مقدمه
مرور زمان تجدیدنظرخواهی پس از قطعیت قرار
خ. م.:
در نشست قضایی که در تاریخ 16 اسفند 1397 در استان مازندران برگزار شد، موضوع بررسی مبنای مهلت تجدیدنظرخواهی پس از قطعیت قرار رد دادخواست واخواهی مورد بحث قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا مبنای مهلت تجدیدنظرخواهی از تاریخ ابلاغ رای قطعی قرار رد دادخواست واخواهی آغاز میشود یا از تاریخ انقضای مهلت واخواهی. هیات عالی نظر اکثریت را تایید کرد و مقرر داشت که مهلت تجدیدنظرخواهی پس از انقضای مهلت واخواهی آغاز میشود و دادگاه بدوی باید به واخواهیهای خارج از موعد رسیدگی کند و در صورتی که عذر موجهی احراز نشود، واخواهی را به عنوان تجدیدنظرخواهی تلقی کند. نظر اکثریت به این نکته اشاره دارد که حق تجدیدنظر برای واخواه در مدت باقیمانده از زمان تجدیدنظرخواهی محفوظ است. در مقابل، نظر اقلیت بر این باور است که مبنای مهلت تجدیدنظرخواهی باید از تاریخ ابلاغ قرار رد اعتراض محاسبه شود و تاکید دارد که واخواهی در مهلت مقرر به عنوان یک حق قانونی مستقل محسوب میشود. این نظرات با استناد به مواد قانونی، به ویژه تبصره 3 ماده 306 و ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی بیان شده است.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1397/12/16
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر ساریموضوع
مرور زمان تجدیدنظرخواهی پس از قطعیت قرارپرسش
م. ع. غیابی، پس از پایان مهلت واخواهی و داخل در مهلت تجدیدنظرخواهی، ب. ت. ب. ابلاغ قانونی، مدعی عدم اطلاع از مفاد رای شده و دادخواست واخواهی به دادگاه صادرکننده حکم غیابی تقدیم نمود. دادگاه مطابق تبصره 1 ماده 306 ق.آ.د.م به ادعای و. م. ب. عدم اطلاع از مفاد رای غیابی، رسیدگی و قرار رد دادخواست واخواهی را صادر نمود. م. ع. از قرار مزبور درخواست تجدیدنظر مینماید. دادگاه تجدیدنظر نیز پس از رسیدگی، تجدیدنظرخواهی وی را رد و رای بدوی را تایید مینماید. پس از ابلاغ رای اخیر، م. ع. درخواست تجدیدنظر خود را نسبت به اصل رای به دادگاه بدوی تسلیم مینماید. حال سوال این است که در فرض فوق، مبدأ مهلت تجدیدنظرخواهی در صورت صدور قرار رد دادخواست واخواهی چه زمانی است؟ بهعبارت دیگر آیا مبدأ مهلت تجدیدنظرخواهی از تاریخ ابلاغ رأی قطعی قرار رد دادخواست واخواهی است یا از تاریخ انقضای مهلت واخواهی ؟
(یادداشت دبیر جلسه:
در فرض سوال پنج نظریه وجود دارد:
1- مبدأ مهلت تجدیدنظرخواهی از تاریخ ابلاغ رای قطعی قرار رد دادخواست واخواهی است.
2- مهلت تجدیدنظرخواهی از تاریخ انقضای مهلت واخواهی م. ب..
3- مهلت تجدیدنظرخواهی از زمان تقدیم دادخواست تجدیدنظرخواهی در همزمان با اعتراض با واخواهی م. ب. یعنی واخواه همزمان باید چون در مهلت م. ب. تجدیدنظرخواهی را نیز بعمل آورد.
4- مهلت تجدیدنظرخواهی در زمان باقی مانده، زمان تجدیدنظرخواهی در زمان واخواهی از رای غیابی م. ب..
5- دادخواست را درخواست تجدیدنظر تلقی و به دادگاه تجدیدنظر ارسال میگردد.)نظر هیئت عالی
در فرض سوال، نظریه اکثریت مطلوب و مورد تائید است و مهلت تجدیدنظرخواهی پس از انقضای مهلت واخواهی شروع میشود و با اختیار حاصل از تبصره 3 ماده 306 و ماده 339 به بعد قانون آیین دادرسی مدنی، دادگاه بدوی صادرکننده رأی غیابی، باید در واخواهی خارج از موعد اعتراض رسیدگی و در صورت عدم احراز عذر موجه واخواه با ذکر انقضای مهلت، واخواهی را تجدیدنظرخواهی تلقی و پس از صدور قرار ردّ دادخواست واخواهی راجع به اعتراض (تجدیدنظرخواهی) اخطار رفع نقص به عمل آید و با انجام تبادل لوایح، پرونده برای رسیدگی تجدیدنظری به محاکم تجدیدنظر ذیصلاح ارسال گردد.نظر اکثریت
اکثریت به نظریه چهارم اعتقاد داشته زیرا:
یک) ماده 306 قانون آئین دادرسی مدنی سال 79 عذر موجه را اعلام میکند اگر واخواه دارای عذر موجه ماده مرقوم باشد، میتواند با بیان عذر، درخواست واخواهی نماید.
دو) قسمت دوم تبصره 2 ماده 306 قانون مرقوم ربطی به عذر موجه ندارد. بلکه در مورد مدعی عدم ابلاغ واقعی مفاد رای غیابی و عدم اطلاع از مفاد آن م. ب.. لذا این دو مصداق از لحاظ مفاد متفاوت از هم بوده و ربطی به یکدیگر ندارد.
سه) ماده 83 قانون مزبور نیز موید قسمت دوم تبصره موصوف است.
لذا پس از رد دادخواست واخواهی چون درخواست در مهلت تجدیدنظرخواهی صورت گرفته است لذا باقیمانده زمان تجدیدنظرخواهی که واخواهی در مدت آن صورت گرفته است مجری برای تجدیدنظرخواهی بوده و دراین مدت باقیمانده، ت. ن. خ. باید اعتراض تجدیدنظر خود را تقدیم دادگاه نماید. علت عمده آن چون دادگاه اعتراض وی را وارد تلقی نکرده و با صدور قرار رد واخواهی در واقع پذیرفته است که رای به اطلاع واخواه رسیده است و وی مطلع از مفاد آن بوده است لذا چون حق تجدیدنظر هنوز برای وی باقی است در مهلت باقیمانده حق دارد اعتراض تجدیدنظر خود را تقدیم نماید.
چهار) نظریه اکثریت حاضر در نشست قضایی دادگستری استان مرکزی در تیرماه سال 79 درج شده در مجموعه نشستهای قضایی (7) صفحه 16 م. ب. که مقرر میدارد:
هرچند قانونگذار نحوه رسیدگی به چنین موردی را بیان نکرده است؛ لکن از باب حفظ حقوق قانونی م. ع. غایب و با اختیار حاصل از تبصره 3 ماده 306 و مواد 339 و بعد قانون آئین دادرسی مدنی در مبحث رسیدگی تجدیدنظر، دادگاه بدوی صادرکننده رای غیابی، باید به واخواهی خارج از موعد معترض و در صورت نداشتن عذر موجه، با ذکر انقضای مهلت واخواهی را تلقی اعتراض به تجدیدنظرخواهی، بلحاظ باقی بودن مهلت، بدواً قرار رد دادخواست واخواهی م. ع. را صادر نموده و بعد از رفع نقص از دادخواست تقدیمی، پرونده را تکمیلاً جهت رسیدگی به دادگاه تجدیدنظر ارسال دارد.
نتیجه: ب. ت. ب. صراحت قانون و تفکیک موعد در واخواهی و تجدیدنظرخواهی طبق قانون پس از قطعیت قرار رد واخواهی صادره؛ چون واخواهی داخل در زمان تجدیدنظرخواهی صورت گرفته است باقیمانده زمان تجدیدنظرخواهی میبایست ملاک برای تقدیم دادخواست تجدیدنظر قرار بگیرد.نظر اقلیت
مورد از موارد اعمال تبصره 3 ماده 306 قانون آئین دادرسی مدنی است زیرا موقعیت جدیدی است و ربطی به واخواهی ندارد. این اقدام را قانونگذار دقیقاً منصوص کرده است. در تبصره 3 چون تقدیم دادخواست در خارج از مهلت، قابل رسیدگی در مرحله تجدیدنظر م. ب.. لذا دادگاه تجدیدنظر مکلف به رسیدگی وفق مقررات است چون در مهلت تجدیدنظرخواهی اعتراض خود را تقدیم نموده است.
قسمت دوم تبصره 1 ماده 306 دلالت بر ادعای عدم ابلاغ واقعی در مهلت واخواهی دارد لذا اگر مهلت واخواهی به اتمام رسیده باشد و در مرحله مهلت تجدیدنظر مدعی این ادعا باشد مفاد تبصره 3 مجری بوده و تکلیف دادگاه تجدیدنظر استان شروع میشود. موید این نظر نیز نشست قضایی دادگستری تبریز شهریور 83 م. ب. برگرفته از مجموعه نشستهای قضایی که بشرح زیر است:
مطابق ماده 336 قانون آئین دادرسی مدنی، مهلت درخواست تجدیدنظر از تاریخ ابلاغ یا انقضای مدت واخواهی است. در قضیه مطروحه نیز ب. ت. ب. اینکه م. ع. غایب اقدام به واخواهی کرده است انقضای مدت واخواهی منتهی به انتفای موضوع است. بنابراین، مبدأ مهلت تجدیدنظرخواهی از تاریخ ابلاغ قرار رد اعتراض به قرار مدیر دفتر که از طرف دادگاه صادر میشو،د محاسبه خواهد شد. مضافاً اینکه در مانحن فیه از حق واخواهی خودش استفاده کرده و به این جهت نیز محاسبه و انقضای مهلت واخواهی لزومی ندارد.
کمیسیون نشست قضایی (1) مدنی: ب. ت. ب. اینکه دادخواست واخواهی منتهی به قرار رد دادخواست از سوی مدیر دفتر شده است و اعتراض به قرار رد صادره نیز مردود اعلام گردیده، در صورتی که واخواهی در مهلت مقرر قانونی به حکم غیابی باشد، مبدأ و شروع مهلت تجدیدنظرخواهی از تاریخ ابلاغ رأی دادگاه مبنی بر رد شکایت و اعتراض به قرار رد دفتر خواهد بود.
چنانچه دادخواست واخواهی خارج از مهلت قانونی و بدون عذر موجه باشد، به دادخواست واخواه در مرحله تجدیدنظر برابر مقررات مربوط به آن مرحله رسیدگی خواهد شد.موارد مرتبط 38
آرای مرتبط 37
-
رأی
هماستناد
شروع مهلت تجدیدنظرخواهی در فرض داشتن وکیل
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی تقدیم گردیده و به لحاظ خارج از موعد بودن آ
-
رأی
هماستناد
شرایط مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 از قانون آیین دادرسی مدنی حکم به الزام خوانده به پرداخت مبلغ 98/000/
-
رأی
هماستناد
شرط مطالبه اجرت المثل ایام زندگی مشترک
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
اصل حاکم بر مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 519 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
شرایط استحقاق اجرت المثل زوجه
ماده 336 از قانون آیین دادرسی مدنی حکم به الزام خوانده به پرداخت مبلغ 340/000
-
رأی
هماستناد
رد دعوی مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت به دلیل عدم احراز قصد دریافت دستمزد و عرف تبرعی بودن امور خانه
قانون آیین دادرسی مدنی و مفهوم مخالف تبصره الحاقی به ماده 336
-
رأی
هماستناد
اقرار محکومٌ له پس از قطعیت حکم
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
اصل حاکم در مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 519 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
مطالبه اجرت المثل تصرف در منزل مشترک توسط زوجین
ماده 336 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اصل حاکم در دعوای مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 519 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی به محکومیت خ
-
رأی
هماستناد
اثر مسافرت خارج از کشور بر مهلت تجدیدنظرخواهی
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی مربوط به اشخاصی است که مقیم خارج از کشور ه
-
رأی
هماستناد
شرایط احراز ورشکستگی به تقصیر
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه بابت مدت بیکاری کارگر حادثه دیده
مواد 336 ، 331 و 339 قانون آیین دادرسی مدنی ظرف مهلت بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدید ن
-
رأی
هماستناد
مفهوم دستور زوج به زوجه به عنوان شرط استحقاق دریافت اجرت المثل
قانون آیین دادرسی مدنی و تبصره الحاقی ماده 336
-
رأی
هماستناد
تکلیف دادگاه بدوی پس از صدور قرار قبولی واخواهی
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی نیز منقضی گشته فلذا دادخواست مشارالیه خارج
-
رأی
هماستناد
رابطه میان زندگی مشترک و نفقه
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
استحقاق زوجه به اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکومیت زوج به پرداخت مبلغ پانزده م
-
رأی
هماستناد
حدود صلاحیت داور نسبت به اختلافات ناشی از اقدامات مازاد بر قرارداد
قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 336
-
رأی
هماستناد
دریافت اجرت المثل جهت انجام امور خانه داریاحراز عدم قصد تبرع زوجه در دعوی مطالبه اجرت المثل
مواد 336 و 358 قانون آیین دادرسی مدنی استناد کرده و اعلام نموده که رای صادره قطع
-
رأی
هماستناد
شرط استحقاق اجرت المثل ایام زوجیت
قانون آیین دادرسی مدنی و تبصره الحاقی به ماده 336
-
رأی
هماستناد
نحوه احراز قصد عدم تبرع زوجه در مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت
قانون آیین دادرسی مدنی و مفهوم مخالف تبصره الحاقی به ماده 336
-
رأی
هماستناد
مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت در فرض حضور خادم
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 519 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
ابلاغ در اقامتگاه انتخابی
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
عرف حاکم درخصوص اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 519 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
اصل حاکم در مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
اصل حاکم در دعوای مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 519 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
مهلت فرجام خواهی در صورت اقامت موکل در خارج از کشور
قانون آیین دادرسی مدنی و یا در ماده 336
-
رأی
هماستناد
مطالبه خسارت تأخیر تأدیه از اجرت المثل ایام تصرف
قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 336
-
رأی
هماستناد
اثر عدم رعایت اساسنامه شرکت در انعقاد قرارداد
مواد 336 قانون مدنی و 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت از ورثه زوج
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 519 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
اصل حاکم در مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
استحقاق زوجه به اجرت المثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکومیت زوج به پرداخت مبلغ پانزده م
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه بابت مدت بیکاری کارگر حادثه دیده
مواد 336،331و339 قانون آیین دادرسی مدنی ظرف مهلت بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدید ن
-
رأی
هماستناد
شرایط استحقاق اجرتالمثل زوجه
ماده 336 از قانون آیین دادرسی مدنی حکم به الزام خوانده به پرداخت مبلغ 000/000
-
رأی
هماستناد
اصل حاکم در مطالبه اجرتالمثل ایام زوجیت
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 519 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
-
رأی
هماستناد
مطالبه خسارت تأخیر تأدیه از اجرتالمثل ایام تصرف
قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 336
-
رأی
هماستناد
شرط مطالبه اجرتالمثل ایام زندگی مشترک
ماده 336 قانون مدنی و مادتین 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به محکوم
مواد مرتبط 1
-
اعمال
از این صفحه
ماده 336 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی بیان شده است
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
