قلمرو مسئولیت ضامن

قلمرو مسئولیت ضامن خ. م.: در تاریخ 16 اسفند 1393، دادگاه عمومی حقوقی تهران به یک دعوی با موضوع مطالبه مبلغ 273,817,118 ریال به همراه خسارت دادرسی، تاخیر تادیه و حق‌الوکاله رسیدگی کرد. خواهان ادعا کرد که خ. ر. ا. به موجب قرارداد تسهیلات قرض‌الحسنه، وام خوداشتغالی دریافت کرده و خواندگان ردیف دوم و سوم به عنوان ضامن، مسئولیت بازپرداخت وام را بر عهده گرفته‌اند. با این حال، خواندگان از پرداخت دیون خودداری کرده‌اند. خوانده ردیف سوم در دفاعیه خود اعلام کرد که اقساط وام از حقوق وی کسر شده و بنابراین مسئول خسارت تاخیر نیست.پس از بررسی مستندات و دلایل ارائه‌شده، دادگاه با استناد به مواد 194، 198، 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 219 و 220 قانون مدنی و ماده 403 قانون تجارت، حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت 76,096,000 ریال بابت اصل وام و کارمزد و همچنین جریمه تاخیر و هزینه دادرسی صادر کرد. این حکم به صورت غیابی نسبت به خ. ر. ا. و دوم و به صورت حضوری برای خوانده ردیف سوم صادر شد و امکان تجدیدنظر در محاکم تجدیدنظر استان تهران فراهم گردید.در ادامه، دادگاه تجدیدنظر استان تهران به تجدیدنظرخواهی خ. ن. ب. دادنامه قبلی رسیدگی کرد. دادگاه با تاکید بر عدم ارائه دلیل قانونی از سوی ت. ن. خ. برای نقض دادنامه و استناد به قاعده قبح عقاب بلا بیان، ضمن تایید دادنامه معترضه، تجدیدنظرخواهی را رد کرد. این رای قطعی است. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/12/16 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: مسئولیت ضامنین تنها محدود به اصل بدهی و کارمزد آن است و در خصوص جریمه تاخیر، نظر به عدم وجود دین در زمان ضمانت، مسئولیتی متوجه ضامن نیست. رای دادگاه بدوی در خصوص دعوی صندوق م. با وکالت آقای م.ع. به طرفیت خواندگان آقایان ن.ش.، م.گ. و ع.ش. به خواسته مطالبه وجه به مبلغ 273/817/118 ریال به انضمام خسارت دادرسی و تاخیر تادیه و حق‌الوکاله وکیل، بدین شرح که وکیل خ. ا. د. خ. ر. ا. به‌ موجب قرارداد اعطای تسهیلات قرض ‌الحسنه به شماره 870100008 مبلغ یکصد میلیون ریال وام خود اشتغالی در اختیار خ. ر. ا. قرارگرفته و خواندگان ردیف دوم و سوم نیز با امضا در ذیل قرارداد مذکور بازپرداخت اصل وام و کارمزد آن را ضمانت نموده‌اند ب. ت. ب. انقضای مدت قرارداد خواندگان از پرداخت دیون مربوطه استنکاف نموده‌اند. خوانده ردیف سوم در دادگاه حضور یافته در دفاع اظهار می‌دارد من به عنوان ضامن خ. ر. ا. بوده‌ام وقتی اقساط معوقه از حقوق من کسر گردیده است متوجه عدم پرداخت وام از سوی خ. ر. ا. شده‌ام که مبالغ کسر شده از حقوق من از مبلغ خواسته در دادخواست کسر نشده است و من مسئول خسارت تاخیر وام نمی‌باشم. دادگاه پس از بررسی محتویات پرونده و مستندات ابرازی و ب. ت. ب. اینکه خواهان طبق صورت‌حساب وضعیت بدهی خ. ر. ا. تا تاریخ 1393/07/07 مبلغ اقساط پرداخت نشده را 800/812/69 ریال و کارمزد پرداخت نشده را 200/832/62 ریال و جریمه تاخیر تا تاریخ گزارش را 567/084/33 ریال اعلام نموده است و از آنجائی که خواندگان ردیف دوم و سوم به عنوان ضامن عمل نموده‌اند و ضامن نیز فقط در قبال اصل بدهی و کارمزد آن که در هنگام امضا قرارداد معین و مشخص بوده است ضامن محسوب شده ولی در خصوص جریمه تاخیر چون در هنگام ضمانت چنین دینی برای مدیون ایجاد نشده تا مورد ضمانت ضامن قرار گیرد و به صراحت ماده 691 قانون مدنی دینی که هنوز سبب آن ایجاد نشده باطل است فلذا در خصوص جریمه تاخیر ضمانتی متوجه ضامنین نمی‌باشد و مسئولیتی در پرداخت آن نخواهند داشت و فقط وام گیرنده به عنوان مدیون اصلی مکلف به پرداخت خسارت مذکور م. ب.. لذا مستندا به مواد 194 - 198 - 515 - 519 از قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 219 - 220 قانون مدنی و ماده 403 قانون تجارت حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت مبلغ 76/096/000 ریال بابت الباقی اصل وام و کارمزد آن برابر اعلام خواهان طبق صورتحساب مورخه 1393/07/07 و خ. ر. ا. را به پرداخت مبلغ 568/084/33 ریال بابت جریمه تاخیر و مبلغ 518/914/3 ریال بابت هزینه دادرسی و حق‌الوکاله وکیل ط. ت. ط. ت. ق. د. ح. خ. محکوم می‌نماید. رای صادره نسبت به خ. ر. ا. و دوم غیابی و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل واخواهی در این شعبه و سپس ظرف همین مدت قابل تجدیدنظر در محاکم تجدیدنظر استان تهران م. ب. و نسبت به خوانده ردیف سوم حضوری و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظر در محاکم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. دادرس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران - طالب ‌لو رای دادگاه تجدیدنظر استان در خصوص تجدیدنظرخواهی صندوق م. با وکالت م.ع. به طرفیت 1 - ن.ش. 2 - م.گ. 3 - ع.ش. نسبت به دادنامه شماره --- مورخ 1393/07/16 صادره از شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران که به‌ موجب آن دعوای ت. ن. خ. به خواسته جریمه تاخیر وام پرداختی علیه ضامنین (ت. ن. خ. ردیف دوم و سوم) محکوم به رد شده است علاوه بر استدلال دادگاه محترم در خصوص این بخش از دادنامه چون حسب اظهار ضامنین از عدم پرداخت اقساط تا زمان طرح دعوی و کسر از حقوق آنان بی ‌اطلاع بوده و ت. ن. خ. نیز دلیلی بر اطلاع آنان ارائه نداده و براساس قاعده قبح عقاب بلابیان و دادگاه با بررسی و مداقه در محتویات پرونده ن. ب. ا. ت. ن. خ. دلیل قانونی در جهت نقض دادنامه ارائه نداده و حکم صادره وفق موازین ساری و جاری صادر گردیده است مستندا به ماده 358 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن رد تجدیدنظرخواهی دادنامه معترض‌عنه عینا تایید می‌گردد این رای قطعی است. رئیس و مستشار شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران صیدی - امامی