بسم الله الرحمن الرحیم
شماره دادنامه: ۱۰۹۴
تاریخ دادنامه: ۱۴۰۰/۰۳/۲۹
شماره پرونده: ۹۹۰۱۶۲۸
مرجع
رسیدگی: هیات عمومی
دیوان عدالت اداری
اعلام کننده تعارض: آقای …
موضوع : اعلام تعارض در آرای صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری
گردش کار: شعب دیوان عدالت اداری در خصوص
دادخواست اشخاص به خواسته اعتراض به تقلیل رتبه و الزام به پرداخت
فوق العاده ویژه و معوقات آن آرای متفاوتی صادر کرده اند.
گردش کار پرونده ها و مشروح آراء به قرار زیر است:
الف: شعبه ۳ بدوی دیوان عدالت اداری در خصوص دادخواست آقای … به طرفیت سازمان
تحقیقات، آموزش و ترویج
کشاورزی و به خواسته اعتراض به تقلیل رتبه و عدم اجرای کامل آیین نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی مصوب ۱۳۹۱ و الزام به پرداخت فوق العاده ویژه و معوقات آن، به موجب دادنامه شماره ۲۷۶۵-۱۳۹۵/۱۱/۹ حکم به ورود شکایت صادر کرده است، اما شعبه ۲۵
تجدیدنظر دیوان عدالت اداری متعاقب تجدیدنظر خواهی سازمان تحقیقات آموزش و ترویج پزشکی، به موجب دادنامه شماره ۹۶۰۹۹۷۰۹۵۵۸۰۴۲۴۸-۱۳۹۶/۱۲/۲۷ ضمن نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته، به شرح زیر حکم به رد شکایت صادر کرده است:
«با امعان نظر به بند ۲
صورتجلسه سی و دومین جلسه هیات امناء سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی که مقرر نموده است ب. ت. ب. اعتبارات تخصیص یافته د. ا. م.
احکام کارگزینی کارمندان بر اساس رتبه مقدماتی و مهارتی و با ضرایب فوق العاده ویژه پنج درصد برای کارکنان حایز شرایط در آیین نامه استخدامی صادر گردد و
حکم کارگزینی شاکی صرفاً از ۱۳۹۲/۷/۱ لغایت ۱۳۹۲/۱۲/۲۹ بر اساس رتبه مهارتی و طبق مصوبه هیات امناء صادر گردیده و از ۱۳۹۳/۱/۱ به رتبه ۲ اصلاح گردیده است و فوق العاده ویژه شاکی نیز طبق مصوبه هیات امناء پرداخت گردیده بنابراین در مانحن فیه نقض مقرراتی ملاحظه نمی گردد بنا به مراتب اعتراض ت. ن. خ. وارد تشخیص ضمن نقض دادنامه تجدید نظر خواسته حکم به رد شکایت صادر و اعلام می گردد.«
ب: شعبه ۴۳ بدوی دیوان عدالت اداری در خصوص دادخواست آقای … به طرفیت سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی و به خواسته اعتراض به تنزل درجه یا رتبه و الزام به پرداخت فوق العاده ویژه و معوقات آن، به موجب دادنامه شماره ۹۶۰۹۹۷۰۹۵۷۱۰۱۲۷۳- ۱۳۹۶/۱۱/۱۶ حکم به رد شکایت صادر کرده است؛ اما شعبه ۲۳ تجدیدنظر دیوان عدالت اداری متعاقب تجدیدنظر خواهی محکوم علیه، به موجب دادنامه شماره ۹۷۰۹۹۷۰۹۵۹۳۰۲۰۵۵-۱۳۹۷/۶/۱۱، ضمن نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته به شرح زیر رای به ورود شکایت صادر کرده است:
«ب. ت. ب. اینکه ت. ن. خ. مشمول بند (ب) ماده ۲۰
قانون برنامه پنجم توسعه بوده و مصوبات هیات امناء برای ت. ن. خ. لازم الاتباع است و
بازنشستگی مسقط حق مکتسبه قانونی ت. ن. خ. نمی باشد و ت. ن. خ. از ۱۳۹۰/۱۰/۲۵ مشمول برخورداری از مزایای رتبه عالی گردیده است احترام به
حقوق مکتسبه که به موجب قانون یا در طول یک زمان معقول و به گونه ای قانونی و مشروع شکل گرفته و ثبات یافته به عنوان یک اصل کلی حقوقی الزامـی است و از حقـوق بنیادین و تضمین شده و مـورد حمایت نهادهای قضـایی است و بـر همین مبنا در
حقوق اداری به موجب «اصل احترام به حقوق مکتسبه» مقام اداری نمی تواند اقدام یا تصـمیم خود راکه مستلزم محدود نمودن، فسخ یا سلب حق مکتسبه قانونی است به دارنده این حق تعمیم و تسری دهد. به عبارت بهتر حقوق اشخاص نباید به موجب اقدام یا تصمیم لاحق سلب یا تحدید گردد و قاعده فقهی قبح عقاب بلا بیان و اصل
عطف به ماسبق نشدن
قوانین و مقررات و تصمیمات و اصل انتظارات مشروع و
اصل قانونی بودن تصمیمات و اقدامات مقام اداری نیز در حمایت از
اصل لزوم التزام به حقوق مکتسبه بوده و ارتباط نزدیک با آن دارد علاوه بر آن لزوم رعایت «اصل احترام به حقوق مکتسبه» در پرتو آراء شماره ۷۰۵- ۱۳۸۴/۲/۱۰ و ۵۴۴- ۱۳۸۳/۱۰/۲۷ و۴۳۰- ۱۳۸۶/۶/۱۸ و ۳۸۶-۱۳۸۶/۶/۴ بروز و ظهور پیدا نموده و تبعیت از این آرا برای شعب دیوان طبق
ماده ۸۹ قانون دیوان الزامی است. لذا بنا به جهات فوق تقاضای تجدیدنظر خواهی مقرون به صحت تشخیص و ضمن نقض رای معترض عنه با اجازه حاصله از ماده ۷۱ قانون تشکیلات و
آیین دادرسی دیوان عدالت اداری حکم به ورود شکایت صادر و اعلام می گردد.»
هیات عمومی دیـوان عدالت اداری در تاریخ ۱۴۰۰/۳/۲۹ با حضور رییس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثـریت آراء به شرح زیر به صـدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
الف- تعارض در آراء محرز است.
ب- ب. ت. ب. اینکه اولاً: به استناد بندهای ۲ و ۳ از مصوبات بیست و نهمین جلسه مورخ ۱۳۹۱/۱۲/۱۵ هیات امنای سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج جهاد کشاورزی، آییننامه استخدامی اعضای
هیات علمی و غیر هیات علمی سازمان مذکور به تصویب رسیده و به موجب بند ۱ از مصوبات سی و دومین جلسه مورخ ۱۳۹۲/۹/۲ هیات امنای سازمان یادشده، تاریخ اجـرای آیین نامه استخـدامی اعضـای هیات علمی و آییننامه استخدامی اعضای غیر هیات علمی، از تاریخ ۱۳۹۱/۱۲/۱ به ۱۳۹۲/۷/۱ تغییر یافته است. ثانیاً: به موجب بند ۲ صورتجلسه مورخ ۱۳۹۲/۹/۲ هیات امنای مذکور مقرر شده است که: «ب. ت. ب. اعتبارات تخصیص یافته مقرر گردید د. ا. م. احکام کارگزینی کارمندان براساس رتبه مقدماتی و مهارتی و با ضرایب فوقالعاده ویژه رتبه مقدماتی (پنج درصد) و رتبه مهارتی (پنج درصد) برای کارکنان حایز شرایط در آییننامه استخدامی صادر گردد» و شکایت مطروحه به خواسته ابطال بندهای ۱ و ۲ صورتجلسه مورخ ۱۳۹۲/۹/۲ این هیات امناء به موجب دادنامه شماره ۳۱۴- ۱۳۹۴/۸/۳۰ هیات تخصصی
اداری و استخدامی دیوان عدالت اداری رد شده است. ثالثا: سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج جهاد کشاورزی با گشایشهایی که در اعتبارات خود از محل درآمدهای اختصاصی در سالهای ۱۳۹۳ و ۱۳۹۴ داشته، از فروردین ماه سال ۱۳۹۳ نسبت به ارتقای رتبه اعضای خود از مقدماتی و مهارتی به رتبههای بالاتر اقدام نموده و ضریب فوقالعاده ویژه را از اسفند ماه ۱۳۹۴ به میزان ۴۳ درصد و از بهمن ماه ۱۳۹۴ به میزان ۶۰ درصد برای دارندگان رتبههای ۱، ۲ و ۳ افزایش داده و برای رتبههای مقدماتی و مهارتی نیز مفاد آییننامه فوقالاشاره را به طور کامل اجرا نموده است. رابعاً: پرداخت تدریجی فوقالعاده ویژه و تغییر رتبهبندی کارکنان سازمان به استناد آییننامه جدید مصوب هیات امناء صورت گرفته و مطابق ماده ۱ قانون احکام دایمی
برنامههای توسعه کشور مصوب سال ۱۳۹۵، دانشگاهها و موسسات
آموزش عالی صرفاً در چهارچوب مصوبات هیاتهای امنای خود عمل میکنند و بدون تصویب هیات امناء نیز هیچ حق مکتسبی ایجاد نشده تا مورد مطالبه قرار گیرد و در جریان رتبهبندی جدید هم کاهش حقوقی صورت نگرفته است. بنا به مراتب فوق، در پروندههای مـوضوع تعارض خواسته شاکیان درخصوص اعتراض به کاهش رتبه و الزام به پرداخت کامـل فوق العاده ویژه از سال ۱۳۹۲ به بعد، فاقد مبنا و محمل قانونی است و دادنامه شماره ۹۶۰۹۹۷۰۹۵۵۸۰۴۲۴۸- ۱۳۹۶/۱۲/۲۷ (صادره از شعبه ۲۵ تجدیدنظر دیوان عدالت اداری) که بر همین مبنا و بر رد شکایت صادر گردیده، صحیح و منطبق با موازین قانونی است. این رای به استناد بند ۲ ماده ۱۲ و ماده ۸۹ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازمالاتباع است.
محمد مصدق-رییس هیات عمومی دیوان عدالت اداری
text = matn.replace(regex, '$1');
$('#Div_1').html(text);
if (parseInt(navigator.appVersion)
$("a[name=copy_pre]").click(function () {
range.selectNodeContents(el);
sel.removeAllRanges();
sel.addRange(range);
showNotification1();
}.box.comment-form .form-group {
}fieldset {
}.btncss{
رای وحدت رویه شماره 1094 مورخ 1400/03/29 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
در پروندهای که به
تعارض آراء شعب دیوان عدالت اداری مربوط میشود، شاکیان به تقلیل رتبه و الزام به پرداخت فوقالعاده ویژه و معوقات آن اعتراض کردهاند. شعبه 3 بدوی دیوان به نفع شاکی حکم صادر کرده است، اما شعبه 25 تجدیدنظر با نقض این حکم، به رد شکایت پرداخته است. همچنین، شعبه 43 بدوی و شعبه 23 تجدیدنظر نیز آراء متناقضی صادر کردهاند. هیات عمومی دیوان عدالت اداری پس از بررسی، به این نتیجه رسید که تعارض در آراء وجود دارد و با استناد به بندهای 2 و 3 مصوبات هیات امنای سازمان مربوطه و همچنین ماده 1 قانون احکام دائمی برنامههای توسعه کشور، اعلام کرد که شکایت شاکیان فاقد مبنا و محمل قانونی است و حکم شعبه 25 تجدیدنظر صحیح و منطبق با موازین قانونی م. ب.. این رای به استناد بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 برای شعب دیوان و سایر مراجع اداری لازمالاتباع است.
الف: شعبه 3 بدوی دیوان عدالت اداری در خصوص دادخواست آقای … به طرفیت سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی و به خواسته اعتراض به تقلیل رتبه و عدم اجرای کامل آییننامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی مصوب 1391 و الزام به پرداخت فوق العاده ویژه و معوقات آن، به موجب دادنامه شماره 2765-9/11/1395 حکم به ورود شکایت صادر کرده است، اما شعبه 25 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری متعاقب تجدیدنظر خواهی سازمان تحقیقات آموزش و ترویج پزشکی، به موجب دادنامه شماره 9609970955804248-27/12/1396 ضمن نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته، به شرح زیر حکم به رد شکایت صادر کرده است:
«با امعان نظر به بند 2 صورتجلسه سی و دومین جلسه هیات امناء سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی که مقرر نموده است ب. ت. ب. اعتبارات تخصیص یافته د. ا. م. احکام کارگزینی کارمندان بر اساس رتبه مقدماتی و مهارتی و با ضرائب فوق العاده ویژه پنج درصد برای کارکنان حایز شرایط در آییننامه استخدامی صادر گردد و حکم کارگزینی شاکی صرفاً از 1/7/1392 لغایت 29/12/1392 بر اساس رتبه مهارتی و طبق مصوبه هیات امناء صادر گردیده و از 1/1/1393 به رتبه 2 اصلاح گردیده است و فوق العاده ویژه شاکی نیز طبق مصوبه هیات امناء پرداخت گردیده بنابراین در مانحن فیه نقض مقرراتی ملاحظه نمی گردد بنا به مراتب اعتراض ت. ن. خ. وارد تشخیص ضمن نقض دادنامه تجدید نظر خواسته حکم به رد شکایت صادر و اعلام میگردد.«
ب: شعبه 43 بدوی دیوان عدالت اداری در خصوص دادخواست آقای … به طرفیت سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی و به خواسته اعتراض به تنزل درجه یا رتبه و الزام به پرداخت فوق العاده ویژه و معوقات آن، به موجب دادنامه شماره 9609970957101273- 16/11/1396 حکم به رد شکایت صادر کرده است؛ اما شعبه 23 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری متعاقب تجدیدنظر خواهی محکوم علیه، به موجب دادنامه شماره 9709970959302055-11/6/1397، ضمن نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته به شرح زیر رای به ورود شکایت صادر کرده است:
«ب. ت. ب. اینکه ت. ن. خ. مشمول بند (ب) ماده 20 قانون برنامه پنجم توسعه بوده و مصوبات هیات امناء برای ت. ن. خ. لازم الاتباع است و بازنشستگی مسقط حق مکتسبه قانونی ت. ن. خ. نمیباشد و ت. ن. خ. از 25/10/1390 مشمول برخورداری از مزایای رتبه عالی گردیده است احترام به حقوق مکتسبه که به موجب قانون یا در طول یک زمان معقول و به گونه ای قانونی و مشروع شکل گرفته و ثبات یافته به عنوان یک اصل کلی حقوقی الزامی است و از
حقوق بنیادین و تضمین شده و مورد حمایت نهادهای قضایی است و بر همین مبنا در حقوق اداری به موجب «اصل احترام به حقوق مکتسبه» مقام اداری نمی تواند اقدام یا تصمیم خود راکه مستلزم محدود نمودن، فسخ یا سلب حق مکتسبه قانونی است به دارنده این حق تعمیم و تسری دهد. به عبارت بهتر حقوق اشخاص نباید به موجب اقدام یا تصمیم لاحق سلب یا تحدید گردد و قاعده فقهی قبح عقاب بلا بیان و اصل عطف به ماسبق نشدن قوانین و مقررات و تصمیمات و اصل انتظارات مشروع و اصل قانونی بودن تصمیمات و اقدامات مقام اداری نیز در حمایت از اصل لزوم التزام به حقوق مکتسبه بوده و ارتباط نزدیک با آن دارد علاوه بر آن لزوم رعایت «اصل احترام به حقوق مکتسبه» در پرتو آراء شماره 705- 10/2/1384 و 544- 27/10/1383 و430- 18/6/1386 و 386-4/6/1386 بروز و ظهور پیدا نموده و تبعیت از این آرا برای شعب دیوان طبق ماده 89 قانون دیوان الزامی است. لذا بنا به جهات فوق تقاضای تجدیدنظر خواهی مقرون به صحت تشخیص و ضمن نقض رای معترض عنه با اجازه حاصله از ماده 71 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری حکم به ورود شکایت صادر و اعلام میگردد.»
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 29/3/1400 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
ب- ب. ت. ب. اینکه اولاً: به استناد بندهای 2 و 3 از مصوبات بیست و نهمین جلسه مورخ 15/12/1391 هیات امنای سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج جهاد کشاورزی، آییننامه استخدامی اعضای هیات علمی و غیر هیات علمی سازمان مذکور به تصویب رسیده و به موجب بند 1 از مصوبات سی و دومین جلسه مورخ 2/9/1392 هیات امنای سازمان یادشده، تاریخ اجرای آیین نامه استخدامی اعضای هیات علمی و آییننامه استخدامی اعضای غیر هیات علمی، از تاریخ 1/12/1391 به 1/7/1392 تغییر یافته است. ثانیاً: به موجب بند 2 صورتجلسه مورخ 2/9/1392 هیات امنای مذکور مقرر شده است که: «ب. ت. ب. اعتبارات تخصیص یافته مقرر گردید د. ا. م. احکام کارگزینی کارمندان براساس رتبه مقدماتی و مهارتی و با ضرایب فوقالعاده ویژه رتبه مقدماتی (پنج درصد) و رتبه مهارتی (پنج درصد) برای کارکنان حائز شرایط در آییننامه استخدامی صادر گردد» و شکایت مطروحه به خواسته ابطال بندهای 1 و 2 صورتجلسه مورخ 2/9/1392 این هیات امناء به موجب دادنامه شماره 314- 30/8/1394 هیات تخصصی اداری و استخدامی دیوان عدالت اداری رد شده است. ثالثاً: سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج جهاد کشاورزی با گشایشهایی که در اعتبارات خود از محل درآمدهای اختصاصی در سالهای 1393 و 1394 داشته، از فروردین ماه سال 1393 نسبت به ارتقای رتبه اعضای خود از مقدماتی و مهارتی به رتبههای بالاتر اقدام نموده و ضریب فوقالعاده ویژه را از اسفند ماه 1394 به میزان 43 درصد و از بهمن ماه 1394 به میزان 60 درصد برای دارندگان رتبههای 1، 2 و 3 افزایش داده و برای رتبههای مقدماتی و مهارتی نیز مفاد آییننامه فوقالاشاره را به طور کامل اجرا نموده است. رابعاً: پرداخت تدریجی فوقالعاده ویژه و تغییر رتبهبندی کارکنان سازمان به استناد آییننامه جدید مصوب هیات امناء صورت گرفته و مطابق ماده 1 قانون احکام دائمی برنامههای توسعه کشور مصوب سال 1395، دانشگاهها و موسسات آموزش عالی صرفاً در چهارچوب مصوبات هیاتهای امنای خود عمل میکنند و بدون تصویب هیات امناء نیز هیچ حق مکتسبی ایجاد نشده تا مورد مطالبه قرار گیرد و در جریان رتبهبندی جدید هم کاهش حقوقی صورت نگرفته است. بنا به مراتب فوق، در پروندههای موضوع تعارض خواسته شاکیان در خصوص اعتراض به کاهش رتبه و الزام به پرداخت کامل فوق العاده ویژه از سال 1392 به بعد، فاقد مبنا و محمل قانونی است و دادنامه شماره 9609970955804248- 27/12/1396 (صادره از شعبه 25 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری) که بر همین مبنا و بر رد شکایت صادر گردیده، صحیح و منطبق با موازین قانونی است. این رای به استناد بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازمالاتباع است.
محمد مصدقرئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری