دامنه ی مسئولیت مهندس مشاور در قراردادهای خدمات مشاوره — ج- چنانچه کارفرما قرارداد نظارت مهندس مشاور

به موجب ماده ی ۲۶۴ قانون مدنی یکی از طرق اسقاط تعهدات وفای به عهد است. وفای به عهد یعنی انجام تعهد به وسیله ی متعهد در یک قرار داد. حال وقتی مهندس مشاور بر طبق مفاد قرارداد همسان خدمات مشاوره، تعهدات خود را انجام داده باشد که به وسیله ی کارفرما تأیید شده و مدت قرارداد نیز منقضی و طرفین تسویه حساب کرده اند آیا می توان به استناد قسمت پایانی بند (۲) ماده ی ۲۶ قرارداد مذکور باز هم او را مسئول شناخت؟ هرگز چرا که پس از پایان قرارداد دیگر الزاماتی بر عهده ی مهندس مشاور باقی نمانده است. پس هرگاه پس از پایان قرارداد همسان خدمات مشاوره خسارتی بر پروژه وارد شود در این صورت کارفرما حق ندارد به قسمت پایانی بند (۲) ماده ی ۲۶ قرارداد یاد شده استناد کند که به زعم وی مهندس مشاور مسئول کاستیهایی است که «بعدها» در کار او مشاهده شده است. در این حالت، دادرس دادگاه می تواند بررسیهای کارفرما را نیز مدنظر قرار داده و در صورتی که از روی غفلت متوجه کاستیهای کار مهندس مشاور در زمان مدت قرارداد نشده، مهندس مشاور را از این مسئولیت مبرا دارد و حاصل کلام این که نظام مسئولیت قراردادی با نظام مسئولیت خارج از قرارداد (ضمان قهری) با هم متفاوت است و اگر چنین شرطی در قرارداد ذکر شود که خدمات مشاوره مورد مؤاخذه قرار داد. بلکه از موارد الزامات خارج از قرارداد است. خدمات مشاوره مورد مؤاخذه قرار داد. بلکه از موارد الزامات خارج از قرارداد است. و کان لم یکن خواهد بود مگر در مدت معینی که بدان تضمین یا گارانتی می گویند. با عطف توجه به مطالب فوق نتایج زیر از قراردادهای همسان خدمات مشاوره حاصل می شود الف مسئولیت مالی مهندس مشاور در اثر قصور و تقصیر قراردادی وی تا مبلغ قرارداد است و لاغیر. لذا چنانچه کارفرما قرارداد را به استناد بند ۲۳-۳ فسخ کند فقط دستمزد مربوط به کارهای معیوب و ناقص از صورت وضعیت های وی به انضمام سپرده ی حسن انجام کار کسر میشود. ب هرگاه مهندس مشاوری که در چارچوب قرارداد همسان خدمات مشاوره کار طراحی را به صورت معیوب و غیر استاندارد انجام داده باشد، کارفرما نمی تواند مسئولیت های وی را به مرحله ی نظارت که توسط مهندس مشاور دیگری انجام می شود، تسری دهد. زیرا قرارداد طراحی پایان یافته و تعهدات مهندس مشاور طراح ساقط شده است. ج- چنانچه کارفرما قرارداد نظارت مهندس مشاور را در حین اجرا فسخ یا خاتمه دهد و ادامه ی نظارت بر کار پیمانکار را توسط خود انجام دهد و یا با مهندس مشاور دیگری قرارداد ببندد باز هم اگر کارهای مهندس مشاور سابق که با استانداردها و اصول علمی و فنی منطبق نباشد، مسئولیتی در قبال کارفرما ندارد. د در صورتی که پروژه ای به پایان رسد و بعد از تحویل موقت و قطعی مورد بهره برداری قرار گیرد و خسارتی به آن وارد شود که ناشی از محاسبات غیر علمی و غیر فنی مهندس مشاور (چه در زمان طراحی، چه در زمان مطالعات و چه در زمان نظارت باشد هرگز نمی توان مهندس مشاور را به استناد بند (۲) ماده ی ۲۶ قرارداد خدمات مشاوره مورد مؤاخذه قرار داد. بلکه از موارد الزامات خارج از قرارداد است. شود، مستند تعیین خسارت و جبران زیانهای وارد شده به اشخاص، احکام قانونی است که در قانون مدنی و قانون مسئولیت مدنی و قانون مجازات اسلامی و دیگر قوانین مرتبط، موارد آن تعیین شده است. در این حالت به هیچ وجه نمی توان بر مبنای بند (۲) ماده ی ۲۶ قرارداد همسان خدمات مشاوره، مهندس مشاور را مسئول شناخت. گفتیم مهندس مشاور دارای سه نقش عمده در طرحهای عمرانی کشور است: