نقش اطلاع مدیون از مطالبه دائن در استحقاق خسارت تأخیر تأدیه

رأی دادگاه بدوی در خصوص دعوی آقای ….م. به وکالت از بانک ت. به طرفیت 1- شرکت ک. 2- آقای م.م. 3- آقای ….م. 4- خانم ….ح. 5- ش. به خواسته محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت مبلغ نه میلیارد و صد میلیون ریال بابت اصل خواسته و خسارت تأخیر تأدیه از تاریخ 15/9/89 لغایت وصول محکومٌ به و همچنین خسارات دادرسی ب. ش. د. تقدیمی با این توضیح که خ. ر. ا. به عنوان مدیون اصلی مبادرت به صدور 91 فقره سفته به شماره های مندرج در دادخواست نموده است و خواندگان ردیف دوم الی چهارم با امضاء در ظهر تمامی سفته ها و خوانده ردیف پنجم با امضاء ظهر بیست فقره سفته به شماره 30546 الی 305064 و 305044 جمعاً به مبلغ دو میلیارد ریال ضمانت خ. ر. ا. را می نماید. ن. ب. ا. خواندگان علی رغم ابلاغ قانونی دلیلی دال بر برائت خود ارائه ننموده اند و از طرفی دعوی مذکور مصون از ایراد و تکذیب آن ها باقی مانده است لذا وجود اصول سفته های مدرکیه واخواست شده در ید خواهان ظهور در اشتغال ذمه صادرکننده و ضامنین و استمرار دارد بنابراین به استناد 307 الی 309 از قانون تجارت و مواد 198، 515، 519 و 520 از قانون آیین دادرسی مدنی خواندگان ردیف یک الی چهارم متضامناً به پرداخت مبلغ نه میلیارد و یک صد میلیون ریال بابت اصل خواسته و مبلغ یک صد و هشتادوسه میلیون و هشت صد و بیست هزار ریال بابت هزینه دادرسی و مبلغ هیجده میلیون و دویست هزار تومان بابت هزینه واخواست یک صد و بیست وشش میلیون و نه صد و شصت هزار ریال بابت حق الوکاله وکیل در مرحله بدوی و همچنین خسارت تأخیر تأدیه از تاریخ سررسید لغایت وصول محکوم به و خوانده ردیف آخر را متضامناً به پرداخت دو میلیارد ریال و خسارت دادرسی و تأخیر در تأدیه به مأخذ مذکور د. ح. خ. محکوم می نماید این حکم غیابی و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل واخواهی در این شعبه و سپس از اتمام مهلت مذکور ظرف بیست روز دیگر قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. رئیس شعبه 81 دادگاه عمومی حقوقی تهران ـ صابر رأی دادگاه تجدیدنظر استان محتویات پرونده حاکی از این است که آقای ….م. نسب به وکالت از بانک ت. به استناد فتوکپی مصدق 91 برگ سفته و واخواست نامه های مربوطه دعوی مطالبه وجه آن ها و خسارات مربوطه به نحو تضامن علیه صادرکننده و ضامنین آن ها به ترتیب بنامان شرکت ک. (متعهد) و آقایان م. و الف.م. و خانم ….ح. و ش. را نموده و توضیح داده که شرکت اخیرالذکر که ظهر بیست فقره از سفته ها که هریک معادل 000/000/100 ریال بوده را به عنوان ضامن امضاء کرده و شعبه 81 دادگاه محترم عمومی حقوقی تهران پس از برگزاری جلسه رسیدگی به موجب دادنامه غیابی شماره 900594 -29/6/1390 حکم به محکومیت تضامنی آنان به پرداخت وجه سفته ها و خسارات دادرسی و تأخیر تأدیه و در مورد شرکت اخیر به مأخذ 000/000/2000 ریال صادر نموده و اجرائیه نیز صادر و عملیات اجرا شروع تا اینکه دادگاه مذکور طی نیابت شماره 920289-9/4/1392 خطاب به دادگستری تبریز تقاضای اجرای حکم را نموده و البته اجرائیه نیز به دلیل شناخته نشدن ش. به وی ابلاغ نشده است و بالاخره مورخ 3/7/92 آقای م.ک. به وکالت از ش. نسبت به رأی مذکور واخواهی و دادگاه مذکور در تصمیم مورخ 7/7/92 ضمن احراز عدم اطلاع شرکت واخواه از رأی غیابی، واخواهی وی را پذیرفته و طرفین را به رسیدگی دعوت و پس از استماع اظهارات وکلای طرفین طی دادنامه شماره 920806-13/11/92 با ردّ واخواهی دادنامه واخواسته را تأیید که در فرجه قانونی از حیث محکومیت به پرداخت خسارت تأخیر تأدیه مورد تجدیدنظرخواهی آقای م.ک. به وکالت از شرکت مزبور قرارگرفته است وکیل تجدیدنظرخواه، مشابه آنچه در مقام واخواهی نوشته، ضمن بیان اشتباهات دادگاه بدوی در صدور اجرائیه و نیابت اعطایی به تبریز و . . . راجع به مبلغ محکومٌ به مربوطه به موکلش توضیح داده از واخواست سفته ها و دادخواست تقدیمی بانک و صدور رأی غیابی اطلاعی نداشته و صرفاً در زمان اجرای نیابت اعطایی به تبریز از مراتب مطلع شده اند و راجع به محکومیت به پرداخت اصل سفته ها اعتراض ندارند (یعنی مبلغ 000/000/000/2 ریال) ولیکن چون از واخواست سفته ها و . . . مطلع نشده محکومیت به پرداخت خسارت تأخیر تأدیه را برخلاف حق و عدالت و قانون اعلام و تقاضای نقض آن را نموده است. به اعتقاد این دادگاه گرچه تکلیفی به ابلاغ واخواست سفته ها به ت. ن. خ. که ظهر نویس آن ها بوده، وجود نداشته ولیکن از آنجا که وفق ماده 522 از قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی خسارت تأخیر تأدیه از زمان مطالبه دائن از مدیون قابل محاسبه است و ب. ت. ب. اینکه مطالبه دین از مدیون زمانی صادق است که مدیون از این امر مطلع شده باشد که در مانحن فیه از زمان تقدیم دادخواست واخواهی اطلاع، مسلم و مقرون به دلیل است نتیجتاً دادگاه ضمن اینکه تجدیدنظرخواهی را در رابطه با اصل محکومیت شرکت ت. ن. خ. به پرداخت خسارت تأخیر تأدیه موجه نمی داند و با هیچ یک از جهات موضوع ماده 348 از قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی منطبق نمی بیند فلذا مستنداً به مواد 351 و 358 از همان قانون ضمن ردّ تجدیدنظرخواهی با اصلاح تاریخ محاسبه خسارت تأخیر تأدیه مربوط به 000/000/000/2 ریال مزبور به تاریخ 3/7/92 دادنامه تجدیدنظر خواسته را تأیید می نماید. این رأی قطعی است. رئیس شعبه 51 دادگاه تجدیدنظر استان تهران ـ مستشار دادگاه حضرتی ـ حاجی حسنی فهرست دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان نقد رأی نقش اطلاع مدیون از مطالبه دائن در استحقاق خسارت تأخیر تأدیه موضوع این پرونده به دعوی مالی مرتبط با یک بانک علیه چند خوانده اختصاص دارد که هدف آن محکومیت تضامنی این افراد به پرداخت مبلغ نه میلیارد و صد میلیون ریال به عنوان اصل خواسته و خسارات تاخیر تادیه م. ب.. خ. ا. د. است که یکی از خواندگان به عنوان مدیون اصلی، 91 فقره سفته صادر کرده و سایر خواندگان به عنوان ضامنین، امضاهای لازم را انجام داده‌اند. <br>دادگاه بدوی با استناد به مواد 307 الی 309 قانون تجارت و مواد 198، 515، 519 و 520 قانون آیین دادرسی مدنی، خواندگان را به پرداخت مبلغ مورد نظر و هزینه‌های دادرسی محکوم کرده است. پس از آن، دادگاه تجدیدنظر با بررسی واخواهی یکی از خواندگان، ضمن رد تجدیدنظرخواهی در خصوص اصل محکومیت، تاریخ محاسبه خسارت تاخیر تادیه را اصلاح و حکم بدوی را تایید نموده است. این رای بر اساس مواد 351 و 358 قانون آیین دادرسی مدنی قطعی اعلام گردیده است. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/02/24 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: خسارت تاخیر تادیه از زمان مطالبه دائن از مدیون قابل محاسبه است و مطالبه دین از مدیون زمانی صادق است که مدیون از این امر مطلع شده باشد. در خصوص دعوی آقای ….م. به وکالت از بانک ت. به طرفیت 1 - شرکت ک. 2 - آقای م.م. 3 - آقای ….م. 4 - خانم ….ح. 5 - ش. به خواسته محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت مبلغ نه میلیارد و صد میلیون ریال بابت اصل خواسته و خسارت تاخیر تادیه از تاریخ 15/9/89 لغایت وصول محکومٌ به و همچنین خسارات دادرسی ب. ش. د. تقدیمی با این توضیح که خ. ر. ا. به عنوان مدیون اصلی مبادرت به صدور 91 فقره سفته به شماره های مندرج در دادخواست نموده است و خواندگان ردیف دوم الی چهارم با امضا در ظهر تمامی سفته ها و خوانده ردیف پنجم با امضا ظهر بیست فقره سفته به شماره 30546 الی 305064 و 305044 جمعا به مبلغ دو میلیارد ریال ضمانت خ. ر. ا. را می‌نماید. ن. ب. ا. خواندگان علی رغم ابلاغ قانونی دلیلی دال بر برائت خود ارائه ننموده‌اند و از طرفی دعوی مذکور مصون از ایراد و تکذیب آن ها باقی مانده است لذا وجود اصول سفته های مدرکیه واخواست شده در ید خواهان ظهور در اشتغال ذمه صادرکننده و ضامنین و استمرار دارد بنابراین به استناد 307 الی 309 از قانون تجارت و مواد 198 ، 515 ، 519 و 520 از قانون آیین دادرسی مدنی خواندگان ردیف یک الی چهارم متضامنا به پرداخت مبلغ نه میلیارد و یک صد میلیون ریال بابت اصل خواسته و مبلغ یک صد و هشتادوسه میلیون و هشت صد و بیست هزار ریال بابت هزینه دادرسی و مبلغ هیجده میلیون و دویست هزار تومان بابت هزینه واخواست یک صد و بیست وشش میلیون و نه صد و شصت هزار ریال بابت حق الوکاله وکیل در مرحله بدوی و همچنین خسارت تاخیر تادیه از تاریخ سررسید لغایت وصول محکوم به و خوانده ردیف آخر را متضامنا به پرداخت دو میلیارد ریال و خسارت دادرسی و تاخیر در تادیه به ماخذ مذکور د. ح. خ. محکوم می‌نماید این حکم غیابی و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل واخواهی در این شعبه و سپس از اتمام مهلت مذکور ظرف بیست روز دیگر قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. رئیس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران - صابر رای دادگاه تجدیدنظر استان محتویات پرونده حاکی از این است که آقای ….م. نسب به وکالت از بانک ت. به استناد فتوکپی مصدق 91 برگ سفته و واخواست نامه های مربوطه دعوی مطالبه وجه آن ها و خسارات مربوطه به نحو تضامن علیه صادرکننده و ضامنین آن ها به ترتیب به نامان شرکت ک. (متعهد) و آقایان م. و الف.م. و خانم ….ح. و ش. را نموده و توضیح داده که شرکت اخیرالذکر که ظهر بیست فقره از سفته ها که هریک معادل 100/000/000 ریال بوده را به عنوان ضامن امضا کرده و شعبه --- دادگاه محترم عمومی حقوقی تهران پس از برگزاری جلسه رسیدگی به موجب دادنامه غیابی شماره 900594 - 1390/06/29 حکم به محکومیت تضامنی آنان به پرداخت وجه سفته ها و خسارات دادرسی و تاخیر تادیه و در مورد شرکت اخیر به ماخذ 200/000/0000 ریال صادر نموده و اجراییه نیز صادر و عملیات اجرا شروع تا اینکه دادگاه مذکور طی نیابت شماره 920289 - 1392/04/09 خطاب به دادگستری تبریز تقاضای اجرای حکم را نموده و البته اجراییه نیز به دلیل شناخته نشدن ش. به وی ابلاغ نشده است و بالاخره مورخ 3/7/92 آقای م.ک. به وکالت از ش. نسبت به رای مذکور واخواهی و دادگاه مذکور در تصمیم مورخ 7/7/92 ضمن احراز عدم اطلاع شرکت واخواه از رای غیابی، واخواهی وی را پذیرفته و طرفین را به رسیدگی دعوت و پس از استماع اظهارات وکلای طرفین طی دادنامه شماره --- - 13/11/92 با ردّ واخواهی دادنامه واخواسته را تایید که در فرجه قانونی از حیث محکومیت به پرداخت خسارت تاخیر تادیه مورد تجدیدنظرخواهی آقای م.ک. به وکالت از شرکت مزبور قرارگرفته است وکیل تجدیدنظرخواه، مشابه آنچه در مقام واخواهی نوشته، ضمن بیان اشتباهات دادگاه بدوی در صدور اجراییه و نیابت اعطایی به تبریز و... راجع به مبلغ محکومٌ به مربوطه به موکلش توضیح داده از واخواست سفته ها و دادخواست تقدیمی بانک و صدور رای غیابی اطلاعی نداشته و صرفا در زمان اجرای نیابت اعطایی به تبریز از مراتب مطلع شده اند و راجع به محکومیت به پرداخت اصل سفته ها اعتراض ندارند (یعنی مبلغ 000/000/000/2 ریال) ولیکن چون از واخواست سفته ها و... مطلع نشده محکومیت به پرداخت خسارت تاخیر تادیه را برخلاف حق و عدالت و قانون اعلام و تقاضای نقض آن را نموده است. به اعتقاد این دادگاه گرچه تکلیفی به ابلاغ واخواست سفته ها به ت. ن. خ. که ظهر نویس آن ها بوده، وجود نداشته ولیکن از آنجا که وفق ماده 522 از قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی خسارت تاخیر تادیه از زمان مطالبه دائن از مدیون قابل محاسبه است و ب. ت. ب. اینکه مطالبه دین از مدیون زمانی صادق است که مدیون از این امر مطلع شده باشد که در مانحن فیه از زمان تقدیم دادخواست واخواهی اطلاع، مسلم و مقرون به دلیل است نتیجتا دادگاه ضمن اینکه تجدیدنظرخواهی را در رابطه با اصل محکومیت شرکت ت. ن. خ. به پرداخت خسارت تاخیر تادیه موجه نمی داند و با هیچ یک از جهات موضوع ماده 348 از قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی منطبق نمی بیند فلذا مستندا به مواد 351 و 358 از همان قانون ضمن ردّ تجدیدنظرخواهی با اصلاح تاریخ محاسبه خسارت تاخیر تادیه مربوط به 000/000/000/2 ریال مزبور به تاریخ 3/7/92 دادنامه تجدیدنظر خواسته را تایید می‌نماید. این رای قطعی است. رئیس شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران - مستشار دادگاه ⚠ احتیاط: ممکن است آغاز یا پایانِ مطلب در بندِ مجاور باشد. یکی از متفرعات رکن سوم دعوای مطالبه خسارت تاخیر تادیه این م. ب. که آیا اطلاع مدیون از مطالبه دائن شرط م. ب. یا خیر؟ بدین توضیح که به عنوان مثال علی دادخواست مطالبه خسارت تاخیر تادیه به مبلغ صد میلیون تومان به طرفیت حسن مطرح می نماید و علی در جلسه اول دادرسی بیان می دارد که در مورخ ۱۴۰۰/۱/۱ از حسن درخواست نموده است که مبلغ صد میلیون تومان را پرداخت نماید؛ اما حسن از پرداخت مبلغ فوق الذکر امتناع می نماید و حسن در مقام دفاع بیان می دارد که مطالبه دائن (علی) به اطلاع ایشان نرسیده است و اگر ایشان از این امر مطلع می بود، مبلغ صد میلیون تومان را پرداخت می نمود؛ حال سوالی که مطرح می شود این است که آیا قاضی دادگاه در صورتی که احراز نماید مدیون از این امر که دائن طلب خود را