل تفسیری بودن قانون حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، قانون باید به گونه‌ای تفسیر شود که با اصول کلی حقوق و عدالت سازگار باشد و در موارد ابهام، به نفع متهم یا طرف ضعیف‌تر تفسیر گردد.

English انگلیسی Principle of interpretation of law
Français فرانسوی Principe d'interprétation de la loi
Deutsch آلمانی Auslegungsgrundsatz
العربية عربی مبدأ تفسیر القانون

مترادف: اصل تفسیر قانون · متضاد: تفسیر تحت‌اللفظی مطلق

اصلاح نام در شناسنامه حقوقی

فرآیند تصحیح اشتباهات یا تغییر نام کوچک در اسناد سجلی که از طریق مراجع قانونی (ثبت احوال یا دادگاه) انجام می‌شود.

English انگلیسی Correction of name in birth certificate
Français فرانسوی Rectification du prénom sur l'acte de naissance
Deutsch آلمانی Berichtigung des Vornamens im Geburtsregister
العربية عربی تصحيح الاسم في شهادة الميلاد

مترادف: تغییر نام

اصیل در معاملهٔ فضولی حقوقی

شخصی که در معامله‌ی فضولی، طرفِ قرارداد با فضول قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Third party (in unauthorized transaction)
Français فرانسوی Tiers contractant
Deutsch آلمانی Dritter (beim Vertragsschluss ohne Vertretungsmacht)
العربية عربی المتعاقد مع الفضولی

مترادف: طرفِ معامله‌ی فضولی · متضاد: مالک (در صورت عدم اجازه)

اصالت دادهٔ الکترونیکی حقوقی

اطمینان از اینکه داده‌های الکترونیکی از زمان ایجاد تا زمان ارائه، تغییر نیافته و از منبع معتبری صادر شده‌اند.

English انگلیسی Data Integrity / Authenticity
Français فرانسوی Intégrité des données / Authenticité
Deutsch آلمانی Datenintegrität / Authentizität
العربية عربی سلامة البیانات / موثوقیة البیانات

مترادف: تمامیت و صحت داده · متضاد: تحریف داده

اصل اقتضایی بودن تعقیب حقوقی

اختیاری که به دادستان داده می‌شود تا با توجه به مصالح عمومی، از تعقیب متهم صرف‌نظر کند یا آن را به تعویق اندازد.

English انگلیسی Principle of discretionary prosecution
Français فرانسوی Principe de l'opportunité des poursuites
Deutsch آلمانی Opportunitätsprinzip
العربية عربی مبدأ ملائمة الملاحقة

مترادف: اصل مصلحت تعقیب · متضاد: اصل الزامی‌بودن تعقیب

اصل ترافعی بودن رسیدگی حقوقی

شیوه‌ای از دادرسی که در آن دادگاه نقش داور بی‌طرف را ایفا کرده و طرفین دعوا مسئولیت ارائه ادله و استدلال برای اثبات ادعای خود را بر عهده دارند.

English انگلیسی Adversarial System
Français فرانسوی Système accusatoire
Deutsch آلمانی Adversatorisches Prinzip
العربية عربی نظام الخصومة

مترادف: دادرسی ترافعی · متضاد: نظام تفتیشی (Inquisitorial System)

اصل قانونی بودن دادرسی حقوقی

اصلی بنیادین که به موجب آن هیچ عملی جرم نیست مگر آنکه قانون‌گذار پیش‌تر آن را جرم‌انگاری کرده و مجازات تعیین کرده باشد.

English انگلیسی Principle of legality
Français فرانسوی Principe de légalité
Deutsch آلمانی Gesetzlichkeitsprinzip
العربية عربی مبدأ الشرعیة

مترادف: اصل قانونی بودن جرم و مجازات · متضاد: تفسیر موسع قضایی (در موارد کیفری)

اصل تدافعی بودن استنطاق حقوقی

اصلی در آیین دادرسی کیفری که استنطاق (بازجویی) را ابزاری برای دفاعِ متهم و کشفِ حقیقت می‌داند، نه ابزاری برای اقرارگیری اجباری.

English انگلیسی Principle of Defensive Interrogation
Français فرانسوی Principe de l'interrogatoire défensif
Deutsch آلمانی Grundsatz der defensiven Vernehmung
العربية عربی مبدأ استنطاق الدفاعی

مترادف: اصل حق دفاع در بازجویی · متضاد: استنطاق تفتیشی

اصل غیر امری بودن قانون حقوقی

اصلی که بیان می‌کند قوانینِ حقوقی در حالت عادی تکمیلی هستند و طرفین می‌توانند برخلاف آن توافق کنند، مگر اینکه آمره باشند.

English انگلیسی Principle of dispositive law, Suppletive law
Français فرانسوی Principe de la loi supplétive
Deutsch آلمانی Dispositives Recht
العربية عربی مبدأ القواعد المکملة

مترادف: اصل تکمیلی بودن قانون · متضاد: اصل آمره بودن قانون

اصل نسبی بودن قراردادها حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن قراردادها تنها برای طرفین آن و قائم‌مقام قانونی آن‌ها الزام‌آور است و به اشخاص ثالث سرایت نمی‌کند.

English انگلیسی Principle of privity of contract
Français فرانسوی Principe de l'effet relatif des contrats
Deutsch آلمانی Grundsatz der Relativität der Schuldverhältnisse
العربية عربی مبدأ نسبیة العقود

مترادف: اثر نسبی قراردادها · متضاد: اثر مطلق قراردادها

اصل آلوده کننده می پردازد حقوقی

قاعده‌ای اقتصادی-حقوقی که بر اساس آن هزینه اقدامات پیشگیرانه و کنترل آلودگی باید توسط عامل آلودگی پرداخت شود.

English انگلیسی Polluter Pays Principle (PPP)
Français فرانسوی Principe pollueur-payeur
Deutsch آلمانی Verursacherprinzip
العربية عربی مبدأ الملوث يدفع

مترادف: اصل پرداخت توسط آلوده‌کننده

اصل نسبی بودن امارات قانونی حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، اماراتِ قانونی در برابرِ دلیلِ قوی‌تر (مانند اقرار یا سند) قابلِ نقض هستند.

English انگلیسی Rebuttable presumption
Français فرانسوی Présomption simple (réfragable)
Deutsch آلمانی Widerlegbare Vermutung
العربية عربی قرينة قانونية قابلة للإثبات العكس

مترادف: امارهٔ غیرقطعی · متضاد: امارهٔ قطعی (غیرقابلِ نقض)

اصل عدم ولایت افراد بریکدیگر حقوقی

اصلی که بر اساس آن هیچ‌کس بر دیگری ولایت و سلطه ندارد مگر به حکم قانون یا شرع.

English انگلیسی Principle of non-authority of individuals over each other
Français فرانسوی Principe de l'absence d'autorité d'autrui
Deutsch آلمانی Prinzip der Nicht-Autorität über andere
العربية عربی أصالة عدم ولایة الناس علی بعضهم

مترادف: اصل عدم سلطه · متضاد: اصل ولایت

اصل قانونی بودن جرایم و مجازات ها حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن هیچ عملی جرم نیست و هیچ مجازاتی اعمال نمی‌شود مگر به موجب قانون.

English انگلیسی Principle of legality
Français فرانسوی Principe de légalité
Deutsch آلمانی Gesetzlichkeitsprinzip
العربية عربی مبدأ الشرعية

مترادف: اصل قانونی بودن

اصل فرهنگِ فا⇐en

mosallam) axiom <the axioms of euclidean

اصو فرهنگِ فا⇐en

moral laws

اصلا pl فرهنگِ فا⇐en

improvements corrections amendments; reformation

نیز: اصلاح

اصله فرهنگِ فا⇐en

plant tree sapling

اصلی فرهنگِ فا⇐en

principal office main office headquarters; original main culo! authenticity; genuineness; originality; nationality; primary laws; jue primary evidence oy; jo principal or basic solution; eg senior partner; principal partner; uring the performance of a prior contract; either by the same parties or by for ass made fot vage; and pledge. as suretyship; mortgage; anc’ my

نیز: ور، زار، راه، شرا، ار، پا

اصول فرهنگِ فا⇐en

i of; containing traditions originally related; or said to have been related; by

نیز: رز، نو

اصیل adj فرهنگِ فا⇐en

genuine; original; principal; constituent; (civil lay

نیز: اصیل افشا نشده یا مخفی

اصابت فرهنگِ فا⇐en

hitting; collision; impact; slam; striking; impingement

اصالت فرهنگِ فا⇐en

originality; genuineness; principality; and binding force; binding effect

نیز: اعتبار

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین