تبدیل تعهد

قانون مدنی در مواد ۲۹۲ و ۲۹۳ شرایط انواع و سقوط تضمینات در مورد تبدیل تعهد را بیان نموده است به موجب ماده ۲۹۲ تبدیل تعهد در موارد ذیل حاصل میشود ماده ۲۹۲ – تبدیل تعهد در موارد ذیل حاصل میشود: ۱ - وقتی که متعهد و متعهدله به تبدیل تعهد اصلی به تعهد جدیدی که قائم مقام آن می شود به سببی از اسباب تراضی نمایند در این صورت متعهد نسبت به تعهد اصلی بری می شود؛ ۲ - وقتی که شخص ثالثی با رضایت متعهدله قبول کند که دین متعهد را اداء نماید؛ - وقتی که متعهد له مافی الذمه متعهد را به کسی دیگر منتقل نماید. ماده ۲۹۳ – در تبدیل تعهد، تضمینات تعهد سابق به تعهد لاحق تعلق نخواهد گرفت مگر اینکه طرفین معامله آن را صراحتا شرط کرده باشند. بر این اساس آیا صدور سند تجاری به جای دین منشا آن از مصادیق تبدیل تعهد م. ب. یا یکی از ویژگی ها استاد تجاری این است که پس از صدور از تعهد اصلی و منشاء منفک و خود دارای منشا مستقل تجاری می گردد و هر گاه بنا به هر جهت یا جهاتی تعهد منع باطل و یا بلا اثر شود تاثیری در منشاء سند تجاری ندارد. ولی در این که آیا صدور سند تجاری تبدیل گیرد حقوقدانان اختلاف نظر دارند بعضی از حقوقدانان و آراء دادگاه ها صدور سند تجاری را وسیله پرداخت می دانند نه پرداخت اصل تعهد بر این اساس چون تبدیل دین صورت نمی گیرد لذا اثر تبدیل تعهد در اصل جایگزینی را نمی پذیرد و معتقدند تا زمانی که که وجه سند پرداخت نشده است تعهد سابق ساقط نشده و ذمه وی در قبال تعهد مدنی منشاء پابرجا م. ب. زیرا قصد طرف از صدور و پذیرش سند تجاری ایجاد تعهد جدیدی در مقابل تعهد مدنی سابق نیست بلکه هدف اجرای تعهد سابق است ضمن آنکه طرفین زوال تعهد سابق را قصد نمودند از طرف دیگر هرگاه در تبدیل تعهد تردید حاصل شود اصل عدم ایجاب می نماید حکم به عدم تبدیل تعهد داده شود اصل استصحاب نیز اقتضای بقا و تعهد سابق را دارد بر این اساس مخالفان صدور سند تجاری را از مصادیق تبدیل تعهد محسوب نمی نماید برعکس گروه دوم معتقد است صدور سند تجاری باعث تبدیل تعهد است زیرا طرفین توافق نمودند به جای نحوه مطالبه و اجرای تعهد منشاء تعهد جدیدی بر اساس منشاء سند تجاری ایجاد و دارنده سند تجاری از طریق مقررات قانون تجارت در خصوص نحوه مطالبه سند تجاری اقدام نماید ضمن آنکه با صدور سند تجاری تعهد منشاء زائل و تعهد سند تجاری ساری و جاری می گردد.