درخواست بطلان نکاح به علت تدلیس

رأی خلاصه جریان پرونده به حکایت پرونده آقای غ.پ. به طرفیت خانم ز.ج. تقاضای صدور حکم بر بطلان عقد ازدواج به دلیل عیوب موجود در خوانده ب. ش. د. تقدیم و نوشته است به مـوجب سند نکاحیه در تاریخ 26/3/90 مـبادرت به عقد ازدواج نـموده که قبل از عقد هیچگونه صحبتی از اعتـیاد نامبرده مطـرح نشده و خانواده اش سعی در مخفی نگهـداشتن این مهم نمودند. از طرفی خوانده دارای نامــزده بوده که ایـن مهم را نیز پنهان نموده اند. از طرفی نامبرده فردی دزد و دست کج بوده که به کرات به بنده ثابت شده است. چون از دادن آزمایش اعتیاد و پرده بکارت امتناع می کند. چون با حیثیت خانوادگی من بازی شده است، تقاضای بطلان عقد ازدواج را دارم. پرونده به شعبه دوم دادگاه خانواده زابل ارجاع گردیده است. در وقت مقرر 21/1/91 جلسه تشکیل و طرفین حضور دارند. خواهان ب. ش. د. تقاضای خود را تقدیم و می گوید در شرایط عقد هستم و هنوز زندگی مشترک آغاز نکرده ایم. قبل از ازدواج پرسیدم معتاد است؟ خانواده اش گفتند کم خونی دارد. 600 عدد سکه مهریه تعیین کردیم، الان متوجه شدم مشکل عصبی دارد. خوانده می گوید من اعتیاد ندارم و حاضر هستم برای اعتیاد و بکارت آزمایش بدهم. دادگاه قرار استماع شهادت شهود صادر می نماید و خوانده را به آزمایشگاه معرفی می کند. در تاریخ 4/4/91 مجدداً طرفین حضور دارند، دادگاه طرفین را برای آزمایش به پزشکی قانونی معرفی می کند. زوج به دادگاه نوشته است: «زوجه حاضر نشده به همراه من به آزمایشگاه و مطب دکتر …. خودش جداگانه رفته است.»; در تاریخ 2/7/91 جلسه دادگاه تشکیل و خواهان اظهارات خود را مجدداً تکرار می کند. دادگاه در وقت فوق العاده ختم رسیدگی را اعلام و مبادرت به صدور رأی می نماید. به موجب رأی شماره 201120 - 16/7/91 در خصوص دعوی غ.پ. به طرفیت ز.ج. به خواسته فسخ نکاح بدین توضیح که زوج می گوید به شرط عدم وجود اعتیاد و دوشیزه بودن با ایشان ازدواج کرده ام. علیرغم گذشت سه ماه زوجه مراجعه به دادگاه جهت ارائه پاسخ و نظریه پزشک نداشته است، عملاً ادعای خواهان را تأیید کرده است و ن. ب. ا. عقد نکاح متبانیاً و به صورت ضمنی از ناحیه خواهان به شرط صفت خاص منعقد شده است، لذا دادگاه دعوی خواهان را محمول به صحت تشخیص داده و مستند به مواد 1128 و 1101 قانون مدنی حکم به تأیید فسخ نکاح از ناحیه زوج صادرمی گردد. خانم ز.ج. به این رأی اعتراض می کند و پرونده بعد از تبادل لوایح به شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر استان ارجاع می گردد. دادگاه وقت رسیدگی تعیین و طرفین را دعوت می کند. در تاریخ 28/2/92 در وقت مقرر طرفین حضور دارند. ت. ن. خ. می گوید: «شوهرم به من تهمت زده که من دختر نیستم و گفته من قرص اعصاب مصرف می کنم. مدت سه سال است که مرا رها کرده درحالی که من باکره هستم، حاضرم مرا به پزشک معرفی کنید.»; دادگاه ت. ن. خ. را به پزشکی قانونی معرفی می نماید. دادگاه در وقت مقرر به موجب رأی شماره 400786 - 29/7/92 اعلام می کند: «تجدیدنظرخواهی خانم ز.ج. به طرفیت آقای غ.پ. نسبت به دادنامه 201120 - 16/7/91 صادره از شعبه دوم دادگاه حقوقی زابل که به موجب آن حکم به فسخ نکاح زوجین صادر شده است، ب. ت. ب. اینکه خواسته خواهان برابر دادخواست تقدیمی حکم به بطلان عقد ازدواج رسمی به دلیل عیوب موجود در ت. ن. خ. بوده است و توضیح داده که همسر معتاد م. ب. و قبل از عقد به وی اطلاع نداده و حاضر نشده جهت آزمایش پرده بکارت به پزشکی قانونی برود و از این جهت درخواست بطلان عقد ازدواج را دارد، دادگاه بدوی بدون توجه به خواسته خواهان حکم به فسخ ازدواج صادر نموده است. لذا چون عقد صحیحاً واقع گردیده و ادعای بطلان آن با هیچ یک از موازین قانونی منطبق نمی باشد بنابراین تجدیدنظرخواهی وارد، مستنداً به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض رأی صادره مستنداً به ماده 1062 و 1102 قانون مدنی و ماده 197 قانون آئین دادرسی مدنی بلحاظ اینکه نکاح صحیحاً واقع گردیده حکم به بی حقی خواهان بدوی صادر می گردد. آقای غ.پ. از این رأی فرجام خواهی نموده و در لایحه خود آورده است، من در دادخواست بدوی تقدیمی به دادگاه تقاضای فسخ نکاح به دلیل اعتیاد و دوشیزه نبودن همسرم داده ام و پس از اثبات ادعای من حکم به فسخ نکاح صادر شده است. من تقاضای بطلان عقد ازدواج ننموده ام، ولی قاضی محترم خواسته مرا بطلان ازدواج برداشت نموده است. تقاضای نقض دادنامه فرجام خواسته را دارم. ف. خ. ن. همان اظهارات سابق خود را در مورد عدم اعتیاد به مواد مخدر و باکره بودن مجدداً تکرار نموده است. پرونده بعد از جری تشریفات قانونی به شعبه 42 دیوان عالی کشور ارجاع و گزارش تهیه و اینک تحت نظر قرار دارد. هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … عالی کشور اجمالاً مبنی بر: «ب. ت. ب. قید کلمه دوشیزه در رونوشت سند نکاحیه و عدم ارائه گواهی پزشکی دال بر باکره بودن زوجه، لذا به نظر می رسد دادنامه فرجام خواسته مواجه با اشکال است تقاضای نقض آن را دارم.»; درخصوص دادنامه شماره 400786 - 29/7/92 شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر استان سیستان و بلوچستان فرجام خواسته مشاوره نموده، چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور فرجام خواهی آقای غ.پ. فرزند غ. متولد 1349 به طرفیت خانم ز.ج. فرزند ح. متولد 1358 نسبت به دادنامه شماره 400786 - 29/7/92 صادره از شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر استان سیستان و بلوچستان که به موجب آن دادنامه شماره 201120 - 16/7/91 شعبه دوم دادگاه حقوقی زابل نقض گردیده و خواسته ف. خ. ب. عنوان خواهان بد و. م. ب. بطلان عقد ازدواج رسمی مردود اعلام شده است. ب. ت. ب. محتویات پرونده و نظر به دادخواست تقدیمی خواهان تصمیم دادگاه تجدیدنظر مطابق موازین و مقررات قانونی بوده و دادگاه بدوی خارج از خواسته خواهان اظهارنظر و رأی صادر نموده است. لذا ضمن رد فرجام خواهی، مستنداً به ماده 370 قانون آئین دادرسی مدنی رأی فرجام خواسته را ابرام می نماید. رئیس شعبه 42 دیوان عالی کشور - عضومعاون علیزاده- خان بیگی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی درخواست بطلان نکاح به علت تدلیس در تاریخ 26 آذر 1393، دیوان عالی کشور نسبت به موضوع بطلان عقد ازدواج صادره، رای خود را اعلام نمود. خواهان به استناد وجود عیوبی نظیر اعتیاد و عدم دوشیزگی طرف مقابل، درخواست بطلان عقد ازدواجی که در تاریخ 26 خرداد 1390 منعقد شده بود، تقدیم کرد. دادگاه بدوی با استناد به مواد 1128 و 1101 قانون مدنی، حکم به فسخ نکاح صادر کرد. این حکم به دلیل اعتراض طرف مقابل به دادگاه تجدیدنظر ارجاع گردید و در تاریخ 28 اردیبهشت 1392، تجدیدنظرخواهی بر مبنای نادرست بودن حکم بدوی و عدم توجه به خواسته اصلی خواهان مورد بررسی قرار گرفت. دادگاه تجدیدنظر با نقض حکم بدوی، اعلام کرد که عقد ازدواج به درستی منعقد شده و ادعای بطلان آن با موازین قانونی مطابقت ندارد. در نهایت، فرجام‌خواهی خواهان به دیوان عالی کشور ارسال شد و دیوان با تایید حکم تجدیدنظر و رد فرجام‌خواهی، بر اساس ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی، رای تجدیدنظر را ابرام نمود. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/09/26 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: دعوای بطلان نکاح به دلیل تدلیس قابل استماع نیست زیرا تدلیس موجب بطلان نکاح نمی شود. همچنین صدور حکم فسخ نکاح در دعوای بطلان نیز صحیح نیست زیرا خارج از خواسته خواهان است. رای خلاصه جریان پرونده به حکایت پرونده آقای غ.پ. به طرفیت خانم ز.ج. تقاضای صدور حکم بر بطلان عقد ازدواج به دلیل عیوب موجود در خوانده ب. ش. د. تقدیم و نوشته است به موجب سند نکاحیه در تاریخ 26/3/90 مبادرت به عقد ازدواج نموده که قبل از عقد هیچگونه صحبتی از اعتیاد نامبرده مطرح نشده و خانواده اش سعی در مخفی نگهداشتن این مهم نمودند. از طرفی خوانده دارای نامزده بوده که این مهم را نیز پنهان نموده اند. از طرفی نامبرده فردی دزد و دست کج بوده که به کرات به بنده ثابت شده است. چون از دادن آزمایش اعتیاد و پرده بکارت امتناع می کند. چون با حیثیت خانوادگی من بازی شده است، تقاضای بطلان عقد ازدواج را دارم. پرونده به شعبه دوم دادگاه خانواده زابل ارجاع گردیده است. در وقت مقرر 21/1/91 جلسه تشکیل و طرفین حضور دارند. خواهان ب. ش. د. تقاضای خود را تقدیم و می گوید در شرایط عقد هستم و هنوز زندگی مشترک آغاز نکرده ایم. قبل از ازدواج پرسیدم معتاد است؟ خانواده اش گفتند کم خونی دارد. 600 عدد سکه مهریه تعیین کردیم، الان متوجه شدم مشکل عصبی دارد. خوانده می گوید من اعتیاد ندارم و حاضر هستم برای اعتیاد و بکارت آزمایش بدهم. دادگاه قرار استماع شهادت شهود صادر می‌نماید و خوانده را به آزمایشگاه معرفی می کند. در تاریخ 4/4/91 مجددا طرفین حضور دارند، دادگاه طرفین را برای آزمایش به پزشکی قانونی معرفی می کند. زوج به دادگاه نوشته است: «زوجه حاضر نشده به همراه من به آزمایشگاه و مطب دکتر …. خودش جداگانه رفته است.»; در تاریخ 2/7/91 جلسه دادگاه تشکیل و خواهان اظهارات خود را مجددا تکرار می کند. دادگاه در وقت فوق العاده ختم رسیدگی را اعلام و مبادرت به صدور رای می‌نماید. به موجب رای شماره --- - 16/7/91 در خصوص دعوی غ.پ. به طرفیت ز.ج. به خواسته فسخ نکاح بدین توضیح که زوج می گوید به شرط عدم وجود اعتیاد و دوشیزه بودن با ایشان ازدواج کرده ام. علیرغم گذشت سه ماه زوجه مراجعه به دادگاه جهت ارائه پاسخ و نظریه پزشک نداشته است، عملا ادعای خواهان را تایید کرده است و ن. ب. ا. عقد نکاح متبانیا و به صورت ضمنی از ناحیه خواهان به شرط صفت خاص منعقد شده است، لذا دادگاه دعوی خواهان را محمول به صحت تشخیص داده و مستند به مواد 1128 و 1101 قانون مدنی حکم به تایید فسخ نکاح از ناحیه زوج صادرمی گردد. خانم ز.ج. به این رای اعتراض می کند و پرونده بعد از تبادل لوایح به شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر استان ارجاع می‌گردد. دادگاه وقت رسیدگی تعیین و طرفین را دعوت می کند. در تاریخ 28/2/92 در وقت مقرر طرفین حضور دارند. ت. ن. خ. می گوید: «شوهرم به من تهمت زده که من دختر نیستم و گفته من قرص اعصاب مصرف می کنم. مدت سه سال است که مرا رها کرده درحالی که من باکره هستم، حاضرم مرا به پزشک معرفی کنید.»; دادگاه ت. ن. خ. را به پزشکی قانونی معرفی می‌نماید. دادگاه در وقت مقرر به موجب رای شماره --- - 29/7/92 اعلام می کند: «تجدیدنظرخواهی خانم ز.ج. به طرفیت آقای غ.پ. نسبت به دادنامه --- - 16/7/91 صادره از شعبه دوم دادگاه حقوقی زابل که به موجب آن حکم به فسخ نکاح زوجین صادر شده است، ب. ت. ب. اینکه خواسته خواهان برابر دادخواست تقدیمی حکم به بطلان عقد ازدواج رسمی به دلیل عیوب موجود در ت. ن. خ. بوده است و توضیح داده که همسر معتاد م. ب. و قبل از عقد به وی اطلاع نداده و حاضر نشده جهت آزمایش پرده بکارت به پزشکی قانونی برود و از این جهت درخواست بطلان عقد ازدواج را دارد، دادگاه بدوی بدون توجه به خواسته خواهان حکم به فسخ ازدواج صادر نموده است. لذا چون عقد صحیحا واقع گردیده و ادعای بطلان آن با هیچ یک از موازین قانونی منطبق نمی‌باشد بنابراین تجدیدنظرخواهی وارد، مستندا به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض رای صادره مستندا به ماده 1062 و 1102 قانون مدنی و ماده 197 قانون آیین دادرسی مدنی به لحاظ اینکه نکاح صحیحا واقع گردیده حکم به بی حقی خواهان بدوی صادر می‌گردد. آقای غ.پ. از این رای فرجام خواهی نموده و در لایحه خود آورده است، من در دادخواست بدوی تقدیمی به دادگاه تقاضای فسخ نکاح به دلیل اعتیاد و دوشیزه نبودن همسرم داده ام و پس از اثبات ادعای من حکم به فسخ نکاح صادر شده است. من تقاضای بطلان عقد ازدواج ننموده ام، ولی قاضی محترم خواسته مرا بطلان ازدواج برداشت نموده است. تقاضای نقض دادنامه فرجام خواسته را دارم. ف. خ. ن. همان اظهارات سابق خود را در مورد عدم اعتیاد به مواد مخدر و باکره بودن مجددا تکرار نموده است. پرونده بعد از جری تشریفات قانونی به شعبه --- دیوان عالی کشور ارجاع و گزارش تهیه و اینک تحت نظر قرار دارد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و ملاحظه اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … عالی کشور اجمالا مبنی بر: «ب. ت. ب. قید کلمه دوشیزه در رونوشت سند نکاحیه و عدم ارائه گواهی پزشکی دال بر باکره بودن زوجه، لذا به نظر می‌رسد دادنامه فرجام خواسته مواجه با اشکال است تقاضای نقض آن را دارم.»; در خصوص دادنامه شماره --- - 29/7/92 شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر استان سیستان و بلوچستان فرجام خواسته مشاوره نموده، چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور فرجام خواهی آقای غ.پ. فرزند غ. متولد 1349 به طرفیت خانم ز.ج. فرزند ح. متولد 1358 نسبت به دادنامه شماره --- - 29/7/92 صادره از شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر استان سیستان و بلوچستان که به موجب آن دادنامه شماره --- - 16/7/91 شعبه دوم دادگاه حقوقی زابل نقض گردیده و خواسته ف. خ. ب. عنوان خواهان بد و. م. ب. بطلان عقد ازدواج رسمی مردود اعلام شده است. ب. ت. ب. محتویات پرونده و نظر به دادخواست تقدیمی خواهان تصمیم دادگاه تجدیدنظر مطابق موازین و مقررات قانونی بوده و دادگاه بدوی خارج از خواسته خواهان اظهارنظر و رای صادر نموده است. لذا ضمن رد فرجام خواهی، مستندا به ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی رای فرجام خواسته را ابرام می‌نماید. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - عضو معاون