اثر استفاده زوجه از حق حبس بر تحقق عسر و حرج

رأی خلاصه جریان پرونده در تاریخ 22/12/90 آقای ع الف. ولایتاً از سوی خانم ز.الف. با وکالت خانم س.ع. دادخواستی مبنی بر تقاضای صدور حکم طلاق به طرفیت آقای ی.ج. تسلیم دادگستری پاکدشت نموده است که به شعبه دوم دادگاه عمومی آن شهرستان ارجاع شده است. خلاصه توضیح وکیل خ. ا. ا.: آقای ع.الف .پدرخانم ز.الف. به ولایت از دخترش به علت اینکه همسر دختر ایشان آقای ی.ج. تاکنون به زوجه نفقه نداده، خواستار طلاق شده است. دادگاه طرفین را دعوت نموده است. جلسه دادگاه در تاریخ 5/2/91 با حضور وکیل خواهان تشکیل شد و خوانده حاضر نگردید. وکیل خواهان گفت طرفین در تاریخ 27/2/90 ازدواج کردند و زوجه غیر مدخوله م. ب. و زوج از همان بدو ازدواج، زوجه را رها نموده است و زوجه از نصف 300 سکه مهریه یک صد سکه را بذل می کند فقط 50 سکه را مطالبه دارد و تقاضای طلاق دارد و برای اثبات ادعای عدم پرداخت نفقه شهود دارد که حاضر هستند ادای شهادت نمایند. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری صادر کرده است. داوران معرفی و تعیین شده توفیق در سازش بین زوجین نداشته اند و دادگاه طرفین را جهت استماع شهادت دعوت نموده است. جلسه دادگاه در تاریخ 15/8/91 تشکیل شد، خواهان و وکیل وی حاضر شدند ولی خوانده حاضر نشده است وکیل خواهان گفت: شهود حاضرند تا استماع شهادت شود. از شهود در اوراق جداگانه تحقیق شد. دو نفر شاهد مرد 34و 45 ساله همسایه خواهان بودند که متفقاً شهادت داده که زوج حدود یک سال است زوجه را رها کرده است و رفت وآمد ندارد. دادگاه پس از وصول نظر پزشکی قانونی مبنی بر نفی بارداری زوجه، طی دادنامه غیابی به شماره 1786-24/8/91 رأی به طلاق زوجه به علت عدم پرداخت نفقه و رها نمودن زوجه بدون نفقه صادر نموده است. از این رأی توسط وکیل زوج واخواهی شد و پرونده در همان شعبه مطرح گردیده است. خلاصه ایراد وکیل واخواه این است: الف- موکل از بیم حکم جلب بابت مهریه و رفتن به زندان خود را نشان نداده است. ب- موکل من شهادت شهود را عاری از حقیقت می داند و آن ها را نمی شناسد. ج- موکل نفقه زوجه را بااطلاع از نشانی فعلی آن ها پرداخت نموده است. د-موکل در همسایگی واخوانده بود همواره به واخوانده سر می زده است. وکیل دیگر واخواه ضمن بیان مطالبی همانند وکیل اول یک نسخه فیش پرداخت نفقه به مبلغ 000/400/18 ریال بابت نفقه را ضمیمه کرده است. دادگاه طرفین را دعوت نموده است. در تاریخ 4/2/92 وکلای طرفین حاضر شدند. یکی از وکلای زوج گفت: علی رغم عدم دسترسی به زوجه طبق فیش شماره 920205-4/2/92 بنام زوجه و نام ع.الف. واریز شد و در مورد تشکیل زندگی مشترک نیز خود زوجه با استفاده از حبس نخواسته زندگی مشترک تشکیل شود. اگر از حق حبس صرف نظر کند موکل آماده تهیه امکانات زندگی مشترک م. ب. و در حال حاضر هم نفقه را طبق مقررات موکل پرداخت کرده و پرداخت می کند. مضافاً موکل مهریه را هم طبق اقساط تعیین شده می پردازد.وکیل دیگر زوج گفت: مطالب من همان است که همکارم بیان داشته است. وکیل زوجه گفت ب. ت. ب. اظهارات وکلای واخواه باید به عرض برسانم که پرداخت نفقه نهایتاً با گذشت......(بقیه صورت جلسه مورخ 4/4/92 که باید در صفحه دوم می آمد حسب گزارش دفتر دادگاه در پرونده موجود نمی باشد ص 59) زوجین و وکلای طرفین در مورخ 10/2/92 در دادگاه حاضر شدند و همان مطلب گذشته را بیان کردند و وکیل واخوانده گفت: به لحاظ اینکه موکله از حق حبس خود استفاده کرده حاضر به زندگی مشترک نشده است. دفاع وکلای واخواه را قبول دارم و در این قسمت (ترک منزل) منصرف می شوم لکن در مورد پرداخت نفقه ملاحظه کنید پس از صدور حکم به پرداخت نفقه و صدور اجرائیه و الزام و اجرای حکم، بالاخره زوج مجبور شد به پرداخت نفقه و این خود موجب عسروحرج در زندگی موکله شده است و تقاضای تأیید رأی واخواسته را دارم. دادگاه با اعلام ختم رسیدگی طی دادنامه شماره 230-11/2/92 دفاعیات واخواه را موجه تشخیص و ضمن نقض رأی غیابی دعوی واخوانده را مبنی بر تقاضای طلاق موجه تشخیص نداده و حکم به رد دعوی وی صادر و اعلام نموده است و از این رأی توسط وکیل زوجه تجدیدنظرخواهی شد و پرونده به شعبه دادگاه تجدیدنظر خوزستان ارجاع شده است. خلاصه ایراد وکیل زوجه این است که عدم پرداخت نفقه و فشار اقتصادی برای زوجه موجب عسروحرج وی شده است. پاسخ وکیل زوج این است که زوجه در منزل پدرش زندگی می کند و از حق حبس استفاده کرده و حاضر به تمکین نشده عدم پرداخت نفقه برای او ایجاد عسروحرج نمی کند به خصوص که موکل طبق فیش پیوست پس از صدور حکم به پرداخت نفقه معوقه نفقه اش را پرداخت نموده است. بنابراین به بند 1 شرایط عقدنامه محقق شده و نه ماده 1129 قانون مدنی تقاضای تأیید دادنامه را دارم. دادگاه تجدیدنظر در مرحله تجدیدنظرخواهی هم تخلف از شرط را هم محرز دانسته و هم عسروحرج زوجه و پرداخت نفقه بعد از صدور حکم و صدور اجرائیه را کافی به مقصود ندانسته و با نقض رأی بدوی حکم به طلاق زوجه طی دادنامه شماره 862-2/6/92 صادر نموده است از این رأی توسط وکیل زوج تجدیدنظرخواهی شد و پرونده به این شعبه ارجاع شده است. مطالب طرفین مفاداً تکرار همان مطالب گذشته م. ب.. هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای ج.الهی عضو ممیز و اوراق پرونده و دادنامه شماره 862-2/6/92 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور با عنایت به محتویات پرونده های بدوی و تجدیدنظر و اظهارات وکلای طرفین دادنامه فرجام خواسته مخدوش است زیرا: الف- وکیل خواهان از باب عسروحرج به علت تحقیق دو موضوع تقاضای صدور حکم طلاق نموده است 1- عدم تشکیل زندگی مشترک و رها نمودن زوجه، توسط زوج از همان بدو ازدواج2- عدم پرداخت نفقه با صدور حکم به پرداخت نفقه و صدور اجرائیه. ب- در پاسخ به علت اول مطرح شده وکیل زوج بیان نمود که خواهان از همان بدو زندگی از حق حبس استفاده نموده و حاضر به تمکین و تشکیل زندگی مشترک نشده است. بنابراین مبنای علت او منتفی م. ب. و وکیل زوجه این استدلال وکیل زوج را پذیرفته و از این قسمت از ادعا و استدلال خود منصرف شده است. (ص 60 سطر آخر) و اما درباره علت دوم عسروحرج یعنی تخلف زوج از بند اول شروط ضمن عقد چون بعد از صدور حکم به پرداخت نفقه و صدور اجرائیه زوج نفقه را پرداخت نموده و خواهان منکر پرداخت بعد از صدور اجرائیه نمی باشد. بنابراین قسمت دوم بند یک از شروط ضمن عقد یعنی عدم امکان الزام زوج به پرداخت نفقه محقق نشده است و نیز این قسمت دوم از ماده 1129 قانون مدنی یعنی عدم امکان اجرائیه حکم محکمه و الزام او به دادن نفقه محقق نشده است و نیز شقوق پنج گانه تبصره ذیل ماده 1130 قانون مدنی به ویژه بند 1 از شقوق مذکور در خصوص ترک زندگی هم به شرحی که گفته شد تحقق نیافته است. بنابراین رأی فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر از دادگاه تجدیدنظر محوّل می شود. مستشار شعبه 26 دیوان عالی کشور - عضو معاون الهی - ربّانی نژاد فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی اثر استفاده زوجه از حق حبس بر تحقق عسر و حرج در تاریخ 22 اسفند 1390، ی. ا. ط. درخواست صدور حکم طلاق را به دادگاه عمومی شهرستان پاکدشت تسلیم نمود. خواهان ادعا کرد که زوج هیچ نفقه‌ای پرداخت نکرده و از زمان ازدواج، زوجه را رها کرده است. در تاریخ 5 اردیبهشت 1391، جلسه دادگاه با حضور وکیل خواهان برگزار شد و خوانده به صورت غیابی غایب بود. دادگاه با استناد به شهادت شهود و نظر پزشکی قانونی، حکم به طلاق زوجه به دلیل عدم پرداخت نفقه صادر کرد. وکیل ز. ن. ب. این رای اعتراض کرد و ادعا نمود که نفقه پرداخت شده و خواهان از حق حبس استفاده کرده است. در تاریخ 11 بهمن 1392، دادگاه اعتراض را موجه تشخیص داد و رای غیابی را نقض کرد. این تصمیم منجر به تجدیدنظرخواهی وکیل زوجه گردید که در آن عدم پرداخت نفقه و عسروحرج زوجه مورد استناد قرار گرفت. دادگاه تجدیدنظر، با نقض رای بدوی، حکم به طلاق زوجه صادر کرد. وکیل زوج مجدداً به این رای تجدیدنظرخواهی کرد و پرونده به دیوان عالی کشور ارجاع شد. دیوان عالی کشور در رای خود، ب. ت. ب. عدم اثبات عسروحرج و عدم تحقق شرایط مندرج در ماده 1129 قانون مدنی، رای تجدیدنظر را نقض کرده و رسیدگی به شعبه دیگری از دادگاه تجدیدنظر را محول کرد. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/08/05 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: چنانچه زوجه از حق حبس استفاده کرده باشد و همین امر موجب عدم تشکیل زندگی ولو به مدت طولانی شود، ازآنجاکه عدم تشکیل زندگی منتسب به زوجه است بنابراین وی نمی تواند مدعی عسر و حرج جهت درخواست طلاق شود. رای خلاصه جریان پرونده در تاریخ 22/12/90 آقای ع الف. ولایتا از سوی خانم ز.الف. با وکالت خانم س.ع. دادخواستی مبنی بر تقاضای صدور حکم طلاق به طرفیت آقای ی.ج. تسلیم دادگستری پاکدشت نموده است که به شعبه دوم دادگاه عمومی آن شهرستان ارجاع شده است. خلاصه توضیح وکیل خ. ا. ا.: آقای ع.الف.پدرخانم ز.الف. به ولایت از دخترش به علت اینکه همسر دختر ایشان آقای ی.ج. تاکنون به زوجه نفقه نداده، خواستار طلاق شده است. دادگاه طرفین را دعوت نموده است. جلسه دادگاه در تاریخ 5/2/91 با حضور وکیل خواهان تشکیل شد و خوانده حاضر نگردید. وکیل خواهان گفت طرفین در تاریخ 27/2/90 ازدواج کردند و زوجه غیر مدخوله م. ب. و زوج از همان بدو ازدواج، زوجه را رها نموده است و زوجه از نصف 300 سکه مهریه یک صد سکه را بذل می کند فقط 50 سکه را مطالبه دارد و تقاضای طلاق دارد و برای اثبات ادعای عدم پرداخت نفقه شهود دارد که حاضر هستند ادای شهادت نمایند. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری صادر کرده است. داوران معرفی و تعیین شده توفیق در سازش بین زوجین نداشته اند و دادگاه طرفین را جهت استماع شهادت دعوت نموده است. جلسه دادگاه در تاریخ 15/8/91 تشکیل شد، خواهان و وکیل وی حاضر شدند ولی خوانده حاضر نشده است وکیل خواهان گفت: شهود حاضرند تا استماع شهادت شود. از شهود در اوراق جداگانه تحقیق شد. دو نفر شاهد مرد 34 و 45 ساله همسایه خواهان بودند که متفقا شهادت داده که زوج حدود یک سال است زوجه را رها کرده است و رفت وآمد ندارد. دادگاه پس از وصول نظر پزشکی قانونی مبنی بر نفی بارداری زوجه، طی دادنامه غیابی به شماره 1786 - 24/8/91 رای به طلاق زوجه به علت عدم پرداخت نفقه و رها نمودن زوجه بدون نفقه صادر نموده است. از این رای توسط وکیل زوج واخواهی شد و پرونده در همان شعبه مطرح گردیده است. خلاصه ایراد وکیل واخواه این است: الف- موکل از بیم حکم جلب بابت مهریه و رفتن به زندان خود را نشان نداده است. ب- موکل من شهادت شهود را عاری از حقیقت می داند و آن ها را نمی شناسد. ج- موکل نفقه زوجه را بااطلاع از نشانی فعلی آن ها پرداخت نموده است. دموکل در همسایگی واخوانده بود همواره به واخوانده سر می زده است. وکیل دیگر واخواه ضمن بیان مطالبی همانند وکیل اول یک نسخه فیش پرداخت نفقه به مبلغ 18/400/000 ریال بابت نفقه را ضمیمه کرده است. دادگاه طرفین را دعوت نموده است. در تاریخ 4/2/92 وکلای طرفین حاضر شدند. یکی از وکلای زوج گفت: علی رغم عدم دسترسی به زوجه طبق فیش شماره 920205 - 4/2/92 به نام زوجه و نام ع.الف. واریز شد و در مورد تشکیل زندگی مشترک نیز خود زوجه با استفاده از حبس نخواسته زندگی مشترک تشکیل شود. اگر از حق حبس صرف نظر کند موکل آماده تهیه امکانات زندگی مشترک م. ب. و در حال حاضر هم نفقه را طبق مقررات موکل پرداخت کرده و پرداخت می کند. مضافا موکل مهریه را هم طبق اقساط تعیین شده می پردازد.وکیل دیگر زوج گفت: مطالب من همان است که همکارم بیان داشته است. وکیل زوجه گفت ب. ت. ب. اظهارات وکلای واخواه باید به عرض برسانم که پرداخت نفقه نهایتا با گذشت......(بقیه صورت جلسه مورخ 4/4/92 که باید در صفحه دوم می آمد حسب گزارش دفتر دادگاه در پرونده موجود نمی‌باشد ص 59 ) زوجین و وکلای طرفین در مورخ 10/2/92 در دادگاه حاضر شدند و همان مطلب گذشته را بیان کردند و وکیل واخوانده گفت: به لحاظ اینکه موکله از حق حبس خود استفاده کرده حاضر به زندگی مشترک نشده است. دفاع وکلای واخواه را قبول دارم و در این قسمت (ترک منزل) منصرف می شوم لکن در مورد پرداخت نفقه ملاحظه کنید پس از صدور حکم به پرداخت نفقه و صدور اجراییه و الزام و اجرای حکم، بالاخره زوج مجبور شد به پرداخت نفقه و این خود موجب عسروحرج در زندگی موکله شده است و تقاضای تایید رای واخواسته را دارم. دادگاه با اعلام ختم رسیدگی طی دادنامه شماره --- - 11/2/92 دفاعیات واخواه را موجه تشخیص و ضمن نقض رای غیابی دعوی واخوانده را مبنی بر تقاضای طلاق موجه تشخیص نداده و حکم به رد دعوی وی صادر و اعلام نموده است و از این رای توسط وکیل زوجه تجدیدنظرخواهی شد و پرونده به شعبه دادگاه تجدیدنظر خوزستان ارجاع شده است. خلاصه ایراد وکیل زوجه این است که عدم پرداخت نفقه و فشار اقتصادی برای زوجه موجب عسروحرج وی شده است. پاسخ وکیل زوج این است که زوجه در منزل پدرش زندگی می کند و از حق حبس استفاده کرده و حاضر به تمکین نشده عدم پرداخت نفقه برای او ایجاد عسروحرج نمی کند به خصوص که موکل طبق فیش پیوست پس از صدور حکم به پرداخت نفقه معوقه نفقه اش را پرداخت نموده است. بنابراین به بند 1 شرایط عقدنامه محقق شده و نه ماده 1129 قانون مدنی تقاضای تایید دادنامه را دارم. دادگاه تجدیدنظر در مرحله تجدیدنظرخواهی هم تخلف از شرط را هم محرز دانسته و هم عسروحرج زوجه و پرداخت نفقه بعد از صدور حکم و صدور اجراییه را کافی به مقصود ندانسته و با نقض رای بدوی حکم به طلاق زوجه طی دادنامه شماره --- - 2/6/92 صادر نموده است از این رای توسط وکیل زوج تجدیدنظرخواهی شد و پرونده به این شعبه ارجاع شده است. مطالب طرفین مفادا تکرار همان مطالب گذشته م. ب.. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای ج.الهی عضو ممیز و اوراق پرونده و دادنامه شماره --- - 2/6/92 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور با عنایت به محتویات پرونده های بدوی و تجدیدنظر و اظهارات وکلای طرفین دادنامه فرجام خواسته مخدوش است زیرا: الف- وکیل خواهان از باب عسروحرج به علت تحقیق دو موضوع تقاضای صدور حکم طلاق نموده است 1 - عدم تشکیل زندگی مشترک و رها نمودن زوجه، توسط زوج از همان بدو ازدواج 2 - عدم پرداخت نفقه با صدور حکم به پرداخت نفقه و صدور اجراییه. ب- در پاسخ به علت اول مطرح شده وکیل زوج بیان نمود که خواهان از همان بدو زندگی از حق حبس استفاده نموده و حاضر به تمکین و تشکیل زندگی مشترک نشده است. بنابراین مبنای علت او منتفی م. ب. و وکیل زوجه این استدلال وکیل زوج را پذیرفته و از این قسمت از ادعا و استدلال خود منصرف شده است. (ص 60 سطر آخر) و اما درباره علت دوم عسروحرج یعنی تخلف زوج از بند اول شروط ضمن عقد چون بعد از صدور حکم به پرداخت نفقه و صدور اجراییه زوج نفقه را پرداخت نموده و خواهان منکر پرداخت بعد از صدور اجراییه نمی‌باشد. بنابراین قسمت دوم بند یک از شروط ضمن عقد یعنی عدم امکان الزام زوج به پرداخت نفقه محقق نشده است و نیز این قسمت دوم از ماده 1129 قانون مدنی یعنی عدم امکان اجراییه حکم محکمه و الزام او به دادن نفقه محقق نشده است و نیز شقوق پنج گانه تبصره ذیل ماده 1130 قانون مدنی به ویژه بند 1 از شقوق مذکور در خصوص ترک زندگی هم به شرحی که گفته شد تحقق نیافته است. بنابراین رای فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر از دادگاه تجدیدنظر محوّل می‌شود. مستشار شعبه --- دیوان عالی کشور - عضو معاون در تاریخ 14 مهر 1400، حکمی در خصوص درخواست طلاق به دلیل عسر و حرج از سوی زوجه صادر گردید. زوجه به دلیل ترک انفاق و رفتارهای توهین‌آمیز و تهدیدآمیز طرف مقابل، تقاضای طلاق کرده و به محکومیت‌های کیفری وی استناد نمود. دادگاه بدوی ب. ت. ب. مستندات و شرایط موجود، حکم به طلاق صادر کرد. با این حال، دادگاه تجدیدنظر به دلیل عدم ارائه دلایل کافی از سوی زوجه در خصوص عسر و حرج، این حکم را نقض و دعوی را باطل اعلام نمود. در مرحله فرجام‌خواهی، به عدم پرداخت نفقه، بلاتکلیفی زوجه و محکومیت‌های کیفری طرف مقابل اشاره گردید و درخواست رسیدگی مجدد مطرح شد. شعبه فرجامی با بررسی مستندات و شرایط موجود، حکم دادگاه تجدیدنظر را نقض و پرونده را برای رسیدگی مجدد به دادگاه بدوی ارجاع داد. این تصمیم بر اساس بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی اتخاذ گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1400/07/14 پیام: بلاتکلیفی زوجه در مدت 5 سال از موارد عسر و حرج است و عدم شروع زندگی مشترک با فرض اینکه زوجه از حق حبس استفاده نماید از موارد تقصیر زوج م. ب. زیرا زوج مکلف به پرداخت مهریه برای شروع زندگی است و زوجه حق دارد بدوا مهریه را مطالبه و از حق حبس استفاده نماید. در این پرونده م. ش. به وکالت از ف. ع. پ. و. در 99/7/9 با تقدیم دادخواست به خواسته طلاق ب. ت. ب. عسر و حرج و شرایط اعمال وکالت به طرفیت ب. پ. ت. طرح دعوی نموده و اعلام کرده موکل در 95/4/24 باخوانده ازدواج نموده ولی 4 سال است.خوانده او را رها نموده است. از باب ترک انفاق و توهین و تهدید زوج محکوم به حبس و جزای نقدی گردیده و شهود وی حاضر به شهادت هستند به موجب دادنامه صادره از شعبه *زوج به اتهام توهین به شلاق به اتهام تهدید به 2/5 سال حبس و به اتهام ترک انفاق به دو سال و هفت ماه حبس محکوم شده است.ص 4 ) مطابق گزارش پزشکی قانونی به شرح ص 25 زوجه هنوز باکره م. ب.. شعبه *در 99/7/29 تشکیل جلسه داده است. وکیل زوجه به مفاد دادخواست اشاره نموده و اینکه مهریه 200 سکه است.که زوجه باکره است.و یکصد سکه تعلق میگیرد و لذا هفتاد سکه را هم در قبال طلاق بذل می کند. در مورد سایر حقوق هم ادعایی ندارد. در مدت چند سال بعد از عقد زوج نفقه نداده است.دادگاه ارجاع به داوری نموده است. داور زوج اعلام کرده امکان سازش وجود ندارد. و داور زوجه نیز اعلام کرده زوجه حاضر به سازش نمی‌باشد. دادگاه به موجب دادنامه شماره * 99/10/17 ب. ت. ب. محکومیت های کیفری زوج به اتهامات ترک انفاق تهدید اهانت نسبت به زوجه و رها نمودن وی از زمان عقد با احراز تخلف از شرط به زوجه اجازه داده با وکالت و بذل هفتاد سکه از استحقاق مهریه خود را مطلقه نماید. ز. ن. ب. دادنامه اعتراض نموده است. دادگاه تجدیدنظر به موجب دادنامه شماره *مورخه 1400/03/22 ب. ت. ب. اینکه هیچ دلیلی بر عسر و حرج ارائه نشده دادنامه بدوی را نقض و حکم بر بطلان دعوی صادر نموده است. اقای م. ش. به وکالت از ز. ف. خ. نموده و به 1 - عدم پرداخت نفقه توسط زوج در مدت پس از عقد 2 - رها نمودن زوجه در بلاتکلیفی 3 - محکومیت کیفری زوج به اتهامات اعلام شده 4 - بذل حقوق مالی و اکثریت مهریه توسط موکل به لحاظ عسر و حرج ایجاد شده و اینکه موارد ذکر شده حکایت از سوی رفتار زوج دارد. و موکل کراهت نسبت به زوج دارد. اشاره نموده که متن لایحه ایشان و پاسخ ف. خ. د. زمان شور قرائت میگردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره * 1400/03/22 فرجامخواسته مشاوره نموده و چنین رای می دهد. فرجامخواهی اقای م. ش. به وکالت از ف. ع. پ. و. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 1400/03/22 صادره از شعبه *که به موجب ان با نقض دادنامه بدوی حکم بر بطلان دعوی ف. خ. از جهت درخواست صدور حکم طلاق صادرگردیده وارد و موجه است. زیرا: دادگاه تجدیدنظر علت نقض دادنامه بدوی را عدم ارائه دلیل از ناحیه زوجه از جهت عسر و حرج اعلام نموده است.در حالی که اولا زوج به موجب دادنامه صادره از دادگاه کیفری به اتهامات ترک انفاق توهین تهدید نسبت به زوجه به مجازاتهای متعدد حبس و شلاق محکوم شده است.که خود حکایت از سوی رفتار شدید زوج دارد. 2 - زوجه در سال 95 ازدواج نموده و بعد از 5 سال هنوز باکره است.و در این مدت مدعی است.نفقه ای دریافت ننموده است. زوج در قبال ادعای وی در مورد نفقه دفاعی نداشته و محکومیت وی به اتهام ترک انفاق در جهت صحت ادعای زوجه م. ب.. عدم پرداخت نفقه در این مدت طولانی خود برای عسر و حرج کافی است. ثالثا بلاتکلیفی زوجه در مدت 5 سال از موارد عسر و حرج است.و عدم شروع زندگی مشترک با فرض اینکه زوجه از حق حبس استفاده نماید. از موارد تقصیر زوج م. ب.. زیرا زوج مکلف به پرداخت مهریه برای شروع زندگی است.و زوجه حق دارد. و بدوا مهریه را مطالبه و از حق حبس استفاده نماید. رابعا اینکه زوجه باشرایط بوجود امده و اعلام کراهت اکثریت مهریه متعلقه را بذل نموده در حالی که کراهت امری درونی است. و صرف بیان ان کافی است.مضافا به اینکه کراهت می‌تواند از مصادیق بارز عسر و حرج باشد. که به این مورد رسیدگی نشده است. خامسا نظریه داوران زوجین بر عدم صلح و سازش م. ب.. و دادگاه تجدیدنظر به تکلیف قانونی خود در راستای ماده 27 قانون حمایت خانواده در رد نظریه داوری به طور مستدل عمل ننموده است.و مفاد دادنامه از این جهت نیز دارای نقص م. ب.. لذا ب. ت. ب. مراتب ذکر شده مستندا به بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می‌نماید./ا 400/7/17 رییس شعبه: ج. ق. مستشار: س. ت.