دکترین
بازشناسی ماهیت اجازه در وصیت مازاد بر ثلث در پرتو واکاوی اجازه پس از رد و دعوی غرر پس از تنفیذ وصیت از سوی ورثه (تبیین موارد مسکوت قانون مدنی در وصیت مازاد بر ثلث با تکیه بر نظرات استاد جعفری لنگرودی)
بازشناسی ماهیت اجازه در وصیت مازاد بر ثلث در پرتو واکاوی اجازه پس از رد و دعوی غرر پس از تنفیذ وصیت از سوی ورثه (تبیین موارد مسکوت قانون مدنی در وصیت مازاد بر ثلث با تکیه بر نظرات استاد جعفری لنگرودی)
نویسندگان: محمد امینی سعد قایی
منبع: دانشنامه های حقوقی زمستان 1398 شماره 5
چکیده
در اینکه اجازه ورّاث در وصیت زائد بر ثلث ترکه، تنفیذ عمل موصى است یا آنکه اعطا و بخششى ابتدائی از ناحیه ورثه، اختلاف است. اکثر فقهای امامیه گفته اند که اجازه ورثه، تنفیذ عمل موصى است نه عطیه از ناحیه آنها. قانون مدنی در این زمینه حکم روشنی ندارد ولی عمل اجازه که به عنوان مکمل وصیت موصی و در دنباله آن ابراز میشود، در عرف و در اصطلاحات حقوقی نمی تواند هبه باشد، زیرا هبه یک عمل حقوقی مستقل است نه یک عمل حقوقی تبعی. و نیز تاثیراجازه بعد از فوت این است که وصیت زائد بر ثلث را از حالت تزلزل خارج میکند و جز این، کاری از اجازه ساخته نیست (تحلیل ماده ۸۴۳ ق.م می تواند این را به خوبی نشان دهد). در مورد محدوده اختیار شخص بلا وارث در وصیت، به نظر می رسد باید گفت: با اینکه شخص مادام که زنده است مى تواند هر گونه تصرّفى در اموال خویش بکند ولى این بدان معنا نیست که وى آزاد است که حتّى نسبت به پس از مرگ خویش نیز تصرّف کند و بدیهى است که وصیت، تصرّف در اموال پس از مرگ است. ادلّه شرعیه و نصوص قانونى دالّ بر آنست که وصیت محدود به مقدار ثلث دارائى است و مازاد آن منوط به اجازه ورثه است. بنا براین چنانچه روایت نقل شده از سکونى را از نظر موازین فقهى معتبر بدانیم مى تواند دلیل شرعى بر جواز وصیت مازاد بر ثلث توسط اشخاص بلا وارث باشد که مختصّ به امور خیریه است. هرگاه ورثه وصیت زاید بر ثلث را اجازه دهند و پس از آن ادعای کم بودن مقدار وصیت مازاد بر ثلث طرح کنند و یا اینکه موصی بِه، بیش از آنچه گمان می کردند باشد، در مورد پذیرش ادعای آنان، می بایست مابین وصیت به عین معین یا به مورد کلی، قائل به تفکیک شد، ولی در هر دو مورد لنگرودی عقیده به استماع چنین دعوایی را ضعیف می داند.
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 40
آرای مرتبط 18
-
رأی
هماستناد
خوانده دعوای تقسیم ترکه (حق آبه)شرط تقسیم ترکه با موضوع "حق آبه"
ماده 843 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
دعوای اعلام بطلان وصیت رسمی به علت محروم نمودن برخی از وراث از ارث
ماده 843 ق.م
-
رأی
هماستناد
درخواست ابطال وصیت نامه مازاد برثلث
ماده 843 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر حقوقی وقف در ضمن وصیت
ماده 843 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط تقسیم ترکه با موضوع "حق آبه"
ماده 843 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
دعوای اعلام بطلان وصیت رسمی به علت محروم نمودن برخی از وراث از ارث
ماده 843 ق.م
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
رای وحدت رویه شماره 559 مورخ 1370/03/21 هیات عمومی دیوان عالی کشور | صلاحیت دادگاه مدنی خاص در رسیدگی به دعاوی وصیت، بدون توجه به رسمی یا غیررسمی بودن وصیتنامه
مواد 843 و 845 و 849 قانون مدنی تنظیم شده و نسبت به مازاد ثلث باطل است
-
رأی
هماستناد
منجز نبودن خواسته
ماده 843 قانون مدنی اشاره می کند که وصیت به زیاده بر ثلث ترکه نافذ نیست
-
رأی
هماستناد
دعوای تنفیذ قرارداد عادی
ماده 843 قانون مدنی به آن اشاره شده است
-
رأی
هماستناد
اعتبار وصیت مشروط
ماده 843 قانون مدنی نافذ است
-
رأی
هماستناد
درخواست ابطال وصیت نامه مازاد برثلث
ماده 843 از قانون مدنی وصیت به زیاده بر ثلث ترکه نافذ نبوده مگر اینکه وراث آن
-
رأی
هماستناد
اثر حقوقی وقف در ضمن وصیت
ماده 843 قانون مدنی و موازین شرعیه موصی حق تملیک بیش از ثلث تحت هر عنوان ا
-
رأی
هماستناد
اعتبار وصیت مشروط
ماده 843 قانون مدنی نافذ است
-
رأی
هماستناد
اعتبار وصیت مشروط
ماده 843 قانون مدنی نافذ است
-
رأی
هماستناد
دعوای تنفیذ قرارداد عادی
ماده 843 قانون مدنی به آن اشاره شده است
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
رای وحدت رویه شماره 54 مورخ 1351/10/13 هیات عمومی دیوان عالی کشور | اعتبار وصیتنامه عادی با تأیید برخی از ورثه و تأثیر آن بر سهمالارث تاییدکنندگان
مطابق ماده 843 قانون مدنی - وصیت به زیاده بر ثلث ترکه نافذ نیست مگر به اجازه ورا
-
رأی
هماستناد
چگونگی تنفیذ وصیت زائد بر ثلث
بر اساس ماده 843 قانون مدنی اعلام نمود که وصیت نامه به میزان بیش از ثلث ترکه نافذ
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2821 و 2822 مورخ 1400/10/21 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
به موجب نسبت ارث می برند را بیان کرده است و ماده 843 قانون مدنی مقرر کرده است که وصیت به زیاده بر ثلث ترکه که نافذ نیس
نظریات مشورتی 14
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1402/527 مورخ 1402/09/05
ماده 843 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/1119 مورخ 1399/10/14
ماده 843 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/99/1119 — 1399/10/14
ماده 843 قانون مدنی( و در خصوص وصیت تا ثلث اموال نیازی به حکم تنفیذ ندارد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/6095 مورخ 1385/08/16 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 843 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/6095 مورخ 1385/08/16 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص نفوذ وصیت مازاد بر ثلث با اجازه وراث و اعتبار آن نسبت به سهم وراث امضاء کننده بر اساس ماده 843 ق.م. و رأی وحدت ر
ماده 843 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1402/527 مورخ 1402/09/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 843 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی ۱۵۶۷/97/۷ مورخ ۱۷/05/۱۳۹۷ اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص نحوه تنفیذ وصیت نامه توسط دادگاه و این موضوع که در مقام رسیدگی به دعوای تأیید وصیت نامه عادی دادگاه مبادرت به
ماده 843 قانون مدنی باید با ارجاع امر به کارشناس احراز نماید که وصیت موصوف
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/6442 مورخ 1365/11/29 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص اینکه وصیت نسبت به ثلث ماترک بدون نیاز به اجازه ورثه (مفهوم مخالف ماده 843 ق.م.) با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 843 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1402/527 مورخ 1402/09/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 843 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/10889 مورخ 1381/12/03 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص نفوذ وصیت مازاد بر ثلث با تنفیذ وراث و عدم امکان عدول از آن بر اساس ماده 843 ق.م. با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 843 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی ۱۱۱۹/99/۷ مورخ ۱۴/10/۱۳۹۹ اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص اینکه قبل از صدور حکم قطعی مبنی بر تنفیذ وصیتنامه تملیکی عادی، دادگاه رسیدگی کننده به دعوای تقسیم نمیتواند
ماده 843 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/93/567 مورخ 1393/03/12
ماده 843 قانون مدنی که عنوان داشته وصیت به زیاد بر ثلث ترکه نافذ نیست ماده
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/1567 مورخ 1397/05/17
ماده 843 قانون مدنی باید با ارجاع امر به کارشناس احراز نماید که وصیت موصوف
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1402/842 مورخ 1403/01/20
ماده 843 قانون مدنی
نشستهای قضایی 5
-
نشست قضایی
هماستناد
تقاضای تنفیذ وصیت نامه عادی از سوی شخص ثالث
ماده 843 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
بررسی مالکیت متوفی پس از فوت نسبت به ماترک خویش
ماده 843 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
وصیت بلاوارث در خصوص وصیت زاید بر ثلث
ماده 843 قانون مدنی (عدم نفوذ وصیت زاید بر ثلث
-
نشست قضایی
هماستناد
قابل تجزیه بودن تنفیذ صلح نامه
ماده 843 ق.م و رای وحدت رویه شماره 54 مورخ 1351/10/13 هیات عمومی دیوان ع
-
نشست قضایی
هماستناد
وضعیت حقوقی وصیت به تمام ماترک
ماده 843 قانون مدنی اعلام کرد که وصیت به مازاد بر ثلث ترکه نافذ نیست
مواد مرتبط 1
-
استناد
از این صفحه
ماده 843 — قانون مدنی
ماده 843 ق.م می تواند این را به خوبی نشان دهد
دکترین 2
-
مقاله
هماستناد
تشریح موضوع درخواست — هر کسی در زمان حیات خود حق
ماده 843 قانون مدنی
-
مقاله
هماستناد
تشریح موضوع درخواست — دادگاه نیز با احراز شرایط و ارکان
ماده 843 قانون مدنی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
