ماده 1

در این آیین نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند: ۱ قانون: قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%DB%8C">جمهوری</a> اسلامی ایران مصوب ۱۴۰۳. ۲ <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C">دستگاه اجرایی</a>: دستگاه‌های موضوع ماده (۵) <a class="lawref" href="/قانون/قانون-مدیریت-خدمات-کشوری-مصوب-۱۳۸۶-۰۷-۰۸-law00727">قانون مدیریت خدمات کشوری</a> مصوب ۱۳۸۶. دستگاه‌های مستثنی در تبصره جزء (۱) بند (ب) ماده (۱۳) قانون از اجرای این آیین نامه مستثنی هستند، مگر آنکه در <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86">قوانین</a> <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87">بودجه</a> سنواتی دایره شمول تعیین <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B0%DB%8C%E2%80%8C%D9%86%D9%81%D8%B9">ذی‌نفع</a> نهایی گسترش یابد یا حسب مورد در صورت پذیرش دستگاه اجرایی شمول این آیین نامه بر اعتبار آن‌ها قابل انجام باشد. ۳ سازمان: <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%88-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87">سازمان برنامه و بودجه</a> کشور. ۴ خزانه داری: خزانه داری کل کشور. ۵ – <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C">بانک مرکزی</a>: بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران. ۶ – <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA">مدیریت</a> مالی دولت: سازوکار‌ها و رویه‌های مورد استفاده در مراحل مختلف چرخه بودجه (تهیه بودجه، اجرای بودجه، نظارت، <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C">حسابداری</a> و گزارشگری) برای نیل به اهداف تعیین‌شده در اسناد بالادستی که در جهت دستیابی به اهداف حفظ پایداری مالی، تخصیص مؤثر منابع و تحویل کارآمد کالا و خدمات و ایجاد <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D9%81%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA">شفافیت</a> با رعایت قوانین و مقررات اجرایی می‌شود. ۷ پرونده الکترونیکی بودجه دستگاه: مجموعه بانک‌های اطلاعاتی رقومی (دیجیتال) بودجه‌ای دستگاه اجرایی مشتمل بر اطلاعات بودجه مصوب، ابلاغی، عملکردی (از جمله تخصیص‌های صادره، تعهدات، هزینه‌کرد، دریافت‌ها، پرداخت‌ها، ذی‌نفعان نهایی، عملکرد) به تفکیک برنامه / خروجی (طرح یا خدمت) که در سامانه‌های مختلف نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت تولید و از طریق مرکز تبادل اطلاعات بودجه در دسترس قرار می‌گیرد. ۸ – پرونده الکترونیکی ذی‌نفعان نهایی: کلیه تراکنش‌های مالی مرتبط با بودجه بین دستگاه اجرایی با ذی‌نفع نهایی که مبین روابط مالی دو طرف بوده و بر اساس قوانین و مقررات و با رعایت <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5%DB%8C">حریم خصوصی</a> مورد استناد قرار می‌گیرد. ۹ نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت: هوشمندسازی و یکپارچه سازی داده‌ها، فرایند‌ها، پردازش رخداد‌های فرایند <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C">مدیریت مالی عمومی</a> (از جمله فرایند‌های تدوین، اجرا و واپایش (کنترل) بودجه، واپایش (کنترل) تعهدات، خرید تدارکات الکترونیکی دولت، حقوق و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%85%D8%B2%D8%AF">دستمزد</a> کارکنان، مدیریت نقدینگی، مدیریت دارایی‌ها و بدهی‌ها، مدیریت مالی <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AE%D8%B2%D8%A7%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C">خزانه‌داری</a>، مدیریت حسابداری و گزارشگری مالی و <a class="tagref" href="/واژه/%D9%86%D8%B8%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C">نظارت مالی</a> و عملیاتی) که از طریق استقرار سکوی خدمت(سرویس) گرای یکپارچه مدیریت مالی دولت، پرونده الکترونیکی بودجه‌ای دستگاه اجرایی و پرونده الکترونیکی ذی‌نفعان نهایی بر اساس سازوکار اجرایی این آیین نامه عملیاتی می‌شود. ۱۰ سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت: درگاهی واحد برای اتصال، تعامل عملیاتی الکترونیکی و هوشمند کلیه اجزاء، پایگاه‌های <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A7%D8%AA">اطلاعات</a>، سامانه‌ها و زیرسامانه‌های مالی دولت اعم از سامانه‌های بودجه‌ای، برنامه ای، نظارتی، عملیاتی، معاملاتی، عملکردی، سامانه‌های مالی دستگاهی، سامانه‌های پرداخت و دریافت درآمد‌ها که در قالب نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت و بر اساس ضوابط، دستورالعمل‌های جاری و استاندارد‌های موضوع این آیین نامه با رعایت <a class="lawref" href="/قانون/قانون-مدیریت-داده-ها-و-اطلاعات-ملی-law00464">قانون مدیریت داده‌ها و اطلاعات ملی</a> مصوب ۱۴۰۱ فعالیت می کنند. سازمان این سکو را در چهارچوب مقررات این آیین نامه به صورت خدمت(سرویس) گرا بر بستر <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A7%D8%AA">شبکه ملی اطلاعات</a> ایجاد می‌کند. ۱۱ سکوی یکپارچه <a class="tagref" href="/واژه/%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C">نظام اداری</a> (سینا): مجموعه زیر سامانه‌های <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C">سازمان اداری</a> و استخدامی کشور که تمام اطلاعات <a class="tagref" href="/واژه/%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C">کارکنان دستگاه‌های اجرایی</a> اعم از احکام، قرارداد‌های پرسنلی، تشکیلات و نیرو‌های انسانی در آن ثبت و به روزرسانی می‌شود. ۱۲ سامانه مدیریت حساب برنامه: بخشی از سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت که فرایند‌های چهارگانه ایجاد اعتبار الکترونیک، توزیع اعتبار، احراز تعهد و دریافت درخواست و ارسال حواله الکترونیکی پرداخت به ذی‌نفع نهایی را مدیریت می‌نماید. ۱۳ اعتبار الکترونیکی (<a class="tagref" href="/واژه/%DA%AF%D9%88%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%AA%D8%B1%D9%88%D9%86%DB%8C%DA%A9%DB%8C">گواهی الکترونیکی</a> تعهد دولت): اعتبارات موضوع ماده (۱) <a class="lawref" href="/قانون/قانون-محاسبات-عمومی-dav_l_11572">قانون محاسبات عمومی</a> کشور مصوب ۱۳۶۶ در قالب اعتبار الکترونیکی توسط سازمان ابلاغ می‌شود و تضمین نقدشوندگی آن تا سقف تخصیص‌های مصوب کمیته موضوع ماده (۳۰) <a class="lawref" href="/قانون/قانون-برنامه-و-بودجه-کشور-law01658">قانون برنامه و بودجه کشور</a> مصوب ۱۳۵۱، انجام می‌شود. اعتبارگیرنده موظف است به پشتوانه آن فرایند‌های الکترونیکی توزیع اعتبار و تعیین ذی‌نفع نهایی را در چارچوب مفاد این آیین نامه انجام دهد. کلیه فرایند‌های ثبت اطلاعات و رهگیری اعتبار الکترونیکی در سامانه مدیریت حساب برنامه انجام می‌شود. این اعتبار در سقف <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87">منابع بودجه</a> کل کشور از جمله نقدی، غیرنقدی یا اسنادی بوده و قابل انتقال طبق قوانین و مقررات مربوط است. ۱۴ حساب اعتباری برنامه – دستگاه: حساب الکترونیکی دستگاه اجرایی که به منظور نگهداری سابقه و وضعیت اطلاعات الکترونیکی تراکنش‌های اعتباری بودجه‌ای به تفکیک برنامه/خروجی در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت ایجاد می‌شود. این حساب در سقف اعتبار الکترونیکی به روزرسانی می‌شود و قابلیت نگهداری، توزیع یا تعیین و رهگیری اعتبار الکترونیک و پرداخت به ذی‌نفع را ایجاد می‌کند. ۱۵ پرداخت به ذی‌نفع نهایی: سازوکار پرداخت هوشمندسازی شده کلیه وجوهی که بر اساس مقررات مالی دولت، دستگاه‌های اجرایی مکلف به پرداخت به اشخاص حقیقی و حقوقی به صورت شفاف و قابل رصد هستند. ۱۶ نظام آمار‌های مالی دولت: استاندارد طبقه بندی و شناسه گذاری بودجه شامل طبقه‌بندی‌های سازمانی، برنامه‌ای، وظیفه‌ای، اقتصادی، جغرافیایی و منابع تأمین اعتبار که بر اساس استاندارد نظام آمار‌های مالی دولت (۲۰۱۴ GFSM) و در چهارچوب بند (۱) ماده (۲۶) قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (۲) مصوب ۱۳۹۳، به روزرسانی می‌شود. ۱۷ سامانه سمات: سامانه متمرکز الکترونیکی اطلاعات تسهیلات و تعهدات بانک مرکزی. ۱۸ شناسه تخصیص: شناسه منحصر به فردی که ویژگی‌های تخصیص صادرشده برای اعتبارات <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C">بودجه عمومی</a> و اختصاصی را مشخص می‌کند و امکان رصد فرآیند پرداخت وجوه تا رسیدن به ذی‌نفع نهایی را ممکن می سازد. ۱۹ برنامه: اعتبارات دستگاه اجرایی (شامل اعتبارات بودجه عمومی، بودجه شرکت‌های دولتی و سایر اعتبارات (از قبیل تسهیلات بانکی و صندوق توسعه ملی)) در بودجه‌های سنواتی که برای تحقق اهداف مشخصی در چهارچوب شرح وظایف اصلی دولت براساس تکالیف برنامه توسعه و سایر اسناد بالادستی تعیین شده است. هر برنامه مجموعه ای از زیربرنامه‌ها و هر زیربرنامه مجموعه ای از فعالیت‌ها و خروجی‌ها است که به دنبال کسب یک نتیجه قابل اندازه‌گیری در مسیر تحقق اهداف برنامه باشد. ۲۰ خروجی: طرح عمرانی یا محصول یا خدمت نهایی که جهت تحقق اهداف برنامه‌های مندرج در قوانین بودجه سنواتی مشخص می‌شود و توسط دستگاه‌های اجرایی به ذی‌نفعان ارائه می گردد. خروجی باید تکرارپذیر، کمّیت‌پذیر (دارای سنجه) و قابل ارائه به ذی‌نفعان نهایی باشد. ۲۱ دستگاه سیاستگذار: دستگاهی که به موجب قوانین بالادستی مسئولیت سیاست‌گذاری در حوزه‌های بخشی و فرابخشی را بر عهده دارد و به موجب قوانین و مقررات وظیفه راهبری، تهیه و تنظیم برنامه‌های اجرایی بخشی، هماهنگی و نظارت بر دستگاه‌های اجرایی تابعه را برعهده داشته و مسئول پاسخگویی به هیئت وزیران است. ۲۲ واحد مجری: واحد سازمانی در دستگاه اجرایی اعم از ستادی و غیرستادی که وظیفه ارائه محصول و خدمت دستگاه اجرایی را بر عهده دارد و امکان تفویض اختیارات مدیریتی از سوی بالاترین مقام دستگاه اجرایی در قالب تفاهم نامه‌های عملکردی، به مدیر آن به لحاظ قانونی و عملیاتی وجود داشته باشد. ۲۳ <a class="tagref" href="/واژه/%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87">کارگروه</a> راهبری: کارگروه راهبری استقرار نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت موضوع بند (ب) ماده (۱۳) قانون و موضوع ماده (۲) این آیین نامه.