چگونگی تنفیذ وصیت زائد بر ثلث

رأی دادگاه بدوی به تاریخ 19/11/1389 آقای ح.ش. به وکالت از خانم س.ک. با قیومیت خانم ف.ک. و خانم ….ر. د. ب. ط. 1- خانم س.س. 2- دادسرای ناحیه 25 عمومی و انقلاب تهران (اداره امور سرپرستی) به خواسته تنفیذ وصیت نامه عادی مرحومه و.الف. به تاریخ 15/2/1386 را تقدیم این دادگاه کرده اند مختصر ادعا بر این اساس است که بانوی مذکور در تاریخ 5/1/1387 فوت نموده وراث حین الفوت و. ب. ش. گواهی حصر وراثت شماره 87/277/419 مورخ 26/8/87 خوانده دعوی آقای م.ک. و خانم س.ک. می باشند که احد از وراث بنام آقای م.ک. هم مطابق گواهی حصر وراثت شماره 88/222/7 در تاریخ 6/1/87 فوت نموده ورثه حین الفوت نامبرده خواهان های دعوی هستند مرحوم و.الف. قبل از فوت خود و به تاریخ 15/2/1386 اقدام به تنظیم وصیت نامه ای نموده که به امضای خوانده محترم دعوی و خواهر مرحومه بنام م.الف. نیز رسیده است با وصف مراتب فوق تقاضای اتخاذ تصمیم به شرح خواسته را دارد بانوی خوانده دعوی در مقام دفاع حاضر نشده و لایحه دفاعیه ای هم تقدیم نکرده است و ادعای مطروحه مصون از هرگونه تعرض و ایراد و مستندات ابرازی مبری از انکار، تردید و تکذیب باقی مانده است دادگاه با عنایت به اصل صحت صدور اسناد و لحاظ مدلول ماده 1301 قانون مدنی و آثار حاکم بر امضای ذیل سند و نظر به گواهی های حصر وراثت صادره و احراز ذیسمت بودن اصحاب دعوی و ب. ت. ب. مدلول مواد 825-826-835-841-843 قانون مدنی و مقید بودن امکان وصیت به جایزالتصرف بودن موصی نسبت به مورد وصیت و مالک بودن بر اموال و ب. ت. ب. ماده 278 قانون امور حسبی دایر بر چگونگی و شرایط تنظیم وصیت نامه خود نوشت نظر به اظهارنامه نماینده محترم خ. ر. د. پیرامون وصیت نامه که به موجب لایحه شماره 9011580 مورخ 28/4/1390 تقدیم و ثبت دادگاه شده است دادگاه دعوی خواهان را مقرون به واقع و حقیقت تشخیص و با استناد به مواد 1257-1258-1284-1286-1321-1324 قانون مدنی و 197-198 قانون آیین دادرسی مدنی حکم بر تنفیذ وصیت نامه عادی مذکور منتسب به بانوی مرحوم را صادر و اعلام می دارد حکم دادگاه نسبت به خ. ر. ا. غیابی و ظرف مهلت بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل واخواهی در این دادگاه و پس ازآن در مهلت بیست روزه قابل تجدیدنظر در مرجع محترم تجدیدنظر استان تهران است. ن. ب. ا. خوانده دعوی ردیف دوم طرف ترافع با اصحاب دعوی نبوده و صرفاً جایگاه نظارت قانونی و نمایندگی در صحت حفظ و صیانت را بر عهده داشته و دارد دعوی مطروحه توجهی به نامبرده نداشته و بر این اساس با استناد به بند 4 ماده 84 قانون آیین دادرسی مدنی و لحاظ ماده 89 آن قرار ردّ دعوی خ. ه. را نسبت به خوانده مذکور صادر و اعلام می دارد رأی دادگاه در این قسمت ظرف مهلت بیست روز از تاریخ ابلاغ اعتراض در مرجع محترم تجدیدنظر استان تهران است. رئیس شعبه 86 دادگاه عمومی حقوقی تهران ـ یزدانی به تاریخ 7/11/91 خانم س.س. د. ب. ط. خانم ف.ک. با وکالت آقای ح.ش. به خواسته واخواهی نسبت به دادنامه شماره 900721 مورخ 30/7/90 تقدیم این دادگاه کرده است. صرف نظر از اینکه واخواه محترم در تنظیم دادخواست خود رعایت جهات آیین دادرسی مدنی را ننموده است واخواه را صرفاً خانم ف.ک. قرار داده اند نه خانم س.ک. با قیومیت خانم ف.ک.، ن. ب. ا. دادگاه اشتباه در مقام صدور رأی اخطاریه مورخه 7/4/1390 که به رؤیت و امضای بانوی محترم واخواه رسیده است را مورد توجه خود قرار نداده و از این حیث رأی صادره را غیابی اعلام نموده لذا مستنداً به مواد 303-305-306-307-308-309 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن ردّ واخواهی مطروحه، دادنامه مورد استناد را حضوری اعلام و نسبت به تصحیح رأی صادره اقدام می نماید. مضافاً به حکم تبصره 1 ذیل ماده 309 قانون مذکور در مواردی که اصل حکم یا قرار دادگاه قابل تجدیدنظر باشد تصحیح آن در مدت قانونی، ظرف مهلت بیست روز قابل تجدیدنظر در مرجع محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. در ضمن تسلیم رونوشت رأی اصلی بدون رونوشت رأی تصحیحی ممنوع است و چنانچه رأی مورد اصلاح نقض گردد رأی تصحیحی نیز از اعتبار خواهد افتاد. رئیس شعبه 86 دادگاه عمومی حقوقی تهران ـ یزدانی رأی دادگاه تجدیدنظر استان در این پرونده خانم س.س. به طرفیت خانم ف.ک. به قیومیت از طرف خانم س.ک. از دادنامه شماره 00093 مورخ 15/2/92 شعبه 86 دادگاه عمومی حقوقی تهران که بر اساس آن دادنامه شماره 00722 مورخ 30/7/90 حضوری تشخیص داده شده تجدیدنظرخواهی کرده است به موجب دادنامه اخیر دعوای ت. ن. خ. به خواسته تنفیذ وصیت نامه عادی مرحوم و.الف. موجه تشخیص و حکم به تنفیذ وصیت نامه مرحوم مرقوم به تاریخ 15/2/86 صادرشده است ت. ن. خ. اظهار می دارد وصیت نامه زیاده بر ثلث و نسبت به سهم الارث وی نافذ نمی باشد دادگاه ب. ت. ب. بررسی اوراق و مستندات پرونده همان طور که دادگاه بدوی نیز به ماده 843 قانون مدنی استناد کرده و مطابق ماده مرقوم، وصیت به زیاده بر ثلث ترکه نافذ نیست مگر به اجازه وراث و اگر بعض ورثه اجازه کند فقط نسبت به سهم او نافذ است و امضای ذیل وصیت نامه توسط ت. ن. خ. به عنوان شاهد رافع حق وی برای اجازه یا عدم اجازه زیاده بر ثلث وصیت نامه وراث نمی گردد، تنفیذ وصیت نامه توسط دادگاه بدوی نیز مانع این حق نیست و استناد دادگاه مزبور به ماده 843 قانون مرقوم به همین لحاظ م. ب. ازاین رو ضمن اعلام این مطلب و ردّ تجدیدنظرخواهی ت. ن. خ. در ارتباط با اساس دادنامه تجدیدنظر خواسته به استناد ماده 358 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی با اصلاح دادنامه تجدیدنظر خواسته به شرح فوق و الحاق تذکر مذکور، تأیید و استوار می شود این رأی قطعی است. رئیس شعبه 56 دادگاه تجدیدنظر استان تهران ـ مستشار دادگاه اهوارکی ـ رمضانی فهرست دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان نقد رأی چگونگی تنفیذ وصیت زائد بر ثلث موضوع مورد بررسی به تنفیذ وصیت‌نامه‌ای مربوط می‌شود که در تاریخ 15 اردیبهشت 1386 تنظیم گردیده است. در این راستا، دعوی از سوی وراث علیه طرف مقابل و دادسرای ناحیه 25 عمومی و انقلاب تهران مطرح شده و ادعا شده که وصیت‌نامه به امضای طرف مقابل نیز رسیده و بر اساس گواهی حصر وراثت، هویت وراث مشخص شده است. طرف مقابل در جلسه دفاع حاضر نشده و ادعای مطرح شده بی‌پاسخ مانده است. دادگاه بدوی با استناد به مواد 1301، 825، 826، 835، 841 و 843 قانون مدنی و ماده 278 قانون امور حسبی، حکم به تنفیذ وصیت‌نامه صادر کرده و دعوی علیه دادسرا را رد نموده است. در ادامه، طرف مقابل درخواست واخواهی به دادگاه ارائه کرده که به دلیل عدم رعایت اصول آیین دادرسی، رد گردیده است. دادگاه تجدیدنظر با بررسی مستندات، حکم بدوی را تایید کرده و بر اساس ماده 843 قانون مدنی اعلام نمود که وصیت‌نامه به میزان بیش از ثلث ترکه نافذ نیست مگر با اجازه وراث. این رای قطعی است. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/01/25 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: چنانچه ورثه زیر وصیت نامه را به عنوان شاهد امضا کرده باشند این امر به منزله تنفیذ وصیت زائد بر ثلث نبوده و وصیت نامه ازاین جهت نیازمند تنفیذ مجدد است. به تاریخ 1389/11/19 آقای ح.ش. به وکالت از خانم س.ک. با قیومیت خانم ف.ک. و خانم ….ر. د. ب. ط. 1 - خانم س.س. 2 - دادسرای ناحیه 25 عمومی و انقلاب تهران (اداره امور سرپرستی) به خواسته تنفیذ وصیت نامه عادی مرحومه و.الف. به تاریخ 1386/02/15 را تقدیم این دادگاه کرده اند مختصر ادعا بر این اساس است که بانوی مذکور در تاریخ 1387/01/05 فوت نموده وراث حین الفوت و. ب. ش. گواهی حصر وراثت شماره 87/277/419 مورخ 26/8/87 خوانده دعوی آقای م.ک. و خانم س.ک. می‌باشند که احد از وراث به نام آقای م.ک. هم مطابق گواهی حصر وراثت شماره 88/222/7 در تاریخ 6/1/87 فوت نموده ورثه حین الفوت نامبرده خواهان های دعوی هستند مرحوم و.الف. قبل از فوت خود و به تاریخ 1386/02/15 اقدام به تنظیم وصیت نامه ای نموده که به امضای خوانده محترم دعوی و خواهر مرحومه به نام م.الف. نیز رسیده است با وصف مراتب فوق تقاضای اتخاذ تصمیم به شرح خواسته را دارد بانوی خوانده دعوی در مقام دفاع حاضر نشده و لایحه دفاعیه ای هم تقدیم نکرده است و ادعای مطروحه مصون از هرگونه تعرض و ایراد و مستندات ابرازی مبری از انکار، تردید و تکذیب باقی مانده است دادگاه با عنایت به اصل صحت صدور اسناد و لحاظ مدلول ماده 1301 قانون مدنی و آثار حاکم بر امضای ذیل سند و نظر به گواهی های حصر وراثت صادره و احراز ذیسمت بودن اصحاب دعوی و ب. ت. ب. مدلول مواد 825 - 826 - 835 - 841 - 843 قانون مدنی و مقید بودن امکان وصیت به جایزالتصرف بودن موصی نسبت به مورد وصیت و مالک بودن بر اموال و ب. ت. ب. ماده 278 قانون امور حسبی دایر بر چگونگی و شرایط تنظیم وصیت نامه خود نوشت نظر به اظهارنامه نماینده محترم خ. ر. د. پیرامون وصیت نامه که به موجب لایحه شماره 9011580 مورخ 1390/04/28 تقدیم و ثبت دادگاه شده است دادگاه دعوی خواهان را مقرون به واقع و حقیقت تشخیص و با استناد به مواد 1257 - 1258 - 1284 - 1286 - 1321 - 1324 قانون مدنی و 197 - 198 قانون آیین دادرسی مدنی حکم بر تنفیذ وصیت نامه عادی مذکور منتسب به بانوی مرحوم را صادر و اعلام می‌دارد حکم دادگاه نسبت به خ. ر. ا. غیابی و ظرف مهلت بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل واخواهی در این دادگاه و پس ازآن در مهلت بیست روزه قابل تجدیدنظر در مرجع محترم تجدیدنظر استان تهران است. ن. ب. ا. خوانده دعوی ردیف دوم طرف ترافع با اصحاب دعوی نبوده و صرفا جایگاه نظارت قانونی و نمایندگی در صحت حفظ و صیانت را بر عهده داشته و دارد دعوی مطروحه توجهی به نامبرده نداشته و بر این اساس با استناد به بند 4 ماده 84 قانون آیین دادرسی مدنی و لحاظ ماده 89 آن قرار ردّ دعوی خ. ه. را نسبت به خوانده مذکور صادر و اعلام می‌دارد رای دادگاه در این قسمت ظرف مهلت بیست روز از تاریخ ابلاغ اعتراض در مرجع محترم تجدیدنظر استان تهران است. رئیس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران - یزدانی به تاریخ 7/11/91 خانم س.س. د. ب. ط. خانم ف.ک. با وکالت آقای ح.ش. به خواسته واخواهی نسبت به دادنامه شماره --- مورخ 30/7/90 تقدیم این دادگاه کرده است. صرف نظر از اینکه واخواه محترم در تنظیم دادخواست خود رعایت جهات آیین دادرسی مدنی را ننموده است واخواه را صرفا خانم ف.ک. قرار داده اند نه خانم س.ک. با قیومیت خانم ف.ک.، ن. ب. ا. دادگاه اشتباه در مقام صدور رای اخطاریه مورخه 1390/04/07 که به رویت و امضای بانوی محترم واخواه رسیده است را مورد توجه خود قرار نداده و از این حیث رای صادره را غیابی اعلام نموده لذا مستندا به مواد 303 - 305 - 306 - 307 - 308 - 309 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن ردّ واخواهی مطروحه، دادنامه مورد استناد را حضوری اعلام و نسبت به تصحیح رای صادره اقدام می‌نماید. مضافا به حکم تبصره 1 ذیل ماده 309 قانون مذکور در مواردی که اصل حکم یا قرار دادگاه قابل تجدیدنظر باشد تصحیح آن در مدت قانونی، ظرف مهلت بیست روز قابل تجدیدنظر در مرجع محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. در ضمن تسلیم رونوشت رای اصلی بدون رونوشت رای تصحیحی ممنوع است و چنانچه رای مورد اصلاح نقض گردد رای تصحیحی نیز از اعتبار خواهد افتاد. رای دادگاه تجدیدنظر استان در این پرونده خانم س.س. به طرفیت خانم ف.ک. به قیومیت از طرف خانم س.ک. از دادنامه شماره --- مورخ 15/2/92 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران که بر اساس آن دادنامه شماره --- مورخ 30/7/90 حضوری تشخیص داده شده تجدیدنظرخواهی کرده است به موجب دادنامه اخیر دعوای ت. ن. خ. به خواسته تنفیذ وصیت نامه عادی مرحوم و.الف. موجه تشخیص و حکم به تنفیذ وصیت نامه مرحوم مرقوم به تاریخ 15/2/86 صادرشده است ت. ن. خ. اظهار می‌دارد وصیت نامه زیاده بر ثلث و نسبت به سهم الارث وی نافذ نمی‌باشد دادگاه ب. ت. ب. بررسی اوراق و مستندات پرونده همان طور که دادگاه بدوی نیز به ماده 843 قانون مدنی استناد کرده و مطابق ماده مرقوم، وصیت به زیاده بر ثلث ترکه نافذ نیست مگر به اجازه وراث و اگر بعض ورثه اجازه کند فقط نسبت به سهم او نافذ است و امضای ذیل وصیت نامه توسط ت. ن. خ. به عنوان شاهد رافع حق وی برای اجازه یا عدم اجازه زیاده بر ثلث وصیت نامه وراث نمی گردد، تنفیذ وصیت نامه توسط دادگاه بدوی نیز مانع این حق نیست و استناد دادگاه مزبور به ماده 843 قانون مرقوم به همین لحاظ م. ب. ازاین رو ضمن اعلام این مطلب و ردّ تجدیدنظرخواهی ت. ن. خ. در ارتباط با اساس دادنامه تجدیدنظر خواسته به استناد ماده 358 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی با اصلاح دادنامه تجدیدنظر خواسته به شرح فوق و الحاق تذکر مذکور، تایید و استوار می‌شود این رای قطعی است. رئیس شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران - مستشار دادگاه