حق استرداد مال‌التجاره در ید متصدی حمل‌ونقل

رأی دادگاه بدوی در خصوص دادخواست آقای س.ف. با وکالت آقای س.ر. به طرفیت آقایان 1- م.ر. و 2- م.ب. با وکالت آقای ع.ر. و م.م. مبنی بر صدور حکم محکومیت خواندگان به تحویل کالا (مبیع) و نیز در خصوص دادخواست آقای م.ب. با وکالت آقایان ع.ر. و م.م. به طرفیت آقای م.ر. به خواسته استرداد شش قرقره کابل پانصد متری 3 در 50 افشان پلاستیکی به انضمام کلیه خسارات قانونی که به جهت ارتباط با پرونده اولیه و در اجرای ماده 103 قانون آیین دادرسی مدنی و قرار رسیدگی توأمان صادر و یکجا مورد رسیدگی قرارگرفته است با این توضیحات که خواهان دعوی اولیه وکیل محترم ایشان طی دادخواست تقدیمی و اظهارات در جلسات دادگاه مدعی هستند به موجب فاکتور فروش شماره 2703 مورخ 28/11/91 (که تنها تصویر دورنگار آن در اختیار خواهان مذکور م. ب.) تعداد 6 قرقره کابل افشان به متراژ 2789 متر از خ. ر. د. (آقای م.ب.) خریداری و سپس به موجب بارنامه 01415-28/11/91 بار به مقصد باراندازی و با درخواست وی به انبار الف. به مدیریت خ. ر. ا. از سال و به محض وصول کالا، خ. ر. ا. بارنامه را به انضمام رسید پیوست مبنی بر تعلق کالا به خواهان تحویل داده لیکن متعاقباً در مورخه 6/12/91 که برای تحویل کالا به انبار مراجعه کرده است انباردار با اشاره به درخواست ارسال کننده کالا (خ. ر. د.) از تحویل آن امتناع نموده است و اضافه کرده اند چون وقوع بیع فی مابین خواهان و خ. ر. د. واقع شده و دستور بعدی و. م. ب. عدم تحویل کالا خلاف عقد بیع منعقده بوده لذا خواسته فوق را مطرح نموده اند و در پرونده الحاقی به شرح سطور قبلی آقای م. ب. هم خواستار محکومیت انباردار (آقای م.ر.) به تحویل کالاهای موردنظر به خود م. ب.. دادگاه پس از تشکیل جلسات متعدد و تنظیم نیابت قضایی برای مرجع قضایی محترم یاسوج و اخذ استعلام از مخابرات و با دقت در اظهارات و دفاعیات طرفین پرونده وکلای محترم آن ها دعوی مطروحه از ناحیه آقای س.ف. را به جهت: 1) صدور فاکتور فروش به شماره 3703-28/11/91 از مغازه الکتریکی الف. که قبلاً در اختیار آقای م.ب. بوده و فاکتور به اسم آقای ف. صادر گردیده است و امضاء ذیل فاکتور همان امضاء و شماره تلفن همراه مشارالیه م. ب. و نحوه نگارش و دست خط موجود با دست خط های بعدی آقای م. اجمالاً مطابقت دارد که به عنوان قرینه مورد بهره برداری دادگاه م. ب. 2) احراز سوابق چندین ساله معامله فی مابین طرفین پرونده 3) معرفی انبار جدید (انبار الف.) توسط خواهان (برادر ایشان) به خ. ر. د. که قرینه ساز دیگری بر تعلق کالای ارسالی به خواهان م. ب. 4) یادداشت عادی به شماره 502-6/12/91 آقای م.ب. خطاب به مدیریت باربری الف. (خ. ر. ا.) مبنی بر اینکه بدون هماهنگی ایشان کالای مذکور از باربری خارج نگردد. . . که قرینه رأی بر تحول کالا به خریدار بوده که باید به جهت بروز اختلاف حساب با خریدار دستور عدم خروج بدون هماهنگی ایشان متعاقباً صادر گردیده باشد و اِلآ اگر آن گونه که آقای ب. در جلسه مورخ 1/ 11/91 در پاسخ به سؤال دادگاه که اظهار داشته است مشتری داشته ولی به توافق نرسیده و دنبال مشتری بوده است. . . بدون وقوع توافق ارسال کالا از یاسوج به تهران فاقد توجیه تجاری است 4) اظهارات خ. ر. ا. مبنی بر اینکه به علت وقوع اختلاف مالی فی مابین خواهان و خ. ر. د. از تحویل کالا امتناع کرده است 5) ن. ب. ا. راننده حامل کالا آدرس انبار موردنظر را از برادر خواهان طی تماس تلفنی اخذ کرده است که معلوم می شود راننده از مبدأ حرکت می دانسته بار متعلق به چه کسی است و اقدامات لازم را ازایشان مطالبه کرده است 6) ملاحظه مفاد اظهارنامه و پاسخ مربوطه از ناحیه خ. ر. ا. مبنی بر اینکه " کالای مذکور به درخواست و باهماهنگی آقای س.ف. به بارانداز اینجانب (خوانده ردیف 1) واصل و به محض وصول بارنامه مذکور را به انضمام یک برگ رسید کالاهای فوق بنام ایشان (س.ف.) تخلیه شده است (به شرح برگ 14 پرونده) و نیز سایر قرائن و امارات موجود در پرونده ازجمله پاسخ واصله از مخابرات مبنی بر اینکه دستگاه های فکسی دارای قابلیت هایی هستند که امکان دارد فکسی از شماره دیگری ارسال شود و شماره ذخیره شده در حافظه دستگاه شماره دیگری م. ب. که بر روی برگه فکس شده ثبت شود که طبق تحقیقات به عمل آمده از مالک شماره . . . که فاکتور موردنظر حاوی شماره مذکور در صدر برگ فاکتور فروش است درحالی که از 1/10/91 آن شماره مسدود بود مضافاً بر اینکه عبارت"الکتریکی الف." که سابقاً تابلوی مغازه خ. ر. د. بوده است و ن. ب. ا. بارنامه طبق محتویات پرونده در ید خواهان بوده و طبق قانون تجارت بارنامه دلیل مالکیت است لذا از آنجائی که ارسال کننده می تواند مادام که مال التجاره در ید متصدی حمل ونقل است آن را پس بگیرد درحالی که در مانحن فیه مال التجاره به مقصد خواهان به عنوان مرسل الیه تسلیم و نامبرده به انباردار (خ. ر. ا.) مراجعه و کالای خود را تقاضا کرده است لذا برابر بند 4 ماده 383 قانون تجارت ارسال کننده نمی توانسته از حق استرداد موضوع ماده 382 قانون مذکور استفاده نماید لذا مستند به مواد 339،362،219 و 220 قانون مدنی و مستفاد از مواد 382 و 383 قانون تجارت خواندگان را به تحویل مبیع به شرح سطور اولیه د. ح. خواندگان و نیز خ. ر. د. را مستند به مواد 502،515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی به جبران خسارات دادرسی (اعم از هزینه دادرسی و حق الوکیله وکیل در حدود تعرفه قانونی) د. ح. خ. محکوم می نماید و نظر به مطالب معوقه و نتیجه گیری دادگاه و حکم صادره دادخواست آقای م.ب. به طرفیت آقای م.ر. به خواسته استرداد کالا به شرح 6 قرقره کابل پانصد متری افشان مستند به مواد 200 و 197 قانون اخیرالذکر محکوم به ردّ م. ب. رأی صادره حضوری و ظرف مهلت 20 روز پس از ابلاغ نزد محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران قابل تجدیدنظرخواهی م. ب.. دادرس شعبه 2 دادگاه عمومی حقوقی کهریزک ـ رحمانی رأی دادگاه تجدیدنظر استان تجدیدنظرخواهی آقای م.ب. به طرفیت آقایان 1- س.ف. 2- م.ر. نسبت به دادنامه شماره 1221 مورخ 24/11/92 صادره از شعبه دوم دادگاه عمومی بخش کهریزک که بر اساس آن حکم بر محکومیت ت. ن. خ. (به همراه آقای م.ر.) به تحویل مبیع و محکومیت ت. ن. خ. به پرداخت خسارت دادرسی صادر و همچنین حکم به ردّ دعوی ت. ن. خ. به طرفیت آقای م.ر. به خواسته استرداد کالا به شرح 6 قرقره کابل پانصد متری افشان صادر گردیده است وارد و موجه نمی باشد زیرا دادنامه تجدیدنظر خواسته وفق مقررات و بر اساس محتویات پرونده صادرشده و از ناحیه ت. ن. خ. علل و جهات موجهی که موجبات نقض و از هم گسیختن دادنامه تجدیدنظر خواسته را فراهم نماید ابراز و اقامه نشده است بر این اساس تجدیدنظرخواهی خارج از شقوق مندرج در ماده 348 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی تشخیص به استناد ذیل ماده 358 همان قانون با ردّ تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدیدنظر خواسته تأیید می شود رأی صادره قطعی است. رییس شعبه 44 دادگاه تجدیدنظر استان تهران ـ مستشار دادگاه شیخ علیا لواسانی ـ توحیدی فهرست دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان نقد رأی حق استرداد مال التجاره در ید متصدی حمل ونقل موضوع این پرونده شامل دو دعوی است. نخستین دعوی به منظور صدور حکم محکومیت به تحویل کالا (مبیع) و دومی برای استرداد شش قرقره کابل افشان و جبران خسارات قانونی مطرح شده است. در دعوی نخست، خواهان ادعا می‌کند که بر اساس فاکتور فروش، کالا را از یکی از خوانده‌ها خریداری کرده و پس از ارسال آن به انبار خوانده دیگر، به دلیل اختلافات مالی، از تحویل کالا امتناع شده است. <br>دادگاه بدوی پس از بررسی مستندات شامل فاکتور فروش، بارنامه و اظهارات طرفین، به این نتیجه رسید که خواهان حق تحویل کالا را دارد و خوانده‌ها را به تحویل کالا و جبران خسارات دادرسی محکوم کرد. در مقابل، دعوی استرداد کالا از سوی یکی از خوانده‌ها به دلیل عدم توافق بر سر فروش رد شد. <br>دادگاه تجدیدنظر نیز پس از بررسی تجدیدنظرخواهی، آن را غیرموجه دانسته و رای دادگاه بدوی را تایید کرد. رای دادگاه بدوی بر اساس مواد 339، 362، 219 و 220 قانون مدنی و مواد 382 و 383 قانون تجارت صادر شده و رای دادگاه تجدیدنظر نیز بر اساس ماده 348 قانون آیین دادرسی مدنی تایید گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/04/16 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: هرچند ارسال کننده کالا، می‌تواند مادام که مال التجاره، در ید متصدی حمل ونقل است آن را استرداد کند اما اگر مال التجاره، به مقصد مرسل الیه تسلیم و دریافت کننده، به انباردار مراجعه و کالای خود را تقاضا کرده باشد، ارسال کننده، نمی تواند از حق استرداد استفاده نماید. در خصوص دادخواست آقای س.ف. با وکالت آقای س.ر. به طرفیت آقایان 1 - م.ر. و 2 - م.ب. با وکالت آقای ع.ر. و م.م. مبنی بر صدور حکم محکومیت خواندگان به تحویل کالا (مبیع) و نیز در خصوص دادخواست آقای م.ب. با وکالت آقایان ع.ر. و م.م. به طرفیت آقای م.ر. به خواسته استرداد شش قرقره کابل پانصد متری 3 در 50 افشان پلاستیکی به انضمام کلیه خسارات قانونی که به جهت ارتباط با پرونده اولیه و در اجرای ماده 103 قانون آیین دادرسی مدنی و قرار رسیدگی توامان صادر و یکجا مورد رسیدگی قرارگرفته است با این توضیحات که خواهان دعوی اولیه وکیل محترم ایشان طی دادخواست تقدیمی و اظهارات در جلسات دادگاه مدعی هستند به موجب فاکتور فروش شماره 2703 مورخ 28/11/91 (که تنها تصویر دورنگار آن در اختیار خواهان مذکور م. ب.) تعداد 6 قرقره کابل افشان به متراژ 2789 متر از خ. ر. د. (آقای م.ب.) خریداری و سپس به موجب بارنامه 01415 - 28/11/91 بار به مقصد باراندازی و با درخواست وی به انبار الف. به مدیریت خ. ر. ا. از سال و به محض وصول کالا، خ. ر. ا. بارنامه را به انضمام رسید پیوست مبنی بر تعلق کالا به خواهان تحویل داده لیکن متعاقبا در مورخه 6/12/91 که برای تحویل کالا به انبار مراجعه کرده است انباردار با اشاره به درخواست ارسال کننده کالا (خ. ر. د.) از تحویل آن امتناع نموده است و اضافه کرده اند چون وقوع بیع فی مابین خواهان و خ. ر. د. واقع شده و دستور بعدی و. م. ب. عدم تحویل کالا خلاف عقد بیع منعقده بوده لذا خواسته فوق را مطرح نموده‌اند و در پرونده الحاقی به شرح سطور قبلی آقای م. ب. هم خواستار محکومیت انباردار (آقای م.ر.) به تحویل کالاهای موردنظر به خود م. ب.. دادگاه پس از تشکیل جلسات متعدد و تنظیم نیابت قضایی برای مرجع قضایی محترم یاسوج و اخذ استعلام از مخابرات و با دقت در اظهارات و دفاعیات طرفین پرونده وکلای محترم آن ها دعوی مطروحه از ناحیه آقای س.ف. را به جهت: 1 ) صدور فاکتور فروش به شماره 3703 - 28/11/91 از مغازه الکتریکی الف. که قبلا در اختیار آقای م.ب. بوده و فاکتور به اسم آقای ف. صادر گردیده است و امضا ذیل فاکتور همان امضا و شماره تلفن همراه مشارالیه م. ب. و نحوه نگارش و دست خط موجود با دست خط های بعدی آقای م. اجمالا مطابقت دارد که به عنوان قرینه مورد بهره برداری دادگاه م. ب. 2 ) احراز سوابق چندین ساله معامله فی مابین طرفین پرونده 3 ) معرفی انبار جدید (انبار الف.) توسط خواهان (برادر ایشان) به خ. ر. د. که قرینه ساز دیگری بر تعلق کالای ارسالی به خواهان م. ب. 4 ) یادداشت عادی به شماره 502 - 6/12/91 آقای م.ب. خطاب به مدیریت باربری الف. (خ. ر. ا.) مبنی بر اینکه بدون هماهنگی ایشان کالای مذکور از باربری خارج نگردد... که قرینه رای بر تحول کالا به خریدار بوده که باید به جهت بروز اختلاف حساب با خریدار دستور عدم خروج بدون هماهنگی ایشان متعاقبا صادر گردیده باشد و اِلآ اگر آن گونه که آقای ب. در جلسه مورخ 1 / 11/91 در پاسخ به سوال دادگاه که اظهار داشته است مشتری داشته ولی به توافق نرسیده و دنبال مشتری بوده است... بدون وقوع توافق ارسال کالا از یاسوج به تهران فاقد توجیه تجاری است 4 ) اظهارات خ. ر. ا. مبنی بر اینکه به علت وقوع اختلاف مالی فی مابین خواهان و خ. ر. د. از تحویل کالا امتناع کرده است 5 ) ن. ب. ا. راننده حامل کالا آدرس انبار موردنظر را از برادر خواهان طی تماس تلفنی اخذ کرده است که معلوم می‌شود راننده از مبدا حرکت می دانسته بار متعلق به چه کسی است و اقدامات لازم را ازایشان مطالبه کرده است 6 ) ملاحظه مفاد اظهارنامه و پاسخ مربوطه از ناحیه خ. ر. ا. مبنی بر اینکه کالای مذکور به درخواست و باهماهنگی آقای س.ف. به بارانداز اینجانب (خوانده ردیف 1 ) واصل و به محض وصول بارنامه مذکور را به انضمام یک برگ رسید کالاهای فوق به نام ایشان (س.ف.) تخلیه شده است (به شرح برگ 14 پرونده) و نیز سایر قرائن و امارات موجود در پرونده ازجمله پاسخ واصله از مخابرات مبنی بر اینکه دستگاه های فکسی دارای قابلیت هایی هستند که امکان دارد فکسی از شماره دیگری ارسال شود و شماره ذخیره شده در حافظه دستگاه شماره دیگری م. ب. که بر روی برگه فکس شده ثبت شود که طبق تحقیقات به عمل آمده از مالک شماره... که فاکتور موردنظر حاوی شماره مذکور در صدر برگ فاکتور فروش است درحالی که از 1/10/91 آن شماره مسدود بود مضافا بر اینکه عبارتالکتریکی الف. که سابقا تابلوی مغازه خ. ر. د. بوده است و ن. ب. ا. بارنامه طبق محتویات پرونده در ید خواهان بوده و طبق قانون تجارت بارنامه دلیل مالکیت است لذا از آنجائی که ارسال کننده می‌تواند مادام که مال التجاره در ید متصدی حمل ونقل است آن را پس بگیرد درحالی که در مانحن فیه مال التجاره به مقصد خواهان به عنوان مرسل الیه تسلیم و نامبرده به انباردار (خ. ر. ا.) مراجعه و کالای خود را تقاضا کرده است لذا برابر بند 4 ماده 383 قانون تجارت ارسال کننده نمی توانسته از حق استرداد موضوع ماده 382 قانون مذکور استفاده نماید لذا مستند به مواد 339 ، 362 ، 219 و 220 قانون مدنی و مستفاد از مواد 382 و 383 قانون تجارت خواندگان را به تحویل مبیع به شرح سطور اولیه د. ح. خواندگان و نیز خ. ر. د. را مستند به مواد 502 ، 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی به جبران خسارات دادرسی (اعم از هزینه دادرسی و حق الوکیله وکیل در حدود تعرفه قانونی) د. ح. خ. محکوم می‌نماید و نظر به مطالب معوقه و نتیجه گیری دادگاه و حکم صادره دادخواست آقای م.ب. به طرفیت آقای م.ر. به خواسته استرداد کالا به شرح 6 قرقره کابل پانصد متری افشان مستند به مواد 200 و 197 قانون اخیرالذکر محکوم به ردّ م. ب. رای صادره حضوری و ظرف مهلت 20 روز پس از ابلاغ نزد محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران قابل تجدیدنظرخواهی م. ب.. دادرس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی کهریزک - رحمانی رای دادگاه تجدیدنظر استان تجدیدنظرخواهی آقای م.ب. به طرفیت آقایان 1 - س.ف. 2 - م.ر. نسبت به دادنامه شماره --- مورخ 24/11/92 صادره از شعبه دوم دادگاه عمومی بخش کهریزک که بر اساس آن حکم بر محکومیت ت. ن. خ. (به همراه آقای م.ر.) به تحویل مبیع و محکومیت ت. ن. خ. به پرداخت خسارت دادرسی صادر و همچنین حکم به ردّ دعوی ت. ن. خ. به طرفیت آقای م.ر. به خواسته استرداد کالا به شرح 6 قرقره کابل پانصد متری افشان صادر گردیده است وارد و موجه نمی‌باشد زیرا دادنامه تجدیدنظر خواسته وفق مقررات و بر اساس محتویات پرونده صادرشده و از ناحیه ت. ن. خ. علل و جهات موجهی که موجبات نقض و از هم گسیختن دادنامه تجدیدنظر خواسته را فراهم نماید ابراز و اقامه نشده است بر این اساس تجدیدنظرخواهی خارج از شقوق مندرج در ماده 348 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی تشخیص به استناد ذیل ماده 358 همان قانون با ردّ تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدیدنظر خواسته تایید می‌شود رای صادره قطعی است. رییس شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران - مستشار دادگاه شیخ علیا لواسانی - توحیدی