🔒متنِ سند

بخشنامه قوه قضاییه در راستای اجرای اهداف اصلی احیای دادسراها رئیس قوه قضائیه یکی از اهداف اصلی احیای دادسراها درسراسر کشور سپردن امر تعقیب و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82">تحقیق</a> از متهمین به مقامات قضایی م. ب. تا قضات دادسرا با مباشرت در این امر موجب حفظ حقوق جامعه و متهمین گردند به همین منظور توجه قضات و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B6%D8%A7%D8%A8%D8%B7%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D8%AF%DA%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%DB%8C">ضابطین دادگستری</a> را به موارد ذیل معطوف می نماید. 1 -به موجب قسمت دوم بند ه- ماده 3 <a class="lawref" href="/قانون/قانون-اصلاح-قانون-تشکیل-دادگاه-های-عمومی-و-انقلاب-law00178">قانون اصلاح قانون تشکیل دادگاه‌های عمومی و انقلاب</a> انجام <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%82%D8%AF%D9%85%D8%A7%D8%AA%DB%8C">تحقیقات مقدماتی</a> کلیه جرائم به عهده <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D9%BE%D8%B1%D8%B3">بازپرس</a> است و در جرائمی که در <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B5%D9%84%D8%A7%D8%AD%DB%8C%D8%AA">صلاحیت</a> دادگاه‌های کیفری استان نیست <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86">دادستان</a> و به تبع او دادیاران دارای کلیه وظائف و اختیارات بازپرس می‌باشند، بنابراین مستفاد از این امراین است که مقامات <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%B3%D8%B1%D8%A7">دادسرا</a> باید از بدو ارجاع و تشکیل پرونده مباشرتاً تحقیق <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%85%D8%B1-%DA%A9%DB%8C%D9%81%D8%B1%DB%8C">امر کیفری</a> را به عهده گرفته و بدون نظارت و حضور مقامات دادسرا هیچگونه تحقیقی توسط ضابطین صورت نگیرد بنابراین اولاً: تشکیل هرگونه پرونده قضایی در غیر از <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D8%B1%D8%A7%D8%A6%D9%85-%D9%85%D8%B4%D9%87%D9%88%D8%AF">جرائم مشهود</a> لازم است از ابتداء در دادسرا تشکیل شود.ثانیاً: استفاده از مهرهای متحدالشکل و ارجاع کلی به ضابطین و دستور به انجام <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82%D8%A7%D8%AA">تحقیقات</a> کلی توسط مقامات ارجاع ممنوع است. ثالثاً: امر بازجوئی و استنطاق را شخصاً به عهده گرفته و در مواردی که ممکن نباشد با حضور و نظارت قاضی پرونده، بازجوئی با رعایت ضوابط و مقررات قانونی به عمل آمده و مراتب توسط مقام قضایی <a class="tagref" href="/واژه/%DA%AF%D9%88%D8%A7%D9%87%DB%8C">گواهی</a> گردد. خامساً: در صورت وجود دلائل کافی و توجه اتهام با رعایت مواد 132 و 134 قانون آیین <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%B3%DB%8C">دادرسی</a>، قرار تامین مناسب و متناسب با نوع جرم صادر گردد و از تفویض این امر با ضابطین اکیداً جلوگیری شود یادآور می‌گردد برابر ماده 19 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب تحت هیچ شرایطی <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF%DB%8C">آزادی</a> متهم منوط به سپردن تامین به ضابطین دادگستری نخواهد بود. سادساً: به منظور سرعت بخشیدن به امر تحقیقات مقدماتی و نظارت مستقیم مقامات قضائی، دادستانهای سراسر کشور موظف هستند هر چه سریعتر در مراکز مهم مانند ادارات آگاهی و سایر پاسگاه هائی که مقدور باشد یکی از شعب <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D9%BE%D8%B1%D8%B3%DB%8C">بازپرسی</a> یا دادیاری را با حفظ شئون آنان مستقر نماید. 2 - به موجب ماده 124 <a class="lawref" href="/قانون/قانون-آیین-دادرسی-کیفری-law00176">قانون آیین دادرسی کیفری</a> قاضی نباید کسی را <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D8%AD%D8%B6%D8%A7%D8%B1">احضار</a> یا جلب کند مگر اینکه دلایل کافی برای احضار یا جلب موجود باشد بنابراین مقامات دادسرا موظف هستند قبل از هر چیز تحقیقات مقدماتی را تکمیل نموده و از وجود دلایل کافی و توجه اتهام به متهم مطمئن شوند و ضابطین دادگستری نیز نباید در خارج از حدود جرائم مشهود راساً و بدون دستور مقام قضایی کسی را احضار یا جلب نمایند. 3 - همانگونه که در قسمت دوم ماده 129 قانون آیین دادرسی تاکید شده است در زمان بازجوئی سئوالات باید مفید و روشن باشد و سئوالات تلقینی یا اغفال یا <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87">اکراه</a> و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D8%AC%D8%A8%D8%A7%D8%B1">اجبار</a> متهم ممنوع است و برابر ماده 131 همان قانون پاسخ سئوالات همانطوری که بیان می‌شود باید بدون تغییر و تبدیل یا تحریف نوشته شود. لذا از طرح سئوالات خارج از موضوع اتهام و یا مربوط به مسائل اخلاقی و خانوادگی و سوابق متهم و بیان مطلبی در راستای مرعوب نمودن و منکوب شدن شخصیت وی جداً خودداری شود و از هر گونه عامل فشار فیزیکی و روانی اجتناب گردد بدیهی است <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1">اقرار</a> و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%AF%D8%AA">شهادت</a> ناشی از شرایط مذکور نافذ نمی‌باشد و <a class="tagref" href="/واژه/%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%AA-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C">کرامت انسانی</a> <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%A8">ایجاب</a> می کند در جریان تحقیقات از بکارگیری الفاظ و کلمات <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D9%88%D9%87%DB%8C%D9%86">توهین</a> آمیز و تحقیر کننده جلوگیری شود. 4 - علاوه بر ماده 10<a class="lawref" href="/قانون/قانون-مجازات-اسلامی-law00174">قانون مجازات اسلامی</a> رعایت مواد 107 و 108 <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D9%81%D8%B1%DB%8C">قانون آیین دادرسی کیفری</a> در خصوص نحوه ضبط اشیائی که وسیله ارتکاب جرم هستند مورد تاکید است همچنین <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D9%81%D8%AA%DB%8C%D8%B4">تفتیش</a> منازل اشخاص باید با رعایت کلیه موازین شرعی و قانونی و توجه به حقوق مجاورین و در غیر موارد اضطراری باید در روز و با دستور و زیر نظر مقام قضایی به عمل آید و ضبط اموالی که ارتباطی با موضوع جرم ندارند ممنوع است. 5 - با عنایت به موارد فوق الذکر <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%B3%D8%A6%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AA-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C">مسئولیت قانونی</a> هر گونه تخلفی که در جریان تحقیقات مقدماتی توسط ضابطین دادگستری به عمل آید علاوه بر مباشر به عهده قاضی پرونده نیز خواهد بود و دادسرای انتظامی قضات و سایر مقامات و مدیران قضایی که حسب وظائف قانونی موظف به نظارت برجریان دادرسی می‌باشند مسئول اجرای دقیق این بخشنامه می‌باشند. رئیس قوه قضائیه- سید محمود هاشمی شاهرودی