دکترین
اقسام شهادت بر شهادت، رهیافتی بر ضوابط صحیح تحمل و ادای آن، در نظام حقوقی ایران با رویکردی بر فقه امامیه (مقاله علمی وزارت علوم)
اقسام شهادت بر شهادت، رهیافتی بر ضوابط صحیح تحمل و ادای آن، در نظام حقوقی ایران با رویکردی بر فقه امامیه (مقاله علمی وزارت علوم)
نویسندگان: سید مهدی میرداداشی کاری علیرضا عسگری علی کشاورز
منبع: مطالعات حقوقی معاصر سال یازدهم بهار و تابستان 1399 شماره 21
چکیده
یکی از شرایط فقهی پذیرش شهادت بر شهادت،وجودتعذروتعسرشاهد اصل است که درمواد 1320 ق.م و 231 ق.آ.د.م، با تمثیل تعذر و تعسر ذکر شده است. اما شرط مهم تر که مقدمه شرط پیشین است، تحمل به وجه صحیح و در زمره اقسام آن مورد اتفاق فقها است؛ ولی در نظام تقنینی جای هر دو عنصر پیش گفته خالی است. از این رو، با مجوز اصل 167 ق.ا و ماده 3 ق.آ.د.م، جستار در فقه شیعه به عنوان خاستگاه اصلی قوانین ماهوی برای جبران خلأ یادشده ضروری است. با این وصف، اهمیت بررسی فقهی مسئله روشن می شود. باتتبعی کهدر اینمسئله صورت گرفت، سه قسم استرعاء (استدعاء)، شهادت استماعی (شنیدن ادای شهادت نزد حاکم) و شهادت سببی (ذکر شهادت مشهود به همراه سبب) به عنوان مبدأ تحمل شهادت استظهارگردید. با بررسی صورت گرفته به روش توصیفی-تحلیلی،اعتبار قسم اول در فقه ناشی از روایت صحیح محمدبن مسلم و اتفاق فقها است که مبنای ماده 232 ق.آ.د.م مؤید آن است. در قسم دوم، اختلاف فقها در اعتبارِ بیشتر قائل شدن برای آن از قسم اول در اقلّ مراتب، اعتباری مساوی قسم پیشین را می رساند که ملاک ماده 290 ق.آ.د.م در زمینه استماع شهادت از سوی قاضیِ غیر رسیدگی کننده به دعوا نیز می تواند راهگشا باشد. در قسم سوم به جهت عدم شناسایی قانونی آن و تشکیک در تحقق صحیح تحمل در آن، مقتضی اصل، عدم حجیت آن است. به نظرمی رسد با فرض تطبیق ماده 290 با قسمدوم یادشده، قید پایانی ماده مبنی بر وثوق دادگاه نیابت دهنده، قیدی اضافی و نتیجه اشتباه در دریافت منظور فقهی است که می گوید:«تصدیق قاضی اول شرط است»؛ درحالی که مطلوب فقهی، تصدیق قاضی شنونده است نه نیابت دهنده. اگر این حمل پذیرفته نشود، به طریق اولی بیانمراتب صحیح تحمل شهادت بر شهادت در زمره اقسام آن، که از نوآوری های این پژوهش است، ضرورت می یابد.
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 29
آرای مرتبط 1
-
رأی
هماستناد
لزوم نفع قانونی در فرجامخواهی وعدم قابلیت فرجامخواهی دعوای الزام به صدور شناسنامه
ماده1320قانون مدنی هم تلقی شود
نشستهای قضایی 1
-
نشست قضایی
هماستناد
تقاضای اتیان سوگند خواهان در صورت وجود سند عادی علیه خواهان
ماده 1320 قانون مدنی در دعاوی که با شهادت شهود قابل اثبات است مدعی می تواند
مواد مرتبط 1
-
استناد
از این صفحه
ماده 1320 — قانون مدنی
مواد 1320 ق.م و 231 ق
دکترین 26
-
مقاله
هماستناد
اعتراض ثالث اجرایی مستند به گواهی گواهان
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اعتراض ثالث اجرایی مستند به گواهی گواهان — گواهی گواهان یک دلیل سنتی و در
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
کاوشی نو در مبانی فقهی ماده 1320 قانون مدنی (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 1320 قانون مدنی (مقاله علمی وزارت علوم
-
مقاله
هماستناد
احراز تعذر و تعسر شاهد اصل؛ قاعده گزینی شرط پذیرش شهادت بر شهادت (مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)
مواد 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نسبی بودن اعتبار سند — هر چند در متن ماده حکم ناظر
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نسبی بودن اعتبار سند — رک
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نسبی بودن اعتبار سند — رک
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
داده های مقدماتی — رک دکتر حسینقلی حسینی نژاد
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
به بیان دیگر باید میان دو مفهوم شهادت و روایت تفاوت گذارد
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
به بیان دیگر باید میان دو مفهوم شهادت و روایت تفاوت گذارد
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
داده های مقدماتی — با وجود این به نظر می رسد
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
داده های مقدماتی — با وجود این به نظر می رسد
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
شرایط اعتبار شهادت
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
شرایط اعتبار شهادت — خود را از آنچه دیده یا شنیده
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
شهادت غیر مستقیم — ولی در نقد این تحلیل می توان
ماده 1320 قانون مدنی در همان حال که آن را شهادت می نامد استماع چنین شهادتی
-
مقاله
هماستناد
شهادت غیر مستقیم — در تأیید این اصل موضوع ر
ماده 1320 قانون مدنی در همان حال که آن را شهادت می نامد استماع چنین شهادتی
-
مقاله
هماستناد
شهادت غیر مستقیم — در تأیید این اصل موضوع ر
ماده 1320 قانون مدنی در همان حال که آن را شهادت می نامد استماع چنین شهادتی
-
مقاله
هماستناد
شهادت غیر مستقیم — شهادت مستند به شیاع و تواتر (تسامع)
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ولی اکنون به فرضی می پردازیم که شاهد به هیچ شاهد حاضری
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ولی اکنون به فرضی می پردازیم که شاهد به هیچ شاهد حاضری
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
شهادت غیر مستقیم — و مستند او شیاع یا گفته هایی
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
شهادت غیر مستقیم — و مستند او شیاع یا گفته هایی
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مراحل شهادت استفاضه — به عنوان مقدمه یادآوری می شود که
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مراحل شهادت استفاضه — گواه به طور مستقیم واقعه ای را
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مراحل شهادت استفاضه — گواه به طور مستقیم واقعه ای را
ماده 1320 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ماده ۱۳۲۰ قانون مدنی: توضیح واژگان
ماده 1320 قانون مدنی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
