استناد به عسر و حرج قبل از شروع زندگی مشترک

رأی خلاصه جریان پرونده در تاریخ 1393/2/14 خانم ن. ک. فرزند ع. 29 ساله د. ب. ط. شوهرش سید ه. ص.الف.26 ساله با وکالت وکیل ف.و. به دادگاه حقوقی م. تقدیم می‌کند به شعبه سی و هشتم ارجاع می‌شود. طبق ضمائم دادخواست طرفین در تاریخ 1391/6/6 ازدواج نموده‌اند و خواسته خواهان تجویز اجرای طلاق به وکالت از طرف زوج به استناد تخلف از بند 1 شروط عقدنامه به دلیل محکومیت ایشان بر پرداخت ماهیانه دویست و پنجاه هزارتومان نفقه و تخلف زوج از آن به مدت شش ماه ذکر شده است. طرفین تصویر اظهارنامه‌ها و دادنامه‌هایی را ضمیمه کرده‌اند که از مجموع محتوای آن به دست می‌آید که هنوز شروع به زندگی مشترک ننموده‌اند و زوجه مدعی آماده نبودن منزل و وسائل زندگی و زوج مدعی نشوز و تعلل زوجه از تمکین م. ب. در مورد مهریه نیز زوجه دادخواست داده و مطالبه کرده و زوج درخواست تقسیط نموده که حکم برای پرداخت مهریه به این صورت که قسط اول سه سکه و پس از آن هر سه ماه یکبار یک سکه پرداخت شود صادر شده است منزل جهت سکونت زوجه تهیه شده لکن در مرحله اول کارشناس آن را تأیید نکرده و پس از تکمیل وسائل در گزارش بعدی مورد تأیید کارشناس قرار گرفته است. جلسه اول رسیدگی دادگاه در شعبه 38 تاریخ 1393/4/24 بوده است. که وکیل خ. ا. د. زوج به مدت حدود 9 ماه نفقه پرداخت ننموده و پس از صدور اجرائیه پرداخت کرده است و به هرحال با تخلف شرط وکالت در طلاق محقق شده است و اینکه زوج 4 منزل در محل‌های مختلف تهیه نموده که سه منزل اول مورد قبول زوجه نبوده نشان از جدی نبودن وی در شروع زندگی مشترک است لذا تقاضای طلاق به دلیل عسر و حرج نیز دارم وکیل خوانده ابراز داشته نفقه دین بر ذمه زوج بوده و در حال حاضر پرداخت کرده و بری الذمه شده است لذا تخلفی نشده است که موجب وکالت زوجه در طلاق شود لذا تقاضای ردّ خواسته را دارم. دادگاه پرونده گزارش اصلاحی صادره بین طرفین توسط شعبه 38 دادگاه عمومی را مطالعه و رأی مورخه 1393/2/29 صادره را ضمیمه پرونده می‌نماید که طی آن خوانده متعهد شده است که ظرف دو ماه نسبت به برگزاری مجلس عروسی و تهیه مسکن و اثاث البیت اقدام و از زمان مذکور زوجه در تمکین عام و خاص وی قرار گیرد و ماهانه مبلغ دویست و پنجاه هزار تومان نفقه پرداخت نماید در تاریخ 1393/3/1 منزل و اثاث البیت تهیه شده توسط کارشناس تأیید شده و تصویر صورت‌جلسه ضمیمه این پرونده است سپس دادگاه اقدام به تعیین داور برای طرفین نموده و خانم ص.الف. مادر زوجه به‌عنوان داور وی آقای م.ج. به‌عنوان داور زوج تعیین می‌گردند و نظر به عدم امکان سازش به دلیل مخالف زوجه با شروع زندگی مشترک می‌دهند. سرانجام دادگاه در تاریخ 1393/5/29 به شرح زیر مبادرت به صدور رأی می‌نماید: درخصوص دعوی خانم ن.ک. فرزند ع. با وکالت خانم ف.و. به طرفیت آقای س.ه. ص.الف. فرزند الف. با وکالت آقای م.ص. به خواسته تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش به استناد بند یک سند نکاحیه دادگاه با عنایت به مجموع اوراق و محتویات پرونده، ن. ب. ا. وکیل خ. ب. ا. به تخلف زوج از شروط ضمن عقد بند 1 سند نکاحیه (عدم پرداخت نفقه ) تقاضای طلاق موکله را نموده و از طرفی وکیل خ. ن. د. مقام دفاع مدعی بوده شرط برای زوجه محقق نشده، چراکه زوجه تمکین نداشته و نفقات هم پرداخت شده است لذا در جهت احراز واقع پرونده اجرائی نفقه و تمکین اخذ که با ملاحظه پرونده‌های مذکور مستحضر می‌گردد رأیی که بنای درخواست زوجه برای طلاق می‌باشند گزارش اصلاحی است که براساس آن زوجه متعهد گردیده ظرف مدت 2 ماه از تاریخ صدور گزارش اصلاحی یعنی 1392/6/31 نسبت به تهیه مسکن مناسب همراه با اثاث البیت و برگزاری مراسم عروسی اقدام نماید و زوجه نیز متعهد شده است با فراهم شدن موارد مذکور در تمکین همسرش قرار گیرد و در صورت تمکین زوج ماهانه مبلغ 250 هزارتومان نفقه جاریه پرداخت نماید که ظاهراً زودتر از موعد مذکور درخواست صدور اجرائیه از ناحیه زوجه صورت گرفته، زوج با معرفی منزل اعلام نموده مقدمات تمکین فراهم است و اگرچه منزل اولی مورد تأیید کارشناس قرار نگرفته لیکن بلافاصله منزل دیگری تهیه و مورد تأیید کارشناس بدوی و هیأت کارشناسان قرار گرفته است نفقات مورد حکم نیز بنا به دستور اجرای احکام توسط زوج پرداخت شده است و چون در جلساتی که به‌منظور احراز تمکین تشکیل گردیده، زوجه حاضر نشده است و دلایلی، بر تمایل زوجه به تمکین ملاحظه نمی‌گردد لذا بنا به مراتب مذکور تخلفی که موجبات تحقق شرط طلاق برای زوجه را ایجاب نماید صورت نگرفته در وضعیت فعلی دعوی خواهان را غیر وارد و بلادلیل تشخیص و مستنداً به ماده 1257 قانون مدنی حکم به رد صادر و اعلام می‌نماید رأی صادره حضوری محسوب ظرف 20 روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر نزد محاکم محترم تجدیدنظر استان خ. است. رأی به طرفین ابلاغ می‌شود زوجه در فرجه قانونی مبادرت به تجدیدنظرخواهی می‌نماید. رسیدگی به شعبه شانزدهم دادگاه تجدیدنظر استان خ. محول می‌شود که دادگاه مزبور با ملاحظه پرونده و لوایح طرفین و بدوی اقدام جدید مبادرت به صدور رأی نموده و با نقض رأی بدوی نظر بر قبول خواسته زوجه مبنی بر طلاق می‌دهد دادنامه صادره طی شماره 9309975133601555 و در تاریخ93/7/29 به شرح زیر م. ب.: درخصوص تجدیدنظرخواهی خانم ن.ک. فرزند ع. با وکالت ف.و. به طرفیت آقای س.ه.ص.الف. فرزند الف. نسبت به دادنامه صادره 1532 صادره از شعبه 38 دادگاه عمومی حقوقی که به رد دعوی طلاق صادر گردیده با عنایت به محتویات پرونده و صورت‌جلسه دادگاه از پرونده اجرائی که به موجب دادنامه صادره گزارش اصلاحی بین طرفین در مورد نفقه و تمکین صادر گردیده که گزارش اصلاحی در تاریخ 1392/4/31 صادر گردیده و تهیه منزل در تاریخ93/4/22 به اجراء احکام اعلام شده و بیش از 6 ماه نیز نفقه پرداخت نشده لذا به نظر می‌رسد شرط مندرج در سند نکاحیه بند 1 محقق گردیده و زوجه حق استفاده از وکالت را دارد در اجراء ماده 1119 و 1129 قانون مدنی و ماده 26 و 32 و 33 قانون حمایت خانواده و بند 1 سند نکاحیه ضمن نقض دادنامه صادره به زوجه اجازه داده می‌شود ب. ت. ب. وکالت مندرج در سند نکاحیه با انتخاب نوع طلاق ب. ت. ب. احراز شرایط با مراجعه به یکی از دفاتر رسمی نسبت به طلاق خود اقدام نماید رأی صادره حضوری پس از ابلاغ ظرف 20 روز قابل فرجام‌خواهی در دیوان عالی کشور است. اعتبار این رأی از تاریخ رأی فرجامی 6 ماه است. رأی دادگاه تجدیدنظر در تاریخ 1393/8/7 به زوج ابلاغ می‌شود که وی در تاریخ 1393/8/21 اقدام به فرجام‌خواهی نموده و پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است لوایح طرفین به هنگام شور قرائت خواهد شد. هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دادیار دیوان عالی کشور اجمالاً مبنی بر صدور رأی شایسته برابر موازین قانونی مورد تقاضاست. درخصوص دادنامه شماره 9309975133601555 تجدیدنظرخواسته مشاوره نموده چنین رأی می‌دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور درخواست خواهان محترم پرونده بدوی براساس نقض بند یک از شروط عقدنامه مبنی بر ترک انفاق م. ب. که هرچند ب. ت. ب. محتویات پرونده و مدارک ارائه شده از سوی طرفین آراء صادره از محاکم بدوی و تجدیدنظر، اصل ترک انفاق توسط زوج فی‌الجمله محرز است لکن ب. ت. ب. اینکه تفویض وکالت به زوجه براساس بند اول قسمت ب شروط ضمن عقد مستلزم ترک انفاق مستمر به مدت 6 ماه است و ب. ت. ب. اینکه طی مراحل قبل دادرسی و ب. ت. ب. گزارش اصلاحی انجام شده بین طرفین و تعهدات اخذ شده از زوج و اقدام وی به پرداخت نفقه و ب. ت. ب. لوایح دفاعی طرفین، تحقق ترک انفاق به مدت شش ماه مستمر محرز نیست و لذا بر مبنای ماده 1119 و شروط ضمن عقد و تجویر طلاق توسط زوجه ممکن نیست و اما استدلال وکیل زوجه مبنی بر درخواست طلاق براساس 1130 قانون مدنی یعنی تحقق عسر و حرج نیز قابل قبول نیست زیرا از زمان وقوع عقد مدت قابل توجهی نگذشته است و در این مدت کوتاه نیز متأسفانه طرفین در حال لجبازی و کشمکش حقوقی بوده‌اند و با هم زندگی ننموده‌اند که گفته شود زندگی با وی برای زوجه قابل تحمل نیست. لذا فرجام‌خواهی زوج وارد به نظر می‌رسد و این ماده 371 قانون آئین دادرسی مدنی (بند 2) و رأی فرجام‌خواسته نقض و رسیدگی به شعبه هم‌عرض دادگاه تجدیدنظر محول می‌شود. رئیس و مستشار و عضو معاون شعبه 41 دیوان عالی کشور علی رازینی - عبدالعلی ناصح - محسن یکتن خدائی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی استناد به عسر و حرج قبل از شروع زندگی مشترک در تاریخ 16 اردیبهشت 1393، درخواست طلاق به دلیل تحقق شروط مندرج در سند نکاحیه و عسر و حرج ناشی از رفتار همسر به دادگاه عمومی و حقوقی ارائه شد. درخواست‌کننده ادعا کرد که از تاریخ عقد (14 تیر 1391) هیچ‌گونه ارتباطی با همسر نداشته و به وظایف همسری خود عمل نکرده است. در مقابل، همسر با ابراز عشق و اعلام عدم رضایت به طلاق، خواستار مهلت برای اصلاح رفتار خود شد. دادگاه ابتدا به استماع گواهی گواهان پرداخت و سپس پرونده را به داوری ارجاع کرد. داوران پس از بررسی موضوع، نظریه‌ای مبنی بر عدم امکان سازش ارائه کردند. <br>در نهایت، دادگاه با استناد به ماده 1130 قانون مدنی و مواد 26 و 29 قانون حمایت خانواده، حکم به طلاق صادر کرد و همسر را ملزم به حضور در دفترخانه برای اجرای صیغه طلاق نمود. همسر به این رای اعتراض و درخواست تجدیدنظر کرد و ادعا نمود که زندگی مشترکی آغاز نشده و رفتار درخواست‌کننده موجب عسر و حرج نیست. دادگاه تجدیدنظر پس از بررسی پرونده، رای اولیه را نقض کرد و اعلام نمود که درخواست‌کننده دلیلی بر عسر و حرج ارائه نکرده و بنابراین دعوی او را باطل دانست. درخواست‌کننده نسبت به این رای فرجام‌خواهی کرد، اما دیوان عالی کشور با تایید رای تجدیدنظر، اعلام کرد که هیچ‌گونه سوء رفتار یا عسر و حرجی از سوی همسر وجود نداشته و رای فرجام خواسته را ابرام کرد. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/03/18 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: سوء رفتار ز. ن. ب. زوجه مادامیکه زندگی مشترک را به صورت بالفعل و زیر یک سقف شروع نکرده اند، قابل احراز نیست. رای خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده در تاریخ 1393/02/16 خانم م. ک. با وکالت آقای ا. پ.ک. به طرفیت آقای ر. ش. دادخواستی به خواسته صدور حکم به منظور اجرای صیغه طلاق به لحاظ تحقق شروط مندرج در سند نکاحیه و مستند به پرونده کلاسه --- شعبه اول گ. در دادگستری گ. مطرح نموده که به شعبه اول دادگاه عمومی و حقوقی ارجاع گردیده است دادگاه وقت جهت رسیدگی تعیین نموده است در جلسه مورخ 1393/03/28 وکیل خ. د. ا. جلسه گفته است خوانده محترم از اول عقد تاکنون رفت و آمدی با موکل نداشته و عملا وظایف خ. ر. ب. عنوان همسر ایفاء نمی‌نماید برابر سند نکاحیه عقد زوجیت اصحاب دعوی از تاریخ 1391/04/14 منعقد شده است ولی زوج هیچ یک از وظائف همسری و حقوق موکل را رعایت نمی کند در شعبه اول حقوقی گ. پرونده کلاسه --- را مطرح نمودم که با تنظیم گزارش اصلاحی و تعهد خ. م. ب. اصلاح رفتار منجر به استرداد دادخواست شد که به محتویات پرونده مذکور استناد می‌شود برای اثبات تخلف زوج از وظایف و عسر و حرج موکل به گواهی گواهان استناد می‌گردد که با نظر دادگاه محترم شهود خود را اقامه می نمائیم خ. گ. ا. من راضی به طلاق نیستم همسرم را دوست دارم و از وی می خواهم که به زندگی برگردد در برج 6 امسال مراسم عروسی برگزار خواهیم کرد من راضی به طلاق نیستم ایشان بی جهت بهانه می‌گیرد دادگاه چون وکیل خواهان به گواهی گواهان استناد نموده است قرار استماع گواهی گواهان را صادر نموده است و دستور تعیین وقت رسیدگی را صادر کرده است و طرفین را دعوت نموده به وکیل خواهان تذکر داده است شهود خود را همراه بیاورد در تاریخ 1393/05/01 که وقت رسیدگی تعیین شده وکیل خواهان و خوانده حضور داشته اند وکیل خ. گ. ا. چون احتمال سازش فیمابین وجود دارد وقت تجدید شود تا اختلافات با دخالت افراد ریش سفید برطرف گردد وقت رسیدگی برای تاریخ 1393/06/16 تجدید شده در وقت مذکور طرفین و وکیل خواهان حضور داشته اند وکیل خ. گ. ا. ب. ت. ب. اینکه جلسه برای استماع گواهی گواهان است و استماع گواهان مورد درخواست است و ب. ت. ب. اینکه خوانده رفتار بدی با موکله دارد اصلا آداب معاشرت را بلد نیست موکله دیگر از این آقا دل زده شده است و موکله چون در جلسه است خودش هم صحبت کند خ. گ. ا. من تصمیم قطعی برای طلاق گرفته ام این آقا اصلا طی دو سال دوران نامزدی به من توجهی نمی کند یک محبت از وی ندیده ام خانواده اش به من توهین زیادی کرده اند خودش اصلا خوب نیست من دیگر علاقه و تمایل به ادامه زندگی ندارم از این آقا کراهت دارم بدم می آید مهریه ام 314 سکه است حاضرم مهریه ام را ببخشم تا طلاق من صادر شود چون من دیگر خسته شده ام علاقه ای به زندگی با این آقا ندارم چقدر تحمل کنم مطمئن هستم اگر بروم با این آقا زندگی کنم فردی است که دوباره کار به دادگاه و پاسگاه کشیده می‌شود خ. گ. ا. من راضی به طلاق فعلا نیستم در خصوص درخواست طلاق به من مهلت دهد تا من حسابکارم را بکنم یک عمر زندگی است من مهلت می خواهم تا جواب دهم وکیل خواهان گواهی های خود را معرفی کرده که دادگاه در اوراق 12 و 13 و 14 از مادر خواهان و زن عمومی خواهان و پسر خاله خواهان تحقیق نموده که مفاد اظهارات آنان حاکی است « خواهان مربی پیش دبستانی است و خوانده با او رفت و آمدی ندارد و حتی زمانی به خانه می آید که دختر نباشد و حتی تماس تلفنی هم با دختر ندارد در خصوص پرداخت نفقه دو نفر شهود اظهار بی اطلاعی کرده اند » دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است داوران زوجین معرفی شده اند دادگاه وقت جهت توجیه داوران با حضور زوجین تعیین نموده است درجلسه 1393/08/18 داوران و اصحاب دعوی حاضر شده اند پس از توجیه وظائف داوران متعهد شده اند ظرف 20 روز نظریه کتبی خود را اعلام نمایند نظریه داوران اعلام شده است دادگاه طی شرحی از شعبه --- جزایی پرونده کیفری را جهت ملاحظه خواسته است وکیل ز. د. ل. ای اعلام نموده است موکله باکره غیر مدخوله است شعبه --- جزایی نیز از فقدان پرونده ای با شماره بایگانی --- که مورد مطالبه دادگاه حقوقی بوده است خبر داده است دادگاه با اعلام ختم دادرسی به شرح دادنامه --- ضمن مقدمه ای که از سیر دادرسی و خواسته خواهان و وکیلش در ابتداء رای آورده است با استناد به گواهی گواهان و کراهت شدید زوجه از زوج که حاضر شده است 157 سکه تمام بهار آزادی را در قبال طلاق بخش و بذل نماید و اصرار بر طلاق نیز دارد و گواهان تعرفه شده نیز اظهارات آنان موید سوء رفتار زوج در دوران نامزدی است و از کم توجهی و عدم یا پایبندی او به مسائل زناشوئی م. ب. که موجب عسر و حرج شدید زوجه شده است دعوی خ. ر. و. دانسته و با استناد به ماده 1130 قانون مدنی و تبصره آن و مواد 27 و 29 و 26 قانون حمایت خانواده حکم به محکومیت زوج به حضور در یکی از دفاتر اسناد رسمی جهت اجرای صیغه طلاق خلعی صادر و چون زوجین در دوران نامزدی بسر می برند فاقد فرزند مشترک می‌باشند هم چنین با استناد به ماده 33 قانون حمایت خانواده مدت اعتبار این حکم شش ماه از تاریخ ابلاغ رای فرجام خواهی بوده از این رای زوج تجدیدنظرخواهی نموده وی در لایحه تجدیدنظرخواهی با عنایت به اینکه هنوز زندگی مشترک بین زوج آغاز نشده و زیر یک سقف زندگی ننموده ایم و حتی در طول مدت عقد نیز با وصف علاقه به ادامه زندگی متاسفانه زوجه بنای ناسازگاری را نموده و اقدامی در جهت زندگی نمی‌نماید درحالی که من هیچ رفتار سوء و بدی نسبت به وی نداشته ام چون رای صادره بر خلاف موازین قانونی صادر شده است نقض آن را خواستار شده است پرونده به شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر ارجاع شده است هیات شعبه در وقت فوق العاده با بررسی اوراق پرونده بدین شرح انشاء رای نموده‌اند « تجدیدنظرخواهی آقای ر. ش. نسبت به دادنامه شماره --- صادره از شعبه اول دادگاه عمومی گ. با ملاحظه اوراق پرونده ن. ب. ا. تقاضای صدور حکم طلاق نیاز به دلیل اثباتی داشته و زوجه دلیلی که عسر و حرج او را ثابت کند ارائه نداده است به سخن دیگر گرچه واژه عسر و حرج پدیده ای اعتباری و با اعتبار افراد و موقعیت و وضعیت زندگی متفاوت خواهد بود لیکن قرار گرفتن پدیده ای در دایره مزبور نیاز به دلیل متقن داشته به گفته ای کوتاه موضوع بگونه ای باشد که امکان زندگی وجود نداشته باشد این درحالیست که طرفین تا کنون زندگی مشترک را آغاز نکرده اند و عناوینی که از سوی وکیل زوجه مطرح گردیده هیچگاه موجبات عسر و حرج را فراهم نمی آورد و از سوی دیگر زوجه یکی از اسباب عسر و حرج را تنفر اعلام نموده این در حالیست موضوع تنفر نیاز به عوامل موجهه داشته صرف اظهار دلیلی بر تحقق عسر و حرج نبوده از اینرو دادگاه دادنامه را سزاوار نقص دانسته ضمن پذیرش تجدیدنظرخواهی بطلان دعوی اولیه را صادر و اعلام می‌نماید از این رای اکنون وکیل ز. ف. خ. نموده که هنگام شور لایحه وی با گزارش پرونده قرائت می‌شود.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر صدور رای شایسته ب. ت. ب. محتویات پرونده مورد درخواست است. در خصوص دادنامه شماره --- فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور ن. ب. ا. خواسته مطروحه از سوی زوجه تحت عنوان عسر و حرج ناشی از زندگی مشترک فیمابین او و خوانده مطرح شده است درحالی که زوجین گرچه بالقوه با عقد زوجیت زندگی مشترک را آغاز نموده‌اند اما بالفعل تاکنون زیر یک سقف زندگی نکرده اند تا بحث امکان سوء رفتار ز. ن. ب. زوجه در زندگی مشترک متصور باشد با وصف اینکه زوجه برای مطالبه نفقه معوقه خود حسب لوایحی که وکیل وی در پرونده تقدیم نموده است اقدام کرده است و حکم نیز صادر شده است ادعای کراهت از زوج از سوی زوجه که از جهتی اصرار بر ایفاء وظائف زوج که همان انفاق است داشته است قابل پذیرش نیست بنا به مراتب ب. ت. ب. اینکه بین زوجین هیچگونه برخورد فیزیکی بالفظی که مبین سوء رفتار زوج باشد صورت نگرفته است و مستفاد از اظهارات مادر زوجه و شخص زوجه در پرونده اینکه زوج به زوجه تلفن نمی زند و یا زمانی به خانه والدین زوجه می رود که او در خانه نیست این امر بر فرض صحت نمی تواند دلیل استحقاق زوجه بر طلاق محسوب شود بنا به مراتب بر رای فرجام خواسته خللی که موجب نقض رای شود وارد نیست از حیث رعایت اصول و قواعد دادرسی نیز رای فرجام خواسته واجد ایرادی که در خور نقض رای باشد به نظر نمی رسد مستندا به ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی با رد اعتراض وکیل زوجه رای فرجام خواسته تایید و ابرام می‌گردد. رئیس و مستشار و عضو معاون شعبه --- دیوان عالی کشور علی رازینی - عبدالعلی ناصح - محسن یکتن خدائی در تاریخ 14 اردیبهشت 1393، زوجه به استناد عدم پرداخت نفقه به مبلغ 250 هزار تومان به مدت شش ماه، درخواست طلاق خود را در دادگاه حقوقی مطرح کرد. زوج ادعا نمود که نفقه پرداخت شده و زوجه از تمکین خودداری کرده است. دادگاه بدوی با استناد به گزارش اصلاحی و تعهدات زوج، درخواست زوجه را رد کرد و اعلام نمود که تخلفی برای تحقق شرط طلاق وجود ندارد. زوجه به این رای اعتراض کرده و به دادگاه تجدیدنظر مراجعه نمود. دادگاه تجدیدنظر با نقض رای بدوی، به زوجه اجازه داد تا ب. ت. ب. وکالت مندرج در عقدنامه، اقدام به طلاق نماید. زوج به دیوان عالی کشور فرجام‌خواهی کرد. دیوان عالی کشور پس از بررسی مدارک و مستندات، به این نتیجه رسید که ترک انفاق مستمر به مدت شش ماه محرز نیست و همچنین عسر و حرج در این مدت کوتاه قابل قبول نمی‌باشد. بنابراین، رای تجدیدنظر را نقض کرده و رسیدگی به شعبه همعرض دادگاه تجدیدنظر را محول نمود. رای دیوان عالی کشور بر اساس مواد 1119 و 1130 قانون مدنی و بند 2 ماده 371 قانون آیین دادرسی مدنی صادر گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/10/29 پیام: در صورت گذشت مدت زمان کوتاهی از وقوع عقد نکاح تا زمان وقوع اختلاف و عدم زندگی مشترک زوجین، عسر و حرج زوجه قابل احراز نیست. در تاریخ 1393/02/14 خانم ن. ک. فرزند ع. 29 ساله د. ب. ط. شوهرش سید ه. ص.الف. 26 ساله با وکالت وکیل ف.و. به دادگاه حقوقی م. تقدیم می‌کند به شعبه سی و هشتم ارجاع می‌شود. طبق ضمائم دادخواست طرفین در تاریخ 1391/06/06 ازدواج نموده‌اند و خواسته خواهان تجویز اجرای طلاق به وکالت از طرف زوج به استناد تخلف از بند 1 شروط عقدنامه به دلیل محکومیت ایشان بر پرداخت ماهیانه دویست و پنجاه هزارتومان نفقه و تخلف زوج از آن به مدت شش ماه ذکر شده است. طرفین تصویر اظهارنامه‌ها و دادنامه‌هایی را ضمیمه کرده‌اند که از مجموع محتوای آن به دست می‌آید که هنوز شروع به زندگی مشترک ننموده‌اند و زوجه مدعی آماده نبودن منزل و وسائل زندگی و زوج مدعی نشوز و تعلل زوجه از تمکین م. ب. در مورد مهریه نیز زوجه دادخواست داده و مطالبه کرده و زوج درخواست تقسیط نموده که حکم برای پرداخت مهریه به این صورت که قسط اول سه سکه و پس از آن هر سه ماه یکبار یک سکه پرداخت شود صادر شده است منزل جهت سکونت زوجه تهیه شده لکن در مرحله اول کارشناس آن را تایید نکرده و پس از تکمیل وسائل در گزارش بعدی مورد تایید کارشناس قرار گرفته است. جلسه اول رسیدگی دادگاه در شعبه --- تاریخ 1393/04/24 بوده است. که وکیل خ. ا. د. زوج به مدت حدود 9 ماه نفقه پرداخت ننموده و پس از صدور اجراییه پرداخت کرده است و به هرحال با تخلف شرط وکالت در طلاق محقق شده است و اینکه زوج 4 منزل در محل‌های مختلف تهیه نموده که سه منزل اول مورد قبول زوجه نبوده نشان از جدی نبودن وی در شروع زندگی مشترک است لذا تقاضای طلاق به دلیل عسر و حرج نیز دارم وکیل خوانده ابراز داشته نفقه دین بر ذمه زوج بوده و در حال حاضر پرداخت کرده و بری الذمه شده است لذا تخلفی نشده است که موجب وکالت زوجه در طلاق شود لذا تقاضای ردّ خواسته را دارم. دادگاه پرونده گزارش اصلاحی صادره بین طرفین توسط شعبه --- دادگاه عمومی را مطالعه و رای مورخه 1393/02/29 صادره را ضمیمه پرونده می‌نماید که طی آن خوانده متعهد شده است که ظرف دو ماه نسبت به برگزاری مجلس عروسی و تهیه مسکن و اثاث البیت اقدام و از زمان مذکور زوجه در تمکین عام و خاص وی قرار گیرد و ماهانه مبلغ دویست و پنجاه هزار تومان نفقه پرداخت نماید در تاریخ 1393/03/01 منزل و اثاث البیت تهیه شده توسط کارشناس تایید شده و تصویر صورت‌جلسه ضمیمه این پرونده است سپس دادگاه اقدام به تعیین داور برای طرفین نموده و خانم ص.الف. مادر زوجه به‌عنوان داور وی آقای م.ج. به‌عنوان داور زوج تعیین می‌گردند و نظر به عدم امکان سازش به دلیل مخالف زوجه با شروع زندگی مشترک می‌دهند. سرانجام دادگاه در تاریخ 1393/05/29 به شرح زیر مبادرت به صدور رای می‌نماید: در خصوص دعوی خانم ن.ک. فرزند ع. با وکالت خانم ف.و. به طرفیت آقای س.ه. ص.الف. فرزند الف. با وکالت آقای م.ص. به خواسته تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش به استناد بند یک سند نکاحیه دادگاه با عنایت به مجموع اوراق و محتویات پرونده، ن. ب. ا. وکیل خ. ب. ا. به تخلف زوج از شروط ضمن عقد بند 1 سند نکاحیه (عدم پرداخت نفقه) تقاضای طلاق موکله را نموده و از طرفی وکیل خ. ن. د. مقام دفاع مدعی بوده شرط برای زوجه محقق نشده، چراکه زوجه تمکین نداشته و نفقات هم پرداخت شده است لذا در جهت احراز واقع پرونده اجرایی نفقه و تمکین اخذ که با ملاحظه پرونده‌های مذکور مستحضر می‌گردد رایی که بنای درخواست زوجه برای طلاق می‌باشند گزارش اصلاحی است که براساس آن زوجه متعهد گردیده ظرف مدت 2 ماه از تاریخ صدور گزارش اصلاحی یعنی 1392/06/31 نسبت به تهیه مسکن مناسب همراه با اثاث البیت و برگزاری مراسم عروسی اقدام نماید و زوجه نیز متعهد شده است با فراهم شدن موارد مذکور در تمکین همسرش قرار گیرد و در صورت تمکین زوج ماهانه مبلغ 250 هزارتومان نفقه جاریه پرداخت نماید که ظاهرا زودتر از موعد مذکور درخواست صدور اجراییه از ناحیه زوجه صورت گرفته، زوج با معرفی منزل اعلام نموده مقدمات تمکین فراهم است و اگرچه منزل اولی مورد تایید کارشناس قرار نگرفته لیکن بلافاصله منزل دیگری تهیه و مورد تایید کارشناس بدوی و هیات کارشناسان قرار گرفته است نفقات مورد حکم نیز بنا به دستور اجرای احکام توسط زوج پرداخت شده است و چون در جلساتی که به‌منظور احراز تمکین تشکیل گردیده، زوجه حاضر نشده است و دلایلی، بر تمایل زوجه به تمکین ملاحظه نمی‌گردد لذا بنا به مراتب مذکور تخلفی که موجبات تحقق شرط طلاق برای زوجه را ایجاب نماید صورت نگرفته در وضعیت فعلی دعوی خواهان را غیر وارد و بلادلیل تشخیص و مستندا به ماده 1257 قانون مدنی حکم به رد صادر و اعلام می‌نماید رای صادره حضوری محسوب ظرف 20 روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر نزد محاکم محترم تجدیدنظر استان خ. است. رای به طرفین ابلاغ می‌شود زوجه در فرجه قانونی مبادرت به تجدیدنظرخواهی می‌نماید. رسیدگی به شعبه شانزدهم دادگاه تجدیدنظر استان خ. محول می‌شود که دادگاه مزبور با ملاحظه پرونده و لوایح طرفین و بدوی اقدام جدید مبادرت به صدور رای نموده و با نقض رای بدوی نظر بر قبول خواسته زوجه مبنی بر طلاق می‌دهد دادنامه صادره طی شماره 9309975133601555 و در تاریخ 93/7/29 به شرح زیر م. ب.: در خصوص تجدیدنظرخواهی خانم ن.ک. فرزند ع. با وکالت ف.و. به طرفیت آقای س.ه.ص.الف. فرزند الف. نسبت به دادنامه صادره 1532 صادره از شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی که به رد دعوی طلاق صادر گردیده با عنایت به محتویات پرونده و صورت‌جلسه دادگاه از پرونده اجرایی که به موجب دادنامه صادره گزارش اصلاحی بین طرفین در مورد نفقه و تمکین صادر گردیده که گزارش اصلاحی در تاریخ 1392/04/31 صادر گردیده و تهیه منزل در تاریخ 93/4/22 به اجراء احکام اعلام شده و بیش از 6 ماه نیز نفقه پرداخت نشده لذا به نظر می‌رسد شرط مندرج در سند نکاحیه بند 1 محقق گردیده و زوجه حق استفاده از وکالت را دارد در اجراء ماده 1119 و 1129 قانون مدنی و ماده 26 و 32 و 33 قانون حمایت خانواده و بند 1 سند نکاحیه ضمن نقض دادنامه صادره به زوجه اجازه داده می‌شود ب. ت. ب. وکالت مندرج در سند نکاحیه با انتخاب نوع طلاق ب. ت. ب. احراز شرایط با مراجعه به یکی از دفاتر رسمی نسبت به طلاق خود اقدام نماید رای صادره حضوری پس از ابلاغ ظرف 20 روز قابل فرجام‌خواهی در دیوان عالی کشور است. اعتبار این رای از تاریخ رای فرجامی 6 ماه است. رای دادگاه تجدیدنظر در تاریخ 1393/08/07 به زوج ابلاغ می‌شود که وی در تاریخ 1393/08/21 اقدام به فرجام‌خواهی نموده و پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است لوایح طرفین به هنگام شور قرائت خواهد شد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دادیار دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر صدور رای شایسته برابر موازین قانونی مورد تقاضاست. در خصوص دادنامه شماره --- تجدیدنظرخواسته مشاوره نموده چنین رای می‌دهد: درخواست خواهان محترم پرونده بدوی براساس نقض بند یک از شروط عقدنامه مبنی بر ترک انفاق م. ب. که هرچند ب. ت. ب. محتویات پرونده و مدارک ارائه شده از سوی طرفین آراء صادره از محاکم بدوی و تجدیدنظر، اصل ترک انفاق توسط زوج فی‌الجمله محرز است لکن ب. ت. ب. اینکه تفویض وکالت به زوجه براساس بند اول قسمت ب شروط ضمن عقد مستلزم ترک انفاق مستمر به مدت 6 ماه است و ب. ت. ب. اینکه طی مراحل قبل دادرسی و ب. ت. ب. گزارش اصلاحی انجام شده بین طرفین و تعهدات اخذ شده از زوج و اقدام وی به پرداخت نفقه و ب. ت. ب. لوایح دفاعی طرفین، تحقق ترک انفاق به مدت شش ماه مستمر محرز نیست و لذا بر مبنای ماده 1119 و شروط ضمن عقد و تجویر طلاق توسط زوجه ممکن نیست و اما استدلال وکیل زوجه مبنی بر درخواست طلاق براساس 1130 قانون مدنی یعنی تحقق عسر و حرج نیز قابل قبول نیست زیرا از زمان وقوع عقد مدت قابل توجهی نگذشته است و در این مدت کوتاه نیز متاسفانه طرفین در حال لجبازی و کشمکش حقوقی بوده‌اند و با هم زندگی ننموده‌اند که گفته شود زندگی با وی برای زوجه قابل تحمل نیست. لذا فرجام‌خواهی زوج وارد به نظر می‌رسد و این ماده 371 قانون آیین دادرسی مدنی (بند 2 ) و رای فرجام‌خواسته نقض و رسیدگی به شعبه هم‌عرض دادگاه تجدیدنظر محول می‌شود. رئیس و مستشار و عضو معاون شعبه --- دیوان عالی کشور