قانون استخدام کشوری

قانون استخدام کشوری مصوب 1301/09/22 مجلس شورای ملی فصل اول ورود به خدمت ماده 1 - خدمت رسمی عبارت است از دارا بودن شغل ثابت در یکی از وزارتخانه‌ها و ادارات دولتی. ماده 2 - داوطلبان خدمت رسمی در ادارات کشوری باید شرایط ذیل را دارا باشند: 1 - تبعیت ایران. 2 - نداشتن کمتر از هیجده سال. 3 - عدم محکومیت بقیام و اقدام بر علیه حکومت ملی - عدم محکومیت به جنایت و همچنین بجنحه که مستلزم محرومیت از حق استخدام دولتی باشد. 4 - عدم محکومیت بفساد عقیده و عدم معروفیت بفساد اخلاق و تجاهر بفسق و معتاد نبودن باستعمال افیون و مبتلا نبودن بامراض مسریه. 5 - داشتن تصدیقنامه سال سوم تحصیلات متوسطه یا دادن امتحان موادی که برای سه ساله تحصیلات متوسطه معین شده است. ماده 3 - علاوه بر شرایط مندرجه در ماده (2) داوطلبان خدمت رسمی در ادارات و وزارتخانه‌ها باید معلومات لازمه و شرایط اختصاصی مقرره در نظامنامه‌های مخصوصه اداره مربوطه را دارا باشند. ماده 4 - دخول در خدمت رسمی باید به طرز مسابقه به عمل آید و هر وزارتخانه و یا اداره مکلف است نظامنامه راجع به ترتیب مسابقه را مطابق احتیاجات اداری خود تنظیم نماید. ماده 5 - مدتی را که مستخدمین در ابتداء ورود بخدمت به عنوان عضو مبتدی کار میکنند جزو خدمت رسمی آنها محسوب نمیشود و ابتداء‌خدمت رسمی مستخدمین از روزی است که رسماً داخل خدمت شده باشند در موقع ترفیع رتبه یا اضافه مقرری مدت خدمت رسمی رعایت میشود اعم از اینکه در یک وزارتخانه خدمت کرده باشند یا در وزارتخانه‌های مختلف مشروط بر اینکه خروج از یک وزارتخانه در نتیجه محکومیت بانفصال نبوده و دخول در وزارتخانه دیگر با اجازه وزارتخانه اولی باشد و مدت خدمت به عنوان عضو مبتدی یک سال خواهد بود. تبصره - هر گاه مستخدمی از خدمت دولت مستعفی شود و در ثانی دولت قبول استخدام او را نماید مدت خدمت اولیه او جز سنوات خدمت محسوب خواهد شد. ماده 6 - مستخدمینی که بمیل و اراده خود از خدمت وزارتخانه و ادارات دولتی خارج میشوند نمیتوانند مجدداً وارد خدمت این وزارتخانه یا وزارتخانه دیگری بشوند مگر بیک درجه پائین‌تر از رتبه که در حین خروج از خدمت داشته‌اند. ماده 7 - کسانی که داخل خدمت رسمی میشوند باید بر طبق مراسم مذهبی قسم یاد کنند که بمملکت و ملت و اصول حکومت ملی خیانت ننموده در پیشرفت صالح و صرفه مملکت و ملت ساعی باشند و قوانین و نظامات مربوطه بمشاغل خود را کاملاً رعایت کنند ترتیب مراسم تحلیف را نظامنامه هر وزارتخانه معین خواهد کرد. ماده 8 - مستخدمین باید در حدود قوانین موضوعه و نظامات مقرره احکام و اوامر روساء مافوق خود را اطاعت نمایند اعمال نظریات سیاسی در‌امور اداری و تبلیغات بر ضد مذهب رسمی مملکت و یا بر علیه حکومت ملی بکلی ممنوع و موجب انفصال است. ماده 9 - هیچ یک از مستخدمین نمیتوانند احکام مقامات مافوق را که بر خلاف قوانین موضوعه باشد اجرا نمایند مگر اینکه مقام مافوق‌مسئولیت آن را کتباً عهده‌دار شود. ماده 10 - متخصصین فنی از اتباع داخله که به موجب قراردادهای مخصوصه برای مدت معینی اجیر میشوند جزو مستخدمین رسمی محسوب نخواهند شد. ماده 11 - ترتیب استخدام و تعیین حقوق و مدت خدمت مستخدمین و مستشاران خارجی به موجب کنتراتهای مصوبه مجلس شورای ملی خواهد بود. ماده 12 - مامورینیکه بهر اسم و رسم سمت صاحبجمعی داشته‌اند یا در آتیه باین سمت منصوب شوند مادام که مفاصا‌حساب قانونی دوره عملیات خود را تحصیل ننموده‌اند از رجوع هر شغلی ممنوع خواهند بود. ماده 13 - هیچ مستخدمی شغل تحویلداری و تحصیلداری نقدی و جنسی دولت را عهده‌دار نخواهد شد مگر اینکه قبلاً وجه‌الضمانه و یا ضامن معتبری به وزارتخانه و اداره مربوطه بدهد - میزان وجه‌الضمانه و شرایط ضامن را نظامنامه هر وزارتخانه یا اداره معین خواهد کرد. ماده 14 - کلیه مستخدمین (‌و مستثنیات تبصره ماده 15 این قانون) بدون اجازه دولت از قبول نشانهای دول خارجه ممنوع هستند. فصل دوم مراتب خدمت و ارتقاء رتبه ماده 15 - مراتب خدمت در ادارات کشوری به قرار ذیل است: 1 - ثباتی. 2 - منشی‌گری سوم. 3 - منشی‌گری دوم. 4 - منشی‌گری اول. 5 - مدیری شعبه. 6 - مدیری دائره. 7 - معاونت اداره. 8 - ریاست اداره. 9 - مدیری کل یا معاونت اداری. تبصره - مقام وزارت و معاونت وزارت و سفارت کبرا و سفارت فوق‌العاده و والی ایالت و کلیه قضات و مدعی‌العموم دیوان عالی تمیز و اعضاء شورای دولتی و اعضاء منتخبه دیوان محاسبات خارج از مراتب مذکوره فوق و تابع قانون جداگانه خواهد بود. ماده 16)(منسوخ 1332/01/20) - میزان حقوق پایه های اداری بتناسب زیر خواهد بود: 1)- پایه اول به موجب قانون بودجه 2)- از پایه دو الی چهار - حقوق پایه مادون به علاوه بیست و پنج درصد آن. 3)- از پایه پنج الی هفت - حقوق پایه مادون به علاوه بیست و پنج درصد آن 4)- پایه هشت و نه - حقوق پایه مادون به علاوه پانزده درصد آن ماده 17 (منسوخ 1332/01/20) - در سال اول خدمت در هر رتبه حداقل مقرری آن رتبه داده میشود و تفاوت بین حداقل و اکثر که از سال دوم خدمت در یک رتبه ممکنست داده شود تا آخر مدت در آن رتبه نباید از یک ششم مقرری همان رتبه تجاوز نماید. ماده 18 - مامورینی که به نقاط بد آب و هوا اعزام میشوند به تفاوت محل ربع تا خمس مقرری رتبه خود را مادام که در آن محل هستند علاوه دریافت میدارند. ماده 19 - در حساب مقرریهای ماهیانه کسور تومان به نفع دولت حذف میشود. ماده 20 - هر یک از وزارتخانه‌ها با رعایت صرفه و در حدود احتیاجات اداری تشکیلات و مشاغل خود را در نظامنامه‌های مخصوصه با مراتب مذکوره در ماده (15) تطبیق مینمایند ولی وجود هر یک از مراتب مذکوره در وزارتخانه‌ها منوط بلزوم آن خواهد بود. ماده 21 - نصب روسای ادارات و مدیران کل و همرتبه‌های آنها با رعایت شرایط مقرره به تصویب وزیر و به موجب فرمان همایونی است و نصب متصدیان سایر مقامات با رعایت شرایط مقرره بر حسب پیشنهاد رئیس مافوق و حکم وزارتی خواهد بود. ماده 22 - تعیین معاون پارلمانی وزیر و رئیس کابینه وزارتی باختیار وزیر است طی مراتب خدمت در مورد آنها ضروری نیست و هر گاه از میان مستخدمین دولتی انتخاب شوند مدت تصدی آنها جزو ایام خدمت محسوب میشود و الا این تصدی سابقه خدمت اداری برای آنها نخواهد بود. ماده 23 - بدون طی مرتبه مادون بمرتبه مافوق نمیتوان ارتقاء یافت و مستخدمینی که از عهده انجام خدمات محوله کاملا برآمده و مقررات نظامنامه‌های اداری را رعایت کرده باشند مستحق ترفیع رتبه خواهند بود مشروط بر اینکه در هر یک از مراتب اول و دوم و سوم و چهارم مذکوره در‌ماده (15) لااقل دو سال و در هر یک از سایر مراتب لااقل سه سال خدمت کرده باشند و در هر صورت رعایت احتیاج وزارتخانه و طرز خدمت و‌استعداد مستخدم و قدمت خدمت شرط حتمی است. در موقع ارتقاء از یک رتبه برتبه بالاتر اشخاصیکه با تساوی شرایط از حیث رتبه علمی بالاتر هستند بدیگران حق تقدم خواهند داشت. ماده 24 - اشخاصی که از مدارس عالیه داخله یا خارجه راجع بعلومی که مخصوص وزارتخانه‌ایست که در آن مستخدم میشوند تصدیقنامه رسمی فارغ‌التحصیلی دارند (‌از درجه لیسانس ببالا) در صورتی که رتبه علمی آنها عالیتر از رتبه باشد که مطابق شرایط اختصاصی آن وزارتخانه برای ورود بخدمت معین گشته است در درجات اول و دوم مذکوره در ماده (15) شش ماه و در درجات سوم و چهارم یک سال و از درجه پنجم ببالا‌مطابق همین قانون باید دوره خدمت را طی نمایند. ماده 25 - هر گاه مستخدمی به موجب ماده (23) مستحق ترفیع رتبه شده و بواسطه نبودن محل بترفیع نایل نگردد در حدود تفاوت بین حداقل و اکثر مقرری مقام خود اضافه حقوق دریافت خواهد نمود. ماده 26 - ترفیع رتبه بر دو قسم است: رسمی و افتخاری. ترفیع رسمی آنست که شغل معینی که مقامش یک درجه بالاتر از مقام شغل سابق مستخدمی باشد با مقرری آن شغل و رعایت مدلول ماده (21) و(23) باو رجوع شود. ترفیع افتخاری آنست که در صورت عدم احتیاج وزارتخانه و نبودن محل برای ارتقاء رتبه رسمی پس از شش سال خدمت در رتبه مادون و رعایت مدلول ماده (25) مقام بالاتری به عنوان افتخاری بمستخدمین داده شود بدون اینکه در شغل او تغییری حاصل گردد ولی مقرری مستخدم مزبور از حداقل مقرری مقامی که به طور افتخاری باو داده شده است نباید کمتر باشد و مدت خدمت در رتبه افتخاری مثل اشتغال رسمی در آنمقام منظور و‌در ورقه خدمت قید میشود. ماده 27 - کسانی که پس از شش سال خدمت در یک مقام استعداد ارتقاء بمقام بالاتری را ندارند حق اضافه مقرری را خواهند داشت و میزان این اضافه از خمس آخرین مقرری مستخدم مذکور تجاوز نکرده و بیش از دو مرتبه داده نخواهد شد. ماده 28 - مستخدمینی که بواسطه حذف مشاغل یا بنا بمقتضیات اداری بدون تقصیر بیکار شوند منتظر خدمت محسوب و تا زمانی که مجدداً متصدی شغلی نشده‌اند از مرتبه اول تا مرتبه پنجم دو ثلث و از مرتبه ششم ببالا نصف آخرین مقرری خود را دریافت خواهند کرد و اوقات انتظار خدمت در جزو مدت تصدی محسوب و در موقع ترفیع و تقاعد منظور خواهد شد. اختیار ترتیب حذف مشاغل و غیره ادارات هیات شوروی با خود هیئتهای شوروی خواهد بود. ماده 29 - حداکثر منتظرین خدمت هر وزارتخانه از صدی پنج عده کلیه مستخدمین آن نباید تجاوز نماید. ماده 30 - ساعات کار و ایام تعطیل مستخدمین را نظامنامه‌های اداری هر وزارتخانه معین خواهد کرد. ماده 31 - مستخدمین دولت سالی یک ماه حق مرخصی با استفاده از حقوق دارند. ترتیب تحصیل مرخصی را نظامنامه‌های اداری معین خواهد نمود. فصل سوم طریق محاکمه و مجازات ماده 32 - برای رسیدگی بتقصیرات اداری و تعیین مجازات مستخدمین مجلس تحقیق و محاکمه اداری در تحت نظر وزیر یا معاون او تشکیل‌میشود - مجلس مزبور مرکب خواهد بود از سه نفر از اعضاء وزارت متبوعه مستخدم مظنون اعم از متصدیان شغل و یا منتظرین خدمت مشروط بر اینکه رتبه آنها از رتبه مظنون کمتر نباشد و در صورت عدم کفایت عده اعضاء لازمه در خود وزارتخانه با رعایت شرط مزبور فوق از اعضاء وزارتخانه دیگر تکمیل میگردد. ماده 33 - در صورت محکومیت بمجازاتهای مندرجه در فقرات 4 و 5 و 6 و 7 ماده (38) م. ع. حق دارد از تاریخ ابلاغ حکم الی دو هفته از مجلس تحقیق و محاکمه اداری کتباً تقاضای تجدید نظر نماید در این صورت با رعایت مفاد ماده (32) سه عضو دیگر با دو نفر از اعضاء هیات حاکمه سابق برای تجدید نظر معین شده حکم این هیات حتمی‌الاجراء خواهد بود. تبصره1(منسوخ 1307/05/21) - مدعی‌العموم محکمه اداری از کلیه احکام صادره محاکم اداری در ظرف دو هفته از تاریخ ابلاغ حق تقاضای تجدید نظر دارد. تبصره 2 (منسوخ 1308/04/09) - در مواقعیکه بواسطه سلب صلاحیت قانونی اعضاء محکمه بدوی یا عدم امکان عادی حضور آنها در محکمه تجدید نظر نتوان محکمه‌مزبور را تشکیل نمود به جای اعضاء محکمه بدوی اعضاء جدیدی که حائز شرایط ماده 32 باشند به عضویت محکمه مزبوره معین میشوند. ماده 34 - در خارج از پایتخت مجلس تحقیق و محاکمه اداری از سه نفر از اعضاء اداره مربوطه و در صورت عدم کفایت از اعضاء ادارات دیگر‌دولتی بر حسب دعوت رئیس اداره متبوعه مظنون ب. ر. م. ماده (32) تشکیل میشود. تبصره - محاکمه تقصیرات روسای اولیه ادارات خارج از پایتخت در مرکز صورت خواهد گرفت. ماده 35 - رئیس اداره که خود یا یکی از اعضاء او مورد شکایت شده نمیتواند عضو محکمه اداری باشد ولی برای دادن توضیحات دعوت میشود. ماده 36 - محاکمی که در خارج از پایتخت برای رسیدگی به تقصیرات اداری تشکیل میشود نمیتوانند مقصر را بمجازاتهای مذکوره در فقره 6 و7 ماده (38) محکوم نمایند در صورتی که تقصیر مقصر مستلزم یکی از مجازاتهای فوق باشد محاکمه او بمحکمه که در مرکز تشکیل میشود رجوع خواهد شد. ماده 37 - محاکمی که در خارج از پایتخت تشکیل میشود حق تجدید نظر نداشته و تجدید نظر احکام صادره از محاکم مزبوره در پایتخت در محکمه که مرکب از پنج نفر خواهد بود صورت خواهد گرفت. ماده 38 - مجازاتهای اداری به قرار ذیل است: 1 - اخطار کتبی بدون درج در ورقه خدمت. 2 - توبیخ کتبی با درج در ورقه. 3 - کسر مقرری ماهیانه تا یک ثلث از یکماه تا شش ماه. 4 - انفصال موقت از سه ماه تا یک سال. 5 - تنزل مقام یکدرجه یا زیادتر. 6 - انفصال دائم از وزارتخانه ذیمدخل. 7 - انفصال دائم از خدمات دولتی. ماده 39 - اجرای مجازات نسبت بفقره اول و دوم از ماده فوق بدون محاکمه از وظایف رئیس مافوق و اجرای فقرات (3) الی (7) موقوف به حکم مجلس تحقیق و محاکمه اداری خواهد بود. ماده 40 - هر گاه در ضمن رسیدگی بتقصیرات اداری یکنفر از مستخدمین مظنون یا کشف شود که مستخدم مزبور مرتکب جنحه یا جنایتی نیز گردیده است موقتاً از خدمت منفصل و بمحاکم عمومی احاله شده مجلس تحقیق و محاکمه اداری برای صدور رای منتظر نتیجه قطعیه از محاکم عمومی خواهند بود و اگر مستخدم مظنون در محاکم عمومی تبرئه شد و محکمه اداری هم او را بمجازاتیکه مستلزم محرومیت از مقرری اداری باشد محکوم ننمود ایام انفصال جزء مدت خدمت رسمی محسوب و مقرری آن مدت را دریافت خواهد نمود. ماده 41 - هر گاه مستخدمی به اتهام جنحه یا جنایتی بعدلیه جلب شود از موقع اقامه دعوی در محکمه بر او موقتاً از شغل خود منفصل و در‌صورتی که برائت ذمه مشارالیه حاصل شود ایام انفصال جزو مدت خدمت رسمی محسوب و مقرری آن مدت را دریافت خواهد نمود. ماده 42 - طرز جریان محاکمه و همچنین تشخیص انواع تقصیرات اداری و تعیین مجازات هر یک از آنها مطابق نظامنامه علیحده خواهد بود. فصل چهارم تقاعد و وظایف ماده 43(منسوخ 1309/08/06) - مستخدمین رسمی میتوانند با یکی از شرایط ذیل تقاضای تقاعد نمایند: 1- مستخدمی که بیست سال خدمت متوالی داشته باشد. ب - مستخدمی که بیست و پنجسال سابقه خدمت داشته مشروط بر این که بیست سال آن را متصدی خدمت بوده باشد. ج - مستخدمی که سی سال سابقه خدمت داشته باشد اعم از تصدی یا غیر آن. ‌د - مستخدمی که شصت سال یا بیشتر عمر داشته باشد با هر قدر سابقه خدمت. ‌دولت نیز میتواند مستخدمی را که سنین عمرش از شصت سال تجاوز نموده است با دارا بودن یکی از شرایط فوق متقاعد نماید. تبصره 1 (منسوخ 1309/08/06) - مدت عدم تصدی قبل از اجرای قانون استخدام تا میزان ربع ایام تصدی جزء سابقه خدمت محسوب می‌شود. ماده 44 - هر یک از مستخدمین که بر طبق ماده (43) تقاعد خود را تقاضا نموده یا متقاعد شد حق اخذ حقوق تقاعدی از دولت خواهد داشت و ابتداء آن از روزی است که مقرری خدمت داده نمیشود. ماده 45- میزان حقوق بازنشستگی مساوی است با یک پنجاهم حد وسط حقوق 36‌ماهه اخیر خدمت ضرب در عدد سنوات خدمت. ماده 46 - مستخدمینی که علیل یا بواسطه حادثه ناقص شده و از کارکردن باز بمانند بدون رعایت مدت خدمت ثلث بلاکسر مقرری آخرین خدمت‌خود را مادام‌العمر به طور وظیفه دریافت میدارند ولی هرگاه حادثه مذکور در نتیجه ایفاء وظیفه یا برای نجات شخصی از مهلکه روی دهد دو ثلث بلاکسر مقرری مزبور د. ح. آنشخص برقرار خواهد شد با رعایت اینکه ثلث یا دو ثلث مذکور از میزان حقوق تقاعدی که ممکن بود مطابق ماده (45) بمستخدم مزبور داده شود کمتر نباشد و الا مبلغ اکثر را دریافت خواهند نمود. ماده 47- اولا - هر گاه یکی از مستخدمین رسمی که بحد تقاعد رسیده‌اند اعم از این که متقاعد شده یا نشده باشند فوت نماید نصف حقوق تقاعدی که قانونا به او تعلق می‌گیرد به طور تساوی بورثه قانونی متوفی که در ماده 3 قانون وظایف مورخه 19 ربیع‌الاول 1326 تصریح شده است به علاوه برادر و خواهری که در کفالت او بوده‌اند داده می‌شود. ثانیا - مستخدمینی که مطابق ماده 46 باخذ وظیفه معادل دو ثلث مقرری خود ذی حق شده باشند (‌اعم از این که بحد تقاعد رسیده یا نرسیده باشند) پس از فوت نصف بلا کسر وظیفه که دریافت می‌داشتند درباره ورثه قانونی ان ها که در ماده 3 قانون وظایف ذکر شده به علاوه برادر و خواهری که در کفالت متوفی بوده‌اند از روز بعد از فوت برقرار میشود. ثالثا - هر ایرانی که در خدمت دولت بوده و حقوق می‌گیرد از هر طبقه که باشد (‌یعنی مستخدمین با رتبه و بی‌رتبه و جزء و کنتراتی) اگر در راه ادای وظیفه بواسطه حادثه فوت نماید دو ثلث بلا کسر اخرین مقرری او از روز بعد از فوت درباره ورثه قانونی او به علاوه برادر و خواهری که در‌کفالت متوفی بوده‌اند برقرار می‌شود ولی اگر مستخدم رسمی بوده و بحد تقاعد رسیده است و دو ثلث مقرری مذکور از میزان حقوق تقاعدی که بایستی مطابق ماده 45 بمستخدم مزبور داده شود کمتر باشد همان حقوق تقاعد را دریافت خواهد نمود. وظایف مذکوره در این ماده در مورد فقره اول و ثانی مطلقا از صندوق تقاعد و در مورد ثالث در صورتی که مستخدم رسمی باشد از صندوق تقاعد و الا از عایدات عمومی دولت برقرار خواهد شد مکر ان که از مستخدمین اداراتی باشد که عایدات آن منحصرا به مخارج خود می‌رسد که در این صورت از‌بودجه ان اداره پرداخته می‌شود. تبصره (منسوخ 1310/12/26) - مقصود از حادثه که در این ماده ذکر شده صدمات غیر مترقبه و اتفاقات فوق‌العاده است که در راه انجام وظیفه مشتخدم [مستخدم] به آن تصادف کرده و موجب اتلاف او میشود. ماده 48 (منسوخ 1337/04/03) - مستخدمینی که قبل از رسیدن به سن تقاعد فوت میشوند و مشمول مقررات قسمت اخیر ماده (47) نیستند معادل یک ثلث از اصل کسوراتیکه بصندوق تقاعد و وظایف وراث مستخدمین داده‌اند بورثه آنها که در قسمت اولی همان ماده تصریح شده است دفعتاً بالسویه پرداخت‌خواهد شد. ماده 49 - وراث مستخدمینی که مطابق ماده (47) مستحق اخذ وظیفه از دولت میشوند باید شرایط ذیل را دارا باشند: 1)- ورثه ذکور کمتر از بیست سال داشته باشد. 2) - ورثه اناث شوهر اختیار نکرده باشد. سهمی وراث ذکور که بیست سال دارند یا بعد باین سن برسند و سهمی ورثه اناث که شوهر اختیار کرده یا بعد اختیار نماید و همچنین سهمی آنهائیکه فوت شوند بسهمی سایر وراث افزوده میشود. ماده 50 - میزان وظیفه که مطابق ماده (47) و (49) د. ح. ورثه برقرار میشود کمتر از ماهی ده تومان نخواهد بود مگر اینکه اصل حقوق تقاعدی شخص متوفی کمتر از ده تومان باشد در این صورت کلیه آن د. ح. ورثه برقرار خواهد شد. ماده 51 - مستخدمینی که در حین انتظار خدمت بحد تقاعد برسند یا فوت نمایند حقوقی که بآنها و وظیفه که بوراثشان تعلق میگیرد از روی‌اصل مقرری مقامی که دارند محسوب خواهد شد. ماده 52 - هر یک از مستخدمینی که پس از محاکمه و ثبوت تقصیر محکوم به انفصال دائم از شغل دولتی گردند حق اخذ حقوق تقاعد یا انتظار خدمت را نخواهند داشت. ماده 53 - ترک تبعیت ایران و محکومیت بقیام و اقدام بر علیه حکومت ملی موجب محرومیت از حقوق انتظار خدمت و تقاعدی خواهد بود. ماده 54 - هر گاه اشخاصی که به موجب این قانون حقوق تقاعدی میگیرند مرتکب تقصیری شوند که به موجب حکم عدلیه اصالتاً یا تبعاً از حقوق اجتماعی محروم شوند از حقوق تقاعدی شخصاً محروم خواهند بود لیکن با عائله آنها همان رفتاری خواهد شد که با وراث متوفیین متقاعدین از‌خدمت میشود. ماده 55 - با داشتن حقوق تقاعدی یا وظیفه اخذ هر گونه مواجب و مستمری دیگری از خزانه دولت ممنوع است و اگر شخص متقاعد بمقتضیاتی مجدداً مرجع خدمت موظفی در ادارات دولتی بشود در مدت تصدی آن خدمت حقوق تقاعدی را دریافت نمی‌کند ولی مدت خدمت جدید او منظور و‌پس از خروج از خدمت از بابت این مدت به میزانی که در ماده (45) مقرر است بر حقوق سابق او افزوده میشود. ماده 56 - به جزموارد استیفای حقوق دولت توقیف حقوق تقاعدی در قبال محکومیت حقوقی یا عناوین دیگر از این قبیل اکیداً ممنوع است. ماده 57 - از مقرری مستخدمین موظف دولتی بدون استثناء وجوه ذیل کسر و بصندوق تقاعد و وظایف وراث مستخدمین تحویل میشود: 1 - صدی پنج از مقرری ماهیانه. 2 - مقرری یکماهه مستخدم در موقع ورود بخدمت دولت. 3 - مبلغ اضافه مقرریهائکه بعدها بمستخدمین داده میشود در ماه اول اخذ آن اضافه. 4 - وجوهیکه ممکنست در موقع مرخصی از مقرری مستخدمین کسر شود. 5 - وجوه حاصله از محکومیت و جرائم اداری مستخدمین. تبصره - غیر از موارد فوق بهیچ عنوان نباید چیزی از مقرری مستخدمین کسر شود. ماده 58 - وجوهی که مطابق ماده (57) بصندوق حقوق و وظایف متقاعدین و وراث مستخدمین داده میشود منحصراً برای پرداخت حقوق متقاعدین و وظائف وراث مستخدمین تخصیص و بهیچ عنوان نباید از این محل بمصرف دیگری برسد و کسانی که از وجوه صندوق مزبور بمصرف دیگری برسانند در حکم سارقین اموال عمومی خواهند بود. ماده 59 - در موقعیکه یکی از مستخدمین دولتی مستحق اخذ حقوق تقاعدی میشود وزارتخانه مربوطه باید اسنادی را که به موجب آن اسم و شغل و مسکن و مدت خدمت و میزان حقوق تقاعدی و استحقاق شخص متقاعد را مطابق مقررات این قانون باخذ حقوق ثابت مینماید جمع‌آوری‌نموده پیشنهاد متقاعد شدن مستخدم مزبور را بامضای وزیر متبوع برساند پس از آن کلیه اسناد و پیشنهاد مزبور به وزارت مالیه ارسال میشود تا پس از‌تصدیق و امضای وزیر مالیه به شورای دولتی ارسال گردد. و همین ترتیب در مورد وراث اشخاصیکه مطابق این قانون حق اخذ وظیفه دارند رعایت خواهد شد. ماده 60 - شورای دولتی اسناد و نوشتجات مذکوره در ماده (59) را با مقررات این قانون مطابقه و موافقت آن را تصدیق مینماید پس از آن کلیه آنها را به وزارت مالیه عودت میدهد تا در دفتر کل حقوق تقاعد و وظایف وراث مستخدمین ثبت نموده به وزارتخانه مربوطه ارسال نماید که آن وزارتخانه سند برقراری آن را صادر کرده بشخص یا اشخاص ذیحق بدهد. تبصره - مادامیکه شورای دولتی تشکیل نشده است هیات وزراء قائم مقام آن خواهد بود. ماده 61 - در صورت عدم کفایت وجوهیکه مطابق این قانون بصندوق تقاعد و وظایف داده میشود وزیر مالیه در موقع تهیه بودجه کل مبلغی را که از عایدات مملکتی باید بصندوق مزبور کمک شود در جزو مصارف آن سال پیش‌بینی خواهد کرد. ماده 62 - وزارت مالیه مکلف است نظامنامه صندوق تقاعد و وظایف وراث را تهیه نماید. ماده 63 - هیچ یک از مقررات این قانون شامل وزراء و معاونین وزراء و مستخدمین دربار و نمایندگان مجلس شورای ملی نخواهد بود لیکن اگر یکی از مستخدمین وزارت خانه‌ها به یکی از مشاغل مذکوره نائل شود سابقه خدمتش در وزارت خانه مربوطه محفوظ و مدتی را که در خدمات جدیده خواهد بود جزء خدمت رسمی آنها محسوب میشود مشروط بر اینکه در مدت مذکور کسورات لازمه را مطابق ماده (57) بتوسط وزارتخانه سابق‌خود به صندوق عاید دارد و تا موقعیکه برای مشاغل مذکوره فوق قانونی راجع بحقوق انتظار خدمت و تقاعد وضع نشده است مقام و مقرری را که اخیراً در وزارتخانه مربوطه دارا بوده یا ممکن بود دارا شوند اساس حقوق انتظار خدمت و تقاعد آنها خواهد بود. ماده 64 - مرجع شکایت مستخدمین ادارات از وزراء در موارد نقض یکی از مواد این قانون شورای دولتی و در غیاب آن دیوانعالی تمیز خواهد‌بود. ماده 65 - نظامنامه‌های مذکوره در مواد 3 و 4 و 7 و 13 و 20 و 30 و 42 و 62 و 68 این قانون تا تاریخ اول حمل 1302 باید تهیه شده و ب‌تصویب هیات وزراء رسیده و به موقع اجرا گذارده شود پس از تشکیل شورای دولتی باید نظامنامه‌های مذکور بآنجا ارجاع شود. فصل پنجم مواد مخصوصه ماده 66 - مستخدمینی که در تاریخ شروع اجرای این قانون مشغول خدمت هستند و یا با داشتن سابقه خدمت شاغل یکی از مقامات مندرجه در‌ماده (63) میباشند مستخدم رسمی محسوب و موافق تشکیلات اداری هر وزارتخانه مشاغل آنها با مراتب منظوره در ماده (15) این قانون تطبیق و از‌آن قرار با آنها رفتار خواهد شد مشروط بر اینکه تاریخ ورود به خدمت آنها قبل از اول میزان 1299 بوده باشد. ماده 67 - اشخاصیکه تاریخ ورود آنها بخدمت بعد از اول میزان 1299 بوده است و مطابق ماده (66) از خدمت دولت خارج میشوند در‌صورت احتیاج بقبول مستخدمین جدید و با داشتن شرایط مقرره بر سایر داوطلبان خدمت مقدم خواهند بود. ماده 68 - مستخدمین جزء وزارتخانه‌ها و ادارات که مشمول ماده (15) نیستند موافق نظامنامه داخلی وزارتخانه‌ها و ادارات مربوطه بدرجاتی‌تقسیم میشوند و مادام که قانون مخصوص برای حقوق تقاعد و وظایف آنها تصویب نشده است مقررات فصل چهارم درباره آنها رعایت خواهد شد. ماده 69 - برای اینکه مستخدمین و منتظرین خدمت فعلی بتوانند نسبت بحقوق تقاعد از مقررات این قانون استفاده کنند باید کسورات مندرجه در فقرات 3 و 4 و 5 ماده (57) این قانون را تادیه نمایند و پرداخت کسورات راجعه به مقرری ماهیانه آنها به نسبت ذیل خواهد بود: 1 - برای مستخدمینی که در حین اجرای این قانون کمتر از پنج سال خدمت دارند تا موقع تقاعد صدی پنج و نیم. 2 - برای مستخدمینی که بیش از پنج و کمتر از ده سال خدمت دارند تا موقع تقاعد شش درصد. 3 - برای مستخدمینی که بیش از ده و کمتر از پانزده سال خدمت دارند تا موقع تقاعد شش و نیم درصد. 4 - برای مستخدمینی که بیش از پانزده و کمتر از 20 سال خدمت دارند تا موقع تقاعد هفت درصد. 5 - برای مستخدمینی که بیش از بیست سال و کمتر از بیست و پنجسال خدمت دارند تا موقع تقاعد هفت و نیم درصد. 6 - برای مستخدمینی که بیش از بیست و پنج سال خدمت دارند تا موقع تقاعد هشت درصد. ماده 70 - مواد این قانون شامل مستخدمین شوروی و ادارات اجتماعی (‌مانند بلدی) خواهد بود وظایف راجع بوزراء را نسبت به مواد این قانون روسای هیئتهای شوروی و اجتماعی انجام خواهند داد این قانون شامل ادارات مجلس شورای ملی نخواهد بود قانون علیحده نسبت به ادارات مذکوره در هیات رئیسه مجلس تهیه شده و به تصویب مجلس خواهد رسید. ماده 71 - اشخاصی که سابقاً مشاغل دولتی به عهده داشته و در تاریخ شروع اجرای این قانون خدمتی را متکفل نیستند در صورتی منتظر خدمت محسوب میشوند که از تاریخ 14 جمادی‌الاخر 1324 به این طرف پنج سال متوالی یا هشت سال متناوباً و به موجب فرمان همایونی یا حکم‌وزارتخانه مصدر شغل رسمی بوده باشد. ماده 72 - میزان حقوق تقاعدی نسبت بمستخدمینی که در حین اجرای این قانون با شرایط مقرره ماده (43) بحد تقاعد رسیده‌اند مساوی با یکصد و بیستم حد وسط مقرری سه‌ساله اخیر خدمت در عده سنوات خدمت. ماده 73 (منسوخ 1311/06/29) - مادام که عده منتظرین خدمت ادارات دولتی بیش از صدی پنج مقرر در ماده 29 م. ب. هیچ یک از وزارتخانه‌ها و ادارات حق استخدام عضو جدید ندارند و باید عضو لازم را با رعایت قدمت خدمت و دارا بودن شرایط و معلومات لازمه از میان منتظرین خدمت وزارتخانه‌ها‌انتخاب نمایند. ماده 74 - مادام که مدارس متوسطه در ایالات و ولایات تاسیس نشده داوطلبان خدمت رسمی در ادارات ایالات و ولایات فقط باید معلومات لازمه و شرایط اختصاصی مقرره در نظامنامه‌های مخصوصه اداره مربوطه را دارا باشند. این قانون که مشتمل بر پنج فصل و 74 ماده است در جلسه 22 برج قوس سنه شمسی به تصویب مجلس شورای ملی رسید رئیس مجلس شورای ملیموتمن الملک # مجلس شورای ملی # قوانین