از شرایط لازم برای طرح دعوای اعتراض ثالث اصلی

از شرایط لازم برای طرح دعوای اعتراض ثالث اصلی، قطعیت حکم مورد اعتراض است. این مطلب از ماده ۴۱۷ قانون آیین دادرسی به دست نمی آید، اما ماده ۴۲۰ قانون مذکور به این شرط شاره واضح دارد که اگر رأی دادگاه قطعی نباشد اگرچه مضر به حقوق شخص ثالث به نظر می رسد ولی قطعی شدن این ضرر متوقف بر قطعیت حکم است. بنابراین طرح دعوی اعتراض الث ممکن نخواهد بود. البته در صورتی که برای تجدید نظر خواهی، پرونده به دادگاه تجدیدنظر ارسال و رسیدگی شود شخص ثالث می تواند به استناد ماده ۱۳۰ به عنوان ثالث وارد دعوی شود. لذا دادخواست اعتراض ثالث اصلی با قرار عدم استماع مواجه میشود. ولاً مقررات مربوط به اعتراض ثالث یا اعاده دادرسی که طرق فوق العاده اعتراض هستند، استثنایی محسوب می گردند، لذا باید تفسیر مضیق گردند. ثانیاً حسب مقررات مواد ۴۱۸،۴۱۷ و ۴۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی ضرورتی به قطعیت رأی وجود ندارد؛ چرا که نصی در این خصوص نداریم و ایرادات احتمالی وجود دارد که حقوق معترض ثالث را دچار خدشه می کند. فرض کنید نسبت به تجدید نظر خواهی قرار رد دادخواست صادر و قطعی گردد یا حتی مسترد گردد و امثال ذلک؛ در این فرض چه تصمیمی خواهیم گرفت؟ لذا بدوا نمی توان قرار رد یا عدم استماع نسبت به اعتراض ثالث صادر گردد. این ایراد قانونی در خصوص تجدیدنظر خواهی و واخواهی طرفین نسبت به دادنامه صادر شده نیز وجود دارد که قانون مبهم است. از طرفی اگر ما قائل به قطعیت دادنامه معترض عنه باشیم با ماده ۴۲۲ در تعارض است؛ چراکه برخی از آراء به محض قطعیت دارای آثار هستند و ضرورتی به صدور اجرائیه و اقدام اجرایی ندارد؛ لذا این امر منتهی به سلب حقوق معترض ثالث می گردد. فرض کنید اصلا تجدیدنظر خواهی نشود و اعتراض ثالث قبل از قطعیت دادنامه واصل گردد آن وقت چه تصمیمی خواهیم گرفت؟ به نظر بهترین تصمیم در فرض سوال این است که دادخواست مطروحه را تلقی به ورود ثالث نماییم و پرونده را به همراه تجدید نظر خواهی به دادگاه تجدیدنظر ارسال کنیم که در این صورت دادگاه تجدیدنظر در هر صورت باید نسبت به آن اظهار نظر کند. رویه ی قضایی برخی دادگاه ها با نظر هیئت عالی و نظر اکثریت همسو است؛ همانند نمونه رأی ذیل: