ضمانت اجرای ناخوانا بودن مشخصات مأمور ابلاغ

رأی خلاصه جریان پرونده آقای پ.ص. فرزند الف. به وکالت آقای ح.غ. وکیل پ. ی. از مرکز امور مشاوران حقوقی قوه قضائیه دادخواستی بطرفیت خانم ص.ب. فرزند الف. بخواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق به لحاظ سوء رفتار خوانده به محاکم عمومی حقوقی شهرستان ایلام تقدیم داشته و به شعبه 4 ارجاع گردیده است. وکیل مذکور در توضیح بیان کرده است که موکل به موجب سند نکاحیه پیوستی به تاریخ 17/6/1372 تنظیمی در دفتر ازدواج شماره ... شهرستان ایلام با خوانده ازدواج نموده که حاصل ازدواج دو فرزند پسر م. ب. حال موکل به علت نارضایتی از رفتار سوء زوجه ادامه زندگی مشترک را غیرقابل تحمل دانسته و تصمیم بر جدایی دارد لذا مستنداً به ماده 1133 قانون مدنی صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق ضمن تقسیط مهریه موردتقاضا است. شعبه مذکور پس از تعیین وقت دادرسی و دعوت از طرفین به تاریخ 7/6/1391 در وقت مقرر جلسه دادگاه را با حضور وکیل خواهان و خود خوانده تشکیل وکیل خ. ا. د. خواسته ب. ش. د. تقدیمی است. خوانده گفت در صورتی با طلاق موافقم که خواهان کلیه حقوق مرا پرداخت نماید و دارای دو فرزند پسر هستیم که در خصوص حضانت آن ها تابع قانون هستم. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری صادر و تذکر داده طرفین داوران خودشان را در مهلت مقرر به دادگاه معرفی نمایند. آقای م. ر به عنوان داور زوج معرفی و نظریه خود را تقدیم و پیوست پرونده م. ب.. دادگاه به تاریخ 6/8/1391 در وقت فوق العاده جلسه دادگاه را تشکیل داده، ب. ت. ب. اینکه از ناحیه زوجه داور معرفی نگردیده است، آقای ….ن. را به عنوان داور تعیین نموده است. سپس دادگاه به تاریخ 22/2/1392 در وقت مقرر جلسه دادگاه را با حضور خواهان و وکیل وی تشکیل داده خوانده علی رغم ابلاغ قانونی حضور ندارد وکیل خواهان گفت با توجه بر اینکه موکل کارمند دولت بوده به جز حقوق کارمندی منبع درآمد دیگری ندارد و دارای دو فرزند مشترک و محصل می باشد؛ لذا ب. ش. د. تقدیمی خواهان تقسیط مهریه م. ب. و در خصوص نفقه با عنایت به اینکه زوجه با موکل زندگی می کند موکل نفقه مشارالیها را پرداخت نموده و تا پایان عده مشارالیها در منزل موکل است و پرداخت خواهد شد و در خصوص نحله نیز هرچند علت طلاق سوء معاشرت زوجه بوده بااین حال موکل میزان آن را به دادگاه محول می نماید. دادگاه پس از طی مراحل دادرسی ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه شماره 669-5/5/1392 مبادرت به صدور رأی می نماید؛ دادگاه با استناد به مواد 26- 27- 28- 29 و 34 قانون حمایت خانواده و ماده 1133 قانون مدنی گواهی عدم امکان سازش زوجین را صادر می نماید. خواهان می تواند با مراجعه به دفتر رسمی ثبت واقعه طلاق و پس از اجرای صیغه آن نسبت به ثبت رسمی طلاق اقدام نماید. رعایت شرایط اجرای صیغه طلاق ازجمله مفاد ماده 1134 - 1135- 1136 و1140 قانون مدنی به عهده مجری صیغه طلاق م. ب. و در خصوص حقوق مالی زوجه ب. ت. ب. اینکه زوجه مطالبه مهریه خود را نموده است و زوج اظهار نموده توانایی پرداخت آن را به صورت یکجا ندارد مستنداً به مواد 1082 و 1084 قانون مدنی زوج مکلف است مهریه زوجه را به نحو اقساط بدین ترتیب که قسط اول مبلغ چهار میلیون تومان و بقیه ماهیانه مبلغ چهارصد تومان تا استهلاک تمامی مهریه د. ح. زوجه پرداخت نماید و زوجه خواسته مالی دیگری مطرح ننموده است و در خصوص حضانت فرزندان مشترک تا سن هفت سالگی با زوجه و بعدازآن تا سن بلوغ با زوج م. ب. و مدت اعتبار این گواهی سه ماه از تاریخ ابلاغ دادنامه قطعی م. ب. و طلاق رجعی است عده آن سه طهر م. ب.. پس از ابلاغ دادنامه خانم ص.ب. طی دادخواست و لایحه پیوست نسبت به دادنامه صادره تجدیدنظرخواهی کرده و پرونده به شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر استان ایلام ارجاع گردیده است شعبه مذکور پس از وصول پرونده به تاریخ 17/12/1392 در وقت نظارت جلسه دادگاه را تشکیل و با استدلال به اینکه ب. ت. ب. ادعای زوجه مبنی بر مطالبه اجرت المثل و نفقه تشکیل جلسه (با حضور طرفین) ضروری به نظر می رسد با تعیین وقت دادرسی و دعوت از طرفین به تاریخ 31/2/1393 در وقت مقرر جلسه دادگاه را بـا حضور طرفین تشکیل داده. تجدیـدنظرخواه خانم ص.ب. اظهار داشت خواسته من بـه شرح دادخواست تقـدیمی است، من مهریـه خود را می خواهم و نفقه و اجرت المثل ایام زندگی مشترک را می خواهم. حدود 20 سال باهم زندگی مشترک داشتیم. ت. ن. خ. (زوج) گفت همسرم مرا اذیت می کند تفاهم نداریم، حدود دو سال است با وصف اینکه باهم زندگی می کنیم باهم قهر بوده و صحبت نمی کنیم و حتی دو سال است باهم هم بستر نشده ایم و از حقوق خود ماهیانه مبلغ 000/250 تومان به همسرم می دهم. وکیل ت. ن. خ. نیز گفت ب. ت. ب. اینکه زوجین در منزل مشترک زندگی می کنند و تمام مخارج زندگی را موکل تأمین می نماید و ماهیانه مبلغ فوق را برای نفقه به مشارالیها پرداخت می نماید و موکل نفقه معوقه بدهکار نمی باشد و موکل کارمند دولت و با حقوق مشخص بوده و دارای دو فرزند م. ب. توان پرداخت مهریه به طور یکجا ندارد. سپس دادگاه در مورد اجرت المثل و نفقه ایام عده قرار ارجاع امر به کارشناسی صادر و آقای س. غ. را با قید قرعه به عنوان کارشناس انتخاب می نماید. موضوع کارشناسی و پرداخت دستمزد کارشناس به خانم ص.ب. ابلاغ و نامبرده در مهلت مقرر نسبت به پرداخت دستمزد اقدام نکرده است. دادگاه با استدلال به اینکه ت. ن. خ. علیرغم ابلاغ اخطاریه نسبت به پرداخت دستمزد کارشناس اقدام نکرده و دادگاه نیز بدون اظهارنظر کارشناس قادر به تعیین موارد قیدشده نمی باشد به شرح دادنامه شماره 330-30/4/1393 ضمن رد تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدیدنظرخواسته را تأیید می نماید دادنامه به تاریخ 11/5/1393 به خانم ص.ب. ابلاغ و مشارالیها طی دادخواست و لایحه پیوستی نسبت به دادنامه صادره فرجام خواهی کرده و به تاریخ 21/5/1393 ثبت و پس از تبادل لوایح به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع گردیده است هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل است. پس از قرائت گزارش آقای س.ج. مصطفوی عضو ممیز و اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره 330-30/4/1393 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور با بررسی اوراق و محتویات پرونده ملاحظه می شود که ایراد به دادنامه فرجام خواسته به شرح ذیل وارد است: اولاً دادگاه بدوی با استناد به مادتین 1082 و 1084 قانون مدنی زوج را مکلف کرده مهریه زوجه را به نحو اقساط بدین ترتیب که قسط اول مبلغ چهار میلیون تومان و بقیه اقساط ماهیانه چهارصد هزار تومان تا استهلاک تمامی مهریه د. ح. زوجه پرداخت نماید درصورتی که در رونوشت عقدنامه پیوست پرونده در قسمت صداق قیدشده: صداق یک جلد کلام الله مجید هدیه ده هزار ریال و معادل پانصد هزار ریال طلا آلات 000 توسط زوج به زوجه داده شد و نیز مبلغ پنج میلیون ریال دیگر علاوه بر یک تخته فرش ماشینی و غیره جمعاً مبلغ شش صد هزار تومان در رقبه زوجه است، مشخص نشده دادگاه با چه مستندی قسط اول مهریه را چهار میلیون تومان و بقیه را ماهیانه چهارصد هزار تومان تعیین کرده و کل مهریه نیز مشخص نشده است. اقتضاء داشت شعبه چهارم دادگاه محترم تجدیدنظر استان ایلام با مطالبه اصل عقدنامه یا تصویر مصدق آن مشخص می کرد چه مبلغی به عنوان مهریه قرارداده شده است، ثانیاً درصورتی که میزان مهریه مشخص شد می بایست بر اساس مقررات قانون استفساریه تبصره ذیل ماده 1082 قانون مدنی سال 1376 مصوب 27/2/1384 قید می شد زمان تأدیه آن زمان اجراء حکم قطعی و لازم الاجراء است. ثالثاً در خصوص قسط بندی در پرداخت مهریه هیچ گونه تحقیق در مورد تمکن مالی زوج یا عدم آن صورت نگرفته و دادگاه صرفاً به اظهارات زوج اکتفا کرده و حکم تقسیط صادر کرده است. رابعاً وفق ماده 31 قانون حمایت خانواده مصوب 1/12/1391 مجلس شورای اسلامی ارائه گواهی پزشک ذی صلاح در مورد وجود جنین یا عدم آن برای ثبت طلاق الزامی است، شایسته بود دادگاه موضوع ماده مذکور را در دادنامه قید می کرد. خامساً در خصوص ابلاغ اخطاریه پرداخت دستمزد کارشناس در مورد تعیین اجرت المثل ف. خ. طبق بند یک ماده 82 قانون آئین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مشخصات مأمور ابلاغ باید به طور روشن و خوانا منعکس شود، به نظر می رسد چنین نشده است؛ لذا ضرورت دارد دادگاه محترم موضوع تعیین میزان اجرت المثل زوجه را مجدداً به کارشناس ارجاع نماید. بنا به جهات فوق رسیدگی نارسا و ناقص است مستنداً به بند الف ماده 401 قانون مذکور دادنامه فرجام خواسته نقض و پرونده جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده آن ارجاع می گردد. رئیس شعبه 12 دیوان عالی کشور ـ مستشار طیبی ـ مصطفوی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی ضمانت اجرای ناخوانا بودن مشخصات مأمور ابلاغ در تاریخ 20 آبان 1393، دادنامه‌ای صادر شد که در آن درخواست صدور گواهی عدم امکان سازش به منظور اجرای صیغه طلاق به دلیل سوء رفتار طرف مقابل مطرح گردید. درخواست‌کننده با استناد به ماده 1133 قانون مدنی و ارائه سند نکاحیه، تقاضای طلاق و تقسیط مهریه را ارائه کرد. در جلسات دادرسی، طرف مقابل با شرط پرداخت حقوق خود به طلاق موافقت نمود. در نهایت، دادگاه با استناد به مواد 26 تا 34 قانون حمایت خانواده و ماده 1133 قانون مدنی، گواهی عدم امکان سازش را صادر و نحوه پرداخت مهریه را به صورت اقساط تعیین کرد. پس از تجدیدنظرخواهی طرف مقابل و برگزاری جلسات، دادگاه تجدیدنظر نیز دادنامه بدوی را تایید کرد. در ادامه، فرجام‌خواهی به دیوان عالی کشور ارسال شد و شعبه دیوان با بررسی پرونده، به نقایص موجود در صدور حکم از جمله عدم تعیین دقیق مهریه، عدم بررسی تمکن مالی زوج و عدم رعایت الزامات قانونی در ثبت طلاق اشاره کرد. لذا، دادنامه فرجام‌خواسته نقض و پرونده برای رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده آن ارجاع شد. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/08/20 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: چنانچه مشخصات مامور ابلاغِ اخطاریه پرداختِ دستمزدِ کارشناس ناخوانا باشد، از موارد ابطال ابلاغ بوده و باید دوباره ابلاغ صورت گیرد. رای خلاصه جریان پرونده آقای پ.ص. فرزند الف. به وکالت آقای ح.غ. وکیل پ. ی. از مرکز امور مشاوران حقوقی قوه قضائیه د. ب. ط. خانم ص.ب. فرزند الف. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق به لحاظ سوء رفتار خوانده به محاکم عمومی حقوقی شهرستان ایلام تقدیم داشته و به شعبه --- ارجاع گردیده است. وکیل مذکور در توضیح بیان کرده است که موکل به موجب سند نکاحیه پیوستی به تاریخ 1372/06/17 تنظیمی در دفتر ازدواج شماره... شهرستان ایلام با خوانده ازدواج نموده که حاصل ازدواج دو فرزند پسر م. ب. حال موکل به علت نارضایتی از رفتار سوء زوجه ادامه زندگی مشترک را غیرقابل تحمل دانسته و تصمیم بر جدایی دارد لذا مستندا به ماده 1133 قانون مدنی صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق ضمن تقسیط مهریه موردتقاضا است. شعبه مذکور پس از تعیین وقت دادرسی و دعوت از طرفین به تاریخ 1391/06/07 در وقت مقرر جلسه دادگاه را با حضور وکیل خواهان و خود خوانده تشکیل وکیل خ. ا. د. خواسته ب. ش. د. تقدیمی است. خوانده گفت در صورتی با طلاق موافقم که خواهان کلیه حقوق مرا پرداخت نماید و دارای دو فرزند پسر هستیم که در خصوص حضانت آن ها تابع قانون هستم. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری صادر و تذکر داده طرفین داوران خودشان را در مهلت مقرر به دادگاه معرفی نمایند. آقای م. ر به عنوان داور زوج معرفی و نظریه خود را تقدیم و پیوست پرونده م. ب.. دادگاه به تاریخ 1391/08/06 در وقت فوق العاده جلسه دادگاه را تشکیل داده، ب. ت. ب. اینکه از ناحیه زوجه داور معرفی نگردیده است، آقای ….ن. را به عنوان داور تعیین نموده است. سپس دادگاه به تاریخ 1392/02/22 در وقت مقرر جلسه دادگاه را با حضور خواهان و وکیل وی تشکیل داده خوانده علی رغم ابلاغ قانونی حضور ندارد وکیل خواهان گفت با توجه بر اینکه موکل کارمند دولت بوده به جز حقوق کارمندی منبع درآمد دیگری ندارد و دارای دو فرزند مشترک و محصل می‌باشد؛ لذا ب. ش. د. تقدیمی خواهان تقسیط مهریه م. ب. و در خصوص نفقه با عنایت به اینکه زوجه با موکل زندگی می کند موکل نفقه مشارالیها را پرداخت نموده و تا پایان عده مشارالیها در منزل موکل است و پرداخت خواهد شد و در خصوص نحله نیز هرچند علت طلاق سوء معاشرت زوجه بوده بااین حال موکل میزان آن را به دادگاه محول می‌نماید. دادگاه پس از طی مراحل دادرسی ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه شماره --- - 1392/05/05 مبادرت به صدور رای می‌نماید؛ دادگاه با استناد به مواد 26 - 27 - 28 - 29 و 34 قانون حمایت خانواده و ماده 1133 قانون مدنی گواهی عدم امکان سازش زوجین را صادر می‌نماید. خواهان می‌تواند با مراجعه به دفتر رسمی ثبت واقعه طلاق و پس از اجرای صیغه آن نسبت به ثبت رسمی طلاق اقدام نماید. رعایت شرایط اجرای صیغه طلاق ازجمله مفاد ماده 1134 - 1135 - 1136 و 1140 قانون مدنی به عهده مجری صیغه طلاق م. ب. و در خصوص حقوق مالی زوجه ب. ت. ب. اینکه زوجه مطالبه مهریه خود را نموده است و زوج اظهار نموده توانایی پرداخت آن را به صورت یکجا ندارد مستندا به مواد 1082 و 1084 قانون مدنی زوج مکلف است مهریه زوجه را به نحو اقساط بدین ترتیب که قسط اول مبلغ چهار میلیون تومان و بقیه ماهیانه مبلغ چهارصد تومان تا استهلاک تمامی مهریه د. ح. زوجه پرداخت نماید و زوجه خواسته مالی دیگری مطرح ننموده است و در خصوص حضانت فرزندان مشترک تا سن هفت سالگی با زوجه و بعدازآن تا سن بلوغ با زوج م. ب. و مدت اعتبار این گواهی سه ماه از تاریخ ابلاغ دادنامه قطعی م. ب. و طلاق رجعی است عده آن سه طهر م. ب.. پس از ابلاغ دادنامه خانم ص.ب. طی دادخواست و لایحه پیوست نسبت به دادنامه صادره تجدیدنظرخواهی کرده و پرونده به شعبه چهارم دادگاه تجدیدنظر استان ایلام ارجاع گردیده است شعبه مذکور پس از وصول پرونده به تاریخ 1392/12/17 در وقت نظارت جلسه دادگاه را تشکیل و با استدلال به اینکه ب. ت. ب. ادعای زوجه مبنی بر مطالبه اجرت المثل و نفقه تشکیل جلسه (با حضور طرفین) ضروری به نظر می‌رسد با تعیین وقت دادرسی و دعوت از طرفین به تاریخ 1393/02/31 در وقت مقرر جلسه دادگاه را با حضور طرفین تشکیل داده. ت. ن. خ. خانم ص.ب. اظهار داشت خواسته من ب. ش. د. تقدیمی است، من مهریه خود را می خواهم و نفقه و اجرت المثل ایام زندگی مشترک را می خواهم. حدود 20 سال باهم زندگی مشترک داشتیم. ت. ن. خ. (زوج) گفت همسرم مرا اذیت می کند تفاهم نداریم، حدود دو سال است با وصف اینکه باهم زندگی می کنیم باهم قهر بوده و صحبت نمی کنیم و حتی دو سال است باهم هم بستر نشده ایم و از حقوق خود ماهیانه مبلغ 000/250 تومان به همسرم می دهم. وکیل ت. ن. خ. نیز گفت ب. ت. ب. اینکه زوجین در منزل مشترک زندگی می کنند و تمام مخارج زندگی را موکل تامین می‌نماید و ماهیانه مبلغ فوق را برای نفقه به مشارالیها پرداخت می‌نماید و موکل نفقه معوقه بدهکار نمی‌باشد و موکل کارمند دولت و با حقوق مشخص بوده و دارای دو فرزند م. ب. توان پرداخت مهریه به طور یکجا ندارد. سپس دادگاه در مورد اجرت المثل و نفقه ایام عده قرار ارجاع امر به کارشناسی صادر و آقای س. غ. را با قید قرعه به عنوان کارشناس انتخاب می‌نماید. موضوع کارشناسی و پرداخت دستمزد کارشناس به خانم ص.ب. ابلاغ و نامبرده در مهلت مقرر نسبت به پرداخت دستمزد اقدام نکرده است. دادگاه با استدلال به اینکه ت. ن. خ. علیرغم ابلاغ اخطاریه نسبت به پرداخت دستمزد کارشناس اقدام نکرده و دادگاه نیز بدون اظهارنظر کارشناس قادر به تعیین موارد قیدشده نمی‌باشد به شرح دادنامه شماره --- - 1393/04/30 ضمن رد تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدیدنظرخواسته را تایید می‌نماید دادنامه به تاریخ 1393/05/11 به خانم ص.ب. ابلاغ و مشارالیها طی دادخواست و لایحه پیوستی نسبت به دادنامه صادره فرجام خواهی کرده و به تاریخ 1393/05/21 ثبت و پس از تبادل لوایح به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع گردیده است هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل است. پس از قرائت گزارش آقای س.ج. مصطفوی عضو ممیز و اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- - 1393/04/30 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور اولا دادگاه بدوی با استناد به مادتین 1082 و 1084 قانون مدنی زوج را مکلف کرده مهریه زوجه را به نحو اقساط بدین ترتیب که قسط اول مبلغ چهار میلیون تومان و بقیه اقساط ماهیانه چهارصد هزار تومان تا استهلاک تمامی مهریه د. ح. زوجه پرداخت نماید در صورتی که در رونوشت عقدنامه پیوست پرونده در قسمت صداق قیدشده: صداق یک جلد کلام الله مجید هدیه ده هزار ریال و معادل پانصد هزار ریال طلا آلات 000 توسط زوج به زوجه داده شد و نیز مبلغ پنج میلیون ریال دیگر علاوه بر یک تخته فرش ماشینی و غیره جمعا مبلغ شش صد هزار تومان در رقبه زوجه است، مشخص نشده دادگاه با چه مستندی قسط اول مهریه را چهار میلیون تومان و بقیه را ماهیانه چهارصد هزار تومان تعیین کرده و کل مهریه نیز مشخص نشده است. اقتضاء داشت شعبه چهارم دادگاه محترم تجدیدنظر استان ایلام با مطالبه اصل عقدنامه یا تصویر مصدق آن مشخص می کرد چه مبلغی به عنوان مهریه قرارداده شده است، ثانیا در صورتی که میزان مهریه مشخص شد می‌بایست بر اساس مقررات قانون استفساریه تبصره ذیل ماده 1082 قانون مدنی سال 1376 مصوب 1384/02/27 قید می شد زمان تادیه آن زمان اجراء حکم قطعی و لازم الاجراء است. ثالثا در خصوص قسط بندی در پرداخت مهریه هیچ گونه تحقیق در مورد تمکن مالی زوج یا عدم آن صورت نگرفته و دادگاه صرفا به اظهارات زوج اکتفا کرده و حکم تقسیط صادر کرده است. رابعا وفق ماده 31 قانون حمایت خانواده مصوب 1391/12/01 مجلس شورای اسلامی ارائه گواهی پزشک ذی صلاح در مورد وجود جنین یا عدم آن برای ثبت طلاق الزامی است، شایسته بود دادگاه موضوع ماده مذکور را در دادنامه قید می کرد. خامسا در خصوص ابلاغ اخطاریه پرداخت دستمزد کارشناس در مورد تعیین اجرت المثل ف. خ. طبق بند یک ماده 82 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مشخصات مامور ابلاغ باید به طور روشن و خوانا منعکس شود، به نظر می‌رسد چنین نشده است؛ لذا ضرورت دارد دادگاه محترم موضوع تعیین میزان اجرت المثل زوجه را مجددا به کارشناس ارجاع نماید. بنا به جهات فوق رسیدگی نارسا و ناقص است مستندا به بند الف ماده 401 قانون مذکور دادنامه فرجام خواسته نقض و پرونده جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده آن ارجاع می‌گردد. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار