احراز دادن هدیه به طرف مقابل — نامزدی یا وعده ازدواج باعث نمیشود تا

- احراز نامزدی طرفین چون در غیر این صورت موضوع مشمول مقررات هبه بوده و صلاحیت دادگاه نیز تغییر پیدا میکند. نامزدی منجر به ازدواج دائم یا موقت نشده باشد زیرا در صورت تحقق ازدواج هدایا در هیچ حالتی قابل استرداد نیست. اگر هدیه تلف شده و مال مورد هدیه از اموالی باشد که بر حسب عادت نگه داشته میشود، مثل ساعت موبایل لپ تاپ عینک و غیره قیمت زمان مطالبه باید پرداخت شود اما اگر مال حسب عادت نگه داشته نمیشود مثل عطر و ادکلن هدیه گیرنده ملزم نیست بابت آن پولی بپردازد. اگر عین مال تلف شده باشد و ازدواج به دلیل فوت یکی از نامزدها بر هم بخورد قیمت آن قابل مطالبه نیست بدیهی است در صورت وجود هدیه این مال از وراث قابل مطالبه است. منظور از نامزدی چیست؟ نامزدی دورانی است که قبل از ازدواج رسمی چه دائم و چه موقت بدون ایجاد هرگونه علقه زوجیت یا محرمیت صرفاً جهت آشنایی با خلق و خو و شناخت بهتر رفتار یکدیگر، طرفین مراوداتی با هم و یا خانواده های همدیگر دارند. در نامزدی یک توافق ضمنی وجود دارد مبنی بر اینکه اگر هر دو طرف مورد پسند یکدیگر واقع شدند این رابطه در آینده منتهی به ازدواج شود. نامزدی را به معنای وعده ازدواج در آینده نیز معنا می کنند. دکتر امامی وعده ازدواج را یک تعهد اخلاقی می داند، اما دکتر صفایی و دکتر کاتوزیان آن را عقد جایز برشمرده اند. پس دوران نامزدی از تاریخ خواستگاری تا وقوع ازدواج اطلاق می شود صفایی، مختصر حقوق خانواده، ش ۲۴). نامزدی یا وعده ازدواج باعث نمیشود تا در صورت انصراف طرف دیگر از ازدواج برخلاف عقود دیگر او را مجبور به ازدواج کرد. مثلاً در وعده بیع قولنامه اگر کسی تعهد کند مالی را به دیگری بفروشد ولی از تعهد خود سر باز زند میتوان از طریق دادگاه او را اجبار به فروش مال کرد. اما در وعده ازدواج به دلیل اهمیت ویژه و بسیار بالای این عقد اجبار طرفی که منصرف شده است به دلالت ماده ۱۰۳۵ قانون مدنی امکان پذیر نیست و صرف امتناع از وصلت موجب نمیشود تا طرف دیگر مطالبه خسارت نماید، مگر در موارد خاص که متعاقباً به آن می پردازیم. برخلاف عرف برخی از مناطق کشور که عقد موقت صیغه قبل از ازدواج دائم یا حتی در برخی مناطق دیگر که قبل از برگزاری مراسم عروسی را دوره نامزدی می دانند، اما از حیث مقررات قانونی این برداشت صحیح نیست زیرا از لحظه انعقاد عقد چه دائم و چه موقت دختر و پسر که نامزد هم بودند به زن و شوهر تبدیل شده و از نامزدی خارج می شوند و تبع آن احکام مربوط به نکاح بر آنها بار میشود. بنابراین تعریف نامزدی در عرف و قانون مطابقت ندارد. اما آنچه ملاک محاکم است تعریف قانونی نامزدی است، نه تعریف عرفی. ماهیت حقوقی هدیه دوران نامزدی چیست؟ از نظر دکتر کاتوزیان هدیه دوران نامزدی هبه ای است منجز با تعلیق انفساخ به عدم تحقق نکاح یا هبه ای است منجز با شرط ضمنی امکان منحل کردن هبه در صورت بر هم خوردن نامزدی بنابراین این شرط ضمنی وجود دارد که اگر نامزدی به هر دلیلی به هم بخورد، هدیه دهنده امکان استرداد هدایا را دارد. تفاوت هبه و هدایای نامزدی متعاقباً گفته