تقاضای فسخ نکاح به دلیل کتمان ازدواج سابق زوجه

رأی خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: ملاحظه می گردد. عقد نکاح دائم فی مابین خانم س. م. ط. ز. فرزند س. م. متولد ۷۰/۵/۲۸ و اقای س. د. فرزند ر. متولد ۶۹/۲/۱۵ در مورخه ۹۹/۱/۲۴ ( با مهریه مادی ۴۵۰ سکه طلای بهار ازادی و هزینه یکبار سفر حج تمتع ) منعقد می گردد. زوج یاد شده طی دادخواست مورخه ۹۹/۷/۲۳ بخواسته فسخ نکاح بخلاصه و مفادا اعلام داشتند: [خوانده قبل از ازدواج مزبور هیچ حرفی در مورد ازدواج قبلی اش بیان ننمودند و نیز دارای بیماری قرن م. ب.. و نیز نازیبایی و نقص صورت خود را بوسیله حجاب مخفی کرده و خودش را وکیل و دبیر معرفی که صحت نداشته است. زوجه دارای جنون و از نظر اعصاب و روان بیمار است.و نیز بیماری سرطان پستان و کوچک و بزرگ بودن سینه دارد. خواهان بنا به ادعاهای مذکور تقاضای رسیدگی و صدور حکم بشرح ستون خواسته را می نماید.] این پرونده به شعبه *ارجاع و ثبت می گردد. با ابلاغ نسخه ثانی دادخواست بخوانده ، طرفین در جلسه دادرسی مورخه ۹۹/۸/۱۹ دادگاه حاضر می شوند و خ. د. پ. به ادعاهای خواهان اظهار داشتند: کلیه ادعاهای نامبرده را رد می نمایم چرا که تمام این موارد کذب پس از اجرای گذاشتن مهریه توسط بنده صورت گرفته و غرض وی از طرح موارد دروغین ، صرفا فرار از پرداخت مهریه م. ب.. چرا که ۲ شکایت متعارض مطرح نموده ، ابتدای الزام به تمکین و سپس درخواست فسخ نکاح مطرح شده که به پیوست تقدیم خواهد شد و نامبرده با غرض ورزی جهت فرار از پرداخت مهریه مرتکب چنین جساراتی شده. و. د. ج. خواستگاری من را بطور کامل رویت نموده و در چهره من هیچگونه نقض یا نازیبایی وجود ندارد. و یک جلسه کامل راجع به مدت محدودی که در سن ۱۹ سالگی در عقد بسر برده ام با وی صحبت کرده ام و فاصله بین جلسه خواستگاری تا عقد ۳۴ روز بوده و طی جلسات متعددی با من صحبت نموده است. در سند نکاحیه قید شده که من خانه دار می باشم و همچنین از صحت و سلامت کامل بدنی برخوردارم. در خصوص بیماری سرطان که به من نسبت داده مگر بنده تست ماموگرافی داده ام که مرا به سرطان متهم کرده و با چه مدرک و سندی چنین گفته و در خصوص بیماری قرن لازم بذکر است.که بنده در دوران عقد بسر می برم و تمکین صورت نگرفته که چنین ادعای بی شرمانه ای را مطرح نموده و اگر بنده دچار بیماری ام چگونه است.که وی به دفعات مکرر تقاضای الزام به تمکین عنوان نموده است.… در ادامه خواهان اظهار داشتند: حدود دو ماه م. ب.. که اختلافاتشان شروع شده و رفت و امدی نداریم. س – ب. ت. ب. ادعای بیماری قرن چرا دادخواست تمکین دادید؟ ج – چون ایشان موظف است.تا تعیین تکلیف پرونده فسخ نکاح نسبت به بنده تمکین نمایند …. دادگاه پس از استماع اظهارات و دفاعیات طرفین و اخذ تصاویری از اوراق پرونده تمکین و مهریه ، ختم دادرسی را اعلام و طی دادنامه شماره *– ۹۹/۹/۶ با این استدلال: … با عنایت به اوراق سایر پرونده های جاری فی مابین طرفین از جمله پرونده الزام به تمکین که خواهان در مورخه ۹۹/۷/۶ مبادرت به ارسال اظهارنامه رسمی برای خوانده جهت تمکین نموده و در متن اظهارنامه بیان داشته حدود ۴۰ روز است.که همسرش بودن هیچ دلیل موجه شرعی و یا قانونی از انجام وظایف شرعی و قانونی استنکاف نموده است.و سپس در مورخه ۹۹/۷/۱۰ دادخواست الزام به تمکین تقدیم نموده که حکایت دارد. خواهان حداقل از ۴۰ روز قبل از تاریخ اظهارنامه از علل فسخ نکاح در صورت صحت ادعای وی مطلع بوده ، مضافا اینکه در مورخه ۹۹/۸/۱ داخواست فسخ نکاح را طرح و در جلسه مورخه ۹۹/۸/۱۹ عنوان داشته حدود ۲ ماه است.که اختلاف داریم و رفت و امدی نداریم. فلذا ب. ت. ب. مراتب فوق و این که اعمال خیار فسخ نکاح فوری است.و صاحب حق به محض اطلاع به علت فسخ می بایست ان را اعمال و اجرای نماید. … حکم به بطلان دعوای خواهان صادر و اعلام می نماید. این رای پس از ابلاغ به طرفین ، در مهلت مقرر قانونی مورد اعتراض وکیل زوج قرار می گیرد. پس از تبادل لوایح و رعایت سایر تشریفات قانونی ، پرونده در مورخه ۹۹/۱۲/۲ به شعبه *ارجاع می گردد. ایندادگاه پس از استماع اظهارات و دفاعیات طرفین ( بشرح صورتجلسه مورخه ۹۹/۱۲/۱۸ ) که تکرار مطالب قبلی طرفین م. ب.. زوجه را جهت بررسی بیماری های قرن ، جذام و جنون به مرکز پزشکی قانونی شهرستان *ستان معرفی می نماید. حسب گواهی وارده بتاریخ ۱۴۰۰/۹/۲۲ اداره ثبت احوال *ستان ، زوجه یاد شده در مورخه ۹۰/۵/۲۷ با اقای م. ن. ازدواج نموده و در مورخه ۹۱/۱۰/۳ طلاق جاری شده است. ( طلاق ثبت شده است ) عضو ممیز: در این جوابیه به جزییات بیشتری اشاره شده است. ( ص ۱۱۹ پرونده ) مرکز پزشکی قانونی *ستان طی نامه مورخه ۱۴۰۰/۱/۲۵ اعلام داشتند: از نامبرده ( زوجه ) معاینه بعمل امد. حسب انجام مشاوره تخصصی نامبرده از نظر روانپزشکی مبتلا به جنون نمی باشد. و هیچگونه علایمی مبنی بر جذام در ایشان مشاهده نشده است.و از بیماری قرن در ایشان مشاهده نگردید.و اندام تناسلی و پرده بکارت کاملا سالم و از نوع حلقوی م. ب.. ( ص ۱۲۱ پرونده ) با ابلاغ این نظریه به طرفین ، ز. د. م. مقرر قانونی به ان اعتراض و دادگاه دستور میدهد تا معترض مذکور هزینه کمیسیون پزشکی قانونی را پرداخت نماید. پس از پرداخت هزینه توسط زوج و معرفی زوجه به کمیسیون سه نفره پزشکی قانونی ( دو نفر روانپزشک و یک نفر پزشکی قانونی ) این کمیسیون طی نظریه مورخه ۱۴۰۰/۵/۲ چنین نظر دادند: از نامبرده معاینه و ازمونهای روانشناختی انجام شد و با همسر وی مصاحبه صورت پذیرفت. در حال حاضر علایمی از اختلال عمده روانپزشکی در وی مشاهده نمی شود. همچنین نتیجه معاینات جسمانی بشرح زیر اعلام می گردد. اظهارات نامبرده در جلسه کمیسیون استماع گردید. حسب معاینه و مشاوره های تخصصی انجام شده در حال حاضر شواهدی دال بر ابتلای وی به بیماری جذام و قرن یافت نگردید. ( ص ۱۶۰ ) شعبه *– بنا به بررسی های مزبور – ختم دادرسی را اعلام و طی دادنامه شماره *– ۱۴۰۰/۷/۷ به اتکای نظرات موصوف پزشکی قانونی رای بدوی را تایید نموده است. هیات شعبه درتاریخ بالا تشکیل است.اعضای هیات پس از قرائت گزارش عضو ممیز اقای ح. م. و اوراق پرونده ، مشاوره نموده و بشرح ذیل مبادرت به صدور رای می نماید. رأی متن رأی رای شعبه اعتراضات فرجامی اقای س. د. فرزند ر. نسبت به دادنامه شماره *– ۱۴۰۰/۷/۷ شعبه *، متضمن تایید دادنامه شماره *– ۹۹/۹/۶ شعبه *، مشعر بر صدور حکم بطلان دعوای فسخ ز. ف. خ. ، با عنایت به مجموع اوراق پرونده و مداقه در ان وارد نمی باشد. زیرا مواردی که ف. خ. مذکور جهت فسخ نکاح ادعا نموده بر دو محور استوار است.یکی امراض روحی و جسمانی زوجه و دیگری کتمان ازدواج قبلی وی م. ب.. پیرامون امراض ادعایی ماحصل نظرات پزشکی قانونی *و کمیسیون پزشکی قانونی استان *بر عدم تایید بیماری های معنونه در دادخواست بدوی م. ب.. در خصوص کتمان ازدواج قبلی هم با عنایت به مقررات مندرج در ماده ۱۱۲۸ قانون مدنی این موضوع هم موجب فسخ نکاح نمی باشد. زیرا انچه که عقد بر مبنای ان واقع شده ، دوشیزه بودن زوجه م. ب.. که به دلالت گواهی پزشکی قانونی *زوجه فرجامخوانده ( خانم س. م. ط. ز. ) باکره و غیرمدخوله م. ب.. بنابراین ادعاهای ز. ف. خ. مدلل نمی باشد. و از حیث رعایت اصول و تشریفات دادرسی ایراد موثری مشهود نمی باشد. لهذا مستندا به مواد ۳۹۶ و ۳۷۰ قانون ایین دادرسی مدنی مصوب سال ۷۹ رای فرجام خواسته ابرام و عین پرونده قضایی اعاده می گردد. شعبه * رییس: ح. ع. ح. مستشار: ح. م. فهرست خلاصه جریان پرونده متن رأی نقد رأی تقاضای فسخ نکاح به دلیل کتمان ازدواج سابق زوجه در تاریخ 11 اسفند 1392، حکمی قطعی در خصوص درخواست فسخ نکاح به دلیل تدلیس و تخلف از شرط صفت صادر شد. خواهان مدعی بود که خوانده در جریان خواستگاری، اطلاعات نادرستی درباره ازدواج قبلی و سن واقعی خود ارائه کرده و این امر موجب فریب وی گردیده است. وی بر اساس مواد 1128 و 1101 قانون مدنی، خواستار استماع شهادت شهود و صدور حکم به فسخ نکاح شد. در پاسخ، وکیل خوانده ادعا کرد که شهادت شهود خواهان به دلیل قرابت نسبی و ذینفع بودن، قابلیت استماع ندارد و خوانده نیز آمادگی خود را برای ادای سوگند به منظور رد ادعای خواهان اعلام نمود. <br>دادگاه بدوی پس از بررسی ادعاها و با استناد به مواد 1128 و 438 قانون مدنی، نتیجه‌گیری کرد که تدلیس و کتمان عیب از سوی خوانده محرز نیست و لذا دعوی خواهان را رد نمود. این حکم در دادگاه تجدیدنظر نیز تایید گردید و درخواست فرجام‌خواهی خواهان در دیوان عالی کشور نیز بر اساس ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی رد شد. در نهایت، آرای دادگاه‌های بدوی و تجدیدنظر به قوت خود باقی ماند و پرونده به دیوان عالی کشور اعاده گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1392/12/11 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: کتمان ازدواج سابق زوجه تدلیس در نکاح محسوب نمی شود چراکه عدم ازدواج سابق به صورت صریح در عقد اشتراط نشده است و عقد نیز متبانیا بر این شرط واقع نشده است. رای خلاصه جریان پرونده در تاریخ 1392/04/12 آقای م.د. به وکالت از آقای م.م. به استناد رونوشت سند نکاحیه به شماره 20787 مورخ 29/7/90 اظهارنامه مورخ 1391/12/17 استماع شهادت شهود شناسنامه و کارت ملی دادخواستی به خواسته تقاضای رسیدگی و صدور حکم به تایید فسخ نکاح به لحاظ تدلیس و تخلف از شرط صفت به طرفیت خانم ص.الف. تقدیم و چنین توضیح می دهد به تجویز مواد 1128 و 1101 و 438 قانون مدنی به استحضار می رساند برابر نکاح نامه تنظیمی دفترخانه ازدواج شماره... تبریز موکل با خوانده ازدواج نموده است و در جریان خواستگاری و مذاکرات اولیه زوجه و خانواده مشارٌالیها از اعلام ازدواج قبلی خوانده خودداری نموده‌اند درحالی که مقصود و هدف اصلی موکل بنا به اظهارش ازدواج با دختری بوده که صفت و وصف خاص یعنی بدون ازدواج و طلاق بوده باشد و عقد مبنیا بر این اراده و قصد واقع گردیده ولی متعاقبا در اسفندماه سال 1391 بر موکل کاشف به عمل آمده که خوانده مطلقه بوده و دارای همسر قبلی بوده مضافا سن واقعی و حقیقی زوجه پنج سال بیشتر از سن اعلام شده است لذا موکل بر این اساس از طریق ارسال اظهارنامه مراتب فسخ نکاح را به خوانده رسما و قانونا اظهار و اعلام داشته است توجها به قاعده العقود تابعه القصود و عدم اعلام نکاح اول و سن حقیقی از طرف زوجه که مصداق تدلیس و سبب ابهام موضوع به موکل گردیده و موجب فریب مشارٌالیه واقع شده که قطعا و یقینا در صورت اطلاع و علم بدان امر وصلت حاضر تحقق نمی یافت به علاوه عرفا و وجدانا هم کتمان ازدواج قبلی و سن واقعی زوجه قابل مسامحه نبوده و دوام زندگی از ابتدای آن نیازمند صدق و راست گویی بوده که در مانحن فیه عکس آن صورت پذیرفته است لازم به ذکر است زوجین در دوران نامزدی قانونی و شرعی قرار دارند لذا رسیدگی و تحقیق و استماع شهادت شهود موکل (خواستگاری و مزاوجت به شرح ازدواج اول و سن متولد 1357 خوانده صورت پذیرفته و در تاریخ موخر خلافش ثابت گردیده) و النهایه صدور حکم به فسخ نکاح به انضمام کلیه خسارات قانونی م. ا. پرونده جهت رسیدگی به شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تبریز ارجاع می‌شود آقای ع.م. با تقدیم وکالت نامه ای خ. ر. ب. عنوان وکیل ز. م. م. کند شعبه مذکور در تاریخ 1392/04/31 با حضور زوجین و وکلای آنان تشکیل جلسه می دهد وکیل خ. ا. د. خواسته ب. ش. د. تقدیمی است شهود که نزدیکان موکل یعنی مادر و پدر و برادر مشارٌالیه هستند - برای بیان و اثبات شرط صفت در جریان خواستگاری که عقد نکاح بر مبنای عدم ازدواج قبلی خوانده م. ب. تعرفه شده اند مضافا زوجه سن واقعی خود را متولد 1357 اعلام کرده است ولی متعاقبا کاشف به عمل آمده که سن مشارٌالیها بیشتر از آن بوده است و زوجه آن را کتمان نموده است و این موضوع موجب فریب موکل شده است و موکل از طریق یکی از آشنایان خانواده زوجه در اسفندماه سال 91 علم به ازدواج قبلی خوانده با شخص ثالثی هکذا به سن واقعی نامبرده پیداکرده است و با ارسال اظهارنامه مورخ 17/12/91 رسما و قانونا مراتب فسخ نکاح را به زوجه اعلام داشته است که ب. ت. ب. فقدان شرط صفت که عقد نکاح که مبنیا بر آن محقق شده است و کتمان سن واقعی از موارد فسخ نکاح م. ب. وکیل خ. ا. د. در خصوص اعلام یا معرفی شهود خواهان به عنوان برادر، پدر، مادر در جهت اثبات ادعای واهی به استحضار می رساند که شهود اعلامی نظر به قرابت نسبی نزدیک و ذینفع بودن در قضیه به لحاظ عدم پرداخت مهریه در امکان فسخ نکاح قابلیت احضار و استماع شهادت نداشته و طلاق موکله در عرض 3 ماه در هنگام دوشیزگی و باکره بودن و وصف خاص از قبیل موجود در حال حاضر نیز از طریق پزشکی قانونی بکر ایشان قابل اثبات است در خصوص تاریخ تولد ایشان مراتب را در هر دو مورد به خواهان اعلام و ایشان نیز قبول داشته اند و موکله در مقام خوانده جهت اثبات قطعی ردّ دعوی خواهان حاضر به اتیان سوگند م. ب. صرف نظر از اینکه مراتب تاثیری نداشته و حکم محکمه قابل اثبات در سن واقعی موکله م. ب. در ضمن طبق اقرار خواهان دفترخانه ازدواج را ایشان تهیه و مشخص نموده و طبعا مدارک موکل را قبل از ازدواج دریافت داشته و به دفترخانه مجری صیغه ازدواج تحویل نموده‌اند در ضمن خواهشمند است از شخص خواهان سوال گردد چگونه در اسفندماه تواما اطلاع از مراتب ادعایی حاصل نموده‌اند و قبل از آن اطلاعی نداشتند و نهایتا جهت رفع اطاله کلام به شرح لایحه شماره 320 - 31/4/92 اکتفا گردیده تقاضای اتیان سوگند شرعی موکله در جهت اثبات ادعا را نموده و صدور حکم شایسته در جهت بطلان دعوی خواهان را می‌نماید در ضمن هیچ ضرری متوجه خواهان نگردیده است تا از ماده 1128 ق.م. استمداد جوید خ. د. پ. اظهار داشت اواخر بهمن باجناق من به نام م.الف. هر دو موضوع را برای من بیان کردند ساعت 11 شب بود باجناقم به من زنگ زد و گفت کاری فوری دارم من رفتم در ماشین وی نشستم ایشان گفت من زندگی ام به هم خورده است نمی خواهم زندگی تو به هم بخورد می دانید که همسر شما متولد 52 بوده و 57 نوشته شده و همسرتان قبلا با شخص دیگری ازدواج کرده بودند و من بعد از آن با خوانده مسائل را مطرح کردم و ایشان قبول کردند و ایشان گفتند برویم توافقی طلاق بگیرم که من نیز با خانواده ام قرار شد در میان بگذارم و چون بعدا اختلاف پیدا شد و آن این بود که ایشان با من تفاوت سنی زیاد داشت وکیل خوانده اضافه کرد شوهر خواهر موکله در حال متارکه و طلاق می‌باشند و طبعا برعلیه موکل اظهاراتی را اعلام می نمایند و شهادت ایشان نیز قابلیت استماع نخواهد داشت در ضمن موکله دو نفر شاهد به نام م.ع. و خانم ر.غ. دارند که در اواسط مردادماه خواهان و موکله در منزل ایشان جهت مصالحه حاضر و پس از مذاکرات چندین روز نهایتا شخص خ. ا. د. که مراتب طلاق قبلی و اصلاح شناسنامه را قبول داشته که در صورت نیاز و صلاحدید شهود در محضر دادگاه اعلام شهادت خواهند کرد سپس خواهان توضیح داد من قبول دارم که این دو نفر که نامشان ذکر شد سعی کردند ما را آشتی دهند من هم گفتم که نمی توانم از این دو مورد چشم بپوشم من گفتم که بله من حاضرم ایشان به من زمان دهند تا در این مورد فکر کنم... دادگاه پس از استماع اظهارات بعدی طرفین و وکلای آنان ختم رسیدگی را اعلام و طی دادنامه شماره --- - 92 - 31/4/92 ضمن شرح دعوای خواهان و انعکاس اظهارات آنان چنین رای می دهد ب. ت. ب. محتویات پرونده ازجمله کپی مصدق سند نکاحیه به شماره ترتیب 20787 - 1390/07/29 تنظیمی در دفترخانه... تبریز وجود علقه زوجیت دائم مترافعین را محرز می داند ب. ت. ب. مراتب و اظهارات طرفین و وکلای آنان و به دلالت ماده 1128 قانون مدنی که اشعار می‌دارد صفت خاصی در عقد تصریح شود یا عقد متباینا بر آن جاری گردد و ماده 438 از همان قانون که بیان می‌نماید (تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرفه معامله شود) و با عنایت به مسئله 13 و 14 از مبحث القول فی العیوب الموجبه لخیار الفسخ و التدلیس از کتاب النکاح تحریرالوسیله حضرت امام خمینی ره که خیار فسخ در تدلیس و صفت کمال را به دو شرط 1 - مخفی و کتمان نمودن عیب در تدلیس 2 - ذکر صفت کمال به نحو اشتراط در عقد یا توصیف شخص به آن صفت قبل از وقوع عقد با فقدان آن صفت منوط کرده اند و اعتقاد زوج به وجود صفت کمال یا عدم وجود عیب و سکوت طرف مقابل را بر اظهار از موارد فسخ نمی دانند درحالی که در این پرونده حسب اقرار مدعی در مورد وجود صفت مقصود و عدم وجود عیب منظور هیچ گونه صحبتی و مذاکره ای بین طرفین واقع نشده و خواهان به زعم خود خوانده را باصفت مذکور و بدون عیب تصور کرده است و لذا خوانده به صفت موردنظر متصف نگردیده و عیب منظور خواهان کتمان نکرده است و در عقد به نحو اشتراط بیان نشده و عقد متباینا بر آن جاری نگردیده است و عملیاتی که موجب تدلیس و مخفی نگه داشته شدن عیب باشد از طرف زوجه واقع نشده است لذا موضوع خواسته خواهان از مصادیق مواد یادشده و مسئله 13 مذکور نبوده بلکه از مصادیق مسئله 14 تحریرالوسیله است که برای خواهان حق فسخ قائل نیست بنابراین و درمجموع دادگاه خواسته خواهان را مطابق با شرع و قانون ندانسته و با استناد به مسائل یادشده و مواد بیان گردیده حکم به بطلان دعوی خواهان صادر و اعلام می‌نماید پس از ابلاغ رای صادره و تجدیدنظرخواهی آقای م.م. با وکالت آقای م.د. شعبه بیستم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی نسبت به موضوع رسیدگی و با بررسی پرونده پایان رسیدگی را اعلام و طی رای شماره --- - 1392/06/26 چنین استدلال می کند: با عنایت به محتویات پرونده توجها به اینکه ایراد و اعتراض موثر و موجهی که موجبات نقض دادنامه معترضٌ عنه را ایجاب نماید به عمل نیامده و من حیث المجموع دادنامه مزبور موافق موازین قانونی اصدار یافته است بناء علی هذا دادگاه ضمن ردّ اعتراض مستندا به مواد 358 و 348 قانون آیین دادرسی مدنی دادگاه‌های عمومی و انقلاب دادنامه تجدیدنظر خواسته را تایید می‌نماید این رای در تاریخ 1392/07/07 ابلاغ و آقای م.م. با وکالت آقای م.د. در تاریخ 1392/07/27 نسبت به آن اعتراض و تقاضای فرجام خواهی می کند پرونده جهت رسیدگی پس از تبادل لوایح به دیوان عالی کشور ارسال که به این شعبه ارجاع می‌گردد مشروح مفاد لوایح طرفین به هنگام شور قرائت خواهد شد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیّز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور اعتراض ف. خ. آقای م.م. با وکالت آقای م.د. نسبت به رای شماره --- - 1392/06/26 صادره از شعبه بیستم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان شرقی ب. ت. ب. مندرجات پرونده و رسیدگی های به عمل آمده وارد نیست - رای دادگاه بنا به جهات و دلایل منعکس در آن و ملاحظه اظهارات و توضیحات طرفین و وکلای آنان به شرح صورت جلسه مورخ 1392/04/31 دادگاه بدوی مخالف قانون نمی‌باشد فلذا با ردّ اعتراض مستندا به ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب سال 1379 رای فرجام خواسته نتیجتا ابرام و پرونده اعاده می‌گردد. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار در تاریخ 14 اسفند 1400، دادنامه‌ای در خصوص دعوای فسخ نکاح صادر شد. موضوع این پرونده به فسخ نکاح دائم میان زوجین مربوط می‌شود که در تاریخ 24 فروردین 1399 با مهریه 450 سکه طلا منعقد گردید. خواهان با ارائه دادخواست در تاریخ 23 مهر 1399، ادعا کرد که خوانده در مورد ازدواج قبلی و بیماری‌های خود کتمان کرده و به نازیبایی صورت خود پرداخته است. خوانده این ادعاها را رد کرده و بیان نمود که خواهان به منظور فرار از پرداخت مهریه، این اتهامات را مطرح کرده است. <br>دادگاه در تاریخ 6 آذر 1399، با استناد به عدم فوریت در اعمال خیار فسخ و اطلاع خواهان از علل فسخ، حکم به بطلان دعوای خواهان صادر کرد. این رای پس از اعتراض به دادگاه تجدیدنظر ارسال شد و در تاریخ 7 مهر 1400، ب. ت. ب. نظریه پزشکی قانونی مبنی بر عدم ابتلای زوجه به بیماری‌های ادعایی و کتمان ازدواج قبلی، تایید گردید. در نهایت، دادگاه با استناد به مواد 396 و 370 قانون آیین دادرسی مدنی، رای فرجام‌خواسته را ابرام و پرونده را به حالت اولیه بازگرداند. تاریخ دادنامه قطعی: 1400/12/14 پیام: اگر زوج با ادعای کتمان ازدواج قبلی توسط زوجه خواستار فسخ نکاح شود و زوجه غیر مدخوله و باکره باشد این موضوع موجب فسخ نکاح نمی‌باشد زیرا آنچه که عقد بر مبنای آن واقع شده، دوشیزه بودن زوجه م. ب. که با باکره و غیرمدخوله بودن زوجه این امر محقق است. ملاحظه می‌گردد. عقد نکاح دائم فی مابین خانم س. م. ط. ز. فرزند س. م. متولد 70/5/28 و اقای س. د. فرزند ر. متولد 69/2/15 در مورخه 99/1/24 (با مهریه مادی 450 سکه طلای بهار ازادی و هزینه یکبار سفر حج تمتع) منعقد می‌گردد. زوج یاد شده طی دادخواست مورخه 99/7/23 به خواسته فسخ نکاح بخلاصه و مفادا اعلام داشتند: [خوانده قبل از ازدواج مزبور هیچ حرفی در مورد ازدواج قبلی اش بیان ننمودند و نیز دارای بیماری قرن م. ب.. و نیز نازیبایی و نقص صورت خ. ر. ب. وسیله حجاب مخفی کرده و خودش را وکیل و دبیر معرفی که صحت نداشته است. زوجه دارای جنون و از نظر اعصاب و روان بیمار است.و نیز بیماری سرطان پستان و کوچک و بزرگ بودن سینه دارد. خواهان بنا به ادعاهای مذکور تقاضای رسیدگی و صدور حکم به شرح ستون خواسته را می‌نماید.] این پرونده به شعبه *ارجاع و ثبت می‌گردد. با ابلاغ نسخه ثانی دادخواست به خوانده، طرفین در جلسه دادرسی مورخه 99/8/19 دادگاه حاضر می‌شوند و خ. د. پ. به ادعاهای خواهان اظهار داشتند: کلیه ادعاهای نامبرده را رد می نمایم چرا که تمام این موارد کذب پس از اجرای گذاشتن مهریه توسط بنده صورت گرفته و غرض وی از طرح موارد دروغین، صرفا فرار از پرداخت مهریه م. ب.. چرا که 2 شکایت متعارض مطرح نموده، ابتدای الزام به تمکین و سپس درخواست فسخ نکاح مطرح شده که به پیوست تقدیم خواهد شد و نامبرده با غرض ورزی جهت فرار از پرداخت مهریه مرتکب چنین جساراتی شده. و. د. ج. خواستگاری من را به طور کامل رویت نموده و در چهره من هیچگونه نقض یا نازیبایی وجود ندارد. و یک جلسه کامل راجع به مدت محدودی که در سن 19 سالگی در عقد بسر برده ام با وی صحبت کرده ام و فاصله بین جلسه خواستگاری تا عقد 34 روز بوده و طی جلسات متعددی با من صحبت نموده است. در سند نکاحیه قید شده که من خانه دار می باشم و همچنین از صحت و سلامت کامل بدنی برخوردارم. در خصوص بیماری سرطان که به من نسبت داده مگر بنده تست ماموگرافی داده ام که مرا به سرطان متهم کرده و با چه مدرک و سندی چنین گفته و در خصوص بیماری قرن لازم بذکر است.که بنده در دوران عقد بسر می برم و تمکین صورت نگرفته که چنین ادعای بی شرمانه ای را مطرح نموده و اگر بنده دچار بیماری ام چگونه است.که وی به دفعات مکرر تقاضای الزام به تمکین عنوان نموده است.… در ادامه خواهان اظهار داشتند: حدود دو ماه م. ب.. که اختلافاتشان شروع شده و رفت و امدی نداریم. س - ب. ت. ب. ادعای بیماری قرن چرا دادخواست تمکین دادید؟ ج - چون ایشان موظف است.تا تعیین تکلیف پرونده فسخ نکاح نسبت به بنده تمکین نمایند …. دادگاه پس از استماع اظهارات و دفاعیات طرفین و اخذ تصاویری از اوراق پرونده تمکین و مهریه، ختم دادرسی را اعلام و طی دادنامه شماره *- 99/9/6 با این استدلال: … با عنایت به اوراق سایر پرونده های جاری فی مابین طرفین از جمله پرونده الزام به تمکین که خواهان در مورخه 99/7/6 مبادرت به ارسال اظهارنامه رسمی برای خوانده جهت تمکین نموده و در متن اظهارنامه بیان داشته حدود 40 روز است.که همسرش بودن هیچ دلیل موجه شرعی و یا قانونی از انجام وظایف شرعی و قانونی استنکاف نموده است.و سپس در مورخه 99/7/10 دادخواست الزام به تمکین تقدیم نموده که حکایت دارد. خواهان حداقل از 40 روز قبل از تاریخ اظهارنامه از علل فسخ نکاح در صورت صحت ادعای وی مطلع بوده، مضافا اینکه در مورخه 99/8/1 داخواست فسخ نکاح را طرح و در جلسه مورخه 99/8/19 عنوان داشته حدود 2 ماه است.که اختلاف داریم و رفت و امدی نداریم. فلذا ب. ت. ب. مراتب فوق و این که اعمال خیار فسخ نکاح فوری است.و صاحب حق به محض اطلاع به علت فسخ می‌بایست ان را اعمال و اجرای نماید. … حکم به بطلان دعوای خواهان صادر و اعلام می‌نماید. این رای پس از ابلاغ به طرفین، در مهلت مقرر قانونی مورد اعتراض وکیل زوج قرار می‌گیرد. پس از تبادل لوایح و رعایت سایر تشریفات قانونی، پرونده در مورخه 99/12/2 به شعبه *ارجاع می‌گردد. ایندادگاه پس از استماع اظهارات و دفاعیات طرفین (به شرح صورتجلسه مورخه 99/12/18 ) که تکرار مطالب قبلی طرفین م. ب.. زوجه را جهت بررسی بیماری های قرن، جذام و جنون به مرکز پزشکی قانونی شهرستان *ستان معرفی می‌نماید. حسب گواهی وارده به تاریخ 1400/09/22 اداره ثبت احوال *ستان، زوجه یاد شده در مورخه 90/5/27 با اقای م. ن. ازدواج نموده و در مورخه 91/10/3 طلاق جاری شده است. (طلاق ثبت شده است) عضو ممیز: در این جوابیه به جزییات بیشتری اشاره شده است. (ص 119 پرونده) مرکز پزشکی قانونی *ستان طی نامه مورخه 1400/01/25 اعلام داشتند: از نامبرده (زوجه) معاینه به عمل امد. حسب انجام مشاوره تخصصی نامبرده از نظر روانپزشکی مبتلا به جنون نمی‌باشد. و هیچگونه علایمی مبنی بر جذام در ایشان مشاهده نشده است.و از بیماری قرن در ایشان مشاهده نگردید.و اندام تناسلی و پرده بکارت کاملا سالم و از نوع حلقوی م. ب.. (ص 121 پرونده) با ابلاغ این نظریه به طرفین، ز. د. م. مقرر قانونی به ان اعتراض و دادگاه دستور میدهد تا معترض مذکور هزینه کمیسیون پزشکی قانونی را پرداخت نماید. پس از پرداخت هزینه توسط زوج و معرفی زوجه به کمیسیون سه نفره پزشکی قانونی (دو نفر روانپزشک و یک نفر پزشکی قانونی) این کمیسیون طی نظریه مورخه 1400/05/02 چنین نظر دادند: از نامبرده معاینه و ازمونهای روانشناختی انجام شد و با همسر وی مصاحبه صورت پذیرفت. در حال حاضر علایمی از اختلال عمده روانپزشکی در وی مشاهده نمی شود. همچنین نتیجه معاینات جسمانی به شرح زیر اعلام می‌گردد. اظهارات نامبرده در جلسه کمیسیون استماع گردید. حسب معاینه و مشاوره های تخصصی انجام شده در حال حاضر شواهدی دال بر ابتلای وی به بیماری جذام و قرن یافت نگردید. (ص 160 ) شعبه *- بنا به بررسی های مزبور - ختم دادرسی را اعلام و طی دادنامه شماره *- 1400/07/07 به اتکای نظرات موصوف پزشکی قانونی رای بدوی را تایید نموده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل است.اعضای هیات پس از قرائت گزارش عضو ممیز اقای ح. م. و اوراق پرونده، مشاوره نموده و به شرح ذیل مبادرت به صدور رای می‌نماید. اعتراضات فرجامی اقای س. د. فرزند ر. نسبت به دادنامه شماره *- 1400/07/07 شعبه *، متضمن تایید دادنامه شماره *- 99/9/6 شعبه *، مشعر بر صدور حکم بطلان دعوای فسخ زوج فرجامخواه، با عنایت به مجموع اوراق پرونده و مداقه در ان وارد نمی‌باشد. زیرا مواردی که ف. خ. مذکور جهت فسخ نکاح ادعا نموده بر دو محور استوار است.یکی امراض روحی و جسمانی زوجه و دیگری کتمان ازدواج قبلی وی م. ب.. پیرامون امراض ادعایی ماحصل نظرات پزشکی قانونی *و کمیسیون پزشکی قانونی استان *بر عدم تایید بیماری های معنونه در دادخواست بدوی م. ب.. در خصوص کتمان ازدواج قبلی هم با عنایت به مقررات مندرج در ماده 1128 قانون مدنی این موضوع هم موجب فسخ نکاح نمی‌باشد. زیرا انچه که عقد بر مبنای ان واقع شده، دوشیزه بودن زوجه م. ب.. که به دلالت گواهی پزشکی قانونی *زوجه فرجامخوانده (خانم س. م. ط. ز.) باکره و غیرمدخوله م. ب.. بنابراین ادعاهای ز. ف. خ. مدلل نمی‌باشد. و از حیث رعایت اصول و تشریفات دادرسی ایراد موثری مشهود نمی‌باشد. لهذا مستندا به مواد 396 و 370 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب سال 79 رای فرجام خواسته ابرام و عین پرونده قضایی اعاده می‌گردد. در تاریخ 6 تیر 1401، دادگاهی به یک پرونده رسیدگی کرد که در آن، درخواست فسخ نکاح به دلیل تدلیس و کتمان سابقه ازدواج مطرح شده بود. خواهان ادعا کرد که زوجه پیش از ازدواج با وی، دو ازدواج دیگر داشته و این موضوع را مخفی نگه داشته است. وکیل خ. ب. ا. به عرف جامعه و ماده 1123 قانون مدنی، درخواست فسخ نکاح را ارائه داد و اعلام کرد که پس از اطلاع از این موضوع، فسخ نکاح را از طریق اظهارنامه رسمی اعلام کرده است. در مقابل، وکیل زوجه ادعا کرد که سابقه ازدواج‌ها به خواهان اطلاع داده شده و خواهان به دلایل غیرموجه از منزل تخلیه کرده و نفقه را به زوجه مدیون است. <br>پس از استماع اظهارات و شهادت شهود، دادگاه به این نتیجه رسید که زوجه دوشیزه است و کتمان حقیقت در این خصوص، جزو موارد فسخ نکاح محسوب نمی‌شود. بنابراین، دعوی خواهان رد شد. این رای در مرحله تجدیدنظر نیز تایید گردید و فرجام‌خواهی خواهان به دلیل عدم وجود دلایل موجه رد شد. بر اساس ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی، رای بدوی ابرام و به این ترتیب، حکم به رد دعوی صادر گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1401/04/06 پیام: کتمان ازدواج سابق زوجه از موارد فسخ نکاح محسوب نمی شود مگر اینکه دلایل کافی برای احراز اینکه عقد متباینا بر عدم سابقه ازدواج زوجه واقع گردیده است، وجود داشته باشد. خلاصه جریان پرونده: به این شرح است.که اقای ا. ک. ش. د. ب. ط. همسرش خانم م. ا. به خواسته فسخ نکاح تقدیم و در متن دادخواست و کیل او توضیح داده است.که موکل در اذر ماه 1396 با خوانده ازدواج نموده و تاکنون در دوران عقد هستند به تازگی متوجه شد که زوجه قبل از ازدواج دو فقره ازدواج دیگر داشته و انها را از موکل مخفی نگه داشته و با اخذ شناسنامه جدید که نام شوهران قبلی حذف شده به کتمان موضوع پرداخته ن. ب. ا. عدم سابقه ازدواج متابی از کمالات و امتیازات زوجه بوده و عرف جامعه حساسیت خاصی در مورد اینکه دختر سابقه نکاح داشته باشد. دارد. و این که صفت مذکور جزی صفاتی است.که عقد متبانیا بر ان واقع شده است.موضوع تدلیس و فریب در ازدواج محرز و مسلم است.و موکل به محض اطلاع از موضوع مراتب فسخ را طی اظهارنامه رسمی اعلام داشته تقاضای صدور حکم فسخ نکاح دارد. پرونده جهت رسیدگی به شعبه *ارجاع شده است.جلسه رسیدگی در مورخ 400/3/18 با حضور وکلای طرفین تشکیل شده است.وکیل خواهان تقاضای استعلام از سازمان *را نموده است.وکیل زوجه پاسخ داده است.که ازدواج های قبلی به اطلاع زوج رسیده است.وکیل زوجه لایحه ای نیز به دادگاه تقدیم و توضیح داده است.که بعد از گذشت حدود دو سال از دوران عقد قرار بوده با تشکیل مراسم عروسی زندگی مشترک را اغاز نمایند اما زوج به دلایل واهی اقدام به تخلیه و بردن وسایل از منزل نموده موکل طرح دعوای نفقه نموده و زوج محکوم به پرداخت نفقه گردیده دادگاه پس از استماع اظهارات وکلای طرفین ب. ت. ب. استناد طرفین به شهادت شهود قرار استماع شهادت شهود را صادر نموده است.و در جلسه مورخ 400/4/23 از گواهان خوانده تحقیق و انها گواهی داده اند که سوابق ازدواج زوجه به اقارب زوج اطلاع داده شده است.سپس دادگاه وقت دادرسی را جهت استماع اظهارات گواهان خواهان تجدید و در جلسه مورخ 400/6/2 از گواهان خواهان تحقیق و انها گواهی داده اند که سابقه ازدواج قبلی در مقدمات ازدواج مطرح نشده است.دادگاه پس از استماع اظهارات گواهان و رسیدگی به دلایل خواهان ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه شماره --- - 400 ن. ب. ا. اکنون خوانده دوشیزه است.و با عنایت به اظهارات شهود خ. م. ب. اینکه زوج و مادرش از ازدواجهای سابق خوانده مطلع بوده اند واز سوی دیگرموارد فسخ نکاح از سوی زوج در ماده 1123 قانون مدنی احصا شده است.وموضوع کتمان حقیقت، از ان موارد نمی‌باشد. و مضافا اینکه دلایل کافی برای احراز اینکه عقد متباینا بر عدم سابقه ازدواج زوجه واقع گردیده است. ارائه نشده است.موضوع توسل زوجه به تدلیس منتفی وغیر وارد م. ب.. و حکم به رد وبطلان دعوی خواهان صادر نموده است این رای مورد اعتراض وکیل زوج قرار گرفته و پرونده جهت رسیدگی به اعتراض او به شعبه *ارجاع شده است.و دادگاه تجدید نظر در جلسه فوق العاده مورخ 400/12/7 به اعتراض رسیدگی و به شرح دادنامه شماره --- - 400 ب. ت. ب. جمیع محتوای پرونده محاکماتی مرحله بدوی و استدلال و مذکور در رای و ن. ب. ا. د. ا. م. از دادرسی دلیل و مدرک موجهی که باعث نقض رای معترض عنه شود. از سوی ت. ن. خ. ارائه نگردیده، دادگاه ضمن رد تجدیدنظر خواهی به عمل امده مستندا به ماده 358 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه مرحله نخستین را تایید نموده است این رای در تاریخ 400/12/16 به طرفین ابلاغ و وکیل ز. د. ت. 400/12/22 نسبت به ان فرجام خواهی نموده است.و پرونده جهت رسیدگی به اعتراض او به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است.لایحه فرجام خواهی او هنگام شور قرائت میگردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ج. ب. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- - 400 صادره از شعبه *فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: عقد ازدواج دراذر ماه 1396 با مهریه 114 قطعه سکه تمام بهار ازادی منعقد شده است.زوج به علت تدلیس در عقد تصمیم به انحلال عقد گرفته است.و دراردیبهشت 1400 دادخواست فسخ نکاح را تقدیم نموده است.دادگاه موجبات قانونی برای فسخ عقد را احراز ننموده و برهمین اساس حکم به بطلان دعوی زوج صادر نموده است.فرجام خواهی وکیل زوج باهیچ یک از جهات ماده 371 قانون آیین دادرسی مدنی انطباق ندارد. و ایراد و اشکال موثری بر نحوه رسیدگی و توجه به دلایل و رعایت اصول و قواعد دادرسی در پرونده مشاهده نمی گردد. هیات شعبه مستندا به ماده 370 همان قانون رای فرجام خواسته (دادنامه شماره --- - 400 صادره از شعبه *) را ابرام می‌نماید./ت ح. ط. (رییس) ج. ب. (عضو معاون)