دعوی: اقسام دعوی (دعوا)

دعوای مدنی : دعوای ناشی از روابط حقوقی مربوط به حقوق مدنی افراد جامعه است که در معنای عام شامل دعاوی تجاری نیز م. ب.. منظور از دعوای مدنی در معنای خاص نیز، آن دسته از دعاوی است که ناشی از روابط حقوقی اشخاص ب. غ. از روابط تجاری آن‌ها باشد. در ماده ۱ قانون آیین دادرسی مدنی ، ب. ت. ب. استفاده از عبارت « دعاوی بازرگانی » در کنار دعاوی مدنی، چنین برداشت می‌شود که واژه دعاوی مدنی در این ماده، دعوای مدنی به معنای خاص است. دعوای بازرگانی : دعاوی است که از معاملات بازرگانی ناشی می‌شود و ضابطه آن قانون تجارت است و در این دعاوی می‌توان دعوا را در محل اقامت خوانده ، محل وقوع عقد و یا اجرای تعهد اقامه نمود. این امر به منظور تسهیل امور بازرگانی و رشد اقتصادی کشور است. دعوای مالی : دعوایی است که اجرای آن مستقیماً برای خواهان ایجاد منفعتی نماید که قابل تقویم به پول باشد، مانند الزام به تحویل مبیع یا خلع ید . دعوای مشتق : دعوایی است که اشخاص می توانند از سوی دیگران و به موجب تجویز قانون برای آنان اقامه دعوی نمایند، در حالی که از ایشان نمایندگی قراردادی ندارند. تشخیص نوع و عنوان دعوا ، دارای قاعده و ضابطه است و هر کس نمی‌تواند به سلیقه خود هر مفهومی را که اراده کند، برای دعوی قائل شود و آن را از شمول ماده‌ای خارج و از مصادیق ماده‌ای دیگر اعلام و حکمی خلاف قانون بر آن بار کند. منبع: مبسوط در آیین دادرسی مدنی (جلد اول)، فکرسازان، 1386 · آیین دادرسی مدنی و بازرگانی دادگاه‌های عمومی و انقلاب (جلد اول-دوم-سوم)، جهاد دانشگاهی، 1390 · دعاوی مرتبط در حقوق ایران، جنگل، 1389 · آیین دادرسی و اجرای احکام مدنی (ویژه کارآموزان قضایی)، فکرسازان، 1391