آیین‌نامه اجرایی ثبت اختراعات، طرح‌های صنعتی و علائم تجاری

اصطلاحات به کار برده شده در این آئین نامه دارای معانی زیر می باشند:

ثبت اختراع مستلزم تسلیم اظهارنامه به مرجع ثبت است.

اظهارنامه ثبت اختراع باید در سه نسخه و در فرم مخصوص (الف ـ 1) و به زبان فارسی تنظیم شده و پس از ذکر تاریخ، توسط متقاضی یا نماینده قانونی وی امضاء شود.

متقاضی باید اظهارنامه ثبت اختراع را به صورت حضوری یا با پست سفارشی و یا در چارچوب ماده 167 این آیین نامه به مرجع ثبت تسلیم نماید. تاریخ وصول اظهارنامه یا تاریخ داده پیام، تاریخ اظهارنامه تلقی می گردد.

اظهارنامه ثبت اختراع باید حاوی نکات زیر باشد:

مدارک زیر باید ضمیمه اظهارنامه شود: 1ـ توصیف اختراع؛ 2ـ ادعا یا ادعاهای اختراع؛ 3ـ خلاصه ای از توصیف اختراع؛ 4ـ نقشه یا نقشه ها، در صورت لزوم؛ 5 ـ مدارک مثبت هویت متقاضی و مخترع؛ 6 ـ درخواست کتبی مبنی بر عدم ذکر اسم مخترع، چنانچه مخترع نخواهد اسم وی ذکر شود؛ 7ـ مدارک مربوط به حق تقدم که باید همزمان با تسلیم اظهارنامه یا حداکثر ظرف 15 روز از آن تاریخ تسلیم شود؛ 8 ـ رسید مربوط به پرداخت هزینه های قانونی؛ 9ـ مدارک نمایندگی، در صورتی که تقاضا توسط نماینده قانونی به عمل آید.

هر صفحه از توصیف، ادعا، خلاصه توصیف و نقشه اختراع باید توسط متقاضی یا نماینده قانونی او امضاء گردد.

اظهارنامه باید فقط به یک اختراع یا به دسته ای از اختراعات مرتبط که یک اختراع کلی را تشکیل می دهند مربوط باشد. در غیر این صورت، متقاضی می تواند اظهارنامه مربوط به اختراع خود را به دو یا چند اظهارنامه مجزا و مستقل تقسیم نماید.

اظهارنامه تقسیمی باید دارای الزامات اظهارنامه اصلی بوده و در تسلیم آن نکات زیر رعایت گردد: 1ـ شماره و تاریخ اظهارنامه اولیه؛ 2ـ در صورت درخواست حق تقدم از سوی متقاضی، ذکر شماره و تاریخ اظهارنامه نخستین، همراه با محل حق تقدم؛ 3ـ اصلاح توصیف، ادعا، نقشه و خلاصه توصیف مذکور در اظهارنامه اصلی؛ 4ـ مدارک مربوط به پرداخت هزینه اظهارنامه های تقسیمی.

توصیف اختراع باید صریح و همراه با جزئیات کامل و مشتمل بر نکات زیر باشد:

ادعای اختراع باید عناصر اختراعی را که حمایت از آن درخواست شده است، درچارچوب مشخصه های فنی تعیین کند. هر اختراع می تواند مشتمل بر یک یا چند ادعا باشد. ادعا یا ادعاها باید صریح و منج ز بوده و دارای شرایط زیر باشند:

ادعا یا ادعاها ممکن است ناظر بر فرآورده ، فرایند، فرایند دستیابی به یک فرآورده و یا ترکیبی از فرایند و فرآورده باشد، مشروط بر اینکه راجع به یک مفهوم اختراعی باشد.

خلاصه توصیف اختراع باید مستقیما زمینه فنی ای که اختراع به آن تعلق دارد را تعیین کند تا در جستجوی سوابق اختراع ادعایی مورد استفاده قرار گیرد. در خلاصه اختراع نکات زیر باید در نظر گرفته شود:

خلاصه توصیف فقط برای بیان اطلاعات اختراع به کار می رود و نمی تواند مبنای تفسیر برای تعیین حدود ادعا باشد.

چنانچه نقشه ها، نمودارها، و جداول، بخشی از ضمیمه اظهارنامه اختراع باشند در ترسیم آن ها باید نکات زیر رعایت شوند:

در صورتی که در اظهارنامه، توصیف، خلاصه توصیف، ادعا یا ادعاها و نقشه ها، به واحدهای اندازه گیری وزن و حرارت، انرژی، نور، صدا، مغناطیس، و از این قبیل امور اشاره شده باشد، از قواعد متعارف باید استفاده شود.

سایر ضمائم اظهارنامه، به جز نقشه، نمودار و جدول، باید روی کاغذ دارای قطع 4 A درج و نکات ذیل در مورد آن ها مراعات گردد:

در صورتی که متقاضی طبق ماده 9 قانون، درخواست حق تقدم کرده باشد، هنگام تقاضای ثبت اختراع باید درخواست خود را وفق فرم مخصوص و به همراه مدارکی که حاکی از این حق باشد به مرجع ثبت تسلیم نماید. این درخواست باید مشتمل بر نکات زیر باشد: 1ـ تاریخ و شماره اظهارنامه اصلی؛ 2ـ طبقه بندی بین المللی مرتبط با اظهارنامه اصلی؛ 3ـ کشور یا کشورهایی که اظهارنامه اصلی در آنجا تسلیم شده است و چنانچه اظهارنامه منطقه ای یا بین المللی مبنای حق تقدم باشد، ذکر ماخذ آن.

در صورتی که متقاضی مدعی دو یا چند اظهارنامه پیشین باشد، مدت حق تقدم از زمان مقدم ترین آن ها محاسبه می گردد.

مدت زمان حق تقدم در ثبت اختراع، 12 ماه از تاریخ تسلیم اظهارنامه اصلی خواهد بود. در این مورد روز تسلیم جزء مدت محسوب نخواهد شد و اگر آخرین روز مصادف با روز تعطیل باشد، این مدت تا آخرین ساعت اولین روز اداری بعد از روز تعطیل، محاسبه خواهد شد.

انتقال حق مالکیت ناشی از تسلیم اظهارنامه یا اعطاء هرگونه اجازه بهره برداری از آن باید حسب مورد به درخواست کتبی منتقل الیه یا مالک اختراع به مرجع ثبت اعلام و در پرونده مربوط درج گردد. اعمال این تغییر منوط به پرداخت هزینه مربوط خواهد بود.

چنانچه متقاضی بخواهد اصلاحاتی را در مورد توصیف، خلاصه توصیف اختراع یا نقشه ها انجام دهد باید صفحاتی از ضمائم که این اصلاحات مربوط به آن ها است را دوباره تایپ کند، به نحوی که کل آن ها یک سند یکپارچه را تشکیل دهد. اضافه کردن بین خطوط، چسباندن، حاشیه نویسی، یا اصلاح به صورت زیرنویس و اقداماتی از این قبیل ممنوع است.

متقاضی می تواند تا قبل از ثبت اختراع، اظهارنامه خود را اصلاح کند، مشروط بر اینکه از حدود اظهارنامه نخست تجاوز ننماید. درخواست اصلاح با پرداخت هزینه مقرر در جدول هزینه ها انجام می پذیرد.

اظهارنامه اختراع ممکن است با درخواست کتبی متقاضی مسترد گردد. در صورت تعدد متقاضیان، این درخواست باید به امضای همه آن ها رسیده و متضمن عنوان اختراع، شماره و تاریخ اظهارنامه باشد. در صورت استرداد اظهارنامه، هزینه های پرداختی مسترد نخواهد شد.

توسعه یا بهبود یک اختراع می تواند موضوع اظهارنامه تکمیلی نیز قرار گیرد، مشروط بر اینکه مکمل و مبین همان اختراعی باشد که در اظهارنامه اصلی ادعا شده است. در این صورت: 1ـ شماره و تاریخ اظهارنامه اصلی در اظهارنامه تکمیلی ذکر می گردد؛ 2ـ تکمیلی بودن اختراع در قسمت توصیف بعد از عنوان درج می شود؛ 3ـ اعطای گواهی نامه اختراع به اظهارنامه تکمیلی مشروط به اعطای گواهی نامه اختراع به اظهارنامه اصلی است؛ 4ـ در صورت ثبت اختراع اصلی، آگهی ثبت اختراع تکمیلی متضمن شماره و تاریخ ثبت اظهارنامه اصلی است.

استفاده از مهلت ارفاقی مقرر در بند هـ ماده 4 قانون از جمله ناظر بر موارد زیر است: 1ـ افشاء به دلیل یا در نتیجه سوء استفاده اشخاص ثالث یا ذی حق قبلی متقاضی انجام شده باشد؛ 2ـ افشاء در نتیجه شرکت در یک نمایشگاه رسمی باشد که در این فرض متقاضی باید گواهی شرکت در این نمایشگاه را که به تایید مسئولان ذی ربط رسیده همراه با درج این مطلب که اختراع فقط در نمایشگاه مذکور به نمایش گذاشته شده است، ظرف 30 روز از تاریخ تسلیم اظهارنامه به مرجع ثبت تسلیم نماید.

مرجـع ثبـت پس از دریافت اظـهارنامه و ضمایـم مربـوط و احراز شرایط مقرر در ماده 11 قانون، آن را در دفتر ثبت وارد و بر روی هر یک از نسخ اظهارنامه، تاریخ دریافت اظهارنامه و شماره آن را قید نموده و نسخه دوم آن را همراه با ضمائم، که دارای همان مشخصات نسخه اصلی است، بعد از امضاء و مهر و قید تاریخ (ساعت، روز، ماه، سال) وصول آن با تمام حروف، به عنوان رسید به متقاضی مسترد خواهد کرد.

ـ مرجع ثبت پس از دریافت اظهارنامه و ضمائم مربوطه آن ظرف 4 ماه ضمن انطباق با شرایط شکلی مندرج در قانون و این آیین نامه بررسی مقدماتی می نماید. پس از بررسی مقدماتی و احراز شرایط شکلی اختراع، مرجع مذکور موظف است یک نسخه از اظهارنامه را به همراه مدارک و مستندات مربوط به مرجع ذیصلاح جهت احراز ماهوی اختراع ادعایی ارسال نماید. مرجع یادشده ضمن حفظ محرمانگی اختراع، حداکثر ظرف 5 ماه اظهارنامه را از نظر انطباق با شرایط ماهوی اختراع مقرر در قانون و این آئین نامه بررسی و نتیجه را به صورت مستند به مرجع ثبت اعلام می نماید. مرجع ثبت بمحض وصول پاسخ حسب مورد تصمیم مقتضی اتخاذ خواهد نمود.

چنانچه پس از بررسی اظهارنامه و ضمائم آن، انجام اصلاحات یا تکمیل اظهارنامه و ضمائم آن ضرورت داشته باشد، مرجع ثبت با تعیین مواردی که نیاز به اصلاح یا تکمیل دارند کتبا از متقاضی می خواهد تا ظرف 30 روز از تاریخ ابلاغ نسبت به انجام اصلاحات یا تکمیل مدارک اقدام نماید. در غیر این صورت اظهارنامه کان لم یکن تلقی خواهد شد. مهلت تعیین شده در این ماده برای اشخاص مقیم خارج از کشور 60 روز می باشد.

تصمیم مرجع ثبت مبنی بر اعطای گواهی نامه اختراع کتبا به متقاضی اعلام شده و متقاضی باید ظرف مدت 30 روز پس از اعلام جهت پرداخت هزینه های مربوط به ثبت اختراع و انتشار آگهی موضوع ماده 32 این آیین نامه اقدام نماید. در صورت عدم پرداخت هزینه ها در مهلت مقرر فوق، اظهارنامه کان لم یکن تلقی می گردد. این مهلت برای متقاضیان مقیم خارج از کشور 60 روز می باشد.

اختراع با قید مراتب زیر طبق فرم (الف ـ2) در دفتر ثبت اختراع ثبت می شود:

پس از ثبت اختراع، آگهی مربوط به ثبت، ظرف 30 روز با قید مراتب مذکور در ماده 31 این آیین نامه در روزنامه رسمی منتشر می گردد. آگهی مزبور به امضاء رئیس اداره ثبت اختراعات رسیده و برای انتشار تسلیم روزنامه رسمی می شود.

پس از انتشار آگهی ثبت اختراع و تحویل نسخه منتشر شده یا منعکس درسایت روزنامه رسمی به مرجع ثبت، گواهی نامه اختراع صادر و به متقاضی یا نماینده قانونی وی تسلیم خواهد شد. گواهی نامه اختراع بایستی با استفاده از فناوری روز تهیه و مشتمل بر نسخه ای از توصیف ـ ادعا ـ خلاصه توصیف و نقشه بوده و منگنه و مهر شده و به امضاء رئیس اداره ثبت اختراعات برسد. گواهی نامه اختراع طبق فرم (الف ـ 3) باید حاوی نکات زیر باشد:

در صورت تعدد متقاضی ثبت اختراع، به درخواست آن ها، میزان سهم هریک در گواهی نامه اختراع به تفکیک قید خواهد شد. در غیر این صورت، حقوق ناشی از اختراع بالسویه خواهد بود.

در صورت تقاضای مالک اختراع ثبت شده برای صدور پروانه بهره برداری، مرجع ثبت حداکثر ظرف یک هفته از تاریخ تقاضا مراتب را به انضمام سوابق اختراع به دستگاه یا دستگاه هایی که مرتبط با موضوع اختراع تشخیص می دهد، منعکس و پس از اخذ نظرات آن ها نسبت به صدور پروانه مذکور اقدام خواهد کرد. چنانچه مراجع یاد شده ظرف مهلت مقرر در ماده 19 قانون پاسخ ندهند یا پاسخ منفی دهند، مرجع ثبت تکلیفی برای صدور مجوز بهره برداری ندارد.

درخواست صدور پروانه اجباری بهره برداری اختراع باید از جانب وزیر یا بالاترین مقام دستگاه دولتی یا اشخاص مجاز از سوی آن ها، تسلیم دبیرخانه کمیسیون گردد. این درخواست باید همراه دلیل و مدرکی باشد که به موجب آن ثابت شود، دستگاه دولتی یا شخص مجاز از طرف او، از مالک درخواست بهره برداری کرده ولی نتوانسته اجازه بهر ه برداری را با شرایط معقول و ظرف مدت زمان متعارف تحصیل نماید. رعایت مراتب فوق، در صورت فوریت ناشی از مصالح ملی در کشور به تشخیص کمیسیون موضوع ماده 17 قانون لازم نخواهد بود و تصمیم کمیسیون در این خصوص بلافاصله به اجرا درمی آید، مشروط بر آنکه در این قبیل موارد مالک اختراع در اولین فرصت ممکن از تصمیم کمیسیون مطلع شود.

دبیرخانه پس از دریافت درخواست پروانه اجباری بهره برداری، ظرف 10 روز موضوع را به مالک اختراع ابلاغ می کند. مالک اختراع موظف است مراتب را به اشخاصی که مجوز بهره برداری از اختراع مورد نظر را دارند اطلاع دهد. مخترع و اشخاصی که مجوز بهره برداری از اختراع مورد نظر را دارند باید ظرف 30 روز نظرات خود را به صورت مدلل و مستند کتبا به دبیرخانه ارائه نمایند که در دفتر مخصوص به ثبت رسیده و جهت تصمیم گیری تسلیم کمیسیون خواهد شد.

دبیرخانه حداقل 10 روز قبل از تشکیل جلسه کمیسیون، باید زمان آن را به متقاضی پروانه اجباری و مالک اختراع و اشخاص ذی نفع اطلاع دهد. اشخاص مذکور می توانند در جلسه حضور پیدا کنند. کمیسیون پس از استماع اظهارات آن ها تصمیم مقتضی اتخاذ و مراتب را اعلام خواهد نمود.

در صورت اعطای پروانه اجباری، کمیسیون باید شرایط بهره برداری، نام سازمان دولتی بهره بردار یا شخص مجاز از طرف او، مدت بهره برداری، مبلغ مذکور در بند ب ماده 17 قانون به تشخیص کارشناس رسمی، اقدامات اجرایی، مدت زمان لازم برای انجام اقدامات اجرایی توسط بهره بردار، محدوده جغرافیایی و موارد مجاز استفاده از اختراع را دقیقا مشخص نماید.

تصمیم کمیسیون مبنی بر اعطاء پروانه اجباری بهره برداری باید در دفتر ثبت اختراع قید و به هزینه متقاضی در روزنامه رسمی کشور منتشر و به مالک اختراع و سایر اشخاص ذی نفع ابلاغ گردد.

چنانچه پس از بررسی مدارک و استماع اظهارات طرفین، کمیسیون تشخیص دهد که درخواست ارائه شده منطبق با شرایط مندرج در ماده 17 قانون نمی باشد، درخواست را رد و نتیجه را از طریق دبیرخانه به متقاضی و اشخاص ذی نفع ابلاغ می نماید.

مالک اختراع یا سازمان دولتی و همین طور شخص ثالثی که پروانه اجباری بهره برداری برای او صادر شده است ظرف 20 روز پس از دریافت ابلاغ موضوع ماده40 این آیین نامه می تواند نسبت به تصمیم کمیسیون درخواست بررسی مجدد نماید. چنانچه کمیسیون درخواست تجدیدنظر را قانع کننده تشخیص دهد، جلسه ای را حداکثر ظرف 30 روز پس از وصول درخواست، برای رسیدگی به اظهارات متقاضی تجدیدنظر و در صورت لزوم طرف او تشکیل خواهد داد و در مورد شرایط و مدت پروانه اجباری بهره برداری اتخاذ تصمیم می نماید. در غیر این صورت درخواست مذکور رد می گردد. نحوه تشکیل کمیسیون، مهلت ها و ابلاغ تصمیمات کمیسیون مطابق با این آیین نامه خواهد بود.

مالک اختراع می تواند درخواست لغو پروانه اجباری بهره برداری صادره از سوی کمیسیون را بنا به دلائلی که در بند (ج) ماده 17 قانون آمده است، همراه با مدارک و مستندات مربوط به دبیرخانه کمیسیون تسلیم نماید. دبیرخانه موظف است ظرف 30 روز از تاریخ تسلیم درخواست، مراتب را همراه با دلائل به بهره بردار اعلام تا چنانچه پاسخی داشته باشد ظرف 30 روز به دبیرخانه اعلام نماید. مرجع مذکور اظهارات طرفین به انضمام مدارک و مستندات ارائه شده را جهت اتخاذ تصمیم به کمیسیون ارسال می دارد. کمیسیون پس از بررسی اظهارات مالک اختراع، وزیر یا بالاترین مقام دستگاه ذی ربط و بهره بردار، تصمیم مقتضی را اتخاذ می نماید. چنانچه تصمیم کمیسیون مبنی بر لغو پروانه بهره برداری باشد، حسب مورد اجازه بهره برداری برای مالک یا بهره بردار دیگر صادر می گردد. در صورتی که حفظ حقوق قانونی اشخاصی که اجازه را کسب کرده اند، ابقاء تصمیم را ایجاب نماید، کمیسیون نسبت به ابقاء آن اقدام می نماید. تصمیم کمیسیون مبنی بر لغو یا ابقاء پروانه اجباری بهره برداری همراه با مدت و شرایط مربوط از سوی دبیرخانه به طرفین ابلاغ خواهد شد.

هرگونه تصمیم کمیسیون مبنی بر اعطای پروانه اجباری بهره برداری یا رد آن از سوی متقاضی یا مالک اختراع قابل اعتراض در دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون می باشد. این اعتراض باید ظرف 60 روز از تاریخ ابلاغ تصمیم کمیسیون به ذینفع و یا اطلاع او از آن صورت گیرد.

به منظور انجام کلیه وظایف اداری کمیسیون موضوع بند (الف) ماده 17 قانون، دبیرخانه ای به ریاست مدیرکل اداره کل مالکیت صنعتی در مرجع ثبت تشکیل می شود.

مرجع ثبت پس از دریافت درخواست صدور پروانه اجباری بهره برداری، موضوع بند (ح) ماده 17 قانون، باید آن را در دفتر مخصوص ثبت و ظرف 10 روز از زمان دریافت همراه با دلایل، مدارک و مستندات به دارنده حق اختراع مقدم یا موخر ابلاغ نماید. دارنده حق اختراع مقدم یا موخر باید نظرات و دلایل و مدارک خود را ظرف 30 روز از تاریخ ابلاغ به مرجع ثبت تسلیم نماید. مرجع ثبت، مدارک و مستندات طرفین را جهت اتخاذ تصمیم تسلیم کمیسیون مذکور در ماده170 این آیین نامه خواهدکرد. کمیسیون پس از استماع اظهارات طرفین، در مورد اعطای پروانه اجباری بهره برداری و شرایط و حدود و مبلغ قابل پرداخت به تشخیص کارشناس رسمی، یا رد درخواست، تصمیم گیری خواهد کرد. در صورت اعتراض به تصمیم کمیسیون، تا قبل از نهایی شدن تصمیم دادگاه در این مورد، پروانه اجباری بهره برداری صادره از سوی کمیته معلق خواهد بود.

مالک اختراع مکلف است هر نوع تغییر راجع به اسم، نشانی، تابعیت، اقامتگاه یا اعطاء اجازه بهره برداری از اختراع یا انتقال و یا اعراض از مالکیت اختراع ثبت شده را کتبا و همراه با مدارک مربوط جهت ثبت در سوابق به مرجع ثبت اعلام نماید. اعمال این تغییرات با رعایت مقررات قانون و این آیین نامه خواهد بود.

درخواست مالک اختراع مبنی بر تغییرات در مضمون و نقشه های اختراع، باید به صورت کتبی و با ذکر شماره و تاریخ اختراع به مرجع ثبت تسلیم گردد. انجام این تغییرات، مشروط به آن است که در نتیجه این تغییرات، اطلاعات مندرج در گواهی نامه اختراع، از حدود اطلاعات مذکور در اظهارنامه اولیه، تجاوز نکند.

هر نوع انتقال گواهی نامه اختراع باید در مرجع ثبت به ثبت برسد. درخواست کتبی برای ثبت انتقال باید همراه با مدارک ذیل تسلیم مرجع ثبت گردد: 1ـ اصل گواهی نامه اختراع؛ 2ـ مدرک قانونی که دلالت بر انتقال نماید؛ 3ـ مدارک نمایندگی قانونی، در صورت وجود؛ 4ـ رسید مربوط به پرداخت هزینه ها.

در آگهی تغییر مالکیت ذکر موارد زیر ضروری است: 1ـ عنوان اختراع، با ذکر طبقه بندی مربوط؛ 2ـ تاریخ ثبت انتقال؛ 3ـ شماره ثبت اختراع در ایران؛ 4ـ اسم، اقامتگاه و تابعیت مالکان قدیم و جدید؛ 5 ـ اسم ونشانی نماینده قانونی مالک جدید در ایران، در صورت وجود.

مالک اختراع می تواند بهره برداری از اختراع خود را ضمن رعایت ماده 17 قانون به طور جزیی یا کلی برای تمام یا بخشی از مناطق جغرافیایی مورد حمایت، به هر شکل قانونی به دیگران واگذار نماید. اجازه بهره برداری می تواند انحصاری یا غیرانحصاری باشد. مجوز بهره برداری باید در مرجع ثبت به ثبت برسد. هر مجوز بهره برداری که به ثبت می رسد غیرانحصاری تلقی می گردد، مگر اینکه دلایل انحصاری بودن ارائه شده باشد. درخواست ثبت مجوز بهره برداری باید مشتمل بر مدارک زیر باشد: 1ـ نسخه ای از مجوز بهره برداری که حاوی امضاء گواهی شده طرفین باشد؛ 2 ـ اصل گواهی نامه اختراع؛ 3ـ مدارک نمایندگی قانونی، در صورت وجود؛ 4ـ رسید مربوط به پرداخت هزینه ها.

در موارد زیر مرجع ثبت از ثبت مجوز بهره برداری خودداری کرده و مراتب را به اطلاع متقاضی می رساند: 1ـ درخواست مربوط به اختراعی باشد که قبلا در مورد آن مجوز بهره برداری انحصاری به ثبت رسیده است؛ 2ـ اختراع مورد اعتراض واقع شده و اعتبار آن در حال بررسی در مراجع قضایی باشد؛ 3ـ هزینه سالانه گواهی نامه اختراع پرداخت نشده باشد.

چنانچه مانعی برای ثبت مجوز بهره برداری از اختراع وجود نداشته باشد، مرجع ثبت مجوز مربوط را به صورت محرمانه حفظ و مراتب را در روزنامه رسمی منتشر می کند. این آگهی مشتمل بر موارد زیر خواهد بود: 1ـ اسامی مالک و بهره بردار؛ 2ـ عنوان اختراع؛ 3ـ تاریخ و شماره ثبت اختراع؛ 4ـ مدت بهره برداری؛ 5 ـ انحصاری یا غیرانحصاری بودن آن.

در صورت فوت مالک گواهی نامه اختراع و باقی بودن مدت اعتبار اختراع، مرجع ثبت به درخواست وراث یا احد از وراث نام ورثه یا وراث را به عنوان مالک در ظهر گواهی نامه اختراع قید و مراتب را با ذکر میزان سهم هر یک در دفتر ثبت اختراعات ثبت خواهد کرد. درخواست ثبت باید کتبی و همراه با مدارک ذیل تسلیم مرجع ثبت گردد: 1ـ اصل دادنامه انحصار وراثت یا رونوشت مصدق آن؛ 2ـ اصل گواهی نامه اختراع؛ 3ـ مدارک دال بر پرداخت هزینه ها؛ 4ـ مدارک نمایندگی قانونی.

مالک اختراع می تواند با تسلیم درخواست کتبی به مرجع ثبت از حقوق خود نسبت به اختراع ثبت شده معتبر اعراض حاصل نماید. مدارک ذیل باید به درخواست اعراض منضم گردد: 1ـ اقرارنامه رسمی مبنی بر اعراض که به امضاء مالک اختراع رسیده است؛ 2ـ اصل گواهی نامه اختراع ثبت شده؛ 3ـ مدارک نمایندگی قانونی، در صورت وجود؛ 4ـ رسید مربوط به پرداخت حق ثبت تغییرات.

در صورتی که انتقال، اعطاء اجازه بهره بردای، فسخ و خاتمه پیش از موعد مجوز بهره برداری یا اعراض از مالکیت ثبت شده در خارج انجام شده باشد، اصل یا رونوشت مصدق سند مربوط که در آن شماره و تاریخ ثبت اختراع در ایران قید و به تایید نمایندگی های جمهوری اسلامی ایران رسیده باشد، دلیل انتقال، اعطاء اجازه بهره برداری، فسخ و خاتمه پیش از موعد مجوز بهره برداری یا اعراض از مالکیت اختراع، برای ثبت آن در ایران خواهد بود.

کلیه تغییرات و انتقالات یا فسخ و خاتمه و یا اعراض از اختراع ثبت شده در صفحه مخصوص مربوط به ثبت اختراع، ثبت و در ظهر گواهی نامه اختراع درج می گردد و جز در مورد تغییر نشانی، به هزینه ذی نفع ظرف 30 روز از تاریخ ثبت در روزنامه رسمی آگهی می شود. موارد مذکور تا زمانی که به ثبت نرسیده اند در مقابل اشخاص ثالث قابل استناد نمی باشند. ثبت آن ها منوط به پرداخت هزینه های مقرر در جدول هزینه ها و در صورت لزوم هزینه انتشار آگهی مربوط خواهد بود.

تصمیم مرجع ثبت مبنی بر رد اظهارنامه از سوی متقاضی قابل اعتراض است. اعتراض باید در دو نسخه به صورت کتبی و همراه با دلایل و مستندات مربوط و رسید مربوط به پرداخت هزینه رسیدگی به رد ثبت، ظرف 30 روز از تاریخ ابلاغ تصمیم، از طریق مرجع ثبت به کمیسیون موضوع ماده 170 این آیین نامه، تسلیم شود. پس از ثبت اعتراض نامه، نسخه دوم آن با قید تاریخ و شماره وصول به معترض مسترد می گردد. مهلت مذکور برای متقاضی مقیم خارج از کشور 60 روز می باشد.

هر شخصی که نسبت به تقاضای ثبت اختراع اعتراض داشته باشد باید اعتراض خود را در دو نسخه به مرجع ثبت تسلیم نماید. پس از ثبت اعتراض نامه، نسخه دوم آن با قید تاریخ و شماره وصول به معترض مسترد می گردد. اعتراض نامه باید همراه با دلایل و مدارک استنادی و رسید مربوط به پرداخت هزینه رسیدگی به اعتراض باشد. چنانچه پس از بررسی اعتراض نامه و مدارک استنادی، تکمیل مدارک منضم به اعتراض نامه ضرورت داشته باشد، مرجع ثبت با تعیین موارد، کتبا از متقاضی می خواهد که ظرف 30 روز از تاریخ ابلاغ نسبت به رفع نواقص اقدام نماید. در غیر این صورت، اعتراض نامه کان لم یکن تلقی خواهد شد.

هرگاه اعتراض معترض مبنی بر ادعای حق مالکیت نسبت به اختراعی باشد که اظهارنامه ثبت آن تسلیم مرجع ثبت شده است، در صورتی که اختراع قبلا به نام او ثبت نشده است، باید همزمان با اعتراض، برای اختراع خود مطابق قانون و این آیین نامه تقاضای ثبت کرده و حق ثبت اظهارنامه و حق ثبت اختراع و تمام مخارج مربوط به آن را تادیه نماید. مرجع ثبت با رعایت ماده 59 این آیین نامه موظف است ظرف 10 روز از وصول اعتراض، نسخه ای از اعتراض نامه را به انضمام رونوشت مدارک و دلایل استنادی به متقاضی ثبت ابلاغ نماید. متقاضی مکلف است از تاریخ ابلاغ اعتراض نامه پاسخ مکتوب خود را ظرف 20 روز نسبت به اعتراض وارده به مرجع ثبت تسلیم نماید. عدم پاسخ متقاضی به ابلاغ در مهلت مقرر به منزله تمکین وی خواهد بود. هرگاه متقاضی کتبا به اعتراض تمکین نماید درخواست او برای ثبت اختراع مسترد شده تلقی می گردد و مراتب کتبا به معترض ابلاغ می شود تا در صورتی که اختراع وی به ثبت نرسیده است، بر طبق اظهارنامه ای که همزمان با اعتراض تسلیم کرده است نسبت به ثبت آن اقدام کند. در صورت عدم تمکین متقاضی، مرجع ثبت مراتب را ظرف 10 روز به معترض ابلاغ کرده و وی از این تاریخ 20 روز مهلت دارد که اعتراض خود را از طریق مرجع ثبت تسلیم کمیسیون موضوع ماده 170 این آیین نامه نماید. همین ترتیب در موردی نیز باید رعایت شود که اعتراض معترض مبنی بر داشتن برخی حقوق، غیر از حق مالکیت، نسبت به اختراعی باشد که اظهارنامه ثبت آن تسلیم مرجع ثبت شده ولی هنوز در ایران به ثبت نرسیده است؛ مگر اینکه اختراع قانونا قابل ثبت نباشد. در این فرض نیازی به تسلیم اظهارنامه ثبت اختراع به مرجع ثبت نخواهد بود. تصمیم کمیسیون طبق ماده 172 این آیین نامه قابل اعتراض در دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون است.

در صورت درخواست ابطال گواهی نامه اختراع، ذی نفع می تواند با اثبات یکی از موارد مذکور در ماده 18 قانون دادخواست خود را تسلیم دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون نماید. دادخواست ابطال باید همراه مدارک ذیل باشد: 1ـ اصل یا رونوشت مصدق کلیه اسناد و مدارک مثبت ادعای ابطال؛ 2ـ رسید مربوط به پرداخت ودیعه تسلیم دادخواست ابطال به دادگاه، به شرح مذکور در جدول هزینه ها؛ 3ـ وکالت نامه، در صورتی که دادخواست توسط وکیل تسلیم شود.

هرگاه ثبت اختراع باطل شود، از تاریخ ثبت باطل تلقی می شود. رای نهایی دادگاه به مرجع ثبت ابلاغ می گردد و مرجع مذکور آن را ثبت و به هزینه محکوم له، آگهی مربوط به آن را در اولین فرصت ممکن در روزنامه رسمی منتشر می کند. محکوم له می تواند مخارج مزبور را در جزء خسارت از محکوم علیه مطالبه کند. آگهی مذکور شامل عنوان اختراع و ذکر خلاصه ای از مفاد رای نهایی دادگاه در این خصوص خواهد بود.

اظهارنامه بین المللی که طبق معاهده همکاری در ثبت اختراعات از سوی اتباع ایرانی یا مقیمین در ایران تسلیم مرجع ثبت می گردد، مرجع ثبت به عنوان اداره مبدا عمل خواهد نمود.

در صورتی که در اظهارنامه های بین المللی، ایران به عنوان « کشور تعیین شده» و «کشور منتخب» جهت ثبت بین المللی معرفی شده باشد، مرجع ثبت ضمن رعایت تشریفات مقرر در معاهده و آیین نامه مربوط تقاضای ثبت اختراع را طبق قانون و این آیین نامه مورد بررسی قرار خواهد داد.

علاوه بر هزینه هایی که برای ثبت بین المللی طبق معاهده و آیین نامه مربوط پرداخت می گردد، جهت بررسی اظهارنامه بین المللی و مدارک آن، هزینه ای طبق جدول هزینه ها دریافت خواهد شد. در صورت تایید اظهارنامه، چگونگی ارسال آن به دفتر بین المللی و هزینه های مربوط به عهده متقاضی خواهد بود.

با توجه به ماده 16 قانون، اعتبار گواهی نامه اختراع بیست سال از تاریخ تسلیم اظهارنامه است. برای حفظ اعتبار گواهی نامه باید، هزینه ای سالانه ظرف دو ماه قبل از انقضای یک سال از تاریخ تسلیم اظهارنامه و هر سال بعد از آن به همین ترتیب تا تاریخ اعتبار گواهی نامه، طبق جدول هزینه ها تادیه گردد والا ثبت اختراع از درجه اعتبار ساقط خواهد شد. اگر مالک اختراع یا نماینده قانونی وی تا شش ماه پس از انقضای موعد، علاوه بر هزینه سالانه جریمه ای معادل نصف هزینه سالانه اختراع را پرداخت نماید ثبت اختراع به اعتبار خود باقی خواهد ماند.

ثبت طرح صنعتی مستلزم تسلیم اظهارنامه به مرجع ثبت است.

اظهارنامه ثبت طرح صنعتی باید در 2 نسخه و در فرم مخصوص (ط ـ 1) و به زبان فارسی تنظیم شده و پس از ذکر تاریخ، توسط متقاضی یا نماینده قانونی وی امضاء شود.

متقاضی باید اظهارنامه ثبت طرح صنعتی را به صورت حضوری یا با پست سفارشی و یا درچارچوب ماده 167 این آیین نامه به مرجع ثبت تسلیم نماید. تاریخ وصول اظهارنامه یا تاریخ داده پیام، تاریخ اظهارنامه تلقی می گردد.

اظهارنامه طرح صنعتی باید حاوی نکات زیر باشد:

دو یا چند طرح صنعتی مربوط به یک طبقه از طبقه بندی بین المللی و یا به یک مجموعه یا ترکیبی از اجزاء، ولو مربوط به طبقات مختلف چنانچه با هم استعمال گردند، را می توان در یک اظهارنامه قید و به مرجع ثبت تسلیم نمود.

در صورتی که متقاضی، دو اظهارنامه دارای طرح های صنعتی مشابه را در یک تاریخ تسلیم نماید، بنا به درخواست متقاضی، مرجع ثبت می تواند یکی از اظهارنامه ها را به عنوان طرح صنعتی اصلی و دیگری را به صورت طرح صنعتی متمم بپذیرد.

مدارک زیر باید ضمیمه اظهارنامه شوند:

در صورتی که متقاضی طبق ماده 9 قانون، درخواست حق تقدم کرده باشد، هنگام تقاضای ثبت طرح صنعتی باید درخواست خود را که حاکی از این حق باشد، به مرجع ثبت تسلیم نماید. این درخواست باید مشتمل بر نکات زیر باشد: 1ـ تاریخ و شماره اظهارنامه اصلی؛ 2ـ طبقه بندی بین المللی مرتبط با اظهارنامه اصلی؛ 3ـ کشور یا کشورهایی که اظهارنامه اصلی در آنجا تسلیم شده است و چنانچه اظهارنامه منطقه ای یا بین المللی مبنای حق تقدم باشد، ذکر ماخذ آن.

در صورتی که متقاضی مدعی دو یا چند اظهارنامه پیشین باشد، مدت حق تقدم از زمان مقدم ترین آن ها محاسبه می شود.

مدت زمان حق تقدم در ثبت طرح صنعتی، 6 ماه از تاریخ تسلیم اظهارنامه اصلی خواهد بود. در این مورد روز تسلیم جزء مدت محسوب نخواهد شد و اگر آخرین روز مصادف با روز تعطیل باشد، این مدت تا آخرین ساعت اولین روز اداری بعد از روز تعطیل محاسبه خواهد شد.

استفاده از مهلت ارفاقی مقرر در بند هـ ماده 4 قانون برای ثبت طرح صنعتی، با انجام تغییرات لازم، مشمول مقررات ماده 26 این آیین نامه خواهد بود.

متقاضی می تواند تا قبل از ثبت طرح صنعتی، اظهارنامه خود را اصلاح کند، مشروط بر اینکه از حدود اظهارنامه نخست تجاوز ننماید. درخواست اصلاح با پرداخت هزینه مقرر در جدول هزینه ها انجام می پذیرد.

متقاضی یا نماینده قانونی او در هر زمان قبل از ثبت طرح صنعتی می تواند ضمن تسلیم درخواست کتبی به مرجع ثبت، اظهارنامه خود را مسترد دارد. در صورت استرداد اظهارنامه، هزینه های پرداختی مسترد نخواهد شد.

انتقال حق مالکیت ناشی از تسلیم اظهارنامه یا اعطای هرگونه اجازه بهره برداری از آن باید به درخواست کتبی هر ذی نفع به مرجع ثبت اعلام و در پرونده مربوط درج گردد. اعمال این تغییر منوط به پرداخت هزینه مقرر در جدول هزینه ها خواهد بود.

مرجع ثبت، مقدمتا صحت تنظیم اظهارنامه را از لحاظ شناسایی هویت متقاضی و نمایش گرافیکی طرح صنعتی مورد رسیدگی قرار داده و پس از وارد نمودن اظهارنامه در دفتر ثبت، نسخه دوم آن را همراه با ضمائم که دارای همان مشخصات نسخه اصلی است بعد از امضا و مهر و قید تاریخ (ساعت، روز، ماه و سال) وصول آن با تمام حروف، به عنوان رسید به متقاضی مسترد خواهد کرد.

مرجع ثبت ظرف 60 روز از تاریخ وصول، اظهارنامه و ضمائم آن را از لحاظ رعایت جنبه های شکلی و سایر شرایط مقرر در قانون و این آیین نامه و همچنین تطبیق طبقه یا طبقات اعلامی با طبقه بندی بین المللی، مورد بررسی قرار می دهد.

مرجع ثبت چنانچه پس از بررسی، ایرادات و نواقصی را در اظهارنامه و ضمائم آن مشاهده نماید، مراتب را به صورت مکتوب و با قید جزییات به متقاضی ابلاغ تا ظرف مهلت مقرر در این آیین نامه اقدام به رفع نقص نماید. چنانچه متقاضی در مهلت مقرر قانونی به هر علتی نتواند نقایص اعلامی را رفع نماید، مرجع ثبت اظهارنامه را رد و مراتب را کتبا با ذکر علت یا علل رد به متقاضی ثبت ابلاغ خواهد کرد.

طرح های صنعتی زیر قابل حمایت نیستند: 1ـ طرح هایی که جدید یا اصیل نباشند؛ 2ـ طرح هایی که تنها در نتیجه عملکرد فنی محصول ایجاد می شوند؛ 3ـ طرح های حاوی نمادها یا نشان های رسمی؛ 4ـ طرح های مخالف نظم عمومی یا اخلاق حسنه. طرح صنعتی جدید با رعایت مفاد ماده 21 قانون، طرحی است که قبل از تسلیم اظهارنامه و یا قبل از تاریخ ادعای حق تقدم، همانند آن به عموم عرضه نشده باشد. طرح صنعتی در صورتی اصیل محسوب می شود که به طور مستقل توسط طراح پدید آمده و کپی و تقلید طرح های موجود نباشد، به نحوی که از دید یک کاربر آگاه، متفاوت از طرح هایی باشد که قبلا در اختیار عموم قرار گرفته است.

هرگاه تقاضای ثبت طرح صنعتی مورد پذیرش مرجع ثبت قرار گیرد، مراتب کتبا به متقاضی اعلام شده و وی باید ظرف 30 روز پس از تاریخ اعلام، جهت پرداخت هزینه های مربوط به ثبت طرح صنعتی و انتشار آگهی موضوع ماده 86 این آیین نامه اقدام نماید. در صورت عدم پرداخت هزینه ها در مهلت مقرر فوق، اظهارنامه کان لم یکن تلقی می گردد. این مهلت برای متقاضیان مقیم خارج از کشور 60 روز می باشد.

مرجع ثبت پس از ثبت طرح صنعتی، مراتب را ظرف 30 روز جهت اطلاع عموم در روزنامه رسمی آگهی می نماید. آگهی مزبور شامل موارد زیر می باشد:

ثبت طرح صنعتی با قید مراتب زیر و طبق فرم (ط ـ 2) در دفتر ثبت طرح صنعتی انجام می پذیرد:

پس از ثبت طرح صنعتی و انتشار آگهی مربوط به آن و تحویل نسخه منتشرشده یا منعکس در سایت روزنامه رسمی به مرجع ثبت، گواهی نامه ای طبق فرم (ط ـ 3) که حاوی نکات زیر باشد با الصاق تصویر یک نمونه کامل از طرح و منگنه و ممهور کردن آن، به مالک طرح یا نماینده قانونی وی تسلیم می شود:

با توجه به بند د ماده 28 قانون، مالک طرح صنعتی می تواند با پرداخت هزینه مقرر، درخواست تمدید اعتبار ثبت طرح صنعتی را برای دو دوره پنجساله متوالی دیگر بنماید. درخواست تمدید ثبت، ظرف شش ماه قبل از انقضای مدت اعتبار ثبت طرح صنعتی در هر دوره، به عمل خواهد آمد.

درخواست تمدید ثبت طرح صنعتی در دو نسخه توسط مالک طرح ثبت شده یا نماینده قانونی او تهیه و پس از امضاء و الصاق تصویر نمونه طرح و رسید پرداخت هزینه مربوط، به مرجع ثبت تسلیم می گردد. مرجع ثبت پس از دریافت درخواست تمدید ثبت و ضمائم، آن را در دفتر مربوط وارد کرده و بر روی هر یک از نسخ درخواست، تاریخ دریافت و شماره آن را قید و نسخه دوم آن را که دارای همان مشخصات نسخه اصلی است، بعد از امضاء و مهر به عنوان رسید به درخواست کننده مسترد خواهد کرد.

درخواست تمدید ثبت طرح صنعتی باید حاوی نکات ذیل باشد: 1ـ شماره و تاریخ ثبت اظهارنامه و طرح صنعتی ای که تمدید آن مورد درخواست است؛ 2ـ طبقه یا طبقات کالاهای موضوع طرح صنعتی؛ 3ـ اسم و آخرین نشانی کامل مالک طرح صنعتی ثبت شده یا نماینده قانونی وی، در صورتی که درخواست توسط نماینده به عمل آید. مدارک مثبت هویت متقاضی، رسید مربوط به پرداخت هزینه تمدید، حداقل شش نمونه از طرح و مدارک نمایندگی قانونی، در صورتی که درخواست توسط نماینده به عمل آید، باید به همراه درخواست تمدید ارائه شود.

تمدید ثبت، دنباله ثبت اصلی، در دفتر ثبت طرح به عمل خواهد آمد و پس از انتشار آگهی مربوط، گواهی نامه تمدید ثبت طبق فرم (ط ـ 4) صادر و تسلیم مالک طرح یا نماینده قانونی وی خواهد شد. گواهی نامه تمدید شامل مندرجات گواهی نامه اصلی، با انجام تغییرات لازم، و نیز مدت اعتبار طرح صنعتی و تاریخ انقضای آن خواهد بود.

مالک طرح صنعتی مکلف است هر نوع تغییر راجع به اسم، نشانی، تابعیت و اقامتگاه یا اعطاء اجازه بهره برداری از طرح یا انتقال و یا اعراض از مالکیت طرح صنعتی ثبت شده را کتبا و همراه با مدارک مربوط جهت ثبت در سوابق به مرجع ثبت اعلام نماید. اعمال این تغییرات با رعایت مقررات قانون و این آیین نامه خواهد بود.

در مواردی که مالک طرح اجازه بهره برداری از طرح را به دیگری واگذار کند، مدارک و اسناد رسمی مثبت این اجازه باید جهت ثبت در دفتر مربوط، به مرجع ثبت ارائه شود. در این فرض مرجع ثبت، مفاد مجوز را به صورت محرمانه حفظ، لکن اجازه بهره برداری را ثبت و آگهی می کند.

هرنوع انتقال گواهی نامه طرح صنعتی باید در مرجع ثبت به ثبت برسد. درخواست کتبی برای ثبت انتقال باید همراه با مدارک ذیل تسلیم مرجع ثبت گردد: 1ـ آخرین گواهی نامه معتبر طرح صنعتی؛ 2ـ سند رسمی حاکی از انتقال؛ 3ـ مدارک نمایندگی قانونی؛ 4ـ رسید مربوط به پرداخت هزینه ها.

در آگهی تغییر مالکیت ذکر موارد زیر ضروری است: 1ـ عنوان طرح 2ـ تاریخ ثبت انتقال؛ 3ـ شماره ثبت طرح در ایران، با ذکر کالا یا کالاهایی که طرح ثبت شده مربوط به آن می باشد؛ 4ـ اسم، اقامتگاه و تابعیت مالکان قدیم و جدید؛ 5 ـ اسم و نشانی نماینده قانونی مالک جدید در ایران، در صورت وجود.

مالک طرح صنعتی می تواند با تسلیم درخواست کتبی به مرجع ثبت، از حقوق خود نسبت به طرح صنعتی ثبت شده معتبر، اعراض حاصل نماید. مدارک ذیل باید به درخواست اعراض منضم گردد: 1ـ اقرارنامه رسمی مبنی بر اعراض که به امضاء مالک طرح صنعتی رسیده است؛ 2ـ اصل گواهی نامه طرح صنعتی ثبت شده؛ 3ـ مدارک نمایندگی قانونی، در صورت وجود؛ 4ـ رسید مربوط به پرداخت حق ثبت تغییرات.

در صورتی که انتقال، اعطاء اجازه بهره برداری، فسخ و خاتمه پیش از موعد مجوز بهره برداری یا اعراض از مالکیت طرح صنعتی ثبت شده در خارج از کشور انجام شده باشد، اصل یا رونوشت مصدق سند مربوط که در آن شماره و تاریخ ثبت طرح صنعتی در ایران قید و به تایید نمایندگی های جمهوری اسلامی ایران رسیده باشد، دلیل انتقال، اعطاء اجازه بهره برداری، فسخ و خاتمه پیش از موعد مجوز بهره برداری، یا اعراض از مالکیت طرح صنعتی، برای ثبت آن در ایران خواهد بود.

کلیه تغییرات و انتقالات یا فسخ و خاتمه و یا اعراض از طرح صنعتی ثبت شده در صفحه مخصوص مربوط به ثبت طرح صنعتی، ثبت و در ظهر گواهی نامه طرح صنعتی درج می گردد و جز در مورد تغییر نشانی، به هزینه ذی نفع ظرف 30 روز از تاریخ ثبت در روزنامه رسمی آگهی می شود. موارد مذکور تا زمانی که به ثبت نرسیده اند، در مقابل اشخاص ثالث قابل استناد نمی باشند. ثبت آن ها منوط به پرداخت هزینه های مقرر در جدول هزینه ها و در صورت لزوم هزینه انتشار آگهی مربوط خواهد بود.

تصمیم مرجع ثبت مبنی بر رد اظهارنامه، از سوی متقاضی قابل اعتراض است. اعتراض باید در دو نسخه به صورت کتبی و همراه با دلایل و مستندات مربوط و رسید مربوط به پرداخت هزینه رسیدگی به رد ثبت ظرف مدت 30 روز از تاریخ ابلاغ تصمیم، از طریق مرجع ثبت به کمیسیون موضوع ماده 170 این آئین نامه تسلیم شود. پس از ثبت اعتراض نامه، نسخه دوم آن با قید تاریخ و شماره وصول به معترض مسترد می گردد. مهلت مذکور برای متقاضی مقیم خارج از کشور 60 روز می باشد.

هر شخصی که نسبت به تقاضای ثبت طرح صنعتی اعتراض داشته باشد باید اعتراض خود را در دو نسخه به مرجع ثبت تسلیم نماید. پس از ثبت اعتراض نامه، نسخه دوم آن با قید تاریخ و شماره وصول به معترض مسترد می گردد. اعتراض نامه باید همراه با دلایل و مدارک استنادی و رسید مربوط به پرداخت هزینه رسیدگی به اعتراض باشد. چنانچه پس از بررسی اعتراض نامه و مدارک استنادی، تکمیل مدارک منضم به اعتراض نامه ضرورت داشته باشد، مرجع ثبت با تعیین موارد، کتبا از متقاضی می خواهد که ظرف 30 روز از تاریخ ابلاغ نسبت به رفع نقص اقدام نماید. در غیر این صورت، اعتراض نامه کان لم یکن تلقی خواهد شد.

هرگاه اعتراض معترض مبنی بر ادعای حق مالکیت، نسبت به طرح صنعتی ای باشد که اظهارنامه ثبت آن تسلیم مرجع ثبت شده است در صورتی که طرح صنعتی قبلا به نام او ثبت نشده است، باید همزمان با اعتراض، برای طرح صنعتی خود مطابق قانون و این آیین نامه تقاضای ثبت کرده و حق ثبت اظهارنامه و حق ثبت طرح صنـعتی و تمام مخارج مربوط به آن را تادیه نماید. مرجع ثبت موظف است با رعایت ماده 101 این آیین نامه، ظرف 10 روز از تاریخ وصول اعتراض نسخه ای از اعتراض نامه را به انضمام رونوشت مدارک و دلایل استنادی به متقاضی ثبت ابلاغ نماید. متقاضی مکلف است از تاریخ ابلاغ اعتراض نامه پاسخ مکتوب خود را ظرف 20 روز نسبت به اعتراض وارده به مرجع ثبت تسلیم نماید. عدم پاسخ متقاضی به ابلاغ در مهلت مقرر به منزله تمکین وی خواهد بود. هرگاه متقاضی کتبا به اعتراض تمکین نماید، درخواست او برای ثبت طرح صنعتی مسترد شده تلقی می گردد و مراتب کتبا به معترض ابلاغ می شود تا در صورتی که طرح صنعتی وی به ثبت نرسیده باشد، برطبق اظهارنامه ای که همزمان با اعتراض تسلیم کرده است نسبت به ثبت آن اقدام کند. در صورت عدم تمکین متقاضی، مرجع ثبت مراتب را ظرف 10 روز به معترض ابلاغ کرده و وی از این تاریخ 20روز مهلت دارد که اعتراض خود را از طریق مرجع ثبت تسلیم کمیسیون موضوع ماده 170 این آیین نامه نماید. همین ترتیب در موردی نیز باید رعایت شود که اعتراض معترض مبنی بر ادعای داشتن برخی حقوق، غیر از حق مالکیت، نسبت به طرح صنعتی ای باشد که اظهارنامه ثبت آن تسلیم مرجع ثبت شده ولی هنوز در ایران به ثبت نرسیده است، مگر اینکه طرح صنعتی قانونا قابل ثبت نباشد. در این فرض نیازی به تسلیم اظهارنامه ثبت طرح صنعتی به مرجع ثبت نخواهد بود. تصمیم کمیسیون طبق ماده 172 این آیین نامه قابل اعتراض در دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون است.

هر ذینفع می تواند از دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون، ابطال ثبت طرح صنعتی را درخواست نماید. در این صورت باید طی دادخواستی ثابت کند که یکی از شرایط مندرج در مواد (20) و (21) قانون رعایت نشده است و یا کسی که طرح صنعتی به نام وی ثبت شده، پدیدآورنده واقعی آن طرح یا قائم مقام قانونی او نیست. دادخواست مقرر در این ماده باید دارای ضمائم زیر باشد: 1ـ اصل یا رونوشت مصدق کلیه اسناد و مدارک مثبت ادعای ابطال؛ 2ـ رسید مربوط به پرداخت ودیعه تسلیم دادخواست ابطال به دادگاه، به شرح مذکور در جدول هزینه ها؛ 3ـ وکالت نامه، در صورتی که دادخواست توسط وکیل تسلیم شود.

هرگاه ثبت طرح صنعتی باطل شود، از تاریخ ثبت، باطل تلقی می شود. رای نهایی دادگاه به مرجع ثبت ابلاغ می گردد و مرجع مذکور آن را ثبت و به هزینه محکوم له، آگهی مربوط به آن را در اولین فرصت ممکن در روزنامه رسمی منتشر می کند. محکوم له می تواند مخارج مزبور را در جزء خسارت از محکوم علیه مطالبه کند. آگهی مذکور شامل مشخصات طرح صنعتی و ذکر خلاصه ای از مفاد رای نهایی دادگاه در این خصوص خواهد بود.

ثبت علامت مستلزم تسلیم اظهارنامه به مرجع ثبت است.

اظهارنامه ثبت علامت باید در دو نسخه و در فرم مخصوص (ع ـ 1) و به زبان فارسی تنظیم شده و پس از ذکر تاریخ، توسط متقاضی یا نماینده قانونی وی امضاء شود.

متقاضی باید اظهارنامه ثبت علامت را به صورت حضوری یا با پست سفارشی و یا در چارچوب ماده 167 این آیین نامه به مرجع ثبت تسلیم نماید.

اظهارنامه ثبت علامت باید حاوی نکات زیر باشد:

برای ثبت هر علامت باید از اظهارنامه جداگانه استفاده شود. استفاده از یک اظهارنامه برای ثبت یک علامت جهت کالا ها و خدمات مندرج در یک یا چند طبقه بلامانع است.

شخصی که تقاضای ثبت چندین علامت را به طور همزمان می نماید باید برای هر یک از آن ها مطابق مقررات این آیین نامه، اظهارنامه جداگانه ای تسلیم کند. در این صورت، اگر تقاضا ها توسط نماینده قانونی به عمل آمده باشد، مدرک اصلی نمایندگی به یکی از اظهارنامه ها و یک رونوشت مصدق آن به هر یک از اظهارنامه های دیگر باید ضمیمه شود.

مدارک زیر باید ضمیمه اظهارنامه شود:

در صورتی که متقاضی طبق ماده 9 قانون درخواست حق تقدم کرده باشد، هنگام تقاضای ثبت علامت باید درخواست خود را به همراه مدارکی که حاکی از این حق باشد، به مرجع ثبت تسلیم نماید. این درخواست باید مشتمل بر موارد زیر باشد: 1ـ تاریخ و شماره اظهارنامه اصلی؛ 2ـ کشوری که اظهارنامه اصلی در آنجا تسلیم شده و یا در صورت منطقه ای یا بین المللی بودن اظهارنامه، اداره ای که اظهارنامه در آنجا تسلیم شده است؛

مدت زمان حق تقدم در ثبت علامت، 6 ماه از تاریخ تسلیم اظهارنامه اصلی خواهد بود. در این مورد روز تسلیم جزء مدت محسوب نخواهد شد و اگر آخرین روز مصادف با روز تعطیل باشد، این مدت تا آخرین ساعت اولین روز اداری بعد از تعطیل محاسبه خواهد شد.

تاریخ اظهارنامه همان تاریخ وصول اظهارنامه یا تاریخ داده پیام است، مشروط بر اینکه در زمان تسلیم حاوی اطلاعات زیر باشد: 1ـ اسم متقاضی؛ 2ـ نشانی ای که ابلاغ ها باید در آنجا صورت گیرد؛ 3ـ نمونه ای از علامت؛ 4ـ کالاها و خدماتی که علامت برای تشخیص آن ها ثبت می شود؛ 5 ـ پرداخت حق ثبت اظهارنامه.

متقاضی می تواند تا قبل از انتشار آگهی موضوع ماده 120 این آیین نامه ضمن درخواست کتبی از مرجع ثبت نسبت به اصلاح نشانی، تغییر نماینده قانونی و کاهش کالاها و خدمات موضوع علامت اقدام نماید. اعمال این اصلاح منوط به پرداخت هزینه مقرر در جدول هزینه ها خواهد بود.

متقاضی یا نماینده قانونی وی در هر زمان قبل از ثبت علامت می تواند ضمن درخواست کتبی از مرجع ثبت، اظهارنامه خود را مسترد دارد. در صورت استرداد اظهارنامه، هزینه های پرداختی مسترد نخواهد شد.

مرجع ثبت پس از دریافت اظهارنامه و ضمائم مربوط، و احراز شرایط مقرر در ماده 114 این آیین نامه، آن را در دفتر ثبت وارد و برروی هر یک از نسخ اظهارنامه، تاریخ دریافت اظهارنامه و شماره آن را قید نموده و نسخه دوم آن را که دارای همان مشخصات نسخه اصلی است، بعد از امضا و مهر و قید تاریخ (ساعت، روز، ماه، سال) وصول آن با تمام حروف، به عنوان رسید به متقاضی مسترد خواهد کرد.

مرجع ثبت ظرف 30 روز از تاریخ وصول اظهارنامه و ضمائم، آن را از لحاظ رعایت جنبه های شکلی و شرایط مقرر در قانون و این آیین نامه و همچنین تطبیق طبقه یا طبقات اعلامی با طبقه بندی بین المللی مورد بررسی قرار می دهد.

مرجع ثبت چنانچه پس از بررسی، ایرادات و نواقصی را در اظهارنامه و ضمائم آن مشاهده نماید، مراتب را به صورت مکتوب و با قید جزییات به متقاضی ابلاغ می کند تا ظرف مهلت مقرر اقدام به رفع نقص نماید. چنانچه متقاضی در مهلت مقرر قانونی به هر علتی نتواند نقایص اعلامی را رفع نماید، مرجع ثبت، اظهارنامه را رد و مراتب را کتبا با ذکر علت یا علل رد به متقاضی ثبت ابلاغ خواهد کرد.

مرجع ثبت پس از پذیرش اظهارنامه ثبت علامت، مراتب را به متقاضی ابلاغ و آگهی مربوط را جهت اطلاع عموم منتشر می نماید. آگهی مزبور باید شامل موارد ذیل باشد:

در صورت رد اظهارنامه ثبت علامت به استناد بندهای (الف) و (ب) ماده 30 و ماده 32 قانون، مرجع ثبت ملزم است دلایل رد را کتبا به متقاضی ابلاغ نماید. از لحاظ مواد اشاره شده، در مواردی علامت عین یا شبیه علامت دیگر تشخیص داده شده و رد می گردد که علامت مذکور قبلا به اسم دیگری ثبت یا تقاضای ثبت شده باشد یا شباهت آن از لحاظ شکل ظاهر یا تلفظ یا کتابت و یا سایر ویژگی ها با علامت دیگری که قبلا ثبت یا تقاضای ثبت شده به اندازه ای باشد که مصرف کنندگان عادی را به اشتباه بیندازد. متقاضی می تواند ظرف مهلت مقرر نسبت به رد اظهارنامه اعتراض خود را در دو نسخه و با پرداخت هزینه رسیدگی به رد ثبت، از طریق مرجع ثبت به کمیسیون موضوع ماده 170 این آیین نامه تسلیم نماید. پس از ثبت اعتراض نامه، نسخه دوم آن با قید تاریخ و شماره وصول به معترض مسترد می گردد. مهلت اعتراض برای اشخاص مقیم ایران 30 روز و برای اشخاص مقیم خارج از کشور60 روز از تاریخ ابلاغ خواهد بود.

انتقال حق مالکیت ناشی از تسلیم اظهارنامه یا اعطای اجازه بهره برداری از آن باید به درخواست کتبی هر ذی نفع، به مرجع ثبت اعلام و در پرونده مربوط درج گردد. اعمال این تغییر منوط به پرداخت هزینه مقرر در جدول هزینه ها خواهد بود.

بعد از انتشار آگهی موضوع ماده 120 این آیین نامه، هرگونه اصلاحی که به وسیله متقاضی در خود علامت و یا در کالاها یا خدمات مربوط به آن صورت گیرد مستلزم تسلیم اظهارنامه جدید است. چنین اظهارنامه ای به ترتیب مقرر در قانون و این آیین نامه بررسی می گردد. هرگاه اصلاحات تقاضا شده مورد پذیرش مرجع ثبت قرار گیرد موضوع آگهی می شود.

هر شخصی که نسبت به تقاضای ثبت علامت اعتراض داشته باشد باید ظرف مهلت 30 روز از تاریخ انتشار آگهی موضوع ماده 120 این آیین نامه اعتراض خود را در دو نسخه مبنی بر عدم رعایت مفاد بندهای (الف) و (ب) ماده30 و ماده 32 قانون به مرجع ثبت تسلیم نماید. پس از ثبت اعتراض نامه، نسخه دوم آن با قید تاریخ و شماره وصول به معترض مسترد می گردد. اعتراض نامه باید همراه با دلایل و مدارک استنادی و رسید پرداخت هزینه رسیدگی به اعتراض باشد. چنانچه پس از بررسی اعتراض نامه و مدارک استنادی، تکمیل مدارک منضم به اعتراض نامه ضرورت داشته باشد، مرجع ثبت با تعیین موارد، کتبا از متقاضی می خواهد که ظرف 30 روز از تاریخ ابلاغ نسبت به رفع نواقص اقدام نماید. در غیر این صورت، اعتراض نامه کان لم یکن تلقی خواهد شد.

هرگاه اعتراض معترض مبنی بر ادعای حق مالکیت نسبت به علامتی باشد که اظهارنامه ثبت آن تسلیم مرجع ثبت و آگهی شده است، در صورتی که علامت قبلا به نام او ثبت نشده است، باید همزمان با اعتراض، برای علامت خود، مطابق قانون و این آیین نامه تقاضای ثبت کرده و حق ثبت اظهارنامه و علامت برحسب طبقات و تمام مخارج مربوط به آن را تادیه نماید. مرجع ثبت موظف است با رعایت ماده 124 این آیین نامه، ظرف 10 روز از تاریخ وصول اعتراض نسخه ای از اعتراض نامه را به انضمام رونوشت مدارک و دلایل استنادی به متقاضی ثبت ابلاغ نماید. متقاضی مکلف است از تاریخ ابلاغ اعتراض نامه، پاسخ مکتوب خود را ظرف 20 روز نسبت به اعتراض وارده به مرجع ثبت تسلیم نماید. عدم پاسخ متقاضی به ابلاغ در مهلت مقرر به منزله تمکین وی خواهد بود. هرگاه متقاضی کتبا به اعتراض معترض تمکین نماید درخواست او برای ثبت علامت مسترد شده تلقی می گردد و مراتب کتبا به معترض ابلاغ می شود تا در صورتی که علامت وی به ثبت نرسیده باشد، بر طبق اظهارنامه ای که همزمان با اعتراض تسلیم کرده است نسبت به ثبت آن اقدام کند. در صورت عدم تمکین متقاضی، مرجع ثبت مراتب را ظرف 10 روز به معترض ابلاغ کرده و وی از این تاریخ 20 روز مهلت دارد که اعتراض خود را از طریق مرجع ثبت تسلیم کمیسیون موضوع ماده 170 این آیین نامه نماید. همین ترتیب در موردی نیز باید رعایت شود که اعتراض معترض مبنی بر ادعای داشتن برخی حقوق، غیراز حق مالکیت، نسبت به علامتی باشد که اظهارنامه ثبت آن تسلیم مرجع ثبت شده ولی هنوز در ایران به ثبت نرسیده است، مگر اینکه علامت قانونا قابل ثبت نباشد. در این فرض نیازی به تسلیم اظهارنامه ثبت علامت به مرجع ثبت نخواهد بود. تصمیم کمیسیون طبق ماده 172 این آیین نامه قابل اعتراض در دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون است.

پس از انتشار آگهی ثبت علامت، موضوع ماده 120 این آیین نامه و تحویل نسخه منتشر شده یا منعکس در سایت روزنامه رسمی توسط متقاضی به مرجع ثبت، ظرف 30 روز از تاریخ انتشار، در صورتی که مرجع ثبت تشخیص دهد شرایط مندرج در قانون و این آیین نامه رعایت شده و نسبت به تقاضای ثبت علامت نیز اعتراض نشده و یا اعتراض رد شده است، علامت را پس از پرداخت هزینه های مربوط در دفتر ثبت علامت، ثبت می کند.

متقاضی باید ظرف مدت 30 روز پس از اعلام کتبی مرجع ثبت مبنی بر تایید نهایی علامت، نسبت به پرداخت هزینه های ثبت علامت و انتشار آگهی موضوع ماده 129 این آیین نامه اقدام نماید. در صورت عدم پرداخت هزینه ها در مهلت مقرر فوق، اظهارنامه کان لم یکن تلقی می گردد. این مهلت برای متقاضیان مقیم خارج از کشور 60 روز می باشد.

ثبت علامت در دفتر ثبت طبق فرم (ع ـ 2) با قید مراتب ذیل به عمل خواهد آمد:

مرجع ثبت مکلف است ظرف 30 روز پس از ثبت علامت، آگهی حاوی کلیه مراتب مندرج در ماده 128 این آیین نامه را جهت اطلاع عموم منتشر نماید.

پس از ثبت علامت و انتشار آگهی آن و تحویل نسخه منتشر شده یا منعکس در سایت روزنامه رسمی، گواهی نامه ای طبق فرم (ع ـ 3) که حاوی موارد مذکور در بندهای (1) (3) (4) (5) (6) (7) ماده 128 این آیین نامه و همچنین مدت اعتبار علامت ثبت شده و تاریخ انقضای آن باشد، پس از امضاء و مهر رئیس اداره ثبت علائم تجاری، به مالک علامت یا نماینده قانونی او تسلیم می شود.

با توجه به بند د ماده 40 قانون، مالک علامت می تواند با پرداخت هزینه مقرر، درخواست تمدید اعتبار ثبت علامت را برای دوره های متوالی ده ساله بنماید. درخواست تمدید ثبت ظرف یک سال قبل از انقضای مدت اعتبار ثبت علامت در هر دوره، به عمل خواهد آمد.

درخواست تمدید ثبت علامت در دو نسخه توسط مالک علامت ثبت شده یا نماینده قانونی او تهیه و پس از امضاء به مرجع ثبت تسلیم می شود. مرجع یاد شده پس از دریافت درخواست تمدید ثبت و ضمائم، آن را در دفتر مربوطه وارد و بر روی هر یک از نسخ درخواست، تاریخ دریافت و شماره آن را قید و نسخه دوم آن را که دارای همان مشخصات نسخه اصلی است بعد از امضاء و مهر به عنوان رسید به درخواست کننده مسترد خواهد کرد.

درخواست تمدید ثبت باید حاوی موارد ذیل باشد: 1ـ شماره و تاریخ ثبت اظهارنامه و علامتی که تمدید آن مورد درخواست است؛ 2ـ طبقه یا طبقات کالاها و خدماتی که علامت برای تشخیص آن ها ثبت شده است؛ 3ـ اسم و نشانی کامل مالک علامت ثبت شده یا نماینده قانونی وی، در صورتی که درخواست توسط نماینده به عمل آید.

مدارک زیر باید به درخواست تمدید ضمیمه گردد: 1ـ مدارک مثبت هویت متقاضی؛ 2ـ حداقل شش نمونه از علامت با رعایت ماده 108 این آیین نامه؛ 3ـ رسید مربوط پرداخت هزینه ها ؛ 4ـ مدارک نمایندگی قانونی، در صورتی که درخواست توسط نماینده به عمل آید.

با رعایت تبصره های 2 و 3 ماده 133 این آیین نامه، تمدید ثبت علامت نمی تواند هیچ تغییری در آخرین شکل ثبت آن به وجود آورد. در غیر این صورت مقررات تغییر علامت قابل اعمال خواهد بود.

تمـدید ثبـت علامت دنباله ثبـت اصلـی در دفـتر ثبت می شود و گواهی نامه تمدید ثبت طبق فرم (ع ـ 4) صادر و تسلیم مالک علامت یا نماینده قانونی وی می گردد. گواهی نامه تمدید ثبت شامل مندرجات گواهی نامه اصلی با انجام تغییرات لازم، و نیز مدت اعتبار و تاریخ انقضای آن خواهد بود

مقررات مواد 105 تا 136 این آیین نامه، با انجام تغییرات لازم، و به شرط رعایت موارد زیر در مورد علائم جمعی نیز قابل اعمال است:

مالک علامت مکلف است هر نوع تغییر راجع به اسم، نشانی، تابعیت و اقامتگاه یا اعطاء اجاره بهره برداری از علامت یا انتقال و یا اعراض از علامت ثبت شده را کتبا و همراه با مدارک مربوط جهت ثبت در سوابق به مرجع ثبت اعلام نماید. اعمال این تغییرات با رعایت مقررات قانون و این آیین نامه خواهد بود.

هرگونه انتقال مالکیت علامت ثبت شده باید در مرجع ثبت به ثبت برسد. در درخواست کتبی برای ثبت انتقال باید نکات زیر صریحا قید شود: 1ـ شماره و تاریخ ثبت علامت در ایران؛ 2ـ اسم و نشانی و تابعیت منتقل الیه (مالک جدید) یا نماینده قانونی وی، در صورت وجود؛ 3ـ در صورت انتقال جزئی، بیان کالاها و خدماتی که علامت نسبت به آن ها منتقل شده است. اصل آخرین گواهی نامه معتبرعلامت، سند انتقال علامت که به امضاء مالک پیشین علامت و منتقل الیه رسیده است، مدارک نمایندگی قانونی، در صورت وجود، و رسید مربوط به پرداخت هزینه ها باید ضمیمه درخواست شود.

اگر انتقال راجع به قسمتی از کالاها یا خدمات موضوع علامت ثبت شده باشد، خروج آن از مالکیت مالک اولیه علامت، به صورت مشخص در پی علامت ثبت شده در دفتر ثبت علامت تجاری، ثبت و چنانچه با انتقال مزبور طبقه، یا طبقاتی کلا از حیطه علامت ثبت شده خارج گردد، در این صورت به آن طبقه یا طبقات شماره یا شماره های فرعی از شماره (1) به تعداد طبقات مزبور تعلق می گیرد و هرگاه انتقال صرفا مربوط به کالا ها یا خدمات، بدون انتقال کلی طبقه مربوط واقع شده باشد، بدوا به طریق فوق شماره گذاری شده و پس از آن شماره فرعی از شماره فرعی طبقه مرتبط محسوب و به همین طریق به دنبال علامت ثبت شده درج می گردد.

مالک علامت می تواند اجازه بهره برداری از علامت ثبت شده خود را به هر شکل قانونی به دیگری اعطا نماید. در مجوز بهره برداری همچنین باید صریحا به این نکته اشاره شود که آیا اجازه به صورت انحصاری صادر می شود یا خیر و نیز این که آیا اجازه گیرنده فعلی حق اعطای اجازه های بعدی را دارد یا خیر. اگر انحصاری یا غیرانحصاری بودن بهره برداری از علامت در مجوز ذکر نشود هر مجوز بهره برداری که به ثبت می رسد، غیرانحصاری تلقی می گردد.

مرجع ثبت مکلف است وجود شرایطی را در زمینه کنترل اجازه دهنده بر کیفیت و مرغوبیت کالاها یا خدمات موضوع علامت توسط اجازه گیرنده را در مجوز بهره برداری احراز کند، در غیر این صورت، مجوز بهره برداری قابل ثبت نخواهد بود.

درخواست ثبت مجوز بهره برداری باید توسط مالک علامت با تصریح به موارد ذیل تسلیم مرجع ثبت شود: 1ـ اسم و نشانی و تابعیت اجازه گیرنده و نماینده قانونی وی در صورت وجود؛ 2ـ بیان کالاها یا خدماتی که اجازه بهره برداری نسبت به آن ها اعطاء شده است، در صورتی که اجازه فقط نسبت به بخشی از کالاها یا خدمات باشد. مدارک ذیل باید به درخواست ثبت مجوز بهره برداری منضم گردد: 1ـ مدرک قانونی مبنی بر اعطاء اجازه بهره برداری که به امضاء اجازه دهنده و اجازه گیرنده رسیده است؛ 2ـ اصل آخرین گواهی نامه معتبر علامت؛ 3ـ مدارک نمایندگی قانونی، درصورت وجود؛ 4ـ رسید مربوط به پرداخت هزینه ها.

مالک علامت می تواند با تسلیم درخواست کتبی به مرجع ثبت، از حقوق خود نسبت به علامت ثبت شده معتبر اعراض حاصل نماید. مدارک ذیل باید به درخواست اعراض منضم گردد: 1ـ اقرارنامه رسمی مبنی بر اعراض که به امضاء مالک علامت رسیده است؛ 2ـ اصل آخرین گواهی نامه معتبر علامت، 3ـ مدارک نمایندگی قانونی، در صورت وجود؛ 4ـ رسید مربوط به پرداخت حق ثبت تغییرات.

در صورتی که انتقال، اعطاء اجازه بهره بردای، فسخ و خاتمه پیش از موعد مجوز بهره برداری یا اعراض از مالکیت علامت ثبت شده در خارج از کشور انجام شده باشد، اصل یا رونوشت مصدق سند مربوط که در آن شماره و تاریخ علامت ثبت شده در ایران قید و به تایید نمایندگی جمهوری اسلامی ایران رسیده باشد، دلیل انتقال، اعطاء اجازه بهره برداری، فسخ و خاتمه پیش از موعد مجوز بهره برداری یا اعراض از مالکیت علامت، برای ثبت آن در ایران خواهد بود.

کلیه تغییرات و انتقالات یا فسخ و خاتمه و یا اعراض از علامت ثبت شده در صفحه مخصوص مربوط به ثبت علامت، ثبت و در ظهر گواهی نامه علامت درج می گردد و جز در مورد تغییر نشانی، به هزینه ذی نفع ظرف 30 روز از تاریخ ثبت در روزنامه رسمی آگهی می شود. موارد مذکور تا زمانی که به ثبت نرسیده اند در مقابل اشخاص ثالث قابل استناد نمی باشند. ثبت آن ها منوط به پرداخت هزینه های مقرر در جدول هزینه ها و در صورت لزوم هزینه انتشار آگهی مربوط خواهد بود.

ابطال ثبت علامت مطابق مواد 41 و 43 قانون در دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون و با تقدیم دادخواست به عمل می آید. دادخواست ابطال باید دارای ضمائم زیر باشد: 1ـ اصل یا رونوشت مصدق کلیه اسناد و مدارک مثبت ادعای ابطال؛ 2ـ رسید مربوط به پرداخت ودیعه تسلیم دادخواست ابطال به دادگاه، به شرح مذکور در جدول هزینه ها؛ 3ـ وکالت نامه، در صورتی که دادخواست توسط وکیل تسلیم شود.

هرگاه دادگاه در مورد ابطال علامت ثبت شده رای نهایی صادر نماید مراتب را به مرجع ثبت ابلاغ می کند و مرجع مذکور موظف است مطابق حکم دادگاه، بخشی از علامت یا ثبت علامت را به طور کامل یا فقط نسبت به بعضی از کالاها و یا خدمات مورد حکم در دفتر مربوط ابطال و مراتب را در روزنامه رسمی آگهی نماید.

آگهی مربوط به ابطال بر اساس مفاد رای دادگاه با درج موارد زیر منتشر خواهد شد: 1ـ ذکر علامت و شماره و تاریخ ثبت آن؛ 2ـ اشاره به ابطال بخشی از علامت یا اینکه علامت به طور کامل یا در ارتباط با بعضی از کالاها و یا خدمات ابطال شده است؛ 3ـ اعلام عدم اعتبار گواهی نامه ای که به موجب رای نهایی دادگاه باطل شده است.

ثبت بین المللی علامت مستلزم تسلیم اظهارنامه به مرجع ثبت است.

اتباع ایرانی یا اشخاصی که در ایران اقامت داشته و یا دارای یک مقر واقعی و موثر صنعتی و تجاری باشند، می توانند حسب مورد به استناد اظهارنامه یا علامت ثبت شده در مرجع ثبت، تقاضای ثبت بین المللی نمایید.

اظهارنامه ثبت بین المللی علامت در فرم رسمی و حسب مورد به زبان های تعیین شده، در سه نسخه تهیه و تسلیم مرجع ثبت خواهد شد.

اظهارنامه ثبت بین المللی وقتی پذیرفته می شود که مدارک زیر به آن ضمیمه شده باشد: 1ـ مدارک مثبت هویت متقاضی؛ 2ـ اظهارنامه یا گواهی نامه ثبت علامت در ایران؛ 3ـ وکالت نامه، چنانچه تقاضا توسط وکیل به عمل آمده باشد، 4ـ رسید مربوط به پرداخت هزینه بررسی اولیه.

مرجع ثبت مکلف است مشخصات اظهارنامه ثبت بین المللی را با مشخصات علامت یا اظهارنامه ثبت شده در ایران مطابقت نماید. در صورت احراز مطابقت مشخصات و پس از پرداخت هزینه های مقرر طبق موافقت نامه و پروتکل مادرید توسط متقاضی، مرجع ثبت اظهارنامه ثبت بین المللی را در دفتر ثبت اظهارنامه وارد و بر روی هر یک از نسخ اظهارنامه تاریخ دریافت و شماره آن را قید نموده و با امضاء آن، نسخه اول اظهارنامه را که حاوی اعلامیه مذکور در آیین نامه مشترک می باشد به متقاضی جهت ارسال به دفتر بین المللی تسلیم می نماید. اظهارنامه مذکور باید حداکثر ظرف 15 روز از تاریخ ثبت در دفتر ثبت اظهارنامه به دفتر بین المللی فرستاده شود. نسخه دوم اظهارنامه که دارای همان مشخصات نسخه اول است، به عنوان سابقه در مرجع ثبت بایگانی می شود. نسخه سوم به عنوان رسید به متقاضی مسترد می گردد. در صورت عدم مطابقت مشخصات، متقاضی باید آن را اصلاح نماید. در غیر این صورت اظهارنامه بین المللی پذیرفته نخواهد شد.

هرگاه اظهارنامه اصلی، ثبت ناشی از آن یا ثبت اصلی حسب مورد ظرف 5 سال از تاریخ ثبت بین المللی اعتبار خود را در ایران از دست دهد، مرجع ثبت مراتب را طی اطلاعیه ای به دفتر بین المللی اعلام کرده و در آن کالاها و خدماتی که مشمول تصمیم لغو قرار گرفته اند ذکر و از دفتر بین المللی درخواست خواهد کرد که ثبت بین المللی را در حدود لازم باطل نماید. هرگاه اقدام قانونی مربوط به لغو اعتبار مذکور در فوق پس از انقضای 5 سال همچنان در جریان باشد و منتهی به یک تصمیم قطعی نگردد، مرجع ثبت باید مراتب را به دفتر بین المللی اطلاع دهد. در صورت اتخاذ تصمیم قطعی، مرجع ثبت باید مراتب را ضمن ذکر کالاها یا خدماتی که مشمول تصمیم مربوط قرار گرفته اند، به دفتر بین المللی اطلاع داده و از آن درخواست کند که ثبت بین المللی را در حدود لازم باطل نماید.

چنانچه بر اساس اطلاعیه واصله از دفتر بین المللی، ایران به عنوان یکی از کشورهای تعیین شده در اظهارنامه ثبت بین المللی باشد، مرجع ثبت ضمن رعایت تشریفات مقرر در موافقت نامه و پروتکل مادرید، اظهارنامه مذکور را طبق قانون و این آیین نامه از لحاظ ماهوی مورد بررسی قرار می دهد. بررسی تغییرات بعدی علامت پذیرفته شده نیز مشمول همین ترتیبات است.

مرجع ثبت پس از انتشار آگهی اظهارنامه ثبت بین المللی در روزنامه رسمی و انقضای مهلت 30 روز، در صورت نبودن معترض مکلف به پذیرش علامت است و در این صورت شماره و تاریخ ثبت اظهارنامه در دفتر بین المللی، در حکم شماره و تاریخ ثبت علامت در ایران خواهد بود.

متقاضی ثبت بین المللی علامت، در صورت رد پذیرش اظهارنامه یا اعتراض به تقاضای ثبت، می تواند اعتراض خود را در چارچوب مواد 121، 124 و 125 این آیین نامه تسلیم کمیسیون موضوع ماده 170 این آئین نامه نماید.

هرگاه متقاضی ثبت بین المللی علامت، در ایران اقامت نداشته باشد، جهت تسلیم اعتراض یا هرگونه پاسخ یا اطلاعیه ای باید وکیلی که در ایران اقامت دارد را به مرجع ثبت معرفی نماید.

هرگاه مالک علامت ثبت شده در ایران متعاقبا ثبت بین المللی همان علامت که در ایران نیز مشمول حمایت است را کسب کند، ثبت بین المللی آن علامت بنا به درخواست و اعراض متقاضی از مالکیت علامت ثبت شده در ایران، جایگزین ثبت در ایران می گردد، مشروط بر اینکه تمامی کالاها و خدمات موضوع علامت ثبت شده در ایران در فهرست کالاها و خدمات مشمول ثبت بین المللی نیز باشد. جایگزینی ثبت بین المللی، به حقوق مکتسبه ی علامت ثبت شده ی قبلی هیچ لطمه ای وارد نخواهد کرد. در صورت درخواست مالک، مراتب جایگزینی یاد شده، توسط مرجع ثبت در دفتر ثبت وارد و در روزنامه رسمی آگهی می شود.

هزینه های مقرر در قانون و آیین نامه حاضر مطابق جدول هزینه ها، که ضمیمه این آیین نامه است در حسابی خاص که به نام اداره کل مالکیت صنعتی مفتوح می گردد، پرداخت خواهد شد.

هزینه های مقرر در جدول هزینه ها جهت انجام اقدامات لازم باید طبق مقررات قانون و این آیین نامه پرداخت گردد. در غیر این صورت مرجع ثبت از انجام اقدامات مربوط خودداری خواهد نمود.

حق ترجمه و هزینه رونوشت مصدق اسناد و مدارک تسلیمی به مرجع ثبت مطابق آیین نامه های مربوط به مترجمین و این آیین نامه توسط ذی نفع پرداخت خواهد شد.

کلیه هزینه های بررسی و ثبت بین المللی اختراعات، طرح های صنعتی و علائم طبق معاهدات بین المللی که جمهوری اسلامی ایران به آن ها ملحق شده است و همچنین هزینه انتشار آگهی های مربوط در روزنامه رسمی طی فرایند ثبت، در بودجه سالانه سازمان پیش بینی شده و برای این منظور در اختیار مرجع ثبت قرار خواهد گرفت.

هزینه سالانه اختراعاتی که تا پیش از تاریخ لازم الاجرا شدن قانون و این آیین نامه به ثبت رسیده اند برای مدت باقی مانده حمایت، بر مبنای این آیین نامه پرداخت خواهد شد. در خصوص علائم تجاری ثبت شده ای که پس از تاریخ فوق تمدید می شوند، هزینه تمدید طبق جدول هزینه ها محاسبه خواهد شد. سایر امور مرتبط با اختراعات و علائم ثبت شده بر اساس مقررات قانون و این آیین نامه انجام خواهد گرفت.

سازمان در اجرای ماده 63 قانون هر ساله باید حداکثر تا 50 درصد معادل ریالی عواید حاصل از اجراء مفاد کنوانسیون های مربوط به ثبت بین المللی مالکیت صنعتی را در بودجه کل کشور در ردیف های هزینه ای جداگانه پیش بینی و به معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوری پیشنهاد نماید. وجوه مذکور به تشخیص مدیرکل اداره کل مالکیت صنعتی صرف ارتقاء و تجهیز اداره کل مالکیت صنعتی و ارتقاء کیفی آن از جمله برگزاری کارگاه های آموزشی، استفاده از مشاوره های تخصصی، اطلاع رسانی و ارتقاء آگاهی های عمومی در زمینه حقوق مالکیت صنعتی و انتشار کتب و نشریات و سایر اقدامات لازم به منظور ارتقاء و تجهیز اداره کل مالکیت صنعتی در این خصوص خواهد شد.

مرجع ثبت مکلف است با تجهیز امکانات فنی نسبت به الکترونیکی کردن کلیه مراحل اعم از ثبت داخلی یا بین المللی اختراعات، طرح های صنعتی و علائم، از قبیل تسلیم، بررسی، اصلاح و ثبت اظهارنامه، انتشار آگهی و ثبت این مالکیت ها و تمدید اعتبار آن یا اعمال هرگونه تغییرات و انتقالات و همچنین پرداخت های مقرر، اقدامات مقتضی را معمول دارد.

اطلاعات اولیه مربوط به اختراعات، طرح های صنعتی و علائم ثبت شده، به تشخیص مرجع ثبت قابل دسترسی عموم به طور مستقیم یا از طریق الکترونیکی خواهد بود. به منظور تسهیل در جستجوی سوابق و کسب اطلاعات مورد نیاز، مرجع ثبت می تواند سوابق مربوط به اختراعات، طرح های صنعتی و علائم ثبت شده را از طریق موسسات طرف قرارداد نیز به طور الکترونیکی ارائه نماید. که در این صورت متقاضیان می بایست هزینه های مقرر در این قراردادها را برای دریافت خدمات مورد نیاز پرداخت نمایند.

سه سال پس از انقضای مدت حمایت یا در صورت ابطال، پرونده های مربوط به ثبت اختراعات طرح های صنعتی و علامت، حسب مورد، امحاء و فقط نسخه الکترونیکی آن ها نگهداری می شود

در اجرای بند ح ماده 17 و ماده 58 قانون، کمیسیونی مرکب از اعضاء زیر تشکیل می شود: 1ـ رئیس اداره ثبت اختراعات، اداره ثبت طرح های صنعتی یا اداره ثبت علائم تجاری، حسب مورد؛ 2ـ نماینده ای از جانب مدیرکل اداره کل مالکیت صنعتی؛ 3ـ یک کارشناس یا متخصص که در صورت لزوم می تواند خارج از سازمان باشد.

رئیس کمیسیون موضوع ماده فوق حداقل 10 روز قبل از تشکیل جلسه کمیسیون، تاریخ تشکیل جلسه، ساعت و محل آن را حسب مورد به متقاضی ثبت یا به طرفین اختلاف و یا به نماینده قانونی آنان ابلاغ خواهد کرد. این اشخاص می توانند در جلسه حضور پیدا کنند.

کمیسیون پس از رسیدگی، تصمیم خود را به صورت مستند و مستدل اعلام می نماید. تصمیم کمیسیون از سوی مرجع ثبت به متقاضی یا به طرفین اختلاف ابلاغ شده و ظرف 60 روز از تاریخ ابلاغ قابل اعتراض در دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون است. در این صورت معترض به تصمیم کمیسیون باید مبلغی را به شرح مذکور در جدول هزینه ها، به عنوان ودیعه در صندوق دادگستری گذاشته و رسید آن را ضمیمه دادخواست خود نماید. از مبلغ مزبور در صورتی که معترض محکوم به بی حقی شود، خسارت طرف پرداخت شده و چنانچه طرف بیش از مبلغ مذکور خسارت دیده باشد، برای مازاد به دادگاه مذکور رجوع خواهد کرد.

مرجع ثبت موظف است در اجرای ماده 12 کنوانسیون پاریس و سایر کنوانسیون های مالکیت صنعتی مرتبط با آن، ازجمله موافقت نامه مادرید و پروتکل آن و همچنین معاهده همکاری در ثبت اختراعات، نشریه ای را به منظور انتشار خلاصه اختراعات، طرح های صنعتی و علائم ثبت شده با ذکر مشخصات مالکان آن ها و هرگونه اطلاع رسانی در زمینه مالکیت های صنعتی و مباحث راجع به آن در اداره کل مالکیت صنعتی منتشر نماید. درآمد حاصل از انتشار نشریه فوق، در چارچوب ماده166 این آیین نامه هزینه می گردد.

مرجع ثبت مکلف است گواهی نامه های اختراع، طرح صنعتی و علامت را با استفاده از جدیدترین شیوه های فناوری موجود به منظور جلوگیری از جعل، صادر نماید.

در صورت مفقود شدن یا از بین رفتن گواهی نامه اختراع، طرح صنعتی و علامت، مالک می تواند با پرداخت هزینه مقرر در جدول هزینه ها، تقاضای صدور المثنی نماید. بدین منظور وی بایستی طریق از بین رفتن یا گم شدن گواهی نامه را کتبا به مرجع ثبت اعلام و استشهادیه ای مبنی بر شهادت و اظهار اطلاع حداقل 3 نفر که هویت و امضاء آن ها به گواهی یک نفر از شهود مذکور رسیده و هویت و امضاء نامبرده به گواهی یکی از دفاتر اسناد رسمی رسیده باشد، ضمیمه نماید. مراتب فقدان گواهی نامه های اختراع، طرح صنعتی و علامت به هزینه درخواست کننده یک نوبت در روزنامه رسمی کشور آگهی می شود. در صورتی که تا 10 روز از تاریخ انتشار آگهی در روزنامه رسمی کشور، اعتراض نرسیده یا در صورت اعتراض، اصل گواهی نامه توسط معترض ارائه نشده باشد، اداره مالکیت صنعتی اقدام به صدور المثنی گواهی نامه مفقودی می نماید. رسیدگی به اعتراضات واصله با دادگاه صالح می باشد.

تصحیح اشتباهات اداری اعم از اشتباهات تایپی، املایی و از قلم افتادن حروف و اعداد یا نظایر آن به درخواست متقاضی یا به تشخیص مرجع ثبت، توسط این مرجع انجام می پذیرد. درخواست تصحیح اشتباهات اداری توسط اشخاص باید همراه با ارائه نسخه ای از سند که اشتباه در آن مشخص شده صورت گیرد. اشتباهات اداری تصحیح شده به تشخیص مرجع ثبت در روزنامه رسمی منتشر می شود.

هرگونه درخواست تمدید مهلت در ارتباط با مراحل ثبت اختراع، طرح صنعتی و علامت علاوه بر موعد تعیین شده در قانون و این آیین نامه باید کتبا توسط متقاضی تسلیم مرجع ثبت گردد. مرجع مذکور می تواند پس از بررسی شرایط فقط برای یک بار مهلت های تعیین شده در این آیین نامه را تمدید نماید. تمدید مهلت از طرف این مرجع به اطلاع اشخاص ذی نفع رسانده می شود.

انتقال حق مالکیت ناشی از تسلیم اظهارنامه یا اختراع، طرح صنعتی و علامت ثبت شده یا اعطاء اجازه بهره برداری از آن ها یا اعراض از حق نسبت به اختراع، طرح صنعتی و علامت ثبت شده، به موجب سند رسمی به عمل می آید. دفترخانه اسناد رسمی قبل از تنظیم سند مربوط، نسبت به آخرین وضعیت اظهارنامه مورد نظر یا اختراع، طرح صنعتی و علامت ثبت شده از لحاظ تمدید، تغییر، انتقال، صدور اجازه بهره برداری و سایر موارد لازم از مرجع ثبت استعلام می نماید. پاسخ استعلام مذکور مستلزم پرداخت هزینه مقرر در جدول هزینه ها است.

با توجه به ماده 59 قانون، رسیدگی به دعاوی حقوقی و کیفری مرتبط با قانون و این آیین نامه در صلاحیت شعبه یا شعب خاصی از دادگاه های عمومی تهران است که توسط رئیس قوه قضاییه تعیین و در صورت امکان در اداره کل مالکیت صنعتی مستقر می شوند. در مورد دعاوی کیفری، چنانچه جرم از خارج از تهران واقع یا کشف و یا متهم در خارج از تهران دستگیر شده باشد، در این صورت تحقیقات مقدماتی در محل وقوع یا کشف جرم یا دستگیری متهم به عمل آمده و پرونده برای رسیدگی به دادگاه های مذکور در فوق ارجاع می شود.

چنانچه در ضمن رسیدگی کیفری، متهم برای دفاع از خود موضوع مالکیت اختراع، طرح صنعتی، علامت و نام تجاری را مطرح کند، دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون، خود باید به این موضوع رسیدگی نماید.

در مورد خساراتی که خواه از مجرای حقوقی و خواه از مجرای کیفری در دعاوی مربوط به اختراعات، طرح های صنعتی، علائم و نام های تجاری مطالبه می شود، خسارت شامل ضررهای وارده خواهد بود.

مالک هر اختراع، طرح صنعتی، علامت و نام تجاری یا قائم مقام قانونی وی برحسب مورد می تواند به موجب امر نزدیک ترین دادگاه عمومی محلی که کالاهای مورد ادعا در آن محل است صورت مشروحی از کالاهایی که به ادعای او با حق حاصل از اختراع یا طرح صنعتی و یا علامت تجاری او مخالف است بردارد. اجرای امر فوق در صورتی که کالاها هنوز در گمرک باشند، به وسیله مامورین گمرک والا به وسیله مامور اجرا به عمل خواهد آمد. توقیف کالاهای مزبور وقتی ممکن است که امر دادگاه تصریح به آن داشته باشد. امر دادگاه در هر یک از دو صورت فوق بنا به دادخواست مالک اختراع، طرح صنعتی، علامت و نام تجاری یا قائم مقام قانونی وی صادر می گردد. به دادخواست مزبور باید رونوشت مصدق گواهی نامه اختراع، طرح صنعتی و علامت، حسب مورد، ضمیمه گردد. اگر مالک اختراع، طرح صنعتی، علامت و نام تجاری تقاضای توقیف کالاهای مذکور فوق را نماید باید تضمین کافی بدهد که عندالاقتضاء از محل مزبور کلیه خسارات وارده به طرف جبران گردد.

در دعاوی حقوقی و کیفری راجع به حقوق حاصله از ثبت اختراع، طرح صنعتی، علامت و نام تجاری، معترض می تواند در هر مرحله از مراحل رسیدگی، از مراجع قضایی، اعم از دادگاه یا دادسرا که پرونده در آنجا مطرح است درخواست صدور قرار تامین دلیل و دستور توقیف محصولات ناقض حقوق ادعایی و تقاضای صدور دستور موقت نسبت به عدم ساخت، فروش یا ورود این محصولات را بنماید. مراجع قضایی موظفند نسبت به قبول تقاضای مذکور موافقت نمایند و می توانند قبل از صدور قرارهای مزبور از متقاضی تضمین کافی بخواهند. اجرای دستور فوق در صورتی که محصولات در گمرک باشند توسط مامورین گمرک والا توسط ضابطین خواهد بود.

اگر مدعی تا 30 روز از تاریخ امر مذکور در ماده 182 این آیین نامه از مجرای حقوقی یا از طریق کیفری در دادگاه صالح مقرر در ماده 59 قانون طرح دعوی ننماید، توقیفی که به عمل آمده است باطل و کان لم یکن بوده و وی طبق ماده مذکور مسئول خسارات وارده به طرف خواهد بود.

مرجع ثبت مکلف است احکام نهایی صادره از دادگاه را در آن قسمت که مربوط به ادارات تابعه است اجرا نماید. چنانچه در جریان اجرای حکم، ابهامی وجود داشته باشد، دادگاهی که حکم را صادرکرده است، رفع ابهام می نماید.

طریقه ابلاغ های موضوع قانون و این آیین نامه همان است که در مقررات آیین دادرسی مدنی مقرر است.

نحوه اعتراض به اظهارنامه ثبت بین المللی اختراع، طرح صنعتی و علامت تجاری و رسیدگی به آن بر اساس قانون و این آیین نامه خواهد بود.

رسیدگی به اعتراضات وارده به تقاضای ثبت اختراع، طرح صنعتی و علامت تجاری متعلق به اشخاص مقیم خارج از کشور مستلزم معرفی نماینده قانونی در ایران است.

تجدیدنظر از آراء محاکم و نحوه رسیدگی، تابع مقررات آئین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی یا کیفری است.

در اجرای ماده 52 قانون که نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در سازمان جهانی مالکیت معنوی و اتحادیه های مربوط به کنوانسیون های ذی ربط، و در داخل کشور، تصدی امور مربوط به مالکیت صنعتی، به عهده سازمان ثبت اسناد و املاک کشور نهاده شده است، رئیس سازمان می تواند دستورالعمل های لازم در اجرای مقررات مربوط و این آئین نامه را صادر نماید.

ضمائم این آئین نامه جزء لاینفک آن محسوب می شود.

این آئین نامه در 192 ماده و 104 تبصره و سه ضمیمه مشتمل بر جدول هزینه ها، طبقه بندی های بین المللی و فرم های اظهارنامه، گواهی نامه، گواهی نامه تمدید و مندرجات دفاتر ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تنظیم شده که سازمان ثبت اسناد و املاک کشور مامور اجرای آن است و در تاریخ 1 /11 /1387 تصویب می گردد و از تاریخ اجرای این آیین نامه، آیین نامه اصلاحی اجرای قانون ثبت علائم تجاری و اختراعات، مصوب 1337، ملغی می شود.