رای شماره 770 مورخ 1399/05/14 هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری
خ. م.:
در پروندهای که به هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی ارجاع شده است، شاکی درخواست ابطال مواد 62 و 64 بخشنامه شماره 20 امور فنی بیمه شدگان (بیمه بیکاری) به شماره ثبت 121000/95/50 مورخ 27/11/95 را مطرح کرده است. شاکی ادعا کرده که این مواد با رای وحدت رویه شماره 208 و همچنین با مواد 2 و 4 قانون بیمه بیکاری تناقض دارند و اخراج کارگر را به عنوان بیکاری غیرارادی محسوب کردهاند. در مقابل، هیات تخصصی با اشاره به این نکته که مواد مورد شکایت در راستای تبیین حکم قانون بیمه بیکاری و آییننامههای مربوطه تنظیم شده و خارج از حدود اختیارات سازمان تامین اجتماعی نیست، شکایت را رد کرده است. بر اساس بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری، این رای ظرف بیست روز قابل اعتراض است.
هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی
شماره پرونده:
ه- ع/ 96/1441 شماره دادنامه: 9909970906010770 تاریخ: 14/5/99
شاکی: آقای … شکایت: سازمان تامین اجتماعی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال مواد 62 و 64 بخشنامه شماره 20 امور فنی بیمه شدگان (موضوع بیمه بیکاری) با شماره ثبت 1250/95/1000 مورخ 27/11/95 از تاریخ تصویب
شاکی د. ب. ط. سازمان تامین اجتماعی به خواسته ابطال مواد 62 و 64 بخشنامه شماره 20 امور فنی بیمه شدگان (موضوع بیمه بیکاری) با شماره ثبت 1250/95/1000 مورخ 27/11/95 از تاریخ تصویب به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر م. ب.:
ماده 62: بیکاران دارای قرارداد کار «با مدت معین» در صورتی که بر اساس رای مرجع حل اختلاف در اثنای مدت قرارداد اخراج گردیده باشند، مشمول استفاده از بیمه بیکاری خواهند بود.در صورتی که به استناد رای مرجع مذکور کارفرما مکلف به پرداخت حقوق و مزایای فرد اخراجی تا پایان قرارداد باشد مقرری بیمه بیکاری از تاریخ پایان قرارداد و قطع دریافت مزد پرداخت خواهد شد.
واحد اجرایی باید ب. ت. ب. رای مرجع حل اختلاف و ب. ر. م. نسبت به مطالبه حق بیمه ایام مذکور تا پایان قرارداد اقدام نماید.
ماده 64: برقراری بیمه بیکاری بیمه شدگان زنی که در زمان مرخصی زایمان یا ایام شیر دهی به دلایلی نظیر اخراج یا عدم تمدید قرارداد کار از سوی کارفرما بیکار می گردند، در صورتی که قطع رابطه کاری آنان توسط مراجع حل اختلاف موجه تشخیص داده شود با رعایت سایر شرایط قانونی مقدور م. ب..
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- وجود رای وحدت رویه شماره 208 مورخ 1/7/80 در این خصوص که بخشنامه سازمان تامین اجتماعی در سال 74 که اقدام به تعیین مصادیق قانون بیمه بیکاری و مستثنیات آن نموده بود را ابطال نمود که خارج از اختیارات سازمان است.
2- ماده 58 بخشنامه قصور از انجام وظایف که موجب اخراج شود را از شمول بیمه بیکاری خارج نموده است و به عبارت دیگر ترک کار و اخراج را یکسان تلقی کرده در جایی که کارگر در اخراج، اراده ای نداره و قصد بیکار نمودن خود را نکرده است.
3- وجود دادنامه 4953 مورخ 27/10/91 شعبه 19 دیوان که اخراج شاکی را نشان از عدم دخیل بودن اراده شاکی در بیکاری وی می داند و لذا دادخواست خواهان علیه سازمان تامین اجتماعی مبنی بر استفاده از مقرری بیمه بیکاری را وارد دانست. لذا اخراج کارگر، یک بیکاری غیر ارادی است و کارگر در صورت احراز سایر شرایط مشمول بیمه بیکاری میگردد.
4- مخالفت ماده 62 و 4 بخشنامه با قانون بیمه بیکاری و آییننامه آن، مقنن در ماده 2 قانون بیمه بیکاری، بیمه شده ای را مشمول قانون مزبور قلمداد کرده که بدون اراده خود بیکار شده است و مستند به ماده 4 قانون یاد شده و ماده 3 آییننامه اجرایی آن تشخیص بیکاری بدون اراده و تاریخ وقوع آن بر عهده واحد کار و امور اجتماعی است. بنابراین تایید استحقاق بیمه شده برای دریافت مقرری بیمه بیکاری بر عهده هیات های رسیدگی به تقاضای بیمه بیکاری و ادارات کار است و شرط صدور رای مرجع حل اختلاف قانون کار برای آنها مغایر مواد قانونی صدرالاشاره م. ب..
خلاصه مدافعات طرف شکایت: سازمان تامین اجتماعی پاسخ داد که بند 58 بخش نامه معترض عنه منطبق با ماده 27 قانون کار تنظیم شده و با درج ماده 27 قانون کار قرارداد کارگر در صورت عدم رعایت شرایطی فسخ میشود آثار حقوقی فسخ با اخراج متفاوت است و نمی توان عنوان کرد که فسخ به منزله اخراج است و ب. ت. ب. ماده 2 قانون بیمه بیکاری باید بدون میل و اراده باشد و در اخراج خود هیچ نقشی نداشته باشد عدم رعایت مسائل انضباطی و اعمال منافی عفت که عامدانه م. ب. و شخص اخراج میگردد که این اخراج مشمول بیمه بیکاری نمی شود. در مورد مواد 62 و 64 بخشنامه معترض عنه، تشخیص بیکاری بدون میل و اراده تاریخ وقوع بیکاری بر عهده واحد کار و امور اجتماعی محل است و در هر صورت شخص چه آزادانه کار داشته باشد و چه از طرف اداره کار معرفی شود مقرری بیمه بیکاری تعلق میگیرد.... همچنین ماده 64 در اجرای دستورالعمل 49517-19/3/93 اداره کار تبیین شده بود به موجب دادنامه 482-24/5/96 لغو شد... 8527 هیات عمومی دیوان عدالت اداری باطل شده لذا مشمول ماده 85 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری م. ب..
نظریه تهیه کننده گزارش:
ماده 62:
ماده 62 در مقام تعیین مصادیق و توسیع و تضییق مشمولین قانون کار نبوده و صرفاً به دنبال تبیین ترتیبات پرداخت مستمری بیمه بیکاری در صورت ملزم بودن کارفرما به پرداخت حقوق کارگر اخراج شده م. ب. لذا مخاطب قاعده ناشی از آن واحدهای تامین اجتماعی بوده از همین رو خارج از صلاحیت مرجع مقررات گذار نبوده و به جهت آنکه موجد تغییراتی در حقوق مشمولین قانون بیمه بیکاری نبوده است مخالفتی با قوانین و مقررات ندارد. لذا موجبات ابطال آن فراهم نمیباشد.
ماده 64
شکلی: مشمولین و مصادیق بیکاران مستحق دریافت بیمه بیکاری به موجب مواد 1 و 2 قانون بیمه بیکاری تبیین و تعریف شده اند و در هیچ یک از مواد قانون اخیرالذکر به صلاحیت سازمان تامین اجتماعی در تعیین مشمولین قانون تصریح نشده است. به صورت کلی وضع مقررات عملی شبه تقنینی است که برخورداری نهادهای اجرایی از این صلاحیت مستلزم تصریح قانون گذار است. بنابراین شناسایی این صلاحیت برای سازمان تامین اجتماعی به عنوان نهادی عمومی غیر دولتی که در اجرای قانون مذکور و تعیین مشمولین آن ذی نفع محسوب میشود بدون تصریح قانونی خلاف اصل عدم صلاحیت به عنوان یکی از اصول مسلم حقوق عمومی و اصل بی طرفی م. ب.. صرف ارجاع به قانون تامین اجتماعی موید اراده مقنن شناسایی صلاحیت مقررات گذاری برای این سازمان در همه موارد نمیباشد. بنابراین مقرره مورد شکایت خارج از صلاحیت سازمان تامین اجتماعی و شایسته ابطال است.
ماهوی: اول: ماده 2 قانون بیمه بیکاری بیکار را بیمه شده ای دانسته که بدون میل و اراده بیکار شده و آماده کار باشد. از ظاهر ماده اینچنین برداشت میشود که ترک کار نباید بر اساس میل و رضایت کارگر به وقوع پیوسته باشد. بنابراین فردی که مرتکب تخلف شده و بر اساس رای هیات های تشخیص و نهایتاً با فسخ قرارداد از کار خود منفصل شده باشد را نمی توان متمایل به بیکاری خود دانست و عمد در تخلف را به میل در ترک کار تعمیم داد.
همچنین تبصره ماده 1 قانون مذکور گروههای زیر از شمول مقررات قانون بیمه بیکاری مستثنی هستند:
1- بازنشستگان و از کار افتادگان کلی.
2- صاحبان حرف و مشاغل آزاد و بیمه شدگان اختیاری.
3- اتباع خارجی.
بنابراین اولاً: مشمولین دریافت بیمه بیکاری در قانون بیمه بیکاری مشخص شده و ثانیاً: بر اساس قانون مذکور تشخیص استحقاقی کارگران در دریافت مستمری بیمه بیکاری در صلاحیت واحد کار و امور اجتماعی محل است لذا ماده 64 به دلیل تغییر مرجع تشخیص بیکاری، افزودن گروه هایی به افراد مستثنی از دریافت بیمه بیکاری و نیز مشروط نمودن پرداخت بیمه بیکاری به اموری دیگر از جمله موجه شناختن قطع رابطه کار از سوی مراجع حل اختلاف کار مخالف قوانین بوده و مقرره مورد شکایت معد ابطال م. ب..تهیه کننده گزارش: محمد حسنوند
موضوع در جلسه مورخ 14/5/98 هیات تخصصی بیمه، کار و تامین اجتماعی مطرح گردید، نظریه بیش از سه چهارم اعضای هیات به شرح آتی اعلام میگردد.
رای هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی
در خصوص شکایت آقای … هوشنگ به طرفیت سازمان تامین اجتماعی به خواسته ابطال مواد 64 و 62 بخشنامه شماره 20 امور فنی بیمه شدگان (موضوع بیمه بیکاری) با شماره ثبت 1250/95/1000 مورخ 27/11/95 از تاریخ تصویب ن. ب. ا. مواد 62 و 64 بخشنامه معترض عنه در راستای تبیین حکم قانون بیمه بیکاری مصوب 1369 در مواد 2 و 4 و 6 آن قانون و آییننامه اجرایی مربوطه بوده است لذا خارج از حدود اختیار و خلاف قانون تشخیص نگردید، بنابراین در راستای بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر میگردد. این رای از ناحیه ریاست محترم دیوان عدالت اداری یا ده نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری ظرف بیست روز قابل اعتراض م. ب..
حسن زینلی نژاد - نائب رئیس هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2
موارد مرتبط 47
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000359742 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001496262 مورخ 1403/06/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001269484 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002190814 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001264917 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002034765 مورخ 1402/08/08 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000360687 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1266042 مورخ 1402/05/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002738991 مورخ 1402/10/20 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000246950 مورخ 1403/02/04 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000310121 مورخ 1403/02/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001853235 مورخ 1402/07/19 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002412585 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002192254 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1513036 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002694958 مورخ 1402/10/17 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002411326 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001755114 مورخ 1403/07/24 هیات عموعی دیوان عدالت اداری
مواد 91 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000358707 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000298766 مورخ 1403/02/09 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2137 مورخ 1400/07/20 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 80 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001590009 مورخ 1403/07/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1518637 مورخ 1402/06/14 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000725176 مورخ 1403/03/27 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002296563 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002413341 مورخ 1403/10/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003367866 مورخ 1402/12/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003150675 مورخ 1402/12/01 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1294087مورخ 1402/05/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001948804 مورخ 1403/08/15 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000175175 مورخ 1403/01/28 هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000266941 مورخ 1403/02/08 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001867027 مورخ 1402/07/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002743965 مورخ 1403/11/15 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002322046 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002191534 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000711159 مورخ 1403/03/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003082994 مورخ 1402/11/25 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1511809 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001558777 مورخ 1403/07/03 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
نظریات مشورتی 1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/14 مورخ 1399/03/17
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 بیان می ک
مواد مرتبط 5
-
اعمال
از این صفحه
ماده 2 — قانون بیمه بیکاری
مواد 2 و 4 قانون بیمه بیکاری تناقض دارند و اخراج کارگر را به عنوان بیکاری غی
-
اعمال
از این صفحه
ماده 85 — قانون دیوان عدالت اداری (مصوب ۱۳۸۵/۰۳/۰۹)
ماده 85 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری می باشد
-
اعمال
از این صفحه
ماده 1 — قانون بیمه بیکاری
ماده 1 قانون مذکور گروههای زیر از شمول مقررات قانون بیمه بیکاری مستثنی ه
-
استناد
از این صفحه
ماده 84 — قانون دیوان عدالت اداری (مصوب ۱۳۸۵/۰۳/۰۹)
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صاد
-
اعمال
از این صفحه
ماده 27 — قانون کار
ماده 27 قانون کار تنظیم شده و با درج ماده 27 قانون کار قرارداد کارگر در ص
مقرراتِ مرتبط 1
-
بخشنامه
هماستناد
بخشنامه سازمان امور مالیاتی در خصوص ابلاغ رای شماره 86 هیات عمومی دیوان عدالت اداری موضوع ابطال بند 2 مصوبه 30562/ت49128ه- مورخ 15 اردیبهشت 1392 هیات وزیران در مورد پروژه های مسکن
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 و ضمن
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
