شرط تحقق معاونت در قتل

شرط تحقق معاونت در قتل خ. م.: در این پرونده، یکی از متهمان به اتهام قتل عمد، ایراد صدمه بدنی عمدی با سلاح گرم و حمل و نگهداری سلاح غیرمجاز تحت تعقیب قرار گرفت. متهم دیگر به معاونت در قتل و ایراد صدمه بدنی عمدی متهم شد. شکایت از سوی ولی دم مقتول ارائه گردید و در گزارش‌های اولیه، وقوع درگیری مسلحانه‌ای در اتوبان ثبت شد که منجر به فوت یکی از راکبان موتورسیکلت و جراحت دیگری شد. پزشکی قانونی علت فوت را ناشی از جراحات حاصل از شلیک گلوله اعلام کرد. متهم اول به تیراندازی به سمت موتورسیکلت اعتراف کرد و اظهار داشت که قصد قتل نداشته است. دادگاه ب. ت. ب. رضایت ولی دم و مستندات موجود، متهم اول را به پنج سال حبس تعزیری و پرداخت دیه به شاکی محکوم کرد و مجازاتی از جنبه عمومی جرم برای وی تعیین نمود. در خصوص متهم دوم، به دلیل عدم اثبات معاونت در قتل و حاکمیت اصل برائت، وی از اتهام قتل تبرئه شد؛ اما به علت معاونت در ایراد جرح عمدی، به هفت ماه حبس تعزیری محکوم گردید. رای صادره قابل فرجام‌خواهی در دیوان عالی کشور است و این تصمیم بر اساس مواد 347 و 363 قانون مجازات اسلامی و ماده 37 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اتخاذ شده است. رای دادگاه بدوی رای دادگاه در این پرونده 1- اقای س. ج. مجرد فاقد سابقه کیفری با وکالت اقای م. گ. متهم است.به مباشرت در قتل عمدی مرد مسلمان مرحوم ک. ق. در ماه حرام (ذی القعده) ایراد صدمه بدنی عمدی نسبت به اقای ا. ف. با سلاح گرم حمل و نگهداری یک قطعه سلاح شکاری غیرمجاز 2- اقای ف. ا. دارای سابقه کیفری با وکالت اقای پ. ق. متهم است.به معاونت در قتل عمدی مرد مسلمان و معاونت در ایراد صدمه بدنی عمدی با سلاح گرم از طریق تسهیل در وقوع جرم حسب شکایت تنها ولی دم مرحوم اقای م. ع. ق. [که نامبرده نیز وکالت به فرزند خود به هویت م. ج. ق. داده و ایشان رضایت خود را با اخذ دیه اعلام نموده است] و کیفرخواست صادره از دادسرای عمومی و انقلاب *بدین شرح که در مورخ 98/4/28 گزارش یک فقره درگیری مسلحانه در ادرس محور اتوبان فرودگاه روبروی کافی کولا اعلام می‌گردد. در گزارش امده راکبین موتورسیکلت سنگین غیرمجاز با نام های ا. ف. و ک. ق. از سوی دو نفر سرنشینان خودرو پژو با سلاح شکاری تهدید شده اند و قصد ایشان سرقت موتور سیکلت بوده است.و به جهت عدم توقف موتور سیکلت هر دو از ناحیه پشت کمر دچار جراحت های زیادی با گلوله ساچمه ای شده اند که پس از انتقال مصدومین به *ا. از ایشان به نام ک. ق. در اثر شدت جراحت فوت می نماید.پزشکی قانونی علت فوت مرحوم ک. ق. را اسیب قلب و ریه و امحای و افساد شکمی ناشی از اصابت ساچمه های متعدد گلوله شکاری اعلام نموده است.در برگ شرح معاینه جسد 67 عدد سوراخ مدور کوچک با حاشیه سوخته خلف تنه ف13 عدد سوراخ روی سرین راست 13 عدد روی سرین چپ گزارش شده است.و ساچمه ها همگی از خلف بدن وارد شده و مسیر انها عقب به جلو بوده است.در گواهی پزشکی قانونی مصدوم ا. ف. نیز به سه جراحت نافذه و 8 جراحت دامیه که در اثر اصابت جسم فلزی پرشتاب پرتابه ای ایجاد شده در کتف، بازو، کف دست و باسن اشاره شده است.شاهد ماجرا یعنی ا. ف. بیان داشته ا. از ضاربین فردی به نام پ. یا پ. (س. ج.) برادر همسر فردی به نام ح. ع. م. ب..ب. ا. اظهار داشته: ح. ع. ص. کار و در هفتون ساکن است.و در مغازه خود موتور سنگین نگهداری می نموده است.شاگرد وی به نام ح. ش. معروف به ح. ل. با ساختن کلید کارگاه شب هنگام موتور را از کارگاه بیرون اورده است.… یک شب موتور را در منزل یک افغانی که منزلش روبروی منزل ا. ف. است.می گذارد و منزل ا. ف. کنار منزل مرحوم ک. ق. است.موتور در منزل افغانی ربوده می‌شود.، ح. ل. و برادرش ا. هم به دنبال موتور می گشته اند و از سوی دیگر ح. ع. با شاگردش در این خصوص دعوا می کند و او هم به دنبال موتور بوده است.و علی الظاهر این دو ماجرا به همدیگر مرتبط هستند.مصدوم حادثه ا. ف. با رویت تصاویر برادران ج.، س. و ح. را شناسایی می کند و ضارب را س. معروف به پ. معرفی می کند.ا. ف. در اولین اظهارات خود بیان داشته: … شب حادثه به همراه ک. ق. از باغ خارج شدیم در اتوبان فرودگاه چرخی زده و به سمت *و بعد فرودگاه رفتیم حدود ساعت 1:30 بامداد ک. ق. از رانندگی خسته شده و موتورسیکلت را به من داد که ناگهان روی پل به ایشان شلیک شد و ضارب پ. به همراه س. ج. و یک نفر راننده ناشناس بودند … در تحقیقات مشخص می‌گردد. موتورسیکلت توسط فردی به نام ا. ط. از *سرقت و سپس به پ. (س. ج.) فروخته شده است.و رنگ اصل ان مشکی بوده است.و این موتور به قیمت 55 میلیون فروخته شده است.و بعد از معامله سرقت می‌شود. وبا تغییر رنگ به قرمز در ید ا. ف. و ک. ق. بوده است.پدر متوفی به هویت م. ع. ق. تقاضای قصاص می نماید.مشخص می‌شود. س. ج. با همکاری فردی به هویت ز. خ. به کشور *گریخته است.و تعقیب متهم از طریق پلیس اینترپل اغاز می‌شود. … ا. ف. در اظهارات دیگر خود بیان داشته … فردی به نام ف. ا. راننده بود و دو نفر دیگر هم بودند که س. ج. را شناختم. منزل ف. ا. پشت منزل س. ج. بوده است.در گزارش آزمایشگاه جنایی امده است.فشنگ مورد استفاده تفنگ شکاری ساچمه زنی (پرنده زنی) با گیج 12 م. ب..مسیر عبور گلوله عقب به جلو م. ب.. و فاصله اصابت 30 متر است.ف. ا. نیز اظهارداشته: … س. امد به من زنگ زد گفت بیا درب منزل خواهرم، رفتم انجا گفت ماشین خودت را پارک کن سوار ماشین س. شدم من راننده بودم حدود دو ساعت چرخیدیم وقتی به سمت خونه برگشتیم یهو گفت زیر گذر دور بزن دور زدم گفت بزن بهشون من نزدم و انها به سمت بالای پل دور زدن، س. اسلحه را از کنار خودش برداشت و به سمت انها گرفت حدود 50 متر که دورتر شدند به انها شلیک کرد و شخص دیگری نبود. خانم ز. خ. بیان داشته … س. ج. گفت چون خیلی عذاب وجدان دارم. می خواهم خودم را معرفی کنم من رفتم که تیرهوایی بزنم که بترسد و موتورم را پس بدهد تیر به موتور خورد … س. در *بود … در مورخه 98/7/2 متهم از *عزیمت نموده و خود را تحویل نیروهای انتظامی می دهد.متهم ج. در اظهارات دیگر خود بیان داشته: حدود 20 تا 30 متر از من فاصله گرفتند، من یک تیرهوایی زدم که بترسند اما بازم شروع به حرکت کردند. من هم تصمیم گرفتم تایر موتور را بزنم شلیک کردم موتور ایستاد من هم رفتم سوار موتور شدم دیدم موتور همه چیزش خودشه اما رنگش عوض شده است.من قصدم قتل نبوده است.یک تیرهوایی زدم وبعد به فاصله 30 متر به طرف تایر زدم … رفتم. *با یکی به نام ح. اشنا شدم من را رد کرد … به خانم خ. گفتم من را ببر می خواهم برم برای کار او هم من را برد … خواهرم زنگ زد که برگردم و من برگشتم … اسلحه را پس از حادثه در محور *در کنار پارکینگ داخل درختان کاج رها کردم لیکن اسلحه مورد ادعا کشف نمی شود.تنها ورثه مقتول به نام م. ع. ق. ضمن حضوردر دفترخانه اسناد رسمی رضایت خود را اعلام می نماید.لیکن مجددا وی اعلام می نماید. وکالت که به فروش م. ج. ق. داده است.در خصوص پیگیری بوده است.و نه اعلام رضایت و از متهم شاکی است.و تقاضای قصاص دارد.نهایتا پرونده با صدور قرار جلب به دادرسی و کیفرخواست به دادگاه ارسال که به شعبه *ارجاع شده است.متهم ج. در جلسات رسیدگی دادگاه کیفری یک شعبه *بیان داشته: اتهامات را قبول دارم. … من به ف. گفتم لاستیک موتور را با اسلحه می زنم بعد من یک تیر زدم سمت لاستیک و زمین و بعدش رسیدم بالاسر موتور و نشستم روی موتور و دیدم موتور رنگش عوض شده و موتور را گذاشتم روی جک و رفتیم و صبح فهمیدم این اتفاق افتاده است.قصد و نیت کشتن نداشتم … ک. دوست و همکار ما بود و خصومتی با او نداشتم … اسلحه متعلق به خودم م. ب.. و فاقد مجوز م. ب.. … ترسیدم چند ماهی رفتم *… قصدم این بود که لاستیک را بزنم ونمی دانستم اگر بزنم باعث کشتن می‌شود.احتمال مرگ نمی دادم … ف. ا. کمکی نکرد … پشیمان هستم و تقاضای بخشش دارم. … وکیل متهم ف. ا. در مقام دفاع بیان داشته: برای تحقق جرم سه رکن مادی، قانونی و معنوی الزامی است.و وجود شبهه در هر کدام از این ارکان موجبات اعمال قاعده درا در ماده 120 قانون مجازات اسلامی را فراهم می نماید. متهم ج. گفته اسلحه عقب بوده و موکل اینجانب هیچ اطلاعی از وجود اسلحه نداشته و اخر لحظه اطلاع پیدا کرده است.لذا تقاضای برائت موکل مورد استدعا م. ب.. … وکیل متهم س. ج. نیز در مقام دفاع بیان داشته: دفاعیات مطابق لوایح تقدیمی به این دادگاه م. ب.. و ب. ت. ب. اعلام رضایت ولی دم واینکه موکل قصد قتل نداشته تقاضای تخفیف در مجازات را خواستارم.دادگاه با عنایت به مراتب فوق، اعلام رضایت ولی دم مطابق سند رسمی، گزارش ضابطین دادگستری، نظریه پزشکی قانونی در خصوص علت تامه فوت مرحوم ک. ق. که اسیب قلب و ریه و امحای واحشای شکمی ناشی از اصابت ساچمه های متعدد (گلوله شکاری)، اقرار متهم به زدن تیر به سمت موتور سیکلت که عمل وی نوعا کشنده بوده انهم شلیک دو تیر که تمام تیرها از تنه به بالا اصابت کرده است.اظهارات خانم خ. که بیان داشته س. ج. گفت عذاب وجدان پیدا کرده ام و قصد دارم. خودم را معرفی نمایم.فرار متهم پس از تیراندازی و عزیمت به کشور *گواهی های پزشکی قانونی مربوط به مصدوم حادثه ا. ف.، اظهارات شاکی خصوصی اقای ا. ف. و وکیل ایشان، تیراندازی به مقتول و مصدوم حادثه از پشت سر و در حالی که انها در حال فرار بوده اند، اطلاع متهم ف. ا. از وجود اسحله در خودرو و اینکه می دانسته اسلحه برای چه موضوعی بوده اگر چه از موضوع قتل اطلاعی نداشته اما تیراندازی به منظور نگه داشتن راکب موتورسیکلت را قطعا می دانسته است.قراردادن اسلحه توسط متهم س. ج. در خودرو، انتظار چند ساعته متهمین به منظور شناسایی راکب و سرنشین موتور سیکلت، دنبال نمودن موتور سیکلت در اتوبان ان هم به صورت خلاف جهت حرکت، حضور متهم ف. ا. در معیت متهم س. ج. که افرادی را تهدید می کرده تا موتورسیکلت سرقتی او را پس بدهند و سایر اوراق و محتویات پرونده و نظر به اعلام رضایت تنها ولی دم و فتوکپی چک مربوط به پرداخت دیه و کیفرخواست صادره از دادسرای عمومی و انقلاب *بزهکاریهای متهمین (برخی جرایم) از طریق اقرار و حصول علم برای دادگاه محرز و مسلم بوده و اولا:نظر به اخذ دیه و رضایت از سوی تنها ولی دم در خصوص جنبه خصوصی جرم (قصاص و دیه) مستندا به مواد 347و363 قانون مجازات اسلامی و ماده 13 قانون ایین دادرسی کیفری قرار موقوفی تعقیب متهم س. ج. را صادر و اعلام می نماید. و از لحاظ جنبه عمومی جرم (قتل عمدی و ایراد جرح عمدی با اسلحه) وی را به تحمل پنج سال حبس تعزیری با رعایت مواد 37 و 38 و بند الف ماده 134 به لحاظ اخذ رضایت] با احتساب ایام بازداشت قبلی محکوم می نماید.ثانیا:در خصوص اتهام دیگر متهم دایر به ایراد جرح عمدی با اسلحه نسبت به اقای ا. ف. ق. وی را به پرداخت یک و نیم هزارم دیه کامل بابت کبودی ناحیه کتف چپ و دو و نیم درصد (2/5٪) دیه کامل بابت ارش پنج جراحت مدور (دامیه) کتف چپ یک دهم دیه کامل بابت جرح مدور خلف بازوی چپ (نافذه) سه دهم دیه کامل بابت سه جرح مدور ارنج چپ (نافذه) یک درصد دیه کامل بابت جراحت ساعد چپ، دو درصد بابت دو جرح مدور (دامیه) باسن راست دو درصد دیه کامل بابت ارش وجود جسم خارجی در داخل نسوج نرم کتف چپ یک دهم دیه کامل بابت جرح مدور کف دست راست (نافذه) د. ح. شاکی خصوصی اقای ا. ف. محکوم می نماید.ثالثا، در خصوص اتهام دیگر نامبرده دایر بر حمل و نگهداری یک قبضه اسلحه شکاری غیرمجاز وی را به پرداخت بیست میلیون ریال جزای نقدی د. ح. صندوق دولت محکوم می نماید.رابعا:در خصوص اتهام متهم ف. ا. دایر بر معاونت در قتل عمدی مرحوم ک. ق. دادگاه با عنایت به اظهارات وکیل متهم و اینکه متهم بیان داشته قصد قتل نداشته و عمل وی مطابق بند ب ماده 290 بوده و برای دادگاه شرط تحقق معاونت که وحدت قصد و تقدم یا اقتران زمانی بین رفتار معاون و مرتکب جرم م. ب.. محرز نشده و با حاکمیت اصل برائت و مستندا به اصل 37 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و ماده 4 قانون ایین دادرسی کیفری رای به برائت ایشان از اتهام انتسابی را صادر و اعلام می نماید. اما در خصوص اتهام دیگر ایشان دایر بر معاونت در ایراد جرح عمدی با سلاح ن. ب. ا. از وجود اسلحه در خودرو مطلع بوده و مدت زمانی را در خیابان دور زده اند و منتظر مانده اند و می دانسته که م. ر. ا. قصد تیراندازی به منظور نگه داشتن مرحوم ک. ق. را داشته است.لذا در این حد معاونت وی در ایراد جرح عمدی با سلاح برای دادگاه محرز و مسلم بوده و مستندا به مواد 126و126 قانون مجازات اسلامی مصوب سال 92 و ماده 614 قانون مجازات اسلامی از کتاب پنج وی را به تحمل هفت ماه حبس تعزیری محکوم می نماید.رای صادر شده در خصوص متهم ف. ا. غیابی و ظرف بیست روز پس از ابلاغ واقعی قابل واخواهی در همین شعبه و سپس ظرف مهلت بیست روز قابل اعتراض در دیوانعالی کشور م. ب..و در خصوص م. ر. ا. رای صادر شده حضوری و ظرف مهلت بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجامخواهی در دیوانعالی کشور م. ب../ی شعبه * مستشاران: م. خ. - ا. د.