اشتباه در خود موضوع معامله وصف اساسی وصف جوهری یعنی ی

اشتباه در خود موضوع معامله وصف اساسی وصف جوهری یعنی ی. ا. ط. یا هر دو طرف معامله در خصوصیات و ویژگی های مورد معامله و وصف اساسی آن که عرفاً باعث تمایز آن کالا با کالای دیگر میشود اشتباه کرده باشند. تفاوتی ندارد اشتباه ناشی از حکم یا موضوع بوده و یا تدلیس طرف مقابل برای مثال خریدار به تصور اینکه تابلوی مورد معامله اثر سهراب سپهری است آن را خریداری کرده و مبلغ زیادی برای آن پرداخت کرده باشد، در حالی که موضوع مورد معامله یک تابلوی عادی بوده است. در این مثال اثر سهراب سپهری بودن وصف ذاتی و اساسی محسوب میشود یا اینکه فردی خودرویی را به این تصور که مدل ۱۴۰۰ است خریداری کند، اما بعداً معلوم شود خودرو مدل ۱۳۹۵ است. از مثال های دیگر میتوان به خرید کفش زنانه به جای کفش مردانه یا مجسمه آب طلا به جای مجسمه طلا یا کالای جدید به جای کالای عتیقه اشاره کرد. بنابراین عرف باید آن دو کالا را متفاوت بداند. همان طور که گفتیم عقد از قصد تبعیت میکند و به این جهت در این گونه موارد عقد باطل است. العقود تابعه للقصود؛ ما وقع لم یقصد و ما ما قصد لم یقع) ماده ۲۰۰ قانون مدنی درباره اشتباه در خود موضوع معامله بیان میدارد اشتباه وقتی موجب عدم نفوذ معامله است که مربوط به خود موضوع معامله باشد. غاطبه حقوق دانان معتقدند منظور از لفظ عدم نفوذ در ماده ۲۰۰ قانون مدنی بطلان عقد است. هر چند برخی نیز معتقدند قانون مدنی در استعمال لفظ عدم نفوذ اشتباه کرده است. دکتر … عدم نفوذ در ماده ۲۰۰ به معنای اعم آن که شامل بطلان و عدم نفوذ به معنای خاص است استفاده شده است و دلیل آن را نیز ذکر اشتباه در کنار اکراه در یک ماده ماده (۱۹۹) میداند که موجب شده است حکم مشترک که عبارت از عدم نفوذ به معنی اعم باشد، در ماده ۱۹۹ به آن دو نسبت داده شود و در ماده ۲۰۰ به دلیل ارتباط کامل با ماده ۱۹۹ تکرار گردد شهیدی تشکیل قراردادها و تعهدات، ص ۱۶۵).