ارزش اثباتی نظریه کارشناسی کمیسیون پزشکی در تشخیص تقصیر در امر پزشکی

ارزش اثباتی نظریه کارشناسی کمیسیون پزشکی در تشخیص تقصیر در امر پزشکی خ. م.: در تاریخ 18 شهریور 1402، دادگاه تجدیدنظر استان به یک پرونده مربوط به اتهام تقصیر در امر پزشکی و درمان رسیدگی کرد. در این پرونده، متهم به دلیل بی‌احتیاطی و بی‌مبالاتی که منجر به قتل غیر عمدی یک طفل شده بود، در شعبه بدوی محکوم و به پرداخت 8.5 درصد دیه کامل و 500 میلیون ریال جزای نقدی محکوم گردیده بود. در مرحله تجدیدنظر، وکیل متهم با استناد به نظریه‌های هیئت‌های پزشکی قانونی، عدم تقصیر موکل خود را مطرح و بر رعایت اصول پزشکی تاکید نمود. هیئت‌های پزشکی قانونی، با بررسی گزارش‌ها و مستندات موجود، تقصیر 7.5 درصدی را به متهم نسبت داده بودند. دادگاه تجدیدنظر پس از بررسی دقیق مستندات و نظریات تخصصی، به این نتیجه رسید که عدم حضور جراح عروق تاثیری بر وقوع مرگ نداشته و قصور موثری در عملکرد پزشک احراز نمی‌گردد. لذا، دادگاه با نقض رای بدوی، حکم بر برائت متهم صادر کرد و این رای به صورت قطعی اعلام گردید. این تصمیم بر اساس بند ب ماده 455 و مواد 434 و 443 از قانون آیین دادرسی کیفری اتخاذ شده است. تاریخ دادنامه قطعی: 1402/06/18 پیام: علیرغم قاعده کلی طریقیت داشتن نظریه کارشناسی برای دادگاه، اما در موارد تخصصی پزشکی، مانند احراز انتساب قصور منتهی به صدمه یا فوت در موارد پزشکی یا در سوانح رانندگی،تبعیت از نظریه کارشناسی نهایی برای دادگاه، امری است. رای دادگاه تجدیدنظر استان رای دادگاه در خصوص تجدیدنظرخواهی ع. ت. چ. س. پزشک فوق تخصصی جراحی اطفال با وکالت اقای م. پ. خ. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 1402/04/27 صادره از شعبه *که به موجب ان ت. ن. خ. اصیل به اتهام تقصیر در امر پزشکی و درمان ناشی از بی احتیاطی و بی مبالاتی منتهی به قتل غیر عمدی طفل ن. ا. موضوع شکایت اولیای دم ان مرحوم محکوم به پرداخت هشت و نیم درصد دیه کامل انسان د. ح. اولیای دم و پرداخت پانصد میلیون ریال جزای نقدی بدل از حبس د. ح. صندوق دولت گردیده است.که با وصف ابلاغ در مهلت اعتراض و به شرح لایحه تقدیمی وکیل خویش ضمن رد مراتب انتسابی اصرار بر عدم بروز تقصیر خویش مستند به رعایت اصول و موازین منطبق با نظریه هییت هشت نفره کمسیون مرکزی دارد. که این هیات ضمن عطف توجه به جمیع محتویات پرونده، اعم از شکایت اولیه اولیای دم، گزارش ضابطین، گزارش پزشکی قانونی اولیه که مستند به پرونده بیمارستانی علت فوت را با احتمال خونریزی و ایجاد لخته بدن، انجام کالبد شکافی جسد اعلام و تقصیر متهم ت. ن. خ. را در فوت عدم حضور جراح عروق در اتاق عمل وهنگام عمل جراحی اعلام نموده است.که با وصف اعتراض وکیل اولیای دم ص 47 ، پرونده به کمیسیون پنج نفره پزشکی قانونی ارجاع و ایشان نیز به شرح ص 79 ، اذعان نموده اند، هرچند به علت عدم کالبد شکافی و انجام آزمایش پزشکی قانونی، امکان تعیین مهلت فوت مقدور نمی‌باشد.، لیکن ب. ت. ب. پرونده بالینی با تایید همان نظریه هییت سه نفره، تقصیر 7/5 ٪ را منتسب به ت. ن. خ. اعلام می‌نماید.که پس از ابلاغ پرونده ای در مرحله دادرسی به شرح صورت مجلس محکمه بدوی ص 98 ، منتهی به اعتراض وکیل اولیایدم شده و به موجب درخواست ارجاع امر به کمیسیون پزشکی قانونی شعبه *، پرونده امر به کمیسیون هفت نفره *که با حضور دونفر فوق تخصص جراحی اطفال و یک نفر فوق تخصص جراحی عروق و دو نفر کارشناس پزشکی قانونی تشکیل گردیده که به شرح صفحات 127 و 126 پرونده، به صراحت اعلام جراح اطفال صلاحیت عمل جراحی را داشته و ب. ت. ب. تبحر جراح اطفال الزام به حضور جراح عروق قبل از عمل نبوده است، حتما تکنیک جراحی صحیح بوده و عارضه ایجاد شده از عوارض شناخته شده این گونه اعمال جراحی است.و الحاقی به دلیل عوارض اجتناب ناپذیر قابل پیش بینی و غیرقابل پیشگیری منتهی به فوت شده است.لذا قصور موثر در فوت در عملکرد دکتر ت. و کادر درمانی *احراز نمی گردد.، که پس از وصول نظریه محکمه محترم بدوی بدون توجه به نظریه فنی و تخصصی استعلام شده که به خواسته وکیل اولیایدم انجام شده است.به استناد به همان نظریه هییت های سه نفره و پنج نفر سابق مبادرت به محکومیت ت. ن. خ. اصیل به میزان 7/5 ٪ دیه کامل و جزای نقدی ناشی از بی احتیاطی و بی مبالاتی وی نموده است.که این هییت بدین وصف ایراد و اعتراض ت. ن. خ. را وارد تشخیص می‌نماید. چرا که اولا:قطع نظر از اینکه نظریه هییت هفت نفره کمیسیون تخصصی پزشکی قانونی شعبه *بنا به خدمات وکیل شاکی بوده است، ملاحظه می‌گردد. نظریه این هیات با لحاظ جمعی اوضاع و احوال بر قضیه و منطبق اصول و منطق فوق نیز م. ب.. و نیز دوما:دلیلی که از نظر هییت های سه نفره و پنج نفره کمیسیون فارس موجب تشخیص قصور ت. ن. خ. شده است، عدم حضور پزشک جراح عروق قبل از عمل جراحی است.که این عدم حضور هرچند متعاقب حضور بعدی نیست ت. ن. خ. و اقدامات درمانی توجیه شده است.لیکن چه اثری در وقوع مرگ و انتساب قصور به ت. ن. خ. داشته است؟ ثانیا: اظهار عقیده در عوامل موثر در مرگ متوفی و حدود و میزان تقصیر و همچنین احراز انتساب قصور منتهی به صدمه یا فوت یک امر فنی و تخصصی است.که بدین جهات است.که موجب فلسفه وجودی دو نماد بسیار مهم پزشکی قانونی و نظام پزشکی و کمیسیون های تخصصی مرتبط شده است.و هر چند که نظریه کارشناسی برای مقام قضایی جنبه طریقی داشته که در مانحن فیه و موارد مشابه من جمله سوانح رانندگی از جمله امری است.که بدون جلب نظریه فنی و تخصصی، امری اجتناب ناپذیر است.و ثالثا: نظریه هییت تخصصی هشت نفره *منطبق به موازین و مقررات فنی و اصول حقوقی نیز م. ب.. به عدول حکم بدوی از این نظر تخصصی ب. ت. ب. عدم تخصص برتر و یا جلب نظریه کمیسیون با احراز موجه به نظر نمی رسد، علی هذا این هییت ضمن پذیرش ضرورت اعتراض ت. ن. خ. مستند به بند ب ماده 455 و مواد 443 434 از قانون آیین دادرسی کیفری و رعایت اصل تفسیر مضیق قواعد ماهوی کیفری و شبهه حاصله در ادله اثباتی دادنامه تجدیدنظرخواسته را نقض و رای بر برائت متهم ت. ن. خ. صادر و اعلام می‌گردد. رای صادره قطعی است. رییس شعبه *مستشار شعبه * ح. ع. ب. ع. ف. پ.