اختلاف در نوع ازدواج

اختلاف در نوع ازدواج خ. م.: در تاریخ 25/2/92، دادخواستی به منظور اثبات زوجیت و الزام به ثبت ازدواج ارائه گردید. خواهان ادعا نمود که بر اساس عقدنامه دائم، در تاریخ 9/4/84 ازدواج کرده و طرف مقابل پس از ترک وی، ازدواج را انکار کرده است. در جریان رسیدگی، خواهان به شهادت شهود و ارائه مستنداتی از جمله اجاره‌نامه و سی‌دی مراسم تولد استناد کرد. طرف مقابل در دفاعیات خود به موقت بودن نکاح اشاره نموده و مدعی شد که هیچ مدرکی برای اثبات ادعای خود ندارد. دادگاه بدوی ب. ت. ب. اصل بر دوام زوجیت و عدم ارائه دلیل معتبر از سوی طرف مقابل، حکم به اثبات زوجیت صادر کرد. این رای در دادگاه تجدیدنظر نیز تایید شد و درخواست فرجام‌خواهی طرف مقابل در دیوان عالی کشور رد گردید. دیوان عالی با استناد به ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی، بر صحت آراء قبلی تاکید و آنها را ابرام کرد. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/06/08 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در عرف اصل بر دائم بودن ازدواج است بنابراین در صورت اختلاف در دوام عقد نکاح، دادگاه به این موضوع عرفی توجه می کند. رای خلاصه جریان پرونده در تاریخ 25/2/92 خانم ف.ب. به طرفیت آقای م.س. دادخواستی به خواسته صدور حکم بر اثبات زوجیت و الزام خوانده به ثبت واقعه ازدواج تقدیم و توضیح داده که برابر عقدنامه دائم در تاریخ 9/4/84 با خوانده ازدواج نموده و تا تاریخ 1/5/91 رفت وآمد بوده ولی در تاریخ مذکور مرا ترک نموده و ازدواج را انکار نموده و نسبت به من بی توجهی شده است لذا به شرح خواسته صدور حکم م. ا.. دادخواست مطروحه در شعبه پنجم دادگاه حقوقی شهرستان نیشابور ثبت و مورد رسیدگی قرار می‌گیرد در جلسه اول دادرسی به تاریخ 29/3/92 خ. ا. د. خوانده شوهرم م. ب. حدود چهار سال در عقد بودم و هشت سال باهم زندگی کردیم چندین جا خانه اجاره کردیم که صاحب خانه ها اطلاع دارند و حاضرند شهادت بدهند. سی دی دارم مراسم جشن تولد دارم که حاضرم در جلسه بعدی به دادگاه ارائه نمایم. خوانده در دادگاه حضور یافته ولی قبل از شروع به رسیدگی جلسه دادگاه را ترک نموده است. به دستور دادگاه وقت رسیدگی دیگری جهت ارائه هرگونه دلیل و مدرکی از ناحیه خواهان تعیین و از طرفین دعوت به عمل آمد. در جلسه بعدی دادرسی به تاریخ 26/4/92 فقط خ. ح. ی. و جهت اثبات دعوی خود به گواهی گواهان استناد نموده است و تصویر یک فقره اجاره نامه را ارائه نموده است. سپس دادگاه به پاسگاه های مربوطه دستور داده که در خصوص زوجیت فی مابین طرفین دعوی از شهود خواهان تحقیق و نتیجه را گزارش نماید. مامور کلانتری 11 در مقام اجرای دستور دادگاه از خانم ….الف. و خانم ع.م. تحقیق و هر یک اعلام داشته اند که خانم ف.ب. و آقای م.س. به مدت 7 و 8 ماه در منزل ما مستاجر بوده اند و باهم زن و شوهر می‌باشند. در گزارش تحقیقات انجام شده از طرف مامورین کلانتری 13 تصریح گردیده که آقای م.د. به عنوان شاهد اظهار داشت که خانم ب. و آقای س. مستاجر بنده بوده اند و با همدیگر زندگی می کردند و کاملا در جریان هستم و آقای م. شاهد دیگر اظهارات آقای د. را مورد تایید قرار داده است. در جلسه دادرسی مورخ 9/5/92 که با حضور متداعیین تشکیل گردیده خ. ا. د. تحقیقات به عمل آمده را قبول ندارم فقط این خانم … است خودش صیغه را خواند ولی مدرکی برای صیغه موقت ندارم و چندین مرتبه ایشان را صیغه کردم ولی نمی دانم چقدر طول کشید حدود شش، هفت سال حدود سی بار صیغه کردم خانه افرادی که شهادت داده اند بوده ایم ولی شب رفت وآمد نداشتیم قبلا این خانم با شخص دیگری ازدواج کرده است و با خانواده خودش حدود سه روز مسافرت رفتیم. خ. ا. د. افرادی که خانه آن ها مستاجر بودیم شهادت داده اند من عقد دائم بودم حدود 7 ، 8 سال باهم زندگی کردیم و توسط یک روحانی صیغه دائم جاری شد مدارک را به من نداد و حدود 8 سال باهم زندگی کردیم خوانده مجددا اظهار داشت صیغه توسط خواهان جاری شد. سرانجام دادگاه با اعلام ختم رسیدگی به موجب دادنامه شماره --- - 12/5/92 پس از ذکر مقدمه ای از چگونگی اقامه دعوی و توضیحات بعدی خواهان و مدافعات خوانده ب. ت. ب. اظهارات آنان و اینکه در موارد اختلاف بین دائم و موقت بودن نکاح اصل بر دوام زوجیت است مگر خلاف آن ثابت شود لذا به استناد ماده 1062 قانون مدنی حکم بر اثبات زوجیت بین خواهان و خوانده صادر نموده است پس از ابلاغ رای صادره خوانده نسبت به آن تجدیدنظرخواهی نموده که پس از انجام تشریفات قانونی شعبه پانزدهم دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی به موضوع رسیدگی و طی دادنامه شماره --- - 92 مورخ 9/11/92 با عنایت به اظهارات و مدافعات طرفین و اظهارات مطلعین و اینکه با قبول زوجیت و عدم ارائه دلیل بر انقطاع بر اساس رای صادره ایرادی وارد ندانسته و با غیرموجه تشخیص دادن اعتراض ت. ن. خ. ضمن ردّ اعتراض مطروحه دادنامه تجدیدنظر خواسته را تایید نموده است. دادنامه اخیرالذکر در تاریخ 17/11/92 به ت. ن. خ. ابلاغ شد و نامبرده در تاریخ 6/12/92 با تقدیم دادخواست نسبت به آن فرجام خواهی نموده که نسخه ثانی دادخواست به فرجام خوانده ابلاغ قانونی شده ولی لایحه جوابیه ای از ایشان در پرونده مشهود نیست. پرونده پس از وصول به دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. دادخواست فرجامی به هنگام شور قرائت می‌گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور فرجام خواهی آقای م.س. نسبت به دادنامه شماره --- - 92 شعبه پانزدهم دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی که در جهت تایید رای بدوی متضمن حکم بر اثبات زوجیت دائم فی مابین ف. خ. و فرجام خوانده انشاء گردیده وارد و موجه نیست زیرا ز. ف. خ. در اظهارات خود در مراحل دادرسی وجود رابطه زوجیت فی مابین خود و فرجام خوانده را مورد تایید و اذعان قرار داده النهایه مدعی شده که رابطه زوجیت فی مابین به صورت نکاح منقطع بوده که مدت آن منقضی گردیده و چون نامبرده هیچ دلیل و مدرکی بر صحت و درستی مراتب ادعایی خود در خصوص مورد اقامه و ابراز ننموده و از طرفی هم متداعیین بر اصل رابطه زوجیت فی مابین خود اتفاق نظر داشته و اختلاف آنان فقط در دائم یا موقت بودن نکاح بوده و در عرف جامعه هم اصل بر دائم بودن ازدواج بوده و در صورت اختلاف در دائم یا موقت بودن نکاح، اصل مذکور جاری و مطابق آن نکاح فی مابین زوجین دائم خواهد بود لذا به لحاظ عدم اثبات ادعای ف. خ. بر منقطع بودن نکاح فی مابین، نکاح فی مابین متداعیین با لحاظ اصل مزبور نکاح دائم محسوب بوده از این رو دادنامه های بدوی و فرجام خواسته ب. ت. ب. جامع اوراق پرونده و اظهارات و مدافعات طرفین و اظهارات مطلعین قضیه و استدلال منعکس در آراء صادره موجها و منطبق بر موازین قانونی اصدار یافته و از حیث ماهوی و از جهت رعایت اصول و قواعد دادرسی ایراد و اشکال موثر در تخدیش بر آراء مرقوم مترتب نبوده و اعتراضات ف. خ. د. حدی نیست که خدشه ای بر استنباط و تشخیص دادگاه و مآلا دادنامه فرجام خواسته وارد و موجبات نقض آن را فراهم سازد فلذا ضمن ردّ فرجام خواهی ف. خ. مستندا به ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه فرجام خواسته ابرام می‌گردد. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار - عضو معاون عباسیان - ناصح - کریمپور نطنزی